सा तं बालमुपादाय मेघलेखेन भास्करम्। कृत्वा च मानुषं रूपमुवाच वसुधाधिपम्
ती राक्षसी त्या मुलाला उचलून, मेघाच्या रेषेसारखी सूर्यापुढे जशी दिसते तशी मानवी रूप घेऊन, पृथ्वीच्या राजाला बोलली.
बृहद्रथ सुतस्तेऽयं मया दत्तः प्रगृह्यताम्। तव पत्नीद्वये जातो द्विजातिवरशासनात्। धात्रीजनपरित्यक्तो मयाऽयं परिरक्षितः
हे बृहद्रथाचे पुत्र आहे, मी तुला देत आहे; तुझ्या दोन राणींना, श्रेष्ठ ब्राह्मणाच्या आज्ञेने, हा जन्मला; धायांनी टाकून दिल्यावर मी याचे रक्षण केले.
ततस्ते भरतश्रेष्ठ काशिराजसुते शुभे। तं बालमभिपद्याशु प्रस्रवैरभ्यषिञ्जताम्
मग, हे भरतश्रेष्ठ, काशीच्या त्या दोन सुंदर कन्यांनी पटकन तो मुलगा उचलून, त्याच्यावर पाण्याचा अभिषेक केला.
ततः स राजा संहृष्टः सर्वं तदुपलभ्य च। अपृच्छद्धेमगर्भाभां राक्षसीं तामराक्षसीम्
नंतर राजा आनंदित झाला आणि सर्व समजून, सोन्यासारखी तेजस्वी आणि तांबड्या डोळ्यांची त्या राक्षसीला विचारले.
कात्वं कमलगर्भाभे मम पुत्रप्रदायिनी। कामं मा ब्रूहि कल्याणि देवता प्रतिभासि मे
तू कोण आहेस, कमळासारख्या डोळ्यांची, माझा पुत्र देणारी? खरं खरं सांग, शुभे, तू मला देवता वाटतेस.
जरा नामास्मि भद्रं ते राक्षसी कामरूपिणी। तव वेश्मनि राजेन्द्र पूजिता न्यवसं सुखम्
माझं नाव जरा आहे, हे सौम्य, मी इच्छेनुसार रूप घेणारी राक्षसी आहे; राजेंद्र, तुझ्या राजवाड्यात मी सन्मानाने सुखाने राहिले.
गृहे गृहे मनुष्याणां नित्यं तिष्ठामि राक्षसी। गृहदेवीति नाम्ना वै पुरा सृष्टा स्वयंम्भुवा
मी प्रत्येक माणसाच्या घरात राक्षसी म्हणून नेहमी राहते; पूर्वी, स्वयंभूने मला गृहदेवी म्हणून निर्माण केलं.
दानवानां विनाशाय स्थापिता दिव्यरूपिणी। यो मां भक्त्या लिखेत्कुड्ये सपुत्रां यौवनान्विताम्
दानवांचा नाश करण्यासाठी मला दिव्य रूपात ठेवले; जो भक्तीने मला, पुत्रांसह आणि तारुण्यात, भिंतीवर रंगवतो—
गृहे तस्य भवेद्वृद्धिरन्यथा क्षयमाप्नुयात्। त्वद्गृहे तिष्ठमानाऽहं पूजिताऽहं सदा विभो
त्याच्या घरात नेहमी वाढ होईल; नाहीतर त्याला हानी होईल. तुझ्या घरी मी नेहमी राहिले आणि सन्मान मिळवला, हे प्रभो.
लिखिता चैव कुड्येषु पुत्रैर्बहुभिरावृता। गन्धपुष्पैस्तथा धूपैर्भक्ष्यभोज्यैः सुपूजिता
मी भिंतींवर रंगवलेली आहे, अनेक पुत्रांनी वेढलेली, आणि सुगंधी फुले, धूप, तसेच खाण्यापिण्याच्या नैवेद्याने नीट पूजली गेले.
साऽहं प्रत्युपकारार्थं चिन्तयन्त्यनिशं नृप। तवेमे पुत्रशकले दृष्टवत्यस्मि धार्मिका
म्हणून, राजन, तुझं उपकार फेडण्यासाठी मी नेहमी विचार करत होते; मी धर्मनिष्ठ असून, तुझ्या पुत्राचे हे तुकडे पाहिले.
संश्लिषिते मया दैवात्कुमारः समपद्यत। तव भाग्यान्महाराज हेतुमात्रमहं त्विह
मी ते तुकडे जोडले आणि दैवयोगाने तो कुमार पुन्हा पूर्ण झाला; महाराज, मी फक्त निमित्त आहे, खरा योग तुझ्या पुण्याचा आहे.
मेरुं वा खादितुं शक्ता किं पुनस्तव बालकम्। गृहसम्पूजनात्तुष्ट्या मया प्रत्यर्पितस्तव
मी तर मेरू पर्वतही गिळू शकते—मग तुझ्या मुलाचं काय? पण तुझ्या घरातील पूजेमुळे मी तृप्त झाले आणि तुला तो मुलगा परत दिला.
एवमुक्त्वा तु सा राजंस्तत्रैवान्तरधीयत। स सङ्गृह्य कुमारं तं प्रविवेश गृहं नृपः
असं म्हणून ती तिथेच अदृश्य झाली; आणि राजा तो मुलगा घेऊन आपल्या घरी गेला.
