भीमसेनस्य नादेन जरासन्धस्य चैव ह। किं नु स्याद्धिमवान्भिन्नः किंनुस्विद्दीर्यते मही
भीमसेन आणि जरासंधाच्या गर्जनेमुळे लोक म्हणू लागले, 'हिमालय फाटला की काय? की पृथ्वीच तुटते आहे?'
इति वै मागधा जज्ञुर्भीमसेनस्य निखनात्। `ततस्तु भगवान्कृष्णो जरासन्धजिघांसया
मागध लोकांनी भीमसेनाच्या त्या मोठ्या आवाजामुळे असेच बोलले; तेव्हा भगवान कृष्णाने जरासंधाचा अंत व्हावा म्हणून—
भीमसेनं समालोक्य नलं जग्राह पाणिना। द्विधा चिच्छेद वै तत्तु जरासन्धवधं प्रति
कृष्णाने भीमसेनाकडे पाहून हातात एक काठी घेतली आणि ती दोन तुकड्यांत मोडली, हे जरासंधाचा वध कसा करावा याचे खूण दिले.
ततस्त्वाज्ञाय तस्यैव पादमुत्क्षिप्य मारुतिः। द्विधा बभञ्ज तद्गात्रं प्राक्षिपद्विननाद च
तेव्हा हे समजून, मारुतीपुत्र भीमाने जरासंधाचा पाय उचलून, त्याचे शरीर दोन भागांत फाडले, खाली फेकले आणि मोठ्याने गर्जना केली.
पुनः सन्धाय तु तदा जरान्धः प्रतापवान्। भीमेन च समागम्य बाहुयुद्धं चकार ह
पण मग पुन्हा एकदा, जरासंध एकत्र जुळून, भीमासमोर उभा राहिला आणि पुन्हा हाताने झुंज सुरू केली.
तयोः समभवद्युद्धं तुमुलं रोमहर्षणम्। सर्वलोकक्षयकरं सर्वभूतभयावहम्
त्यांचा लढा फारच भयंकर आणि अंगावर काटा आणणारा झाला, जणू साऱ्या लोकांचा नाश होईल आणि सर्व जीवांना भीती वाटावी असा.
पुनः कृष्णस्तमिरिणं द्विधा विच्छिद्य माधवः। व्यत्यस्य प्राक्षिपत्तत्तु जरासन्धवधेप्सया
पुन्हा एकदा माधव कृष्णाने एक काठी दोन तुकड्यांत फाडून उलटी करून खाली फेकली, जरासंधाचा वध व्हावा म्हणून.
भीमसेनस्तदा ज्ञात्वा निर्बिभेद च मागधम्। द्विधा व्यत्यस्य पादेन प्राक्षिपच्च ननाद ह
मग भीमसेनाने ते समजून, मागधराजाला फाडले, त्याचे पाय उलटे करून दोन भागांत विभागले, खाली फेकले आणि मोठ्याने गर्जना केली.
शुष्कमांसास्थिमेदस्त्वग्भिन्नमस्तिष्कपिण्डकटः। शवभूतस्तदा राजन्पिण्डीकृत इवाबबौ
त्याचे मांस, हाडे, मज्जा आणि त्वचा सुकून गेली, कवटी फुटली; तो राजा जणू एखाद्या मृतदेहासारखा, एक गोळा झाल्यासारखा दिसत होता.
ततो राज्ञः कुलद्वारि प्रसुप्तमिव तं नृपम्। रात्रौ गतासुमुत्सृज्य निश्चक्रमुररिन्दमाः
मग राजाच्या घराच्या दाराशी, रात्रीच प्राण सोडलेल्या त्या राजाला झोपेत असल्यासारखा सोडून, शत्रूंचा पराभव करणारे तिथून निघून गेले.
जरासन्धरथं कृष्णो योजयित्वा पताकिनम्। आरोप्य भ्रातरौ चैव मोक्षयामास बान्धवान्
कृष्णाने जरासंधाचा पताका लावलेला रथ तयार केला, दोन्ही भावांना त्यावर बसवले आणि सर्व नातेवाईकांना सोडून दिले.
ते वै रत्नुभुजं कृष्णं रत्नार्हं पृथिवीश्वराः। राजानं चक्ररासाद्य मोक्षिता महतो भयात्
ते पृथ्वीचे सर्व राजे, रत्नाला योग्य असे, कृष्णाला—रत्नांचा उपभोग घेणारा—आपला राजा मानू लागले, कारण ते मोठ्या भीतीतून मुक्त झाले होते.
अक्षतः शस्त्रसम्पन्नो जितारिः सह राजभिः। रथमास्थाय तं दिव्यं निर्जगाम गिरिव्रजात्
शस्त्रांनी सज्ज, शत्रूंचा विजेता, राजांसोबत, तो अखंडित राहून, त्या दिव्य रथावर बसून गिरिव्रजातून बाहेर पडला.
यः स सोदर्यवान्नाम द्वियोधी कृष्णसारथिः। अभ्यासघाती सन्दृश्यो दुर्जयः सर्वराजभिः
जो सोदर्यवान नावाचा, महान धनुर्धारी, ज्याचा सारथी कृष्ण आहे, तो जवळून लढणारा, सर्व राजांना जिंकता न येणारा आणि सर्वांना दिसणारा आहे.
भीमार्जुनाभ्यां योधाभ्यामास्थितः कृष्णसारथिः। शुशुभे रथवर्योऽसौ दुर्जयः सर्वधन्विभिः
भीम आणि अर्जुन या दोन्ही वीरांसह, कृष्ण सारथी असताना, तो उत्तम रथ सर्व धनुर्धरांना जिंकता येणार नाही असा तेजस्वी दिसत होता.
