ततोऽहमपि कौरव्य रोषव्याकुललोचनः। निश्चित्य मनसा राजन्वधायास्य मनो दधे
मग मीसुद्धा, कौरव्य, डोळे रागाने लाल झालेले, मनाशी ठरवलं की, राजन, त्याचा वध करायचाच.
आनर्तेषु विमर्दं च क्षेपं चात्मनि कौरव। प्रवृद्धमवलेपं च तस्य दुष्कृतकर्मणः
कौरव, त्या पापी माणसाने अणार्तांमध्ये केलेला हिंसाचार, माझ्यावर केलेला अपमान आणि त्याचा वाढता गर्व मी मनाशी आठवला.
ततः सौभवधायाहं प्रतस्थे पृथिवीपते। स मया सागरावर्ते दृष्ट आसीत्परीप्सता
मग, पृथ्वीच्या राजांनो, मी सौभाचा नाश करण्यासाठी निघालो; समुद्राच्या मध्यभागी तो मला पकडण्यासाठी दिसला.
ततः प्रध्माप्य जलजं पाञ्चजन्यमहे नृप। आहूय साल्वं समरे युद्धाय समवस्थितः
मग, राजन, मी पाञ्चजन्य शंख वाजवला आणि शाल्वाला युद्धासाठी बोलावलं, आणि मी युद्धासाठी सज्ज उभा राहिलो.
तन्मुहूर्तमभूद्युद्धं तत्र मे दानवैः सह। शवीभूताश्च मे सर्वे भूतले च निपातिताः
त्या ठिकाणी माझं आणि दानवांचं थोड्या वेळासाठी युद्ध झालं; मी त्यांना सगळ्यांना मारलं आणि ते पृथ्वीवर पडले.
एतत्कार्यं महाबाहो येनाहं नागमं तदा। श्रुत्वैव हास्तिनपुरे द्यूतं चाविनयोत्थितम्। द्रुतमागतवान्युष्मान्द्रष्टुकामः सुदुःखितान्
हे महाबाहू, म्हणूनच मी त्या वेळी आलो नाही; कारण हस्तिनापुरात जुगार आणि त्यातून झालेली अपमानाची बातमी मी ऐकली आणि मग मी लगेच, तुमच्या मोठ्या दु:खात, तुम्हाला भेटायला आलो.
वासुदेव महाबाहो विस्तरेण महामते। सौभस्य वधमाचक्ष्व न हि तृष्यामि कथ्यतः
वासुदेव, बलाढ्य वीर, तुझ्या हातून सौभाचा नाश कसा झाला हे सविस्तर सांग. तुझ्या गोष्टी ऐकताना मला कधीच कंटाळा येत नाही.
हतं श्रुत्वा महाबाहौ मया श्रौतश्रवं नृप। उपायाद्भरतश्रेष्ठ साल्वो द्वारवतीं पुरीम्
महाबाहु राजा मारला गेला हे ऐकून, हे राजन, भरतवंशातील श्रेष्ठ साल्व काही उपाय करून द्वारका नगरीकडे आला.
अरुणत्तां सुदुष्टात्मा सर्वतः पाण्डुनन्दन। साल्वो वैहायसं चापि तत्पुरं व्यूह्य धिष्ठितः
पांडुपुत्रा, त्या दुष्ट मनाच्या साल्वाने सर्व बाजूंनी नगरीला वेढा घातला आणि आपली आकाशातील नगरी उभी करून सैन्याची मांडणी केली.
तत्रस्थोऽथ महीपालो योधयामास तां पुरीम्। अभिसारेण सर्वेण तत्र युद्धमवर्तत
राजा तिथेच थांबून त्या नगरीवर हल्ला करू लागला आणि संपूर्ण सैन्याने एक मोठे युद्ध सुरू केले.
पुरी समन्ताद्विहिता सपताका सतोरणा। सचक्रा सहुडा चैव सयन्त्रखनका तथा
ती नगरी सर्व बाजूंनी बुरुज, पताका आणि तोरणांनी सजलेली होती. तिथे चाकांसह, मजबूत तटबंदी, यंत्रे आणि खंदकही होते.
