इच्छाम्यागमनं श्रोतुं हैडिम्बस्य द्विजोत्तम। लङ्कायां च गतिं ब्रह्मन्पौलस्त्यस्य च दर्शनम्
हे श्रेष्ठ ब्राह्मण, मला हैडिंबाचा आगमन, त्याचा लंकेतला प्रवास आणि पौलस्त्याशी झालेली भेट याबद्दल ऐकायचे आहे.
कावेरीदर्शनं चैव आनुपूर्व्या वदस्व मे
कावेरीचे दर्शन कसे झाले तेही मला क्रमाने सांग.
कालनद्वीपगांश्चैव तरसाऽजित्य चाहवे। दक्षिणां च दिशं जित्वा चोलस्य विषयं ययौ
त्याने युद्धात कालद्वीपावरील लोकांना लवकरच जिंकले आणि दक्षिण दिशाही जिंकून चोल देशात प्रवेश केला.
ददर्श पुण्यतोयां वै कावेरीं सरितां वराम्। नाजापक्षिगणैर्जुष्टां तापसैरुपशोभिताम्
त्याने पुण्यवान आणि सर्व नद्यांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या कावेरीचे दर्शन घेतले, जिथे पाणपक्षी नव्हते, पण तपस्व्यांनी ती शोभली होती.
साललोध्रार्जुनैल्वैर्जम्बूशाल्मलकिंशुकैः। कदम्बैः सप्तपर्णैश्च कश्मर्यामलकैर्वृताम्
ती साळ, लोध्र, अर्जुन, इल्व, जांभूळ, शाल्मली, किंशुक, कदंब, सप्तपर्ण, कश्मर आणि आवळा या झाडांनी वेढलेली होती.
न्यग्रोधैश्च महाशाखैः प्लक्षैरौदुम्बरैरपि। शमीपलाशवृक्षैश्च अश्वत्थैः खदिरैर्वृताम्
ती मोठ्या फांद्यांच्या वड, प्लक्ष, औदुंबर, शमी, पळस, अश्वत्थ आणि खैर या झाडांनीही वेढलेली होती.
बदरीभिश्च सञ्छन्नामश्वकर्णैश्च शोभिताम्। चूतैः पुण्ड्रकपत्रैश्च कदलीवनसंवृताम्
ती बोराच्या झाडांनी झाकलेली आणि अश्वकर्ण, आंबा, पुंड्रपत्र आणि केळीच्या बनांनी सुशोभित होती.
चक्रवाकगणैः कीर्णं प्लवैश्च जलवायसैः। समुद्रकाकैः क्रौञ्चैश्च नादितां जलकुक्कुटैः
ती चक्रवाक, जलपक्षी, समुद्रकावळे, क्रौंच आणि जलकुक्कुट यांच्या किलबिलाटाने भरलेली होती.
एवं खगैश्च बहुभिः सङ्घुष्टां जलवासिभिः। आश्रमैर्बहुभिः सक्तां चैत्यवृक्षैश्च शोभिताम्
अशा प्रकारे ती अनेक जलचर पक्ष्यांनी गजबजलेली, अनेक आश्रमांनी आणि पवित्र वृक्षांनी शोभलेली होती.
शोभितां ब्राह्मणैः शुभ्रैर्वेदवेदाङ्गपारगैः। क्वचित्तीररुहैर्वृक्षैर्मालाभिरिव शोभिताम्
ती शुद्ध ब्राह्मणांनी, वेद आणि वेदांग शिकलेल्या लोकांनी शोभलेली होती, आणि काही ठिकाणी काठावरच्या झाडांच्या माळांनी सजलेली होती.
क्वचित्सुपुष्पितैर्वृक्षैः क्वचित्सौगन्धिकोत्पलैः। कह्लारकुमुदोत्फुल्लैः कमलैरुपशोभिताम्
कुठे फुललेल्या झाडांनी, कुठे सुगंधी निळ्या कमळांनी, काहलार, कुमुद आणि उमललेल्या कमळांनी ती शोभली होती.
कावेरीं तादृशीं दृष्ट्वा प्रीतिमान्पाण्डवस्तदा। अस्मद्राष्ट्रे यथा गङ्गा कावेरी च तथा शुभा
अशी सुंदर कावेरी पाहून पांडवाला फार आनंद झाला; जशी आपल्या देशात गंगा आहे, तशीच शुभ्र कावेरीही आहे.
सहदेवस्तु तां तीर्त्वा नदीमनुचरैः सह। दक्षिणं तीरभासाद्य गमनायोपचक्रमे
सहदेवाने आपल्या अनुयायांसह ती नदी ओलांडली आणि दक्षिण काठाकडे जाण्यास सुरुवात केली.
आगतं पाण्डवं तत्र श्रुत्वा विषयवासिनः। दर्शनार्थं ययुस्ते तु कौतूहलसमन्विताः
पांडव आला आहे हे ऐकून, त्या प्रदेशातील लोक उत्सुकतेने त्याला पाहण्यासाठी आले.
द्रमिडाः पुरुषा राजन्स्रियचश्च प्रियदर्शनाः। गत्वा पाण्डुसुतं तत्र ददृशुस्ते मुदाऽन्विताः
राजा, सुंदर आणि आकर्षक असे द्राविड लोक आनंदाने पांडुपुत्राकडे गेले आणि त्याला पाहून आनंदित झाले.
