ന ച തേ വ്യസനൈര്യോക്തും ശക്യാ ദിഷ്ടകൃതേന ച। ശകിതാശ്ചേപ്സവശ്ചൈവ പിതൃപൈതാമഹം പദമ്
ദു:ഖങ്ങളാലോ, വിധിയാലോ, അവരെ നീക്കം ചെയ്യാൻ കഴിയില്ല. അവർക്ക് തങ്ങളുടെ പിതാക്കന്മാരുടെയും മുത്തശ്ശന്മാരുടെയും സ്ഥാനം നേടാനുള്ള കഴിവും ആഗ്രഹവും ഉണ്ട്.
പരസ്പരേണ ഭേദശ്ച നാധാതും തേഷു ശക്യതേ। ഏകസ്യാം യേ രതാഃ പത്ന്യാം ന ഭിദ്യന്തേ പരസ്പരമ്
അവരിൽ പരസ്പര ഭേദം ഉണ്ടാക്കാൻ കഴിയില്ല. ഒരേ ഭാര്യയോടു ഭക്തിയുള്ളവർ ഒരുമിച്ച് നിലകൊള്ളുന്നു, പരസ്പരം വേർപെടാറില്ല.
ന ചാപി കൃഷ്ണാ ശക്യേത തേഭ്യോ ഭേദയിതും പരൈഃ। പരിദ്യൂനാന്വൃതവതീ കിമുതാദ്യ മൃജാവതഃ
മറ്റുള്ളവർക്ക് കൃഷ്ണയെ അവരിൽ നിന്ന് വേർപെടുത്താൻ കഴിയില്ല. അവർ ദു:ഖത്തിൽ ആയിരിക്കുമ്പോഴും അവളവരോടൊപ്പം നിന്നു; ഇപ്പോൾ സമൃദ്ധിയിലായപ്പോൾ എങ്ങനെ വേർപെടും?
ഈപ്സിതശ്ച ഗുണഃ സ്ത്രീണാമേകസ്യാ ബഹുഭര്തൃതാ। തം ച പ്രാപ്തവതീ കൃഷ്ണാ ന സാ ഭേദയിതും ക്ഷമാ
സ്ത്രീകൾക്ക് ഏറ്റവും ഇഷ്ടമുള്ള ഗുണം ഒരാളിന് പല ഭർത്താക്കന്മാർ ഉണ്ടാകുന്നതാണ്. കൃഷ്ണക്ക് അത് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്; അവളെ അവരിൽ നിന്ന് വേർപെടുത്താൻ കഴിയില്ല.
ആര്യവ്രതശ്ച പാഞ്ചാല്യോ ന സ രാജാ ധനപ്രിയഃ। ന സംത്യക്ഷ്യതി കൌന്തേയാന്രാജ്യദാനൈരപി ധ്രുവമ്
പാഞ്ചാലരാജാവിന്റെ മകൻ ഉത്തമവ്രതം പാലിക്കുന്നവനാണ്; ആ രാജാവിന് ധനത്തിൽ ആസക്തിയില്ല. രാജ്യം കൊടുത്താലും അവൻ കുന്തിപുത്രന്മാരെ ഉപേക്ഷിക്കില്ല — ഇതു നിർഭാഗ്യമാണ്.
തഥാഽസ്മ പുത്രോ ഗുണവാനനുരക്തശ്ച പാണ്ഡവാന്। തസ്മാന്നോപായസാധ്യാംസ്താനഹം മന്യേ കഥംചന
അവന്റെ മകനും പാണ്ഡവന്മാരോടു സ്നേഹവും ഗുണവും ഉള്ളവനാണ്. അതിനാൽ, അവരെ യാതൊരു വഴിയിലും കീഴടക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന് ഞാൻ ഉറപ്പായി വിശ്വസിക്കുന്നു.
ഇദം ത്വദ്യ ക്ഷമം കര്തുമസ്മാകം പുരുഷര്ഷഭ। യാവന്ന കൃതമൂലാസ്തേ പാണ്ഡവേയാ വിശാംപതേ
നമ്മൾ ചെയ്യേണ്ടത് ഇപ്പോൾ ഇതാണ്, മഹാനായവനേ — പാണ്ഡവന്മാർ തങ്ങളുടെ അടിത്തറ ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് മുമ്പ്.
