वनमालापरिक्षिप्तौ सालपोताविवोद्गतौ। अरविन्दकृतापीडौ रज्जुयज्ञोपवीतिनौ
त्यांच्या गळ्यात वनफुलांच्या माळा होत्या, ते लहान साल वृक्षांसारखे उंच दिसत होते. त्यांच्या डोक्यावर कमळाच्या फुलांची मुकुटं आणि दोरीची जानवी होती.
सशिक्यतुम्बुरुकरौ गोपवेणुप्रवादकौ। क्वचिद्वसन्तावन्योन्यं क्रडमानौ क्वचिद्वने
हातात पाण्याचे भांडे आणि तुंबुरू घेऊन, गवळणींच्या बासरी वाजवत, कधी एकमेकांना मिठी मारत, कधी जंगलात खेळत होते.
पर्णशय्यासु तौ सुप्तौ क्वचिन्निद्रान्तरैषिणौ। तौ वत्सान्पालयन्तौ हि शोभयन्तौ महद्वनम्
कधी पानांच्या अंथरुणावर झोपत, कधी दुसरीकडे विश्रांती शोधत, वासरं राखत आणि मोठ्या जंगलाला शोभा आणत.
चञ्चूर्यन्तौ रमन्तौ च राजन्नेवं तदा शुभम्। ततो बृन्दावनं गत्वा वसुदेवसुतावुभौ। गोकुलं तत्र कौन्येय चारयन्तौ विजह्रतुः
राजा, तेव्हा ते दोघं आनंदाने फिरत आणि रमण करत होते. मग वसुदेवाचे दोन्ही पुत्र वृंदावनात गेले आणि तिथे, कौन्तेय, गायी चरवत आणि आनंदाने विहार करत होते.
ततः कदचिद्गोविन्दो ज्येष्ठं सङ्कर्षणं विना। चचार तद्वनं रम्यं सुस्वरूपो वराननः
नंतर एकदा गोविंद आपल्या मोठ्या भावासोबत नसताना, तो सुंदर आणि तेजस्वी असा त्या रम्य जंगलात एकटा फिरत होता.
काकपक्षधरः श्रीमाञ्छ्यामः पद्मनिभेक्षणः। श्रीवत्सेनोरसा युक्तः शशाङ्क इव लक्ष्मणा
कावळ्याच्या पिसांसारखे केस, सुंदर काळा रंग, कमळासारख्या डोळ्यांनी, छातीवर श्रीवत्साचा चिन्ह घेऊन, जणू चंद्रावरचा डाग असावा तसा दिसत होता.
रज्जुयज्ञोपवीती स पीताम्बरधरो युवा। श्वेतचन्द्रनलिप्राङ्गो नीलकुञ्चितमूर्धजः
दोरीची जानवी घातलेला, पिवळ्या वस्त्रातला, तरुण, पांढऱ्या जाईसारखा रंग आणि निळे कुरळे केस असलेला होता.
राजता बर्हिपत्रेण मन्दमारुतकम्पिना। क्वचिद्गायन्क्वञ्चित्क्रीडन्क्वचिन्नृत्यन्क्वचिद्धसन्
चांदीच्या रंगाच्या मोरपिसाने मिरवणारा, मंद वाऱ्यात हलणारा, कधी गात, कधी खेळत, कधी नाचत, कधी हसत होता.
गोपवेणुं सुमधुरं कामं तदपि वादयन्। प्रह्लादनार्थं च गवां क क्वचिद्वनगतो युवा
तो गवळ्यांची बासरी अतिशय मधुर आणि मनापासून वाजवत असे, गायींना आनंद मिळावा म्हणून, कधी कधी तरुणपणी जंगलात भटकत असे.
गोकुले मेघकाले तु चचार द्युतिमान्प्रभुः। बहुरम्येषु देशेषु वनस्य वनराजिपु
गोकुळात, पावसाळ्यात, तेजस्वी प्रभू अनेक सुंदर जागांमध्ये, जंगलातल्या वृक्षराजींमध्ये फिरत असे.
तासु कृष्णो मुदा युक्तः क्रीडयन्भरतर्षभ। स कदाचिद्वने तस्मिन्गोभिः सह परिव्रजन्
तेथे, कृष्ण आनंदाने खेळत असे, हे भरतश्रेष्ठा, आणि कधी कधी गायींसोबत त्या जंगलात भटकत असे.
भाण्डीरं नाम दृष्ट्वाऽथ न्यग्रोधं केशवो महान्। तच्छायायां मतिं चक्रे निवासाय तदा प्रभुः
मग केशवाने भांडीर नावाचं मोठं वडाचं झाड पाहिलं आणि त्या झाडाच्या सावलीत राहण्याचं ठरवलं.
स तत्र वयसा तुल्यैर्बत्सपालैस्तदाऽनघ। रेमे स दिवसं कृष्णः पुरा स्वर्गगतो यथा
त्या वेळी कृष्ण आपल्या वयाच्या गवळ्यांबरोबर दिवसभर आनंदाने खेळत होता, जणू तो स्वर्गातच गेला आहे.
तं क्रीडमानं गोपालाः कृष्णं भाण्डीरवासिनः। रमयन्ति स्म बहवो मान्यैः क्रीडनकैस्तदा
भांडीर गावचे अनेक गवळे कृष्णासोबत खेळत होते आणि त्याला आवडणाऱ्या खेळण्यांनी आनंद देत होते.
