आस्तिकाने आपल्या काकाला, नागराज वासुकीला, अत्यंत विश्वासाने सांगितले, “आज मी राजाला शुभ शब्दांनी प्रसन्न करीन, काका, ज्यामुळे त्या श्रेष्ठ राजाचा यज्ञ थांबेल.” पुढे तो म्हणाला, “हे बुद्धिमान नागराज, माझ्यावर पूर्ण विश्वास ठेवा; तुमच्या मनात माझ्याबद्दल कधीही शंका ठेवू नका.” वासुकीने दुःखाने सांगितले, “आस्तिक, माझे मन हलले आहे, हृदय तुटले आहे; ब्रह्मदंडाच्या भीतीने मी दिशाही ओळखू शकत नाही.” आस्तिकाने त्याला धीर दिला, “हे नागश्रेष्ठ, तुम्ही कुठल्याही प्रकारे व्याकुळ होऊ नका; मी तुम्हाला त्या भयंकर अग्नीपासून उठलेल्या भीतीपासून मुक्त करीन.” “मी त्या भयानक ब्रह्मदंडाचा नाश करीन, जो काळाच्या अग्नीइतका शक्तिशाली आहे; येथे कुठल्याही प्रकारे घाबरू नका,” असे आस्तिकाने सांगितले. यानंतर, आस्तिकाने वासुकीच्या मनातील ती भीती आणि दु:ख स्वतःवर घेतले आणि त्वरित निघून गेला. श्रेष्ठ द्विज, आस्तिक, नागांच्या उद्धारासाठी, गुणसम्पन्न जनमेजयाच्या यज्ञस्थळी गेला. तेथे पोहोचल्यावर, त्याने अती उत्तम यज्ञवेदिका पाहिली, जिथे अनेक यज्ञकर्ते सूर्य आणि अग्नीप्रमाणे तेजस्वी दिसत होते. प्रवेश करण्याचा प्रयत्न करत असताना, द्विजश्रेष्ठ आस्तिकाला द्वारपालांनी थांबवले; प्रवेशाची इच्छा असलेल्या त्या तपस्वीने यज्ञाची प्रशंसा केली. मुख्य यज्ञशाळेत पोहोचून, श्रेष्ठ द्विज, सद्गुणी आस्तिकाने, अनंत कीर्तीच्या राजाची, याज्ञिकांची, पुरोहितांची आणि अग्नीचीही प्रशंसा केली. त्याने सांगितले, “प्रयागमध्ये सोमयज्ञ, वरुणयज्ञ आणि प्रजापतीचा यज्ञ झाला; तसेच, हे राजन, तुमचा यज्ञही श्रेष्ठ आहे, पारिक्षितपुत्रा, आणि आमच्यासह सर्वांचे कल्याण होवो.” “इंद्राचे शंभर यज्ञ प्रसिद्ध आहेत, आणि त्या संख्येइतके आणखी शंभर; तसेच, तुमचा यज्ञही श्रेष्ठ आहे, पारिक्षितपुत्रा, आणि आमच्यासह सर्वांचे कल्याण होवो.” “यमाचा यज्ञ, हरिमेधाचा यज्ञ, रांतिदेवाचा यज्ञ; तसेच, तुमचा यज्ञही श्रेष्ठ आहे, पारिक्षितपुत्रा, आणि आमच्यासह सर्वांचे कल्याण होवो.” “गयाचा यज्ञ, शशबिंदूचा यज्ञ, वैश्रवणाचा यज्ञ; तसेच, तुमचा यज्ञही श्रेष्ठ आहे, पारिक्षितपुत्रा, आणि आमच्यासह सर्वांचे कल्याण होवो.” “नृगाचा यज्ञ, अजमीढाचा यज्ञ, दशरथाचा यज्ञ; तसेच, तुमचा यज्ञही श्रेष्ठ आहे, पारिक्षितपुत्रा, आणि आमच्यासह सर्वांचे कल्याण होवो.” “स्वर्गात ऐकलेला यज्ञ, देवपुत्राचा यज्ञ, युधिष्ठिराचा यज्ञ, अजमीढाचा यज्ञ; तसेच, तुमचा यज्ञही श्रेष्ठ आहे, पारिक्षितपुत्रा, आणि आमच्यासह सर्वांचे कल्याण होवो.” “सत्यवतीपुत्र कृष्णाचा यज्ञ, जिथे त्याने स्वतः विधी पार पाडली; तसेच, तुमचा यज्ञही श्रेष्ठ आहे, पारिक्षितपुत्रा, आणि आमच्यासह सर्वांचे कल्याण होवो.” आस्तिकाने पुढे सांगितले, “येथे उपस्थित याज्ञिक सूर्याच्या तेजासारखे आहेत, आणि इंद्राच्या विधीसाठी एकत्र आले आहेत; आज त्यांचे ज्ञान मिळवता येणार नाही, आणि त्यांना दिलेली दान कधीच नष्ट होणार नाही.” “द्वैपायनासारखा याज्ञिक जगात नाही, हे माझे ठाम मत आहे. त्याचे शिष्य पृथ्वीवर सर्वत्र आहेत, प्रत्येकजण आपल्या यज्ञकार्यात पारंगत आहे.” “विभावसु अग्नी, अद्भुत तेजस्वी, महान आत्मा, सुवर्णबीज, हविर्भोजक, काळ्या