താവത്പ്രഹരണീയാസ്തേ തത്തുഭ്യം താത രോചതാമ്। അസ്മത്പക്ഷോ മഹാന്യാവദ്യാവത്പാഞ്ചാലകോ ലഘുഃ। താവത്പ്രഹരണം തേഷാം ക്രിയതാം മാ വിചാരയ
അതിനാൽ, അവരെ ഇപ്പോൾ തന്നെ ആക്രമിക്കണം — ഇത് നിനക്ക് ഇഷ്ടമായിരിക്കട്ടെ, പ്രിയനേ. പാഞ്ചാലരുടെ പക്ഷം ബലഹീനമായിരിക്കുമ്പോൾ ഞങ്ങളുടെ പക്ഷം ശക്തമാണ്; അതിനാൽ, ഇനി വൈകാതെ പ്രവർത്തിക്കണം.
വാഹനാനി പ്രഭൂതാനി മിത്രാണി ച കുലാനി ച। യാവന്ന തേഷാം ഗാന്ധാരേ താവദ്വിക്രമ പാര്ഥിവ
അവർക്ക് ഇപ്പോഴും ധാരാളം വാഹനങ്ങളോ, സുഹൃത്തുക്കളോ, കുടുംബങ്ങളോ ഇല്ലാത്തതിനാൽ, ഗന്ധാരരാജാവേ, നീ ധൈര്യത്തോടെ പ്രവർത്തിക്കണം.
യാവച്ച രാജാ പാഞ്ചാല്യോ നോദ്യമേ കുരുതേ മനഃ। സഹ പുത്രൈര്മഹാവീര്യൈസ്താവദ്വിക്രമ പാര്ഥിവ
പാഞ്ചാലരാജാവും അവന്റെ വീര്യശാലിയായ പുത്രന്മാരും ഇപ്പോഴും യുദ്ധത്തിന് മനസ്സിടാത്തതിനാൽ, രാജാവേ, നീ ധൈര്യത്തോടെ പ്രവർത്തിക്കണം.
യാവന്നായാതി വാര്ഷ്ണേയഃ കര്ഷന്യാദവവാഹിനീമ്। രാജ്യാര്ഥേ പാണ്ഡവേയാനാം പാഞ്ചാല്യസദനം പ്രതി
വൃഷ്ണിപുത്രൻ യാദവസേനയെ നയിച്ച് പാഞ്ചാലരുടെ വീട്ടിലേക്ക്, പാണ്ഡവരുടെ രാജ്യം നേടാൻ വരുന്നതിന് മുമ്പ്—
വസൂനി വിവിധാന്ഭോഗാന്രാജ്യമേവ ച കേവലമ്। നാത്യാജ്യമസ്തി കൃഷ്ണസ്യ പാണ്ഡവാര്ഥേ കഥംചന
പാണ്ഡവരുടെ കാര്യത്തിൽ കൃഷ്ണൻ ഒരിക്കലും യാതൊരു സമ്പത്തും, ആനന്ദവും, രാജ്യമോ പോലും ഉപേക്ഷിക്കില്ല.
വിക്രമേണ മഹീ പ്രാപ്താ ഭരതേന മഹാത്മനാ। വിക്രമേണ ച ലോകാംസ്ത്രീഞ്ജിതവാന്പാകശാസനഃ
വീരത കൊണ്ടാണ് മഹാത്മാവായ ഭരതൻ ഭൂമി നേടിയത്; വീരത കൊണ്ടുതന്നെ പാകാസുരന്മാരുടെ നാഥൻ മൂന്നു ലോകങ്ങളും ജയിച്ചു.
വിക്രമം ച പ്രശംസന്തി ക്ഷത്രിയസ്യ വിശാംപതേ। സ്വകോ ഹി ധര്മഃ ശൂരാണാം വിക്രമഃ പാര്ഥിവര്ഷഭ
രാജാവേ, വീരതയാണ് ക്ഷത്രിയരുടെ മഹത്വം എന്ന് എല്ലാവരും പ്രശംസിക്കുന്നു; വീരന്മാർക്ക് യോജിച്ച കർമ്മം വീരത തന്നെയാണ്, രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനേ.
