स्वर्गमावृत्य तिष्ठन्तमुच्छ्रायेण महागिरिम्। अगम्यं मनसाप्यन्यैर्नदीवृक्षसमन्वितम्
तो महान पर्वत, उंचीने स्वर्गाला भिडलेला, नद्या आणि झाडांनी वेढलेला, इतरांसाठी मनातही पोहोचता न येणारा आहे.
नानाविहगसङ्घैश्च नादितं सुमनोहरैः। तं दृष्टा फल्गुनो मेरुं प्रीतिमानभवत्तदा
अनेक सुंदर पक्ष्यांच्या थव्यांनी गुंजणारा तो मेरू पाहून फाल्गुनाचा मन आनंदाने भरून गेले.
मेरोरिलावृतं दिव्यं सर्वतः परिमण्डितम्। मेरोस्तु दक्षिणे पार्श्वे जम्बूर्नाम वनस्पतिः
मेरूच्या सभोवती दिव्य इलावृत प्रदेश सर्व बाजूंनी सुंदरपणे सजलेला आहे; मेरूच्या दक्षिण बाजूला जांभू नावाचे झाड उभे आहे.
नित्यपुष्पफलोपेवः सिद्धचारणसेवितः। आस्वर्गमुच्छ्रिता राजंस्तस्य शाखा वनस्पतेः
ते झाड नेहमी फुलांनी व फळांनी बहरलेले, सिद्ध आणि चारण यांच्या सेवेत असते; त्याच्या फांद्या, राजन, स्वर्गापर्यंत पोहोचतात.
यस्य नाम्ना त्विदं द्वीपं जन्बूद्वीपमिति स्मृतम्। तां च जम्बूं ददर्शाथ सव्यसाची परन्तपः
त्याच्याच नावावरून या द्वीपाला जांभूद्वीप असे म्हणतात; आणि सव्यसाची, शत्रूंचा संहार करणारा, त्या जांभू वृक्षाचे दर्शन घेतले.
तौ दृष्ट्वाऽप्रतिमौ लोके जम्बूं मेरुं च संस्थितौ। प्रतीमानभवद्राजन्सर्वतः स विलोकयन्
जगात अद्वितीय असे जांभू वृक्ष आणि मेरू पर्वत एकत्र उभे असलेले पाहून, राजा सर्व बाजूंनी पाहत आश्चर्यचकित झाला.
तत्र लेभे ततो जिष्णुः सिद्धैर्दिव्यैश्च चारणैः। रत्नानि बहुसाहस्रं दत्तान्याभरणानि च
तेथे अर्जुनाला सिद्ध आणि दिव्य चारणांनी हजारो मौल्यवान रत्ने आणि दागिने दिली.
वासांसि च महार्हाणि तत्र लब्ध्वाऽर्जुनस्तदा। आमन्त्रयित्वा तान्सर्वान्यज्ञमुद्दिश्य वै गुरोः
तेथे अर्जुनाने अतिशय मौल्यवान वस्त्रे मिळवली आणि सर्वांना गुरूंसाठीच्या यज्ञाबद्दल सांगितले.
अथादाय बहून्रत्नान्गमनाययोपचक्रमे। मेरुं प्रदक्षिणीकृत्य प्रवतप्रवरं प्रभुः
मग त्याने अनेक रत्ने घेतली आणि प्रवासाला सुरुवात केली; त्या पराक्रमीने मेरू पर्वताची प्रदक्षिणा केली.
ययौ जम्बूनदीतीरे नदीं श्रेष्ठां विलोकयन्। स तां मनोरमां दिव्यां जम्बूस्वादुरसावहाम्
तो जांभू नदीच्या काठी गेला आणि ती सुंदर, दिव्य, जांभू फळासारख्या गोड पाण्याची उत्तम नदी पाहिली.
हैमपक्षिगणैर्जुष्टां सौवर्णजलजाकुलाम्। हैमपङ्कां हैमजलां सौवर्णोज्ज्वलवालुकाम्
ती नदी सोन्याच्या पक्ष्यांच्या थव्यांनी, सोन्याच्या कमळांनी, सोन्याच्या चिखलाने, सोन्याच्या पाण्याने आणि तेजस्वी सोन्याच्या वाळूने भरलेली होती.
क्वचित्मुपिष्पितैः पूर्णां सौवर्णकुसुमोत्पलैः। क्वचित्तीररुहैः कीर्णां हैमपुष्पैः सुपुष्पितैः
कुठे ती सोन्याच्या फुललेल्या कमळांनी आणि निलांबांनी भरलेली होती; तर कुठे तिच्या काठावर फुललेल्या झाडांवरून पडलेली सुंदर सोन्याची फुले पसरलेली होती.
तीर्थैश्च रुक्मसोपानैः सर्वतः समलङ्कुताम्। विमलैर्मणिजालैश्च नृत्तगीतरवैर्युताम्
ती नदी सर्वत्र पवित्र स्नानघाटांनी, सोन्याच्या पायऱ्यांनी, निर्मळ रत्नजाळांनी आणि नृत्य-गाण्याच्या आवाजांनी सजलेली होती.
दीप्तैर्हेमवितानैश्च समन्ताच्छोभितां शुभाम्। तथाविधां नदीं दृष्ट्वा पार्थस्तां प्रशशंस ह
ती सर्व बाजूंनी तेजस्वी सोन्याच्या छत्रांनी शोभलेली होती; अशी नदी पाहून पार्थाने तिचे कौतुक केले.
