ततः स्वार्थपरान्मूढान्पृथग्भूतान्स्वकैर्धनैः। विदित्वा भेदयन्त्येतानमित्रा मित्ररूपिणः
मग, असे वेगळे झालेले, मूढ आणि फक्त स्वतःच्या फायद्याचा विचार करणारे लोक आपल्या संपत्तीला चिकटून राहतात, हे समजून, मित्राच्या रूपात असलेले शत्रू त्यांच्यात फूट पाडतात.
विदित्वा चापरे भिन्नानन्तरेषु पतन्त्यथ। भिन्नानामतुलो नाशः क्षिप्रमेव प्रवर्तते
आणि हे लोक वेगळे झाले आहेत, हे कळताच, इतर लोक त्यांना एकमेकांमध्ये भांडण लावतात. जे वेगळे पडतात, त्यांचा विनाश फार लवकर होतो.
तस्माद्विभागं भ्रातॄणां न प्रशंसन्ति साधवः। `एवमुक्तः सुप्रतीको भागं कीर्तयतेऽनिशम्
म्हणूनच सज्जन लोक भावांमध्ये वाटप करणे योग्य मानत नाहीत. असे सांगितले तरी सुप्रतीक मात्र दिवसरात्र वाटपाची मागणी करतच राहिला.
एवं निर्बध्यमानस्तु शशापैनं विभावसुः।' गुरुशास्त्रेऽनिबद्धानामन्योन्येनाभिशङ्किनाम्
अशा प्रकारे वारंवार आग्रह केल्यावर विभावसुने त्याला शाप दिला: 'जे वडिलधाऱ्यांच्या शिकवणीला बांधलेले नाहीत, आणि एकमेकांवर संशय घेतात—'
नियन्तु न हि शक्यस्त्वं भेदतो धनमिच्छसि। यस्मात्तस्मात्सुप्रतीक हस्तित्वं समवाप्स्यसि
'तुला कोणीही थांबवू शकत नाही, कारण तू संपत्तीच्या वाटपाची इच्छा धरली आहेस. म्हणून, सुप्रतीक, तुला हत्तीचे रूप मिळेल.'
शप्तस्त्वेवं सुप्रतीको विभावसुमथाब्रवीत्। त्वमप्यन्तर्जलचरः कच्छपः संभविष्यसि
असा शाप मिळाल्यावर सुप्रतीक म्हणाला, 'तुलाही मी शाप देतो, तूही पाण्यात राहणारा कासव होशील.'
एवमन्योन्यशापात्तौ सुप्रतीकविभावसू। गजकच्छपतां प्राप्तावर्थार्थं मूढचेतसौ
अशा प्रकारे एकमेकांना शाप देऊन, सुप्रतीक आणि विभावसु, संपत्तीच्या लोभामुळे मूढ झालेले, हत्ती आणि कासव यांच्या रूपात जन्माला आले.
रोषदोषानुषङ्गेण तिर्यग्योनिगतावपि। परस्परद्वेषरतौ प्रमाणबलदर्पितौ
राग आणि दोष यांच्या परिणामामुळे, प्राणी जन्म मिळूनही, ते दोघे एकमेकांवर द्वेष करतच राहिले, आणि प्रत्येकजण आपल्या शक्तीचा गर्व बाळगत होता.
सरस्यस्मिन्महाकायौ पूर्ववैरानुसारिणौ। तयोरन्यतरः श्रीमान्समुपैति महागजः
या सरोवरात, दोघेही मोठ्या आकाराचे, जुन्या वैरामुळे एकमेकांचा पाठलाग करत होते. त्यातील एक, तेजस्वी हत्ती, पुढे येतो.
यस्य बृंहितशब्देन कूर्मोऽप्यन्तर्जलेशयः। उत्थितोऽसौ महाकायः कृत्स्नं विक्षोभयन्सरः
त्याच्या मोठ्या गर्जनेच्या आवाजाने पाण्यात पडून असलेला कासव वर येतो; तो मोठ्या शरीराचा कासव संपूर्ण सरोवर हलवतो.