शक्रविष्णू हि सङ्ग्रामे चेरतुस्तारकामये। रथेन तेन वै कृष्ण उपारुह्य ययौ तदा
पूर्वी इंद्र आणि विष्णू यांनी त्या रथावर बसून तारकांमध्ये युद्ध केले होते; त्याच रथावर कृष्ण बसला आणि तेथून निघून गेला.
एवमेतौ महाबाहू तदा दुष्करकारिणौ। कृष्णप्रणीतौ लोकेऽस्मिन्नथे को द्रष्टुमर्हति
त्या दोन्ही दीर्घबाहू, कठीण कार्य करणाऱ्या वीरांना कृष्णाच्या मार्गदर्शनाखाली या जगात कोण पाहू शकतो?
इत्यवोचन्व्रजन्तं तं जरासन्धपुरालयाः। वासुदेवं नरश्रेष्ठं युक्तं वातजवैर्हयैः
ज्यावेळी वायुवेगाने धावणाऱ्या घोड्यांनी युक्त असा वासुदेव, श्रेष्ठ पुरुष, जात होता, तेव्हा जरासंधाच्या नगरातील लोकांनी असे बोलले.
तप्तचामीकराभेण किङ्किणीजालमालिना। मेघनिर्घोषनादेन जैत्रेणामित्रघातिना
किणकिण वाजणाऱ्या घंटांच्या जाळ्याने सजलेला, तापलेल्या सोन्यासारखा चमकणारा, मेघगर्जनेसारखा आवाज करणारा, विजयशाली आणि शत्रूंचा नाश करणारा तो रथ होता.
येन शक्रो दानवानां जघान नवतीर्नव। तं प्राप्य समहृष्यन्त रथं ते पुरुषर्थभाः
ज्याच्या सहाय्याने इंद्राने नव्वद दानवांचे सैन्य मारले होते, तो रथ मिळाल्यावर ते पराक्रमी पुरुष अत्यंत आनंदित झाले.
ततः कृष्णं महाबाहुं भ्रातृभ्यां सहितं तदा। रथस्थं मागधा दृष्ट्वा समपद्यन्त विस्मिताः
मग, कृष्ण आपल्या दोन भावांसह रथावर उभा असलेला पाहून मगधवासी पूर्णपणे आश्चर्यचकित झाले.
हयैर्दिव्यैः समायुक्तो रथो वायुसमो जवे। अधिष्ठितः स शुशुभे कृष्णेनातीव भारत
दैवी घोड्यांनी जोडलेला, वाऱ्यासारखा वेगवान असा तो रथ, कृष्ण त्यावर असताना, हे भारत, फारच तेजस्वी दिसत होता.
असङ्गो देवविहितस्तस्मिन्रथवरे ध्वजः। योजनाद्ददृशे श्रीमानिन्द्रायुधसमप्रभः
त्या उत्तम रथावर देवांनी स्थापित केलेला, कुठेही न जोडलेला असा एक ध्वज होता; तो एक योजन अंतरावरूनही, इंद्राच्या वज्रासारखा चमकत, शोभत होता.
चिन्तयामास कृष्णोऽथ गरुत्मन्तं स चाभ्ययात्। क्षणे तस्मिन्स तेनासीच्चैत्यवृक्ष इवोत्थितः
तेव्हा कृष्णाने गरुडाचा विचार केला आणि तो लगेच तेथे आला; त्या क्षणी तो पवित्र वृक्षासारखा उभा राहिला.
व्यादितास्यैर्महानादैः सह भूतैर्ध्वजालयैः। तस्मिन्रथवरे तस्थौ गुरुत्मान्पन्नगाशनः
विस्तीर्ण तोंड, प्रचंड गर्जना, विविध जीव आणि ध्वजांच्या लहरींसह, सर्पभक्षक गरुड त्या उत्तम रथावर उभा राहिला.
दुर्निरीक्ष्यो हि भूतानां तेजसाऽऽभ्याधिकं बभौ। आदित्य इव मध्याह्ने सहस्रकिरणावृतः
त्याचे तेज इतके प्रखर होते की, सर्व जीवांना त्याच्याकडे पाहणे कठीण होते; तो मध्याह्नाच्या सूर्याप्रमाणे, हजार किरणांनी वेढलेला, तेजस्वी दिसत होता.
न सज्जति वृक्षेषु शस्त्रैश्चापि न रिष्यते। दिव्यो ध्वजवरो राजन्दृश्यते चेह मानुषैः
तो झाडांवर चिकटत नाही, शस्त्रांनी त्याला इजा होत नाही; तो दैवी, श्रेष्ठ ध्वज, राजन, येथे माणसांना दिसतो.
तमास्थाय रथं दिव्यं पर्जन्यसमनिः स्वनम्। निर्ययौ पुरुषव्याघ्रः पाण्डवाभ्यां सहाच्युतः
त्या दैवी, मेघगर्जनेसारखा आवाज करणाऱ्या रथावर बसून, पुरुषसिंह अच्युत, दोन्ही पांडवांसह निघून गेला.
यं लेभे वासवाद्राजा वसुस्तस्माद्बृहद्रथः। बृहद्रथात्क्रमेणैव प्राप्तो बार्हद्रथो रथम्
जो रथ वसु राजाने वासवाकडून मिळवला, तो बृहद्रथाकडे गेला आणि बृहद्रथापासून तो पुढे बर्हद्रथ वंशात गेला.
स निर्याय महाबाहुः पुण्डरीकेक्षणस्ततः। गिरिव्रजाद्बहिस्तस्थौ समदेशे महायशाः
मग तो दीर्घबाहू, कमळासारख्या डोळ्यांचा, मोठ्या कीर्तीचा पुरुष, गिरिव्रजाच्या बाहेर योग्य ठिकाणी उभा राहिला.