अभिभूय श्रियं तेषां कुलानामभिषेचितः। स्थितो मूर्ध्नि नरेन्द्राणामोजसाऽऽक्रम्य सर्वशः
त्याने त्या सर्व घराण्यांचं वैभव जिंकून घेतलं आहे, आणि त्याचा राज्याभिषेक झाला आहे. तो आपल्या सामर्थ्याने सर्व राजांच्या पुढे उभा आहे.
सोऽवनीं मध्यमां भुक्त्वा मिथो भेदममन्यत। प्रभुर्यस्तु परो राजा यस्मिन्नेकवशे जगत्
त्याने मध्यभागी असलेली पृथ्वी उपभोगली आणि मग राजांमध्ये फूट पाडायचा विचार केला; पण खरा प्रभू तोच राजा असतो, ज्याच्या अधीन संपूर्ण जग एकत्र असतं.
स साम्राज्यं महाराज प्राप्तो भवति योगतः। तं स राजा जरासन्धं संश्रित्य किल सर्वशः
राजन, त्याने जरासंधाच्या मैत्रीमुळे सम्राटपद मिळवलं आणि सर्वस्वी त्याच्यावर अवलंबून राहिला.
राजन्सेनापतिर्जातः शिशुपालः प्रतापवान्। तमेव च महाराज शिष्यवत्समुपस्थितः
शिशुपाल हा पराक्रमी आणि तेजस्वी, त्याच्या सैन्याचा सेनापती झाला आणि राजन, शिष्याप्रमाणे भक्तीने त्याच्याजवळ गेला.
वक्रः करूषाधिपतिर्मायायोधी महाबलः।। अपरौ च महावीर्यौ महात्मानौ समाश्रितौ
करूष देशाचा राजा वक्र, मायावी युद्धात कुशल आणि बलवान, तसेच आणखी दोन धाडसी आणि महान योद्धे, त्यांनीही त्याच्याकडे आश्रय घेतला.
जरासन्धं महावीर्यं तौ हिंसडिम्बिकावुभौ। वक्रदन्तः करूषस्य करभो मेघवाहनः। मूर्ध्ना दिव्यं मणिं बिभ्रद्यमद्भुतमणिं विदुः
हंस आणि डिंभक हे दोघेही मोठे शूरवीर, त्यांनी बलाढ्य जरासंधाशी मैत्री केली; वक्रदंत, करभ आणि मेघवाहन हे करूष देशातील, यांच्या डोक्यावर अद्भुत असा दिव्य मणी आहे, म्हणून ते प्रसिद्ध आहेत.
मरुं च नरकं चैव शास्ति यो यवनाधिपः। अपर्यन्तबलो राजा प्रतीच्यां वरुणो यथा
यवनांचा राजा, ज्याची शक्ती अमर्याद आहे आणि जो पश्चिमेकडील वरुणासारखा आहे, तो मरू आणि नरक या प्रदेशांवर राज्य करतो.
भगदत्तो महाराज वृद्धस्तव पितुः सखा। स वाचा प्रणतस्तस्य कर्मणा च विशेषतः
राजन, भगदत्त हा वृद्ध आणि तुझ्या वडिलांचा मित्र, त्याने शब्दाने आणि विशेषतः कृतीने त्याचा सन्मान केला.
स्नेहबद्धश्च मनसा पितृवद्भक्तिमांस्त्वयि। प्रतीच्यां दक्षिणं चान्तं पृथिव्याः प्रति यो नृपः
तो मनाने तुझ्यावर वडिलांसारखा प्रेमाने बांधलेला आणि भक्त आहे; तोच राजा पृथ्वीच्या पश्चिम आणि दक्षिण टोकावर राज्य करतो.