तं दृष्ट्वाऽऽवेष्टितकरः पतत्येष गजो जलम्। दन्तहस्ताग्रलाङ्गूलपादवेगेन वीर्यवान्
त्याला पाहून, हत्ती सोंड गुंडाळून पाण्यात उडी मारतो, त्याचे दात, सोंड, शेपटी आणि पाय जोरात हलतात.
विक्षोभयंस्ततो नागः सरो बहुझषाकुलम्। कूर्मोऽप्यभ्युद्यतशिरा युद्धायाभ्येति वीर्यवान्
मग तो हत्ती, अनेक मासळींनी भरलेल्या सरोवराला हलवतो, आणि कासवही डोके वर करून युद्धासाठी पुढे येतो.
षडुच्छ्रितो योजनानि गजस्तद्द्विगुणायतः। कूर्मस्त्रियोजनोत्सेधो दशयोजनमण्डलः
हत्ती सहा योजन उंच आणि त्याच्या दुप्पट लांब होता. कासव तीन योजन उंच आणि दहा योजन परिघाचा होता.
तावुभौ युद्धसंमत्तौ परस्परवधैषिणौ। उपयुज्याशु कर्मेदं साधये हितमात्मनः
दोघेही युद्धाच्या वेडात, एकमेकांचा नाश करायच्या इर्षेने, आपली ताकद लवकर वापरू लागले, जे त्यांच्या मते योग्य होते ते साध्य करण्यासाठी.
महाभ्रघनसंकाशं तं भुक्त्वामृतमानय। महागिरिसमप्रख्यं घोररूपं च हस्तिनम्
तो मोठ्या मेघासारखा, भीतीदायक आणि प्रचंड पर्वतासारखा हत्ती घेऊन ये, आणि त्या अमृतासह त्याचे सेवन कर.
इत्युक्त्वा गरुडं सोऽथ माङ्गल्यमकरोत्तदा। युध्यतः सह देवैस्ते युद्धे भवतु मङ्गलम्
असे म्हणून, त्याने गरुडाला शुभाशीर्वाद दिले आणि म्हटले, "देवतांशी होणाऱ्या तुझ्या युद्धात सर्व काही मंगल होवो."
पूर्णकुम्भो द्विजा गावो यच्चान्यत्किंचिदुत्तमम्। शुभं स्वस्त्ययनं चापि भविष्यति तवाण्डजा
पूर्ण कलश, ब्राह्मण, गायी आणि इतर जे काही उत्तम व शुभ आहे, तसेच तुझ्या प्रवासासाठी शुभाशीर्वाद — हे सर्व तुला मिळू दे, अंडातून जन्मलेल्या.
युध्यमानस्य सङ्ग्रामे देवैः सार्धं महाबल। ऋचो यजूंषि सामानि पवित्राणि हवींषि च
देवतांबरोबरच्या युद्धात जेव्हा तू लढशील, तेव्हा ऋग्वेद, यजुर्वेद, सामवेद, पवित्र मंत्र आणि यज्ञातील आहुतीसुद्धा
रहस्यानि च सर्वाणि सर्वे वेदाश्च ते बलम्। `वर्धयिष्यन्ति समरे भविष्यति खगोत्तम।' इत्युक्तो गरुडः पित्रा गतस्तं ह्वदमन्तिकात्
सर्व गुप्त शिक्षण आणि सर्व वेदही, हे सर्व तुझी शक्ती वाढवतील, हे पक्षिराज. असे वडिलांनी सांगितल्यावर गरुड तिथून निघून गेला.
अपश्यन्निर्मलजलं नानापक्षिसमाकुलम्। स तत्स्मृत्वा पितुर्वाक्यं भीमवेगोऽन्तरिक्षगः
त्याने स्वच्छ पाण्यात अनेक पक्षी पाहिले; वडिलांचे शब्द आठवून, आकाशात वेगाने उडणारा तो पुढे गेला.
