ത്വയി സ്ഥിതേ മഹാഭാഗ പരവാനസ്മി ധര്മതഃ। സ്വയം തു രുചിരേ സ്ഥാനേ വാസയേര്യദുനന്ദന
'നീ ഇവിടെ ഇരിക്കുമ്പോൾ, മഹാഭാഗനേ, ഞാൻ ധർമ്മത്തിന് കീഴിലാണ്; എന്നാൽ, യാദവപ്രിയനേ, നീ ഇഷ്ടപ്പെടുന്ന സ്ഥലത്ത് അവൻ താമസിക്കട്ടെ.'
പ്രീതഃ സ തേന വാക്യേന പരിഷ്വജ്യ ജനാര്ദനമ്। ബലദേവോഽബ്രവീദ്വാക്യം ചിന്തയിത്വാ മഹാബലഃ
അവന്റെ വാക്കുകളിൽ സന്തോഷംകൊണ്ട്, ബലരാമൻ ജനാർദ്ദനനെ അണക്കി, ആ മഹാബലൻ ആലോചിച്ച് പറഞ്ഞു.
ആരാമേ തു വസേദ്ധീമാംശ്ചതുരോ വര്ഷമാസകാന്। കന്യാഗൃഹേ സുഭദ്രായാ ഭുക്ത്വാ ഭോജനമിച്ഛയാ
'ഈ ജ്ഞാനി നാലു മാസത്തേക്ക് തോട്ടത്തിൽ താമസിക്കട്ടെ; ഭക്ഷണം വേണ്ടപ്പോൾ സുഭദ്രയുടെ വീട്ടിൽ കഴിക്കട്ടെ.'
ലതാഗൃഹേഷു വസതാമിതി മേ ധീയതേ മതിഃ। ലബ്ധാനുജ്ഞാസ്ത്വയാ താത മന്യന്തേ സര്വയാദവാഃ
'വള്ളി കുടിലുകളിൽ താമസിക്കട്ടെ എന്നതാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം; നിന്റെ അനുമതിയോടെ, പ്രിയനേ, എല്ലാ യാദവരും അതിൽ സമ്മതിക്കുന്നു.'
ബലവാന്ദര്ശനീയശ്ച വാഗ്മീ ശ്രീമാന്ബഹുശ്രുതഃ। കന്യാപുരസമീപേ തു ന യുക്തമിതി മേ മതിഃ
അവൻ ശക്തനും, ആകർഷകമായ രൂപം ഉള്ളവനും, വാഗ്മിയുമാണ്, സമൃദ്ധിയും, അറിവും ധാരാളം ഉള്ളവനും. എങ്കിലും പെൺകുട്ടികളുടെ മന്ദിരത്തിന് സമീപം അവൻ ഉണ്ടാകുന്നത് ശരിയല്ലെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു.
ഗുരുഃ ശാസ്താ ച നേതാ ച ശാസ്ത്രജ്ഞോ ധര്മവിത്തമഃ। ത്വയോക്തം ന വിരുധ്യേഹം കരിഷ്യാമി വചസ്തവ
അവൻ ഗുരുവും, ഉപദേശകനും, നേതാവും, ശാസ്ത്രജ്ഞനും, ധർമ്മത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവനും ആണ്. നീ പറഞ്ഞത് ഞാൻ എതിർക്കുന്നില്ല; ഞാൻ നിന്റെ വാക്ക് അനുസരിക്കും.
ശുഭാശുഭസ്യ വിജ്ഞാതാ നാന്യോഽസ്മി ഭുവി കശ്ചന
ശുഭവും അശുഭവും എനിക്ക് പോലെ അറിയുന്ന മറ്റൊരാളും ഭൂമിയിൽ ഇല്ല.
അയം ദേശാതിഥിഃ ശ്രീമാന്സര്വധര്മഭൃതാം വരഃ। ധൃതിമാന്വിനയോപേതഃ സത്യബാദീ ജിതേന്ദ്രിയഃ
ഈ വിദൂരദേശത്തുനിന്നുള്ള അതിഥി മഹത്വമുള്ളവനും, എല്ലാ ധർമ്മങ്ങളെ പിന്തുടരുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠനും, സ്ഥിരചിത്തനും, വിനയശാലിയും, സത്യവാദിയും, ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ ജയിച്ചവനും ആണ്.