दृष्टपूर्वां राजेन्द्र दृष्ट्वा हर्षमवाप च। दर्शनीयां नदीतीरे पुरुषान्सुमनोहरान्
राजेंद्र, अशी नदी त्याने कधीच पाहिली नव्हती; ती पाहून त्याला आनंद झाला आणि त्या काठी सुंदर पुरुष दिसले.
तान्नदीसलिलाहारान्सदारानमरोपमान्। नित्यं सुखमुदा युक्तान्सर्वालङ्कारशोभितान्
त्यांनी नदीच्या पाण्यावर राहणारे, आपल्या पत्नींसह, अमरांसारखे, नेहमी सुखी आणि आनंदी, सर्व अलंकारांनी सजलेले लोक पाहिले.
तेभ्यो बहूनि रत्नानि तदा लेभे धनञ्जयः। दिव्यजम्बूफलं हैमं भूषणानि च पेशलम्
त्यांच्याकडून धनंजयाने अनेक मौल्यवान रत्ने, दिव्य सोन्याची जांभू फळे आणि सुंदर दागिने मिळवली.
लब्ध्वा तान्दुर्लभान्पार्थः प्रतीचीं प्रययौ दिशम्। नागानां रक्षितं देशमजयश्च पुनस्ततः
ती दुर्मिळ संपत्ती मिळवून पार्थाने पश्चिम दिशेला प्रस्थान केले आणि पुन्हा नागांनी राखलेल्या प्रदेशावर विजय मिळवला.
ततो गन्वा महाराज वारुणीं पाकशासनिः। गन्धमादनमासाद्य ततस्तानजयत्प्रभुः
मग, महारााज, पाका-शासन असलेल्या अर्जुनाने वारुणीला जाऊन गंधमादन पर्वत गाठला आणि तिथल्या प्रदेशांवर विजय मिळवला.
तं गन्धमादनं राजन्नतिक्रम्य ततोऽर्जुनः। केतुमालं ददर्शाथ वर्षं रत्नसमन्वितम्
राजा, गंधमादन पर्वत ओलांडून अर्जुनाने रत्नांनी भरलेला केतुमाल देश पाहिला.
सेवितं देवकल्पैश्च नारीभिः प्रियदर्शनैः। तं जित्वा चार्जुनो राजन्करे च विनिवेश्य च
तो देश देवतांसारख्या सुंदर स्त्रियांनी वसलेला होता; अर्जुनाने तो जिंकून तिथे आपली सत्ता प्रस्थापित केली.
आहृत्य तत्र रत्नानि दुर्लभानि तथार्जुनः। पुनश्च परिवृत्याथ माध्यं देशमिलावृतम्
अर्जुनाने तिथे दुर्मिळ रत्ने मिळवली आणि मग परत फिरून तो वस्ती असलेल्या मध्य प्रदेशात पोहोचला.
गत्वा प्राचीं दिशं राजन्सव्यसाची धनञ्जयः। मेरुमन्दरयोर्मध्ये शैलोदामभितो नदीम्
राजा, मग सव्यसाची धनंजय पूर्व दिशेला गेला आणि मेरू-मंदार या पर्वतांच्या मध्ये वाहणारी नदी गाठली.
ये ते कीचकवेणूनां छायां रम्यामुपासते। कषान्झषांश्च नद्यौ तान्प्रघसान्दीप्तवेणिपान्
तेथे कीचक बांबूंच्या छायेत राहणारे, आणि त्या नदीतील मासे व कासवे, चमकदार बांबूच्या कोंबांवर उपजीविका करतात.
पशुपांश्च कुलिन्दांश्च तङ्कणान्परतङ्कणान्। एतान्समस्ताञ्जित्वा च करे च विनिवेश्य च
पशुप, कुलिंद, टंकण आणि परटंकण या सर्वांना जिंकून त्यांना आपल्या अधीन करून कर लावला.
रत्नान्यादाय सर्वेभ्यो माल्यवन्तं ततो ययौ। तं माल्यवन्तं शैलेन्द्रं समतिक्रम्य पाण्डवः
सर्वांकडून मौल्यवान रत्ने घेऊन तो मालयवत पर्वताकडे गेला; आणि त्या भव्य पर्वतावरून पुढे निघाला.
भद्राश्वं प्रविवेशाथ वर्षं स्वर्गोपमं शुचिम्। तत्र देवोपमान्दिव्यान्पुरुषाञ्शुभसंयुतान्
तो भद्राश्व नावाच्या, स्वर्गासारख्या शुद्ध भूमीत गेला; तिथे त्याने देवांसारखे तेजस्वी आणि दिव्य पुरुष पाहिले.
जित्वा तान्स्ववशे कृत्वा करे च विनिवेश्य च। आहृत्य सर्वतो रत्नान्यसङ्ख्यानि ततस्ततः
त्यांना जिंकून, आपल्या अधीन करून आणि कर लावून, त्याने सर्व दिशांनी असंख्य रत्ने गोळा केली.
नीलं नाम गिरिं गत्वा तत्रस्थानजयत्प्रभुः। ततो जिष्णुरतिक्रम्य पर्वतं नीलमायतम्
नील नावाच्या पर्वतावर जाऊन, त्या ठिकाणच्या लोकांना त्याने जिंकले; नंतर जिष्णू त्या विशाल नील पर्वतावरून पुढे गेला.
विवेश रम्यकं वर्षं सङ्कीर्णं मिथुनैः शुभैः। तं देशमथ जित्वा स करे च विनिवेश्य च
तो रम्यक नावाच्या भूमीत गेला, जी सुंदर जोड्यांनी भरलेली होती; त्या देशावर विजय मिळवून त्याने त्यांना कर लावला.