नखेन गजमेकेन कूर्ममेकेन चाक्षिपत्। सधुत्पपात चाकाशं तत उच्चैर्विहङ्गमः
एका नखाने त्याने हत्ती पकडला, दुसऱ्या नखाने कासव उचलले आणि मग तो महान पक्षी झपाट्याने आकाशात उंच उडाला.
सोऽलम्बं तीर्थणासाद्य देववृक्षानुपागमत्। ते भीताः समकम्पन्त तस्य पक्षानिलाहताः
तो एका आधाराजवळ पोहोचला आणि दिव्य वृक्षांच्या दिशेने गेला; त्याच्या पंखांच्या वाऱ्याने ते वृक्ष घाबरून थरथर कापू लागले.
न नो भञ्ज्यादिति तदा दिव्याः कनकशाखिनः। प्रचलाङ्गान्स तान्दृष्ट्वा मनोरथफलद्रुमान्
त्या सोन्याच्या फांद्या आणि हलणाऱ्या शाखा असलेल्या इच्छापूर्ती वृक्षांना पाहून त्यांनी मनात म्हटले, "आपण तुटू नये."
अन्यानतुलरूपाङ्गानुपचक्राम खेचरः। काञ्चनै राजतैश्चैव फलैर्वैदूर्यशाखिनः। सागराम्बुपरिक्षिप्तान्भ्राजमानान्महाद्रुमान्
मग तो आकाशात विहरणारा पक्षी, सोनं, चांदी आणि वैडूर्य फळांनी भरलेले, सागराच्या पाण्याने वेढलेले, तेजस्वी आणि अप्रतिम असे इतर वृक्षांकडे गेला.
तेषां मध्ये महानासीत्पादपः सुमनोहरः। सहस्रयोजनोत्सेधो बहुशाखासमन्वितः
त्यांच्या मध्ये एक अत्यंत सुंदर, हजार योजन उंच आणि अनेक फांद्यांनी युक्त असा मोठा वृक्ष होता.
खगानामालयो दिव्यो नाम्ना रौहिणपादपः। यस्य छायां समाश्रित्य सद्यो भवति निर्वृतः;
तो पक्ष्यांचे दिव्य निवासस्थान असलेला, राहुिण नावाचा वृक्ष होता; ज्याने त्याच्या सावलीत विसावा घेतला, तो लगेच तृप्त होतो.
तमुवाच खगश्रेष्ठं तत्र रौहिणपादपः। अतिप्रवृद्धः समुहानापतन्तं मनोजवम्
तेथे राहुिण वृक्षाने त्या अतिवेगाने येणाऱ्या श्रेष्ठ पक्ष्याला असे संबोधले:
यैषा मम महाशाखा शतयोजनमायता। एतामास्थाय शाखां त्वं खादेमौ गजकच्छपौ
"ही माझी मोठी फांदी, शंभर योजन लांब आहे; या फांदीवर बसून तू हत्ती आणि कासव खा."
ततो द्रुमं पतगसहस्रसेवितं महीधरप्रतिमवपुः प्रकम्पयन्। खगोत्तमो द्रुतमभिपत्य वेगवा- न्बभञ्ज तामविरलपत्रसंचयाम्
मग हजारो पक्ष्यांनी वावरलेला, पर्वतासारखा बलवान आणि वेगवान पक्षिराज त्या वृक्षाला हलवून, दाट पानांची ती फांदी पटकन तोडून टाकली.
स्पष्टमात्रा तु पद्भ्यां सा गरुडेन बलीयसा। अभज्यत तरोः शाखा भग्नां चैकामधारयत्
बलाढ्य गरुडाच्या पायांच्या जोराने ती फांदी स्पष्टपणे तुटली आणि त्याने ती तुटलेली फांदी पकडली.