मार्गाचा, वर्तुळाकार, ज्वलंत शिखर असलेला—हे देव, तुमचे हविर्दान स्वीकारतो.” राजाला उद्देशून आस्तिक म्हणाला, “हे राजन, या जगात, लोकांचे संरक्षण करणारा तुमच्याशिवाय दुसरा कोणी नाही; तुमच्या दृढतेमुळे मी नेहमीच आश्वस्त असतो—तुम्ही वरुण, धर्मराज किंवा यमासारखे आहात.” “जसा शक्र वज्रधारी या जगाचा रक्षक आहे, तसाच तुम्ही लोकांचा संरक्षक आहात; माझ्या मताने, तुम्ही येथे श्रेष्ठ पुरुष आहात, आणि तुमच्या समकक्ष दुसरा राजा जन्मला नाही.” “तुम्ही खट्वांग, नाभाग, दिलीप, ययाति, आणि मंदाता यांसारख्या सामर्थ्यवान आहात; तुमचे तेज सूर्याच्या प्रकाशासारखे आहे, आणि तुम्ही भिष्मासारख्या श्रेष्ठ व्रतांनी राज्य करता.” “वाल्मिकीप्रमाणे तुम्ही तुमचे सामर्थ्य लपवता; वसिष्ठासारखे तुमचे क्रोध संयमित आहे; तुमचे राज्य इंद्रासारखे आहे, आणि तुमचे तेज नारायणासारखे आहे.” “यमासारखे तुम्ही धर्मनिष्ठ आहात, कृष्णासारखे सर्व गुणांनी संपन्न आहात; तुम्ही वसूंप्रमाणे ऐश्वर्याचा आधार आहात, आणि यज्ञांचा खजिना आहात.” “दम्भोद्भवाच्या सामर्थ्यासारखे तुम्ही बलवान आहात, रामासारखे शस्त्रविद्या आणि त्यांचा उपयोग जाणता; तुमचे तेज औरवा आणि त्रितासारखे आहे, आणि तुम्ही भागीरथासारखे दुर्बोध आहात.” आस्तिकाच्या या स्तुतीने राजा, सभासद, पुरोहित, याज्ञिक आणि अग्नी सर्व प्रसन्न झाले. त्यांचे शुभ संकेत पाहून, राजा जनमेजयाने बोलले, “तो मुलगा असूनही वयस्करासारखे बोलतो; मी त्याला बालक मानत नाही, तर वयस्करच समजतो. मी त्याला वर द्यायला इच्छितो—हे ब्राह्मणहो, कृपया याची योग्य व्यवस्था करा.” त्याच वेळी, तक्षक नाग वेगाने येत होता. राजा, वर देणारा, बोलू इच्छित असताना, ब्राह्मणाला म्हणाला, “तू तुझे वर माग.” तेव्हा होतार, मनात पूर्णपणे प्रसन्न नसताना, म्हणाला, “तक्षक या विधी चालू असताना येत नाही.” राजा म्हणाला, “जसा हा यज्ञ माझ्यासाठी पूर्ण होतो, आणि तक्षक वेगाने येतो, तसे तुम्ही सर्वजण पूर्ण प्रयत्न करा, कारण तो माझा शत्रू आहे.” “जसा शास्त्र सांगतात, आणि अग्नी सांगतो, हे राजन, तक्षक भयाने इंद्राच्या निवासात आहे.” “जसा लाल डोळ्यांचा, महान आत्म्याचा, प्राचीन कथा जाणणारा सारथी पूर्वी समजला होता, त्याने राजाला विचारले असताना ब्राह्मण जे सांगतात तेच सांगितले—हे राजन, हे बोलले जावो.” पुराणपरंपरेतून, तो म्हणाला, “इंद्राने तक्षकाला वर दिला, हे राजन—‘इथे माझ्याजवळ सुरक्षित राहा; अग्नी तुला जाळणार नाही.’” त्यानंतर, नागांनी दिलेल्या धैर्याने राजा भयमुक्त झाला आणि निघून गेला. “हे घडेल,” असे विचार करत तो मनात विचार करू लागला. तक्षक, भयाने व्याकुळ, वरच्या वस्त्रात ठेवलेला, कुठेही समाधान मिळाले नाही; तेव्हा राजा, मंत्रज्ञ, पुन्हा रागाने आणि तक्षकाचा अंत करण्याची इच्छा बाळगून म्हणाला, “जर तक्षक इंद्राच्या निवासात आहे, हे ब्राह्मणहो, तर अग्नीने त्याला इंद्रासह खाली फेकावे.” पण राजा जनमेजयाने तक्षकाला खास बोलावले नव्हते, म्हणून होतार पुरोहिताने तक्षक नागाला बोलावण्यासाठी हविर्दान केले. जसा हविर्दान केला जात होता, तक्षक, पुरंदरासह, आकाशात त्या क्षणी प्रकट झाला, अत्यंत व्याकुळ आणि भयग्रस्त.