യതിലിങ്ഗധരോ ഹ്യേഷ കോ വിജാനാതി മാനസമ്। ത്വമിമം പുണ്ഡരീകാക്ഷ നീത്വാ കന്യാപുരം ശുഭമ്
ഇവൻ യതിയുടെ ചിഹ്നങ്ങൾ ധരിച്ചിരിക്കുന്നു; അവന്റെ മനസ്സ് ആര്ക്കറിയാം? നീ, കണികണ കണ്ണുള്ളവളേ, ഇവനെ ശുഭമായ കന്യാമന്ദിരത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകൂ.
നിവേദയ സുഭദ്രായൈ മദ്വാക്യപരിചോദിതഃ। ഭക്ഷ്യൈര്ഭോജ്യൈശ്ച പാനൈശ്ച അന്നൈരിഷ്ടൈശ്ച പൂജയ
എന്റെ വാക്ക് അനുസരിച്ച് സുഭദ്രയോട് അറിയിക്കൂ; അവനെ വിഭവങ്ങളാലും, ഭക്ഷണങ്ങളാലും, പാനീയങ്ങളാലും, ഇഷ്ടാന്നങ്ങളാലും ആദരപൂർവ്വം സ്വീകരിക്കൂ.
സ തഥേതി പ്രതിജ്ഞായ സഹിതോ യതിനാ ഹരിഃ। കൃത്വാ തു സംവിദം തേന പ്രഹൃഷ്ടഃ കേശവോഽഭവത്
അത് ശരിയെന്ന് സമ്മതിച്ച് ഹരിയും യതിയും ചേർന്ന് തമ്മിൽ ധാരണയുണ്ടാക്കി, ഹരിക്ക് അതിൽ വലിയ സന്തോഷം ഉണ്ടായി.
പര്വതേ തൌ വിഹൃത്യൈവ യഥേഷ്ടം കൃഷ്ണപാണ്ഡവൌ। താം പുരീം പ്രവിവേശാഥ ഗൃഹ്യ ഹസ്തേന പാണ്ഡവമ്। പ്രവിശ്യ ച ഗൃഹം രമ്യം സര്വഭോഗസമന്വിതമ്
കൃഷ്ണനും പാണ്ഡവനും പർവതത്തിൽ ഇഷ്ടം പോലെ സഞ്ചരിച്ചു. പിന്നെ കൃഷ്ണൻ പാണ്ഡവന്റെ കൈ പിടിച്ച് ആ നഗരം പ്രവേശിച്ചു; എല്ലാ സൗഖ്യങ്ങളും ഉള്ള മനോഹരമായ ഭവനത്തിൽ അവർ കടന്നു.
പാര്ഥമാവേദയാമാസ രുക്മിണീസത്യഭാമയോഃ। ഹൃഷീകേശവചഃ ശ്രുത്വാ തേ ഉഭേ ചോചതുര്ഭൃശമ്
പാർഥനെ കുറിച്ച് കൃഷ്ണൻ രുക്മിണിയെയും സത്യഭാമയെയും അറിയിച്ചു; ഹൃഷീകേശന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ഇരുവരും അതീവ സന്തോഷത്തോടെ സംസാരിച്ചു.
മനോരഥോ മഹാനേഷ ഹൃദി നൌ പരിവര്തതേ। കദാ ദ്രക്ഷാവ ബീഭത്സും പാണ്ഡവം പുരമാഗതമ്
"ഈ വലിയ ആഗ്രഹം നമ്മുടെ ഹൃദയത്തിൽ ഉണ്ട്: പാണ്ഡുവിന്റെ മകനായ അർജുനൻ നഗരത്തിൽ എത്തിയതിനെപ്പറ്റി നാം എപ്പോൾ കാണും?"
ഇത്യേവം ഹര്ഷമാണേ തേ വദന്ത്യൌ സുഭൃശം പ്രിയമ്। രുഗ്മിണീസത്യഭാമേ വൈ ദൃഷ്ട്വാ പ്രീതോഽഭവദ്യതിഃ
ഇങ്ങനെ സന്തോഷത്തോടെ ഇഷ്ടവാക്കുകൾ പറഞ്ഞപ്പോൾ, രുക്മിണിയും സത്യഭാമയും ആ യതിയെ കണ്ടപ്പോൾ സന്തോഷിച്ചു.