तस्य बालस्य यत्कृत्यं तच्चकार नृपस्तदा। आज्ञापयच्च राक्षस्या मगधेषु महोत्सवम्
त्या वेळी राजाने त्या मुलासाठी लागणारी सगळी कामं केली आणि मगध देशात मोठा उत्सव साजरा करण्याचा आदेश दिला.
तस्य नामाकरोच्चैव पितामहसमः पिता। जरया सन्धितो यस्माज्जरासन्धो भवत्वयम्
त्याच्या वडिलांनी, जे पितामहांसारखे होते, त्याला नाव दिलं — 'हा वृद्धापकाळामुळे जोडला गेला आहे म्हणून याचं नाव जरासंध असावं.'
सोऽवर्धत महातेजा मागधाधिपतेः सुतः। प्रमाणबलसम्पन्नो हुताहुतिरिवानलः
मगधाधिपतीचा तो तेजस्वी मुलगा वाढू लागला, त्याचं अंग आणि बळ वाढलं, जणू काही हवनात वाढणारा अग्नीच.
एवं स ववृधे राजन्कुमारः पुष्करेक्षणः। लेन महता चापि यौवनस्थो बभूव ह'।। मातापित्रोर्नन्दकरः शुक्लपक्षे यथा शशी
राजा, तो कमळासारख्या डोळ्यांचा कुमार अशा प्रकारे वाढला; तारुण्यात पोहोचल्यावर तो आईवडिलांना आनंद देणारा झाला, जसा शुक्ल पक्षातील वाढता चंद्र.
कस्यचित्त्वथ कालस्य पुनरेव महातपाः। मगधेषुपजक्राम भगवांश्चण्डकौशिकः
काही काळानंतर, मोठ्या तपस्येचे चंडकौशिक ऋषी पुन्हा मगध देशात आले.
तस्याऽऽगमनसंहृष्टः सामात्यः सपुरः सरः। सभार्यः सह पुत्रेण निर्जगाम बृहद्रथः
त्यांच्या आगमनाने आनंदित होऊन, बृहद्रथ राजा आपल्या मंत्र्यांसह, नगरवासीयांसह, पत्नी आणि मुलासह त्यांना भेटायला बाहेर गेला.
पाद्यार्घ्याचमनीयैस्तमर्चयामास भारत। स नृपो राज्यसहितं पुत्रं तस्मै न्यवेदयत्
त्यांना पाय धुण्यासाठी पाणी, अर्घ्य आणि आचमनासाठी पाणी देऊन सन्मान केला; आणि त्या राजाने आपला मुलगा आणि राज्य ऋषींना अर्पण केला.
प्रतिगृह्य च तां पूजां पार्थिवाद्भगवानृषिः। उवाच मागधं राजन्प्रहृष्टेनान्तरात्मना
राजाकडून त्या पूजेचा स्वीकार करून, भगवंत ऋषीने मगधराजाला अंतःकरणात आनंदाने बोलले.
सर्वमेतन्मया ज्ञातं राजन्दिव्येन चक्षुषा। पुत्रस्तु शृणु राजेन्द्र यादृशोऽयं भविष्यति
राजा, हे सर्व मी दिव्य दृष्टीने जाणलं आहे; आता तू ऐक, तुझा मुलगा पुढे कसा होईल.
अस्य रूपं च सत्वं च बलमूर्जितमेव च। एष श्रिया समुदितः पुत्रस्तव न संशयः
त्याचं रूप, स्वभाव, बळ आणि सामर्थ्य — तुझा हा मुलगा सर्व प्रकारच्या समृद्धीने युक्त आहे, यात शंका नाही.
प्रापयिष्यति तत्सर्वं विक्रमेण समन्वितः। अस्य वीर्यवतो वीर्यं नानुयास्यन्ति पार्थिवाः
तो हे सर्व पराक्रमाने मिळवेल; त्याच्या पराक्रमी बळाशी इतर राजे जुळू शकणार नाहीत.
पततो वैनतेयस्य गतिमन्ये यथा खगाः। विनाशमुपयास्यन्ति ये चास्य परिपन्थिनः
जसं इतर पक्षी गरुडाच्या वेगाशी जाऊ शकत नाहीत, तसंच त्याला विरोध करणारे नाश पावतील.
देवैरपि विसृष्टानि शस्त्राण्यस्य महीपते। न रुजं जनयिष्यन्ति गिरेरिव नदीरयाः
राजा, अगदी देवांनी सोडलेली शस्त्रंही त्याला इजा करू शकणार नाहीत, जसं नद्या पर्वताला काही करू शकत नाहीत.
सर्वमूर्धाभिषिक्तानामेव मूर्ध्नि ज्वलिष्यति। प्रभाहरोऽयं सर्वेषां ज्योतिषामिव भास्करः
तो सर्व राजांच्या शिरावर तेजाने तळपेल, जसा सूर्य सर्व ताऱ्यांमध्ये प्रकाश देतो.
एनमासाद्य राजानः समृद्धबलवाहनाः। विनाशमुपयास्यन्ति शलभा इव पावकम्
मोठ्या सैन्य आणि संपत्ती असलेले राजेही त्याला भेटल्यावर नष्ट होतील, जसे पतंग ज्वाळेत जातात.
एष श्रियः समुदिताः सर्वराज्ञां ग्रहीष्यति। वर्षास्विवोदीर्णजला नदीर्नदनदीपतिः
समृद्धीने युक्त असलेला हा तुझा मुलगा सर्व राजांची संपत्ती मिळवेल, जसा नदीनदीपती पावसाळ्यात सर्व नद्यांचं पाणी घेतो.