തേ ബലേന വയം രാജന്മഹതാ ചതുരങ്ഗിണാ। പ്രമഥ്യ ദ്രുപദം ശീഘ്രമാനയാമേഹ പാണ്ഡവാന്
രാജാവേ, ഞങ്ങളുടെ വലിയ നാലു വിഭാഗങ്ങളുള്ള സൈന്യത്തിന്റെ ശക്തിയാൽ ദ്രുപദനെ വേഗത്തിൽ കീഴടക്കി പാണ്ഡവരെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരാം.
ന ഹി സാമ്നാ ന ദാനേന ന ഭദേന ച പാണ്ഡവാഃ। ശക്യാഃ സാധയിതും തസ്മാദ്വിക്രമേണൈവ താഞ്ജഹി
സമാധാനത്താലോ, സമ്മാനങ്ങളാലോ, വഞ്ചനയാലോ പാണ്ഡവരെ കീഴടക്കാൻ കഴിയില്ല; അതുകൊണ്ട്, വീരത കൊണ്ടുതന്നെ അവരെ ജയിക്കണം.
താന്വിക്രമേണ ജിത്വേമാമഖിലാം ഭുങ്ക്ഷ്വ മേദിനീമ്। അതോ നാന്യം പ്രപശ്യാമി കാര്യോപായം ജനാധിപ
വീരത കൊണ്ടു അവരെ ജയിച്ചശേഷം, നീ മുഴുവൻ ഭൂമിയും ആസ്വദിക്കൂ; ഇതിന് വേറെ മാർഗം ഞാൻ കാണുന്നില്ല, ജനങ്ങളുടെ അധിപനേ.
ശ്രുത്വാ തു രാധേയവചോ ധൃതരാഷ്ട്രഃ പ്രതാപവാന്। അഭിപൂജ്യ തതഃ പശ്ചാദിദം വചനമബ്രവീത്
കർണന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ധൃതരാഷ്ട്രൻ, മഹാശക്തനായവൻ, ആദരപൂർവ്വം അവനെ ബഹുമാനിച്ച് പിന്നീട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ഉപപന്നം മഹാപ്രാജ്ഞേ കൃതാസ്ത്രേ സൂതനന്ദനേ। ത്വയി വിക്രമസംപന്നമിദം വചനമീദൃശമ്
മഹാപണ്ഡിതനായ സാരഥിയുടെ മകനേ, ആയുധവിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവനേ, വീരതയുള്ള നിനക്കു ഇങ്ങനെ പറയുന്നത് യുക്തമാണ്.
ഭൂയ ഏവ തു ഭീഷ്മശ്ച ദ്രോണോ വിദുര ഏവ ച। യുവാം ച കുരുതം ബുദ്ധിം ഭവേദ്യാ നഃ സുഖോദയാ
എന്നാൽ, ഭീഷ്മനും ദ്രോണനും വിദുരനും നിങ്ങളിരുവരും കൂടി, ഞങ്ങൾക്ക് സന്തോഷം നൽകുന്ന മാർഗം ആലോചിക്കണം.
തത ആനായ്യ താന്സര്വാന്മന്ത്രിണഃ സുമഹായശാഃ। ധൃതരാഷ്ട്രോ മഹാരാജ മന്ത്രയാമാസ വൈ തദാ
അതിനുശേഷം, മഹാപ്രശസ്തരായ എല്ലാ മന്ത്രിമാരെയും വിളിച്ച് രാജാവ് ധൃതരാഷ്ട്രൻ അവരോടൊപ്പം ആലോചന നടത്തി.
ന രോചതേ വിഗ്രഹോ മേ പാണ്ഡുപുത്രൈഃ കഥംചന। യഥൈവ ധൃതരാഷ്ട്രോ മേ തഥാ പാണ്ഡുരസംശയമ്
പാണ്ഡുവിന്റെ മക്കളുമായി എങ്ങനെയും കലഹം എനിക്ക് ഇഷ്ടമല്ല; ധൃതരാഷ്ട്രൻ എങ്ങനെ എന്റെവനോ, അതുപോലെ പാണ്ഡുവും എന്റെവനാണ്, സംശയമില്ല.
