ज्वलन्ती भासमाना च तेजसा स्वेन भारत। तामुग्रतपसो यान्ति सुव्रताः सत्यवादिनः
हे भारत, स्वतःच्या तेजाने प्रखरपणे उजळणारी ती, कठोर तप करणारे, दृढ व्रत पाळणारे आणि नेहमी सत्य बोलणारे लोक तिच्या जवळ जातात.
शान्ताः सन्यासिनः शुद्धाः पूताः पुण्येन कर्मणा। सर्वे भास्वरदेहाश्च सर्वे च विरजोम्बराः
शांत, संन्यासी, शुद्ध आणि पुण्यकर्मांनी पावन झालेले हे सर्वजण तेजस्वी देहाचे आणि निर्मळ वस्त्रधारी आहेत.
चित्राङ्गदाश्चित्रमाल्याः सर्वे ज्वलितकुण्डलाः। सुकृतैः कर्मभिः पुण्यैः पारिबर्हैश्च भूषिताः
त्यांच्या अंगावर रंगीबेरंगी फुलांच्या माळा आहेत, कानात तेजस्वी कुंडले आहेत, आणि पुण्यकर्मांनी तसेच सुंदर अलंकारांनी ते सर्वजण शोभून दिसतात.
गन्धर्वाश्च महात्मानः सङ्घशश्चाप्सरोगणाः। वादित्रं नृत्तगीतं च हास्यं लास्यं च सर्वशः
महात्मा गंधर्व आणि अप्सरांचा समूह तिथे आहे; वाद्य, नृत्य, गाणे, हास्य आणि सर्व प्रकारची करमणूक तिथे भरपूर आहे.
पुण्याश्च गन्धाः शब्दाश्च तस्यां पार्थ समन्ततः। दिव्यानि चैव माल्यानि उपतिष्ठन्ति नित्यशः
पार्था, त्या ठिकाणी सर्वत्र शुभ सुवास आणि मधुर ध्वनी आहेत; दिव्य फुलांच्या माळा नेहमीच तिथे असतात.
शतं शतसहस्राणि धर्मिणां तं प्रजेश्वरम्। उपासते महात्मानं रूपयुक्ता मनस्विनः
शेकडो-हजारो धर्मपरायण, रूप आणि बुद्धीने संपन्न लोक त्या महात्मा प्रजाधिपतीची भक्ती करतात.
ईदृशी सा सभा राजन्पितृराज्ञो महात्मनः। वरुणस्यापि वक्ष्यामि सभां पुष्करमालिनीम्
राजा, पितृराजाच्या या अद्भुत सभेचे असे स्वरूप आहे; आता मी वरुणाच्या कमलमाळांनी सुशोभित सभेचे वर्णन करतो.
युधिष्ठिर सभा दिव्या वरुणस्यामितप्रभा। प्रमाणेन यथा याम्या शुभप्राकारतोरणा
युधिष्ठिरा, वरुणाची दिव्य सभा अमर्याद तेजाची असून, आकाराने यमाच्या सभेसारखीच आहे आणि तिच्या भिंती व दरवाजे अतिशय सुंदर आहेत.
अन्तः सलिलमास्थाय विहिता विश्वकर्मणा। दिव्यै रत्नमयैर्वृक्षैः फलपुष्पप्रदैर्युता
ती सभा पाण्याच्या आत विश्वकर्म्याने बांधलेली आहे आणि तिथे दिव्य रत्नांनी सजलेली, फळे आणि फुले देणारी झाडे आहेत.
नीलपीतैः सिताः श्यामैः सितैर्लोहितकैरपि। अवतानैस्तथा गुल्मैर्मञ्जरीजालधारिभिः
निळ्या-पिवळ्या, पांढऱ्या-काळ्या, पांढऱ्या-लाल अशा रंगांची झाडे आणि फुलांच्या घोसांनी लोंबणाऱ्या झुडुपांनी ती शोभते.
तथा शकुनयस्तस्यां विचित्रा मधुरस्वराः। अनिर्देश्या वपुष्मन्तः शतशोऽथ सहस्रशः
तिथे असंख्य प्रकारचे, मधुर आवाजाचे आणि वर्णन करता न येणाऱ्या रूपांचे पक्षी शेकड्यांनी-हजारोंनी आहेत.
सा सभा सुखसंस्पर्शा न शीता न च धर्मदा। वेश्मासनवती रम्या सिता वरुणपालिता
ती सभा स्पर्शास सुखद आहे, तिथे ना थंडी ना उष्णता; सुंदर घरांनी आणि आसनांनी सजलेली, उजळ आणि वरुणाच्या रक्षणाखाली आहे.
यस्यामास्ते स वरुणो वारुण्या च समन्वितः। दिव्यरत्नाम्बरधरो दिव्याभरणभूषितः
त्या सभेत वरुण आपल्या पत्नी वारुणीसह बसलेला आहे, दिव्य रत्नांचे वस्त्र घातलेले आणि दिव्य अलंकारांनी सजलेला आहे.
?द्वितीयेन तु नाम्ना वै गौरीति भुवि विश्रुता। पत्न्या सवरुणो देवः प्रमोदति सुखी सुखम्
त्याच्याजवळ दुसरी पत्नी आहे, जिला पृथ्वीवर गौरी म्हणून प्रसिद्धी आहे; तिच्यासह देवता वरुण आनंदाने रमतो.
