सोऽहं श्रियं च तां दृष्ट्वा सभां तां च तथाविधाम्। रक्षिभिश्चावहासं तं परितप्ये यथाऽग्निना
मी त्या श्रीमंतीला आणि त्या भव्य सभेला पाहून, आणि रक्षकांनी केलेला उपहास ऐकून, अग्नीने जळल्यासारखा दुःखी झालो आहे.
अमर्षं च समाविष्टं धृतराष्ट्रे निवेदय
धृतराष्ट्राला सांग, मी अत्यंत रागाने भरून गेलो आहे.
दुर्योधन न तेऽमर्षः कार्यः प्रति युधिष्ठिरम्। भागधेयानि हि स्वानि पाण्डवा भुञ्जते सदा
दुर्योधन, तुला युधिष्ठिरावर राग धरू नये; कारण पांडव नेहमीच आपला हक्काचा हिस्सा उपभोगतात.
विधानं विविधाकारं परं तेषां विधानतः। अनेकैरभ्युपायैश्च त्वया न शकिताः पुरा
त्यांची योजना अनेक प्रकारची आहे, आणि तू कितीही उपाय केलेस तरी त्यांना कधीच हरवू शकला नाहीस.
आरब्धा हि महाराज पुनः पुनररिन्दम। विमुक्ताश्च नरव्याघ्रा भगधेयपुरस्कृताः। `उत्साहवन्तः पुरुषा नावसीदन्ति कर्मसु
राजा, त्यांनी पुन्हा पुन्हा मोठी कामे सुरू केली, आणि त्यांच्या नशिबाने त्यांना मुक्त केले. ते पुरुषसिंह नेहमी उत्साहाने काम करतात आणि कधीही थकत नाहीत.
तैर्लब्धा द्रौपदी भार्या द्रुपदश्च सुतैः सह। सहायाः पृथिवीपाला वासुदेवश्च वीर्यवान्
त्यांनी द्रौपदीला पत्नी म्हणून मिळवले, द्रुपद आणि त्याचे पुत्र मित्र झाले, पृथ्वीचे राजे त्यांचे साथीदार आहेत आणि बलवान वासुदेवही त्यांच्यासोबत आहे.
लब्धश्चानभिभूतार्थैः पित्र्योंशः पृथिवीपते। विवृद्धस्तेजसा तेषां तत्र का परिदेवना
हे पृथ्वीपती, त्यांनी आपल्या वडिलांचा हिस्सा जिंकला आहे आणि त्यांचे ऐश्वर्य कुणीही जिंकू शकत नाही. त्यांचा तेज वाढला आहे—मग दु:ख कसले?
धनञ्जयेन गाण्डीवमक्षय्यौ च महेषुधी। लब्धान्यस्त्राणि दिव्यानि तोषयित्वा हुताशनम्
धनंजयाने गांडीव धनुष्य आणि न थकणारे बाण घेऊन, अग्निदेवाला संतुष्ट करून दिव्य अस्त्रे मिळवली.
तेन कार्मुकमुख्येन बाहुवीर्येण चात्मनः। कृता वशे महीपालास्तत्र का परिदेवना
त्या श्रेष्ठ धनुष्याने आणि स्वतःच्या बळावर, त्याने राजांना जिंकले; मग दु:ख कसले?
अग्निदाहान्मयं चापि मोक्षयित्वा स दानवम्। सभां तां कारयामास सव्यसाची परन्तपः
अग्नितून मायाला सोडवून, त्या शत्रूंचा संहार करणाऱ्या सव्यसाचीने ती सभा बांधली.
तेन चैव मयेनोक्ताः किङ्करा नाम राक्षसाः। हन्ति तां सभां भीमास्तत्र का परिदेवना
आणि मायाने सांगितलेल्या त्या राक्षस सेवकांनी, त्या अद्भुत सभेचे रक्षण केले आहे—मग दु:ख कसले?
यच्चासहायतां राजन्नुक्तवानसि भारत। तन्मिथ्या भ्रातरो हीमे तव सर्वे वशानुगाः
राजा, तू जे त्यांच्या मदतीबद्दल बोललास, ते खोटे आहे; तुझे सर्व भाऊ तुझ्या आज्ञेत आहेत.
द्रोणस्तव महेष्वासः सह पुत्रेण वीर्यवान्। मूतपुत्रश्च राधेयो दृढधन्वा महारथः
द्रोण, तुझा सामर्थ्यवान धनुर्धारी, त्याचा पराक्रमी पुत्र, आणि राधेचा पुत्र, तोही दृढधन्वा आणि मोठा योद्धा आहे.
स एकः समरे सर्वान्पाण्डवान्सहसोमकान्। विजेष्यति महाबाहो किं सहायैः करिष्यसि
तो एकटाच, हे महाबाहो, सर्व पांडव आणि सोमक यांना युद्धात हरवेल; मग तुला मदतीची काय गरज?
भीष्मश्च पुरुषव्याघ्रो गौतमश्च महारथः। जयद्रथश्च बलावान्सोमदत्तस्तथैव च
भीष्म, पुरुषसिंह, गौतम हा महायोद्धा, जयद्रथ बलवान, आणि सोमदत्तही तसाच आहे.