ഗാന്ധാര്യാശ്ച യഥാ പുത്രാസ്തഥാ കുന്തീസുതാ മമ। യഥാ ച മമ തേ രക്ഷ്യാ ധൃതരാഷ്ട്ര തഥാ തവ
ഗാന്ധാരിയുടെ മക്കൾ എങ്ങനെ എന്റെവരോ, അതുപോലെ തന്നെയാണ് കുന്തിയുടെ മക്കളും; എനിക്ക് എങ്ങനെ അവരെ സംരക്ഷിക്കേണ്ടതോ, ധൃതരാഷ്ട്ര, അതുപോലെ നിന്റെവരെയും സംരക്ഷിക്കണം.
യഥാ ച മമ രാജ്ഞശ്ച തഥാ ദുര്യോധനസ്യ തേ। തഥാ കുരൂണാം സര്വേഷാമന്യേഷാമപി പാര്ഥിവ
എന്റെവരും രാജാവിന്റെവരും എങ്ങനെ നിന്റെവരും ദുര്യോധനന്റെയും അതുപോലെയാണ്; അതുപോലെ തന്നെ എല്ലാ കുരുക്കളും മറ്റു രാജാക്കന്മാരും, രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനേ.
ഏവം ഗതേ വിഗ്രഹം തൈര്ന രോചേ സന്ധായ വീരൈര്ദീയതാമര്ധഭൂമിഃ। തേഷാമപീദം പ്രപിതാമഹാനാം രാജ്യം പിതുശ്ചൈവ കുരൂത്തമാനാമ്
ഇങ്ങനെ ആയപ്പോൾ, അവരുമായി കലഹം എനിക്ക് ഇഷ്ടമല്ല; ധൈര്യശാലികളായ പാണ്ഡവർക്കു സമാധാനത്തോടെ രാജ്യം പകുതി നൽകണം. ഈ രാജ്യം അവരുടെ പിതാമഹന്മാരുടേയും പിതാവിന്റെയും, കുരുക്കളിൽ ശ്രേഷ്ഠരുടേയും ആണ്.
ദുര്യോധന യഥാ ര്ജായം ത്വമിദം താത പശ്യസി। മമ പൈതൃകമിത്യേവം തേഽപി പശ്യന്തി പാണ്ഡവാഃ
ദുര്യോധന, നീ ഈ രാജ്യം പിതൃസമ്പത്തായി കാണുന്നപോലെ, പാണ്ഡവരും അതേപോലെയാണ് കാണുന്നത്.
യദി രാജ്യം ന തേ പ്രാപ്താഃ പാണ്ഡവേയാ യശസ്വിനഃ। കുത ഏവ തവാപീദം ഭാരതസ്യാപി കസ്യചിത്
പാണ്ഡുവിന്റെ മഹത്വമുള്ള മക്കൾക്ക് രാജ്യം ലഭിച്ചില്ലെങ്കിൽ, നീയോ ഭാരതവംശത്തിലെ മറ്റാരോ എങ്ങനെ ഇതിന് അവകാശി ആകും?
അധര്മേണ ച രാജ്യം ത്വം പ്രാപ്തവാന്ഭരതര്ഷഭ। തേഽപി രാജ്യമനുപ്രാപ്താഃ പൂര്വമേവേതി മേ മതിഃ
നീ അധർമ്മപൂർവ്വം രാജ്യം നേടിയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, ഭാരതശ്രേഷ്ഠനേ, അവർക്കും മുമ്പേ അതു ലഭിച്ചിരുന്നു; ഇതാണ് എന്റെ വിശ്വാസം.
മധുരേണൈവ രാജ്യസ്യ തേഷാമര്ധം പ്രദീയതാമ്। ഏതദ്ധി പുരുഷവ്യാഘ്ര ഹിതം സര്വജനസ്യ ച
നന്മയോടെ അവർക്കു രാജ്യം പകുതി നൽകണം; ഇതാണ് എല്ലാവർക്കും ഹിതം, പുരുഷസിംഹനേ.
അതോഽന്യഥാ ചേത്ക്രിയതേ ന ഹിതം നോ ഭവിഷ്യതി। തവാപ്യകീര്തിഃ സകലാ ഭവിഷ്യതി ന സംശയഃ
ഇതിനു വിപരീതമായി ചെയ്താൽ, അത് നമുക്ക് ഹിതമാകില്ല; നിന്റെ അപകീർത്തി എല്ലായിടത്തും പരക്കും, സംശയമില്ല.