सोपशल्यप्रतोलीका साट्टाट्टालकगोपुरा। सचक्रग्रहिणी चैव सोल्कालातावपोथिका
त्या नगरीला बुरुज, मुख्य रस्ते, उंच मनोरे, गडकोट, चाक पकडणारी यंत्रे, अग्नी व शत्रूंच्या हल्ल्यापासून वाचवणारी साधने होती.
सोष्टिका भरतश्रेष्ठ सभेरीपणवानका। सतोमराङ्कुशा राजन्सशतघ्नीकलाङ्गला
भरतश्रेष्ठा, तिथे खांब, नगारे, ढोल, भाले, अंकुश, शेकडो लोकांना मारणारी शस्त्रे आणि नांगर अशी साधने होती.
सभुशुण्ड्यश्मगुडका सायुधा सपरश्वधा। लोहचर्मवती चापि साग्निः सगुडशृङ्गिका। शास्त्रदृष्टेन विधिना सुयुक्ता भरतर्षभ
त्या नगरीत मोठ्या मुसळांनी, दगड फेकणाऱ्या यंत्रांनी, शस्त्रांनी, कुऱ्हाडांनी, लोखंडी कवचांनी, अग्नी व शिंग असलेल्या गदांनी सज्जता होती आणि सर्व काही शास्त्रानुसार व्यवस्थित केले होते, हे भरतश्रेष्ठा.
रथैरनेकैर्विविधैर्गदसाम्बोद्धवादिभिः। पुरुषैः कुरुशार्दूल समर्थैः प्रतिवारणे
कुरुवंशातील वाघा, त्या नगरीत अनेक प्रकारच्या रथांनी, गदांनी, मोठ्या आवाजाच्या शस्त्रांनी आणि बचावासाठी समर्थ अशा वीरांनी सज्जता केली होती.
अतिख्यातकुलैर्वीरैर्दृष्टवीर्यैश्च संयुगे। मध्यमेन च गुल्मेन रक्षिभिः सा सुरक्षिता। उत्क्षिप्तगुल्मैश्च तथा हयैश्च सपताकिभिः
युद्धात पराक्रम दाखवलेल्या प्रसिद्ध घराण्यांतील योद्धे, मध्यम प्रमाणातील रक्षक, उंच उभ्या टुकड्या आणि पताका लावलेले घोडे यांनी ती नगरी नीट संरक्षित होती.
आघोषितं च नगरे न पातव्या सुरेति वै। प्रमादं परिरक्षद्भिरुग्रसेनोद्धवादिभिः
उग्रसेन, उद्धव आणि इतरांनी नगरीत जाहीर केले होते—'कुठेही निष्काळजीपणा होऊ नये!'—सर्वजण दक्षतेने पहारा देत होते.
प्रमत्तेष्वभिघातं हि कुर्यात्साल्वो नराधिपः। इति कृत्वाऽप्रमत्तास्ते सर्वेवृष्ण्यन्धकाः स्थिताः
कारण जर कुणी निष्काळजीपणा केला, तर राजा साल्व हल्ला करेल; म्हणून सर्व वृष्णी आणि अंधक सतर्क राहिले.
आनर्ताश्च तथा सर्वे नटनर्तकगायकाः। बहिर्निर्वासिताः सर्वे रक्षद्भिर्वित्तसंचयम्
सर्व आनर्त, तसेच नर्तक, नट, गायक यांना बाहेर काढण्यात आले आणि रक्षकांनी धनसंपत्तीची नीट निगराणी केली.
संक्रमा भेदिताः सर्वे नावश्च प्रतिषेधिताः। परिखाश्चापि कौरव्य कीलैः सुनिचिताः कृताः
सर्व पूल तोडण्यात आले, होड्या बंद करण्यात आल्या आणि खंदक कुरुवंशीय, काट्यांनी नीट मजबूत करण्यात आले.