സര്വേഷാം ഹര്ഷമാണാനാം പാര്ഥോ ഹര്ഷമുപാഗമത്। പ്രാപ്തമജ്ഞാതരൂപേണ ചാഗതം ചാര്ജുനം ഹരിഃ
എല്ലാവരും സന്തോഷിച്ചപ്പോൾ പാർഥനും അതിൽ സന്തോഷം അനുഭവിച്ചു; ഹരിയ് അജ്ഞാതവേഷത്തിൽ എത്തിയ അർജുനനെ കൊണ്ടുവന്നു.
സത്കൃത്യ പൂജ്യമാനം തു പ്രീത്യാ ചൈവ ഹ്യപൂജയത്। സ തം പ്രിയാതിഥിം ശ്രേഷ്ഠം സമീക്ഷ്യ യതിമാഗതമ്
അവനെ സ്നേഹപൂർവ്വം ആദരപൂർവ്വം സ്വീകരിച്ചു, അത്യുത്തമനായ പ്രിയ അതിഥിയെ കണ്ടപ്പോൾ യതിയെ യഥോചിതമായി ആദരിച്ചു.
സോദര്യാം ഭഗിനീം കൃഷ്ണഃ സുഭദ്രാമിദമബ്രവീത്। അയം ദേശാതിഥിര്ഭദ്രേ സംശിതവ്രതവാനൃഷിഃ
കൃഷ്ണൻ തന്റെ സഹോദരിയായ സുഭദ്രയോട് പറഞ്ഞു: "ഭദ്രേ, ഈ വിദൂരദേശത്തുനിന്നുള്ള അതിഥി ദൃഢവ്രതനായ ഒരു ഋഷിയാണ്."
പ്രാപ്നോതു സതതം പൂജാം തവ കന്യാപുരേ വസന്। ആര്യേണ ച പരിജ്ഞാതഃ പൂജനീയോ യതിസ്ത്വയാ
അവൻ നിന്റെ കന്യാമന്ദിരത്തിൽ താമസിക്കുമ്പോൾ എപ്പോഴും അവനു ആദരം ലഭിക്കട്ടെ; മഹാന്മാരാൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ട ഈ യതി നിനക്ക് ആദരിക്കേണ്ടവനാണ്.
രാഗാദ്ഭരസ്വ വാര്ഷ്ണേയി ഭക്ഷ്യൈര്ഭോജ്യൈര്യതിം സദാ। ഏഷ യദ്യദൃഷിര്ബ്രൂയാത്കാര്യമേവ ന സംശയഃ
സ്നേഹത്താൽ, വൃഷ്ണികളുടെ മകളേ, നീ എപ്പോഴും ഈ യതിക്ക് വിഭവങ്ങളും ഭക്ഷണങ്ങളും നൽകണം; ഈ ഋഷി എന്ത് പറഞ്ഞാലും അതു നിർബന്ധമായും ചെയ്യണം.
സഖീഭിഃ സഹിതാ ഭദ്രേ ഭവാസ്യ വശവര്തിനീ। പുരാ ഹി യതയോ ഭദ്രേ യേ ഭൈക്ഷാര്ഥമനുവ്രതാഃ
സഖികളോടൊപ്പം നീ ഭദ്രേ, അവന്റെ ആജ്ഞയിൽ നിൽക്കണം; മുമ്പ് ഭദ്രേ, യതികൾ ഭിക്ഷയ്ക്കായി വ്രതം അനുഷ്ഠിച്ചിരുന്നതാണ്.
തേ ബഭൂവുര്ദശാര്ഹാണാം കന്യാപുരനിവാസിനഃ। തേഭ്യോ ഭോജ്യാനി ഭക്ഷ്യാണി യഥാകാലമതന്ദ്രിതാഃ। കന്യാപുരഗതാഃ കന്യാഃ പ്രയച്ഛന്തി യശസ്വിനി
അവർ ദശാർഹരുടെ കന്യാമന്ദിരത്തിൽ താമസിച്ചിരുന്നു; അവർക്കായി കന്യാമന്ദിരത്തിൽ താമസിച്ചിരുന്ന പെൺകുട്ടികൾ സമയബന്ധമായി, അശ്രദ്ധയില്ലാതെ വിഭവങ്ങളും ഭക്ഷണങ്ങളും നൽകി, മഹത്വമുള്ളവളേ.