स्रग्विणो दिव्यगन्धाश्च दिव्यगन्धानुलेपनाः। आदित्यास्तत्र वरुणं जलेश्वरमुपासते
दिव्य फुलांच्या माळा घातलेल्या, दिव्य सुवासिक उटणे लावलेल्या, असे आदित्यगण तिथे जलाधिपती वरुणाची पूजा करतात.
वासुकिस्तक्षकश्चैव नागश्चैरावतस्तथा। कृष्णश्च लोहितश्चैव पद्मश्चित्रश्च वीर्यवान्
वसुकि, तक्षक, ऐरावत, कृष्ण, लोहित, पद्म आणि बलवान चित्र हे सर्प तिथे आहेत.
कम्बलाश्वतरौ नागौ धृतराष्ट्रबलाहकौ। मणिमान्कुण्डधारश्च कर्कोटकधनञ्जयौ
कंबळ, अश्वतर, धृतराष्ट्र, बलाहक, मणिमान, कुंडधार, कर्कोटक आणि धनंजय हे सुद्धा तिथे उपस्थित आहेत.
पाणिमान्कुण्डधारश्च बलवान्पृथिवीपते। प्रह्रादो मुषिकादश्च तथैव जनमेजयः
पणिमान, कुंडधार, बलवान प्रह्लाद, मुशिकाद आणि जनमेजय हेही, पृथ्वीपती, तिथे आहेत.
पताकिनो मण्डलिनः फणवन्तश्च सर्वशः। ` अर्थो धर्मश्च कामश्च वसुः कपिल एव च
चहूकडे ध्वजधारी, वर्तुळाकार रचलेले, फणा असलेले सर्प होते; आणि तिथे अर्थ, धर्म, काम, वसु आणि कपिल हेही होते.
अनन्तश्च महानागो यं दृष्ट्वा जलजेश्वरः। अभ्यर्चयति सत्कारैरासनेन च तं विभुः
तिथे अनंत हा महानागही होता, ज्याला पाहून जलाचा स्वामी त्याला मानाने, आसन देऊन पूजतो.
वासुकिप्रमुखाश्चैव सर्वे प्राञ्जलयः स्थिताः। अनुज्ञाताश्च शेषेण यथार्हमुपविश्य च
वसुकि आणि इतर सर्व सर्प हात जोडून उभे होते; शेषाने परवानगी दिल्यावर ते योग्य त्या जागी बसले.
एते चान्ये च बहवः सर्पास्तस्यां युधिष्ठिर। `वैनतेयश्च गरुडो ये चास्य परिचारिणः'। उपासते महात्मानं वरुणं विगतक्लमाः
हे आणि असे अनेक सर्प, युधिष्ठिरा, तसेच विनतेचा पुत्र गरुड आणि त्याचे सेवक, हे सर्व थकवा नसलेले, महात्मा वरुणाची उपासना करतात.
बलिर्वैरोचनो राजा नरकः पृथिवीञ्जयः। संह्रादो विप्रचित्तिश्च कालखञ्जाश्च दानवाः
विरोचनपुत्र बळी राजा, पृथ्वी जिंकणारा नरक, संह्राद, विप्रचित्ती आणि काळखंज नावाचे दानव,
सुहनुर्दुर्मुखः शङ्खः सुमनाः सुमतिस्ततः। घटोदरो महापार्श्वः क्रथनः पिठरस्तथा
सुहनुर, दुर्मुख, शंख, सुमना, सुमती, घटोदरी, महापार्श्व, क्रथन आणि पिठर,
विश्वरूपः स्वरूपश्च विरूपोऽथ महाशिराः। दशग्रीवश्च वाली च मेघवासा दशावरः
विश्वरूप, स्वरूप, विरूप, महाशिरा, दशग्रीव, वाली, मेघवासा आणि दशावर,
टिट्टिभो विटभूतश्च संह्रादश्चेन्द्रतापनः। दैत्यदानवसङ्घाश्च सर्वे रुचिरकुण्डलाः
टिट्टिभ, विटभूत, संह्राद, इंद्रतापन आणि सर्व दैत्य-दानव संघ, चमकदार कुंडले घातलेले,
स्रग्विणो मौलिनश्चैव तथा दिव्यपरिच्छदाः। सर्वे लब्धवराः शूराः सर्वे विगतमृत्यवः
हार आणि मुकुट घातलेले, दिव्य अलंकारांनी सजलेले, वर मिळवलेले, सर्व शूर, मृत्यूवर मात केलेले,
ते तस्यां वरुणं देवं धर्मपाशधरं सदा। उपासते महात्मानं सर्वे सुचरितव्रताः
हे सर्व, नेहमी चांगल्या व्रतांचे पालन करणारे, धर्मपाश धारण करणाऱ्या त्या महात्मा वरुण देवाची उपासना करतात.
तथा समुद्राश्चत्वारो नदी भागीरथी च सा। कालिन्दी विदिशा वेणा नर्दमा वेगवाहिनी
तसेच चारही समुद्र, भागीरथी नदी, कालिंदी, विदिशा, वेणा, नर्दमा आणि वेगवहिनी,
विपाशा च शतद्रुश्च चन्द्रभागा सरस्वती। इरावती वितस्ता च सिन्धुर्देवनदी तथा
विपाशा, शतद्रू, चंद्रभागा, सरस्वती, इरावती, वितस्ता आणि देवनदी सिंधू,