अन्ये स्म परिगायन्ति गोपा मुदितमानसाः। गोपालकृष्णमेवान्ये गायन्ति स्म वनप्रियाः
काही गवळे आनंदाने गाणी गात होते, तर काही वनात रमणाऱ्या गवळ्या कृष्णाचीच गाणी गात होते.
तेषां सङ्गायतामेव वादयामास केशवः। पर्णवाद्यान्तरे वेणुं तुम्बवीणां च तत्र वै
सर्वजण एकत्र असताना केशवाने पानांची वाद्ये वाजवत, त्यात वेणू आणि तुंबी वाजवली.
एवं क्रीडान्तरैः कृष्णो गोपालैर्विजहार सः। तेन बालेन कौन्तेय कृतं लोकहितं तदा
अशा विविध खेळांत कृष्ण गवळ्यांसोबत रमला; त्या बालकाने, कौन्तेय, त्या वेळी जगाच्या हिताचे कार्य केले.
पश्यतां सर्वभूतानां वासुदेवेन भारत। ह्रदे निपातता तत्र क्रीडितं नागमूर्धनि
सर्व प्राण्यांच्या समोर, वासुदेवाने त्या तळ्यात उडी मारून, नागाच्या डोक्यावर खेळ केला.
शासयित्वा तु कालीयं सर्वलोकस्य पश्यतः। विजहार ततः कृष्णो बलेदवसहायवान्
सर्व लोकांच्या पाहताच कृष्णाने कालियाला शिस्त लावली आणि मग बलरामासोबत फिरत राहिला.
धेनुको दारुणो राजन्दैत्यो रासभविग्रहः। तदा तालवने राजन्बलदेवेन वै हतः
राजा, त्या वेळी तालवनात, राक्षस धेनुक, जो गाढवाच्या रूपात होता, बलरामाने ठार केला.
ततः कदाचित्कौन्तेय रामकृष्णौ वनं गतौ। चारयन्तौ प्रवृद्धानि गोधनानि शुभाननौ
कौन्तेय, एकदा राम आणि कृष्ण दोघेही वनात गेले आणि मोठ्या झालेल्या गायी राखत होते, त्यांच्या चेहऱ्यावर तेज होते.
विहरन्तौ मुदा युक्तौ वीक्षमाणौ वनानि वै। श्वेलयन्तौ प्रगायन्तौ विचिन्वन्तौ च पादपान्
ते दोघे आनंदाने वनात हिंडत होते, झाडे न्याहाळत, शिट्या वाजवत, गाणी गात आणि झाडांमध्ये काहीतरी शोधत होते.
नामभिर्व्याहरन्तौ च वत्सान्गाश्च परन्तपौ। चेरतुर्लोकसिद्धाभिः क्रीडाभिरपराजितौ
ते दोघे वत्स आणि गायींची नावे घेऊन हाक मारत, शत्रूंना जिंकणारे, सिद्ध लोकांना आवडणारे खेळ खेळत हिंडत होते.
तौ देवौ मानुषीं दीक्षां वहन्तौ सुरपूजितौ। तज्जातिगुणयुक्ताभिः क्रीडाभिश्चेरतुर्वनम्
ते दोघे देव, देवांनी पूजलेले, मानवाचा व्रत पाळत, आपल्या जातीच्या आणि गुणांच्या योग्य अशा खेळांनी वनात रमले.
एवं बाल्येऽपि गोपालैः क्रीडाभिश्च विजह्रतुः
अशा प्रकारे, बालपणातही ते गवळ्यांसोबत खेळण्यात आनंद मानत होते.
ततः कृष्णो महातेजास्तदा गत्वा तु गोव्रजम्। गिरियज्ञं तमेवैष प्रवृत्तं गोपदारकैः
मग तेजस्वी कृष्ण गोव्रजात गेला; तिथे गवळ्या मुलांनी पर्वतयज्ञ सुरू केला होता.
बुभुजे पायसं शौरिरीश्वरः सर्वभूतकृत्। तं दृष्ट्वा गोपकाः सर्वे कृष्णमेव समर्चयन्
सर्व प्राण्यांचा स्वामी शौर्य, कृष्ण, तिथे पायसाचा आस्वाद घेत होता; त्याला पाहून सर्व गवळ्यांनी त्याची पूजा केली.
पूज्यमानस्तदा देवैर्दिव्यं वपुरधारयत्। धृतो गोवर्धनो नाम सप्ताहं पर्वतो धृतः
त्या वेळी देवांनी त्याचा सन्मान केला आणि त्याने दिव्य रूप धारण केले; सात दिवस गोवर्धन पर्वत त्याने धरून ठेवला.
शिशुना वासुदेवेन गवार्थमरिमर्दन। क्रीडमानस्तदा कृष्णः कृतवान्कर्म दुष्करम्
शत्रूंचा संहार करणाऱ्या वासुदेवाने, लहानपणी गायींसाठी खेळता खेळता, अतिशय कठीण कार्य केले.
तदद्भुतमतीवासीत्सर्वलोकस्य भारत। देवदेवः क्षितं गत्वा कृष्णं नत्वा मुदान्वितः
हे भारत, ते सर्व लोकांसाठी फारच अद्भुत घडले; देवांचा देव पृथ्वीवर येऊन, आनंदाने कृष्णाला वंदन करू लागला.