सुकुमारं विशालाक्षं व्रजन्तं त्रिदशोपमम्। दर्शनीयतमं लोके नेत्रैरनिमिषैरिव
त्यांनी त्याला कोमल, मोठ्या डोळ्यांचा, देवासारखा चालणारा, जगात सर्वांत देखणा असा पाहिला, आणि त्याच्याकडे पाहताना त्यांचे डोळे क्षणभरही मिटले नाहीत.
आश्चर्यभूतं ददृशुर्द्रमिडास्ते समागताः। महासेनोपमं दृष्ट्वा पूजां चक्रुश्च तस्य वै
एकत्र आलेल्या त्या द्राविड लोकांना तो अद्भुत वाटला, आणि मोठ्या सेनापतीसारखा दिसणाऱ्या त्याची त्यांनी पूजा केली.
रत्नैश्च विविधैरिष्टैर्भोगैरन्यैश्च संमतैः। गतिमङ्गलयुक्तार्भिः स्तुवन्तो नकुलानुजम्
इच्छित रत्ने आणि इतर मान्य सुखसामग्री, शुभ भेटवस्तू घेऊन त्यांनी नकुलाचा लहान भाऊ याचे स्तुतीगीत गायले.
सहदेवस्तु तान्दृष्ट्वा द्रमिलानागतान्मुदा। विसृज्य तान्महाबाहुः प्रस्थितो दक्षिणां दिशम्
सहदेवाने आलेल्या द्राविड लोकांना पाहून आनंद घेतला आणि तो बलवान हातांनी त्यांना निरोप देऊन दक्षिण दिशेला निघाला.
दूतेन तरसा चोलं विजित्य द्रमिडेश्वरम्। ततो रत्नान्युपादाय पाण्डस्य विषयं ययौ
दूताच्या मदतीने त्याने चोल आणि द्राविड राजाला पटकन जिंकले; मग त्यांची रत्ने घेऊन तो पांडूच्या प्रदेशात गेला.
दर्शने सहदेवस्य न च तृप्ता नराः परे। गच्छन्तमनुगच्छन्तः प्राप्ताः कौतूहलान्विताः
सहदेवाला पाहूनही इतर लोक तृप्त झाले नाहीत; तो जिथे गेला तिथे ते त्याच्या मागे उत्सुकतेने गेले.
ततो माद्रीसुतों राजन्मृगसङ्घान्विलोकयन्। गजान्वनचरानन्यान्व्याघ्रान्कुष्णमृगान्बहून्
माद्रीपुत्राने, राजा, हरणांचे कळप, हत्ती, इतर वनातील प्राणी, वाघ आणि अनेक चित्ते पाहिले.
शुकान्मयूरान्दृष्ट्वा तु गृध्रानारण्यकुक्कुटान्। ततो देशं समासाद्य श्वशुरस्य महीपतेः
त्याने पोपट, मोर, गिधाडे आणि जंगलातील कोंबड्या पाहिल्या; मग आपल्या सासऱ्या, त्या राजाच्या प्रदेशात पोहोचला.
प्रेषयामास माद्रेयो दूतान्पाण्ड्याय वै तदा। प्रतिजग्राह तस्याज्ञां सम्प्रीत्या मलयध्वजः
त्या वेळी माद्रीपुत्राने पांड्याला दूत पाठवले; मल्यध्वजाने त्याचे आदेश आनंदाने स्वीकारले.
भार्या रूपवती जिष्णोः पाण्ड्यस्य तनया शुभा। चित्राङ्गदेति विख्याता द्रमिडी योषितां वरा
जिष्णूची सुंदर पत्नी, पांड्याची सुप्रसिद्ध कन्या चित्रांगदा, द्राविड स्त्रियांमध्ये श्रेष्ठ होती.
आगतं सहदेवं तु सा श्रुत्वाऽन्तः पुरे पितुः। प्रेषयामास सम्प्रीत्या पूजारत्नं च वै बहु
सहदेव आपल्या वडिलांच्या नगरीत आला हे कळताच तिने आनंदाने भरपूर पूजा आणि रत्ने पाठवली.
पाण्ड्योऽपि बहुरत्नानि दूतैः सह मुमोच ह। मणिमुक्ताप्रवालानि सहदेवाय कीर्तिमान्
कीर्तिवान पांड्यानेही आपल्या दूतांमार्फत सहदेवाला अनेक मौल्यवान रत्ने, मणी, मोती आणि प्रवाळ दिली.
तां दृष्ट्वाऽप्रतिमां पूजां पाण्डवोऽपि मुदा नृप। भ्रातुः पुत्रे बहून्रत्नान्दत्वा वै बभ्रूवाहने
ती अप्रतिम पूजा पाहून पांडव आनंदित झाला आणि आपल्या भावाच्या मुलाला, बभ्रुवाहनाला, अनेक रत्ने दिली.
पाण्ड्यं द्रमिडराजानं श्वशुरं मलयध्वजम्। स दूतैस्तं वशे कृत्वा मणलूरेश्वरं तदा
त्याने मग दूतांमार्फत पांड्य, द्राविडराजा, सासरा मल्यध्वज आणि मणलूरचा राजा यांना आपल्या अधीन केले.
ततो रत्नान्युपादाय द्रमिडैरावृतो ययौ। अगस्त्यस्यालयं दिव्यं देवलोकसमं गिरिम्
मग रत्ने घेऊन, द्राविड लोकांनी वेढलेला तो, अगस्त्याच्या दिव्य निवासाकडे, देवांच्या लोकासारख्या पर्वताकडे गेला.