उदपानाः कुरुश्रेष्ठ तथैवाप्यम्बरीषकाः। समन्तात्क्रोशमात्रं च कारिता विषमा च भूः। `संक्रमा भेदिताः सर्वे प्राकाराश्च नवीकृताः
कुरुश्रेष्ठा, विहिरी आणि पाण्याची साठवणूक करणारी ठिकाणे सर्वत्र एक कोस अंतरावर बांधली गेली, जमीन खडबडीत करण्यात आली; सर्व पूल तोडले आणि तटबंदी दुरुस्त करण्यात आली.
प्रकृत्या विषमं दुर्गं प्रकृत्या च सुरक्षितम्। प्रकृत्या चायुधोपेतं विशेषेण तदाऽनघ
ती किल्लेबंद जागा स्वभावतःच कठीण, सुरक्षित आणि शस्त्रांनी सज्ज होती, विशेषतः त्या काळात, हे निष्पापा.
सुरक्षितं सुगुप्तं च सर्वायुधसमन्वितम्। तत्पुरं भरतश्रेष्ठ यथेन्द्रभवनं तथा
ती नगरी उत्तम रक्षण, चोख पहारा आणि सर्व शस्त्रांनी सज्ज होती, भरतश्रेष्ठा, जणू काही इंद्राचा महालच.
न चामुद्रोऽभिनिर्याति न चामुद्रः प्रवेश्यते। वृष्ण्यन्धकपुरे राजंस्तदा सौभसमागमे
त्या वेळी, वृष्णी आणि अंधकांच्या नगरीत कोणताही बाहेरचा व्यक्ती बाहेर जाऊ शकत नव्हता किंवा आत येऊ शकत नव्हता, हे राजन, सौभाच्या आगमनाच्या वेळी.
अनुरध्यासु सर्वासु चत्वरेषु च कौरव। बलं बभूव राजेन्द्र प्रभूतगजवाजिमत्
कौरवा, चौकाचौकात आणि रस्त्यांच्या फाट्यांवर सैन्य उभं होतं, राजेंद्र, आणि त्यात भरपूर हत्ती, घोडे होते.
दत्तवेतनभक्तं च दत्तायुधपरिच्छदम्। कृतोपधानं च तदा बलमासीद्विशांपते
त्या सैन्याला वेतन आणि जेवण दिलं होतं, शस्त्रास्त्रं आणि साजसमान मिळालं होतं, आणि झोपायची सोयही केली होती.
न कृप्यवेतनी कश्चिन्न चातिक्रान्तवेतनी। नानुग्रहभृतः कश्चिन्न चादृष्टपराक्रमः
कोणाचंही वेतन थकलेलं नव्हतं, कुणालाच जास्त वेतन मिळालं नव्हतं, कुणावरही पक्षपात नव्हता, आणि कुणीही शौर्य दाखवलेलं नव्हतं असं नव्हतं.
एवं सुविहिता राजन्द्वारका भूरिदक्षिणैः। आहुकेन सुगुप्ता च राज्ञा राजीवलोचन
राजा, द्वारका उत्तमपणे चालवली जात होती, उदार दानं दिली जात होती, आणि कमळासारख्या डोळ्यांचा आहुक राजा तिथे चांगली राखण करत होता.
तां तूपयातो राजेन्द्र साल्वः सौभपतिस्तदा। प्रभूतनरनागेन बलेनोपविवेश ह
त्या वेळी, राजेंद्र, सौभाचा राजा साल्व मोठं सैन्य घेऊन, ज्यात भरपूर माणसं आणि हत्ती होते, तिथे आला आणि तळ ठोकला.
समे निविष्टां सा सेना प्रभूतसलिलाशये। चतुरङ्गबलोपेता साल्वराजाभिपालिता
ती सेना सपाट जागी, भरपूर पाण्याजवळ तळ ठोकून होती, चारही अंगांनी सज्ज होती आणि साल्वराज स्वतः तिचं रक्षण करत होता.