സാ തഥേത്യബ്രവീത്കൃഷ്ണം കരിഷ്യാമി യഥാഽഽഥ മാമ്। തോഷയിഷ്യാമി വൃത്തേന കര്മണാ ച ദ്വിജര്ഷഭമ്
അവള് കൃഷ്ണനോടു പറഞ്ഞു: "ശരി, ഞാന് നിന്റെ പറഞ്ഞതുപോലെ ചെയ്യും. എന്റെ പെരുമാറ്റത്തിലും പ്രവൃത്തികളിലും ആ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനെ സന്തോഷിപ്പിക്കും."
ഏവമേതേന രൂപേണ കംചിത്കാലം ധനഞ്ജയഃ। ഉവാസ ഭക്ഷ്യൈര്ഭോജ്യൈശ്ച ഭദ്രയാ പരമാര്ചിതഃ
അങ്ങനെ കുറേ നാളുകള് ധനഞ്ജയന് അവിടെ ഭദ്രയുടെ സ്നേഹപൂര്വ്വം, രുചികരമായ ഭക്ഷണങ്ങളോടും ആഹാരങ്ങളോടും കൂടി ആദരിക്കപ്പെട്ടു താമസിച്ചു.
തസ്യ സര്വഗുണോപേതാം വാസുദേവസഹോദരീമ്। പശ്യതഃ സതതം ഭദ്രാം പ്രാദുരാസീന്മനോഭവഃ
വാസുദേവന്റെ സഹോദരിയായ എല്ലാ ഗുണങ്ങളാലും സമ്പന്നയായ ഭദ്രയെ നിരന്തരം കാണുമ്പോള് ധനഞ്ജയന്റെ മനസ്സില് ആഗ്രഹം ഉണര്ന്നു.
ഗൂഹയന്നിവ ചാകാരമാലോക്യ വരവര്ണിനീമ്। ദീര്ഘമുഷ്ണം വിനിശ്വസ്യ പാര്ഥഃ കാമവശം ഗതഃ
അവളുടെ ഭംഗിയെയും കാന്തിയെയും നോക്കി, തന്റെ ഭാവങ്ങള് ഒളിപ്പിച്ചുപോലും, പാര്ത്ഥന് ആഗ്രഹത്തിന്റെ പിടിയില് പെട്ട് ദീര്ഘവും ചൂടുള്ളതുമായ ഒരു നെടുവീര്പ്പ് വിട്ടു.
സ കൃഷ്ണാം ദ്രൌപദീം മേനേ ന രൂപേ ഭദ്രയാ സമാമ്। പ്രാപ്താം ഭൂമാന്വിന്ദ്രസേനാം സാക്ഷാദ്വാ വരുണാത്മജാമ്
വരുണപുത്രിയായും നേരിട്ട് ഭൂമിയില് നിന്നു ലഭിച്ച കൃഷ്ണയായ ദ്രൗപദിയെ പോലും ഭദ്രയുടെ സൗന്ദര്യത്തില് സമം എന്നു പാര്ത്ഥന് വിചാരിച്ചില്ല.
അതീതകാലേ സംപ്രാപ്തേ സര്വാസ്താപി സുരസ്ത്രിയഃ। ന സമാ ഭദ്രയാ ലോകേ ഇത്യേവം മന്യതേഽര്ജുനഃ
നിശ്ചയിച്ച സമയമാവുമ്പോള് ലോകത്തിലെ ദേവസ്ത്രിയരാരും ഭദ്രയ്ക്ക് തുല്യരല്ലെന്ന് അര്ജ്ജുനന് കരുതി.
അതീതസമയേ കാലേ സോദര്യാണാം ധനഞ്ജയഃ। ന സസ്മാര സുഭദ്രായാം കാമാങ്കുശനിവാരിതഃ
ആ കാലഘട്ടത്തില് ധനഞ്ജയന് ആഗ്രഹത്തിന്റെ നിയന്ത്രണത്തില് ആയതിനാല് സഹോദരിമാരില് സുഭദ്രയെ ഓര്മ്മിച്ചില്ല.
ക്രീഡാരതിപരാം ഭദ്രാം സഖീഗണസമാവൃതാമ്। പ്രീയതേ സ്മാര്ജുനഃ പശ്യന്സ്വാഹാമിവ വിഭാവസുഃ
കളിയിലും ആനന്ദത്തിലും മുഴുകി, സുഹൃത്തുക്കളാല് ചുറ്റപ്പെട്ട ഭദ്രയെ കാണുമ്പോള് അര്ജ്ജുനന് സ്വാഹയെ കണ്ടപ്പോള് അഗ്നി ആനന്ദിക്കുന്നതുപോലെ സന്തോഷിച്ചു.