मातुलो भवतः शूरः पुरुजित्कुन्तिवर्धनः। स ते सन्नितिमानेकः स्नेहतः शत्रुसूदनः
तुझा मामा, शूरवीर पुरुजित कुंतिवर्धन, तो अनेक मित्रांसह, शत्रूंचा संहार करणारा, प्रेमापोटी तुझ्या बाजूने उभा आहे.
जरासन्धं गतस्त्वेव पुरा यो न मया हतः। पुरुषोत्तमविज्ञातो योसौ चेदिषु दुर्मतिः
जो पूर्वी जरासंधाकडे गेला आणि माझ्या हातून मारला गेला नाही, तोच सेदी देशातील दुष्ट बुद्धीचा पुरुषोत्तम म्हणून ओळखला जातो.
आत्मानं प्रतिजानाति लोकेऽस्मिन्पुरुषोत्तमम्। आदत्ते सततं मोहाद्यः स चिह्नं च मामकम्
तो स्वतःला या जगात सर्वोच्च पुरुष म्हणून घोषित करतो आणि मोहामुळे नेहमी माझं चिन्ह स्वतःकडे घेतो.
वङ्गपुण्ड्रकिरातेषु राजा बलसमन्वितः। पौण्ड्रको वासुदेवेति योसौ लोकेऽभिविश्रुतः
वंग, पुंड्र आणि किरात या प्रदेशांमध्ये बलशाली असलेला, 'वासुदेव' म्हणून प्रसिद्ध पौंड्रक राजा मोठ्या सामर्थ्याचा आहे.
चतुर्थभाङ्महाराज भोज इन्द्रसखो बली। विद्याबलाद्यो व्यजयत्स पाण्ड्यक्रथकैशिकान्
राजन, इंद्राचा मित्र असलेला बलाढ्य भोज राजा, ज्याला चौथ्या भागाचा मान मिळाला, त्याने विद्या आणि बळाच्या जोरावर पांड्य, क्रथ आणि कैशिक यांना जिंकले.
भ्राता तस्याकृतिः शूरो जामदग्न्यसमोऽभवत्। स भक्तो मागधं राजा भीष्मकः परवीरहा
त्याचा भाऊ, शूर आणि परशुरामासारखा, तो भक्त राजा भीष्मक, मागधांचा राजा आणि शत्रूंचा संहार करणारा आहे.
प्रियाण्याचरतः प्रह्वान्सदा सम्बन्धिनस्ततः। भजतो न भजत्यस्मानप्रियेषु व्यवस्थितः
तो नेहमी आपल्या नातेवाईकांसाठी प्रिय गोष्टी करतो आणि नम्र असतो; जो आपल्याला मान देत नाही, त्याला तो मान देत नाही, आणि आपल्या प्रियजनांमध्येच ठाम राहतो.
न कुलं सबलं राजन्नभ्यजानात्तथाऽऽत्मनः। पश्यमानो यशो दीप्तं जरासन्धमुपस्थितः
राजन, जरासंधाचं तेजस्वी यश पाहून त्याने स्वतःच्या बलाढ्य कुळाकडे दुर्लक्ष केलं आणि त्याच्याकडेच गेला.
उदीच्याश्च तथा भोजाः कुलान्यष्टादश प्रभो। जरासन्धभयादेव प्रतीचीं दिशमास्थिताः
प्रभो, उत्तर दिशेतील अठरा भोज कुळांनीही जरासंधाच्या भीतीने पश्चिम दिशेला आश्रय घेतला.