अहं च सह सोदर्यैः सौमदत्तिश्च पार्थिवः। एतैस्त्वं सहितः सर्वैर्जय कृत्स्नं वसुन्दराम्
मी आणि माझे भाऊ, आणि सौमदत्त राजा; या सर्वांसह तू संपूर्ण पृथ्वी जिंक.
त्वया च सहितो राजन्नेतैश्चान्यैर्महारथैः। एतानहं विजेष्यामि यदि त्वमनुमन्यसे
राजा, तुझ्यासह आणि या इतर महायोद्ध्यांसह, मी त्यांना सर्वांना जिंकू, जर तू मान्य केलेस.
एतेषु विजितेष्वद्य भविष्यति मही मम। सर्वे च पृथिवीपालाः सभा सा च महाधना
हे सर्व जिंकले की, आज पृथ्वी माझी होईल, सर्व राजे आणि ती संपन्न सभा देखील.
धनञ्जयो वासुदेवो भीमसेनो युधिष्ठिरः। नकुलः सहदेवश्च द्रुपदश्च सहात्मजैः
धनंजय, वासुदेव, भीमसेन, युधिष्ठिर, नकुल, सहदेव आणि द्रुपद आपल्या मुलांसह—
नैते युधि पराजेतुं शक्या देवगणैरपि। महारथा महेष्वासाः कृतास्त्रा युद्धदुर्मदाः
युद्धात या सर्वांना देवतांच्याही सैन्याने हरवता येणार नाही; हे सर्व मोठे रथी, बलाढ्य धनुर्धारी, अस्त्रविद्या जाणणारे आणि युद्धात कठोर आहेत.
अहं तु तद्विजानामि विजेतुं येन शक्यते। युधिष्ठिरं स्वयं राजंस्तन्निबोध जुषस्व च
पण मला माहीत आहे की त्यांना कशा प्रकारे हरवता येईल; राजन, युधिष्ठिराला कसा जिंकता येईल ते माझ्याकडून ऐक आणि माझा सल्ला मान.
अप्रमादेन सुहृदामन्येषां च महात्मनाम्। यदि शक्या विजेतुं ते तन्ममाचक्ष्व मातुल
जर त्याला दक्षतेने, मित्रांच्या मदतीने किंवा इतर मोठ्या लोकांच्या सहाय्याने हरवता येत असेल, तर मामा, मला ते सांगा.
द्यूतप्रियश्च कौन्तेयो न स जानाति देवितुम्। समाहूतश्च राजेन्द्रो न शक्ष्यति तिवर्तितुम्
कुंतीपुत्र युधिष्ठिराला फासे खेळ फार आवडतो, पण त्याला नीट खेळता येत नाही; आणि जेव्हा त्याला बोलावलं जाईल, तेव्हा तो नकार देऊ शकणार नाही.
देवने कुशलश्चाहं न मेऽस्ति सदृशो भुवि। त्रिषु लोकेषु कौरव्य तं त्वं द्यूते समाह्वय
मला फासे खेळण्यात मोठी कुशलता आहे, आणि पृथ्वीवर किंवा तिन्ही लोकांत माझ्यासारखा कोणी नाही, हे कौऱव्य; म्हणून त्याला फासे खेळायला बोलाव.
तस्याक्षकुशलो राजन्नादास्येऽहमसंशयम्। राज्यं श्रियं च तां दीप्तां त्वदर्थं पुरुषर्षभ
राजा, मी फासे खेळण्यात पारंगत आहे आणि नक्कीच मी तुझ्यासाठी त्याचं राज्य आणि ती उज्ज्वल संपत्ती जिंकून देईन, हे श्रेष्ठ पुरुषा.
इदं तु सर्वं त्वं राज्ञे दुर्योधन निवेदय। अनुज्ञातस्तु ते पित्रा विजेष्ये तान्न संशयः
हे सर्व जाऊन राजा दुर्योधनाला सांग, आणि तुझ्या वडिलांनी परवानगी दिल्यावर मी त्यांना नक्कीच हरवीन.
त्वमेव करुमुख्याय धृतराष्ट्राय सौबल। निवेदय यथान्यायं नाहं शक्ष्ये निवेदितुम्
सौबल, तूच हे सर्व धृतराष्ट्र या कर्तबगार राजाला योग्य रीतीने सांग, कारण मी स्वतः जाऊन सांगू शकत नाही.
अनुभूय तु राज्ञस्तं राजसूयं सुदुर्मतिः। `युधिष्ठिरस्य शकुनिर्दुर्योधसुसंयुतः
राजाचा तो राजसूय यज्ञ अनुभवून, दुष्ट बुद्धीचा शकुनी दुर्योधनासह परतला.
विवेश हास्तिनपुरं दुर्योधनमतेन सः। वाढमित्येव शकुनिर्दृढं हृदि चकार ह
दुर्योधनाच्या सल्ल्याने शकुनी हस्तिनापुरात गेला आणि मनात कटुता घट्ट ठरवली.
अस्वस्थतां चतां दृष्ट्वा धार्तराष्ट्रस्य पापकृत्। भारतानां च दुष्टात्मा क्षयाय हि नृपक्षयः
धृतराष्ट्राच्या मुलाची अस्वस्थता पाहून आणि भारतांचा नाश राजांचा नाशामुळे होईल हे जाणून, त्या दुष्टाने—