शूरसेना भद्रकारा बोधाः शाल्वाः पटच्चराः। सुस्थलाश्च सुकुट्टाश्च कुलिन्दाः कुन्तिभिः सह
शूरसेन, भद्रकार, बोध, शाल्व, पटच्चर, सुस्थल, सुकुट्ट, कुलिंद हे सर्व कुळी आणि कुंती यांच्यासह,
शाल्वायनाश्च राजानः सोदर्यानुचरैः सह। दक्षिणा ये च पञ्चालाः पूर्वाः कुन्तिषु कोसलाः
शाल्वायन राजे, त्यांच्या भावंडांसह आणि अनुयायांसह, तसेच दक्षिणेकडील पांचाळ आणि पूर्वेकडील कुंतीमधील कोसल हेही,
तथोत्तरां दिशं चापि परित्यज्य भयार्दिताः। मत्स्याः सन्न्यस्तपादाश्च दक्षिणां दिशमाश्रिताः
मात्स्य लोक भीतीने उत्तरेकडील दिशा सोडून, पाय मागे घेत दक्षिण दिशेला पळाले.
तथैव सर्वपञ्चाला जरासन्धभायर्दिताः। स्वराज्यं सम्परित्यज्य विद्रुताः सर्वतोदिशम्
त्याचप्रमाणे, सर्व पांचाळही जरासंधाच्या भीतीने आपले राज्य सोडून सर्व दिशांना पळाले.
अग्रतो ह्यस्य पाञ्चालास्तत्रानीके महात्मनः। अनिर्गते सारबले मागधेभ्यो गिरिव्रजात्
त्या महान आत्म्याच्या सैन्यात पांचाळ पुढे उभे होते, कारण मगधाच्या सैन्याने आपली पूर्ण ताकद घेऊन गिरिव्रज सोडले नव्हते.
उग्रसेनसुतः कंसः पुरा निर्जित्य बान्धवान्'। बार्हद्रथसुते देव्यावुपागच्छद्वृथामतिः
उग्रसेनाचा मुलगा कंसाने पूर्वी आपल्या नातेवाइकांना जिंकले आणि चुकीच्या हेतूने बृहद्रथपुत्राच्या दोन कन्यांकडे गेला.
अस्तिः प्रास्तिश्च नाम्ना ते सहदेवानुजेऽबले। बलेन तेन स्वज्ञातीनभिभूय वृथामतिः
अस्ति आणि प्रास्ति हे त्या सहदेवाच्या धाकट्या बहिणींची नावे होती; त्या सामर्थ्याने कंसाने आपल्या नातेवाईकांना जिंकले.
श्रैष्ठ्यं प्राप्तः स तस्यासीदतीवापनयो महान्। भोजराजन्यवृद्धैश्च पीड्यमानैर्दुरात्मना
कंसाला श्रेष्ठता मिळाली, पण नंतर भोज आणि क्षत्रिय वडीलधाऱ्यांकडून त्याला मोठा अपमान सहन करावा लागला.
ज्ञातित्राणमभीप्सद्भिरस्मत्सम्भावना कृता। दत्वाऽऽक्रूराय सुतनुं तामाहुकसुतां तदा
नातेवाईकांचे रक्षण व्हावे म्हणून त्यांनी आमचा आश्रय घेतला आणि त्या वेळी आहुकाच्या सुंदर कन्येचे अक्रूराशी लग्न लावले.
सङ्कर्षणद्वितीयेन ज्ञातिकार्यं मया कृतम्। हतौ कंससुनामानौ मया रामेण चाप्युत
नातेवाईकांच्या भल्यासाठी मी आणि संकर्षणाने मिळून कार्य केले; कंस आणि त्याचे दोन पुत्र मी आणि रामाने ठार केले.
हत्वा कंसं तथैवादौ जरासन्धस्य बिभ्यतः। मया रामेण चान्यत्र ज्ञातयः परिपालितः
कंसाचा वध केल्यावर, जरासंध घाबरला असताना मी आणि रामाने इतरत्रही आपले नातेवाईक सुरक्षित ठेवले.
भये तु समतिक्रान्ते जरासन्धे समुद्यते। मन्त्रोऽयं मन्त्रितो राजन्कुलैरष्टादशावरैः
भीती ओसरल्यावर आणि जरासंध पुन्हा उभा राहिल्यावर, राजन, अठरा कुळांनी एकत्र बसून असा सल्ला केला.