യോഽസാവത്യക്രമീദ്യുധ്യന്യുദ്ധേ ദുര്യോധനം തഥാ। സ രാജാ പാണ്ഡവശ്രേഷ്ഠഃ പുണ്യഭാഗ്ബുദ്ധിവര്ധനഃ
യുദ്ധത്തിൽ ദുര്യോധനനെ അതിക്രമിക്കാതിരുന്നവൻ, പാണ്ഡവന്മാരിൽ ഏറ്റവും മുന്നിലുള്ള, പുണ്യവും ബുദ്ധിയും ഉള്ള രാജാവാണ്.
ദുര്യോധനസ്യാവരജൈര്യൌ യുധ്യേതാം പ്രതീപവത്। തൌ യമൌ വൃത്തസംപന്നൌ സംപന്നബലവിക്രമൌ
ദുര്യോധനന്റെ ഇളയ സഹോദരന്മാരെ യുദ്ധത്തിൽ നേരിട്ട, നല്ല സ്വഭാവവും ശക്തിയും ധൈര്യവും നിറഞ്ഞ ഇരട്ടന്മാർ യമൗവാണ്.
ബ്രഹ്മരൂപധരാഞ്ശ്രുത്വാ പ്രശാന്താന്പാണ്ഡുനന്ദനാന്। കൌന്തേയാന്മനുജേന്ദ്രാണാം വിസ്മയഃ സമജായത
ബ്രഹ്മസ്വരൂപം ധരിച്ചും ശാന്തരായും ഇരിക്കുന്ന പാണ്ഡുപുത്രന്മാരെക്കുറിച്ച് കേട്ടപ്പോൾ മനുഷ്യരാജാക്കന്മാർ അത്ഭുതപ്പെട്ടു.
പൌരാ ഹി സര്വേ രാജന്യാഃ സമപദ്യന്ത വിസ്മിതാഃ।' സപുത്രാ ഹി പുരാ കുന്തീ ദഗ്ധാ ജതുഗൃഹേ ശ്രുതാ
എല്ലാ നഗരവാസികളും രാജാക്കന്മാരും അത്ഭുതപ്പെട്ടു, കാരണം മുമ്പ് കുന്തിയും മക്കളും ജാതുഗൃഹത്തിൽ ദഹിച്ചുവെന്നായിരുന്നു വിശ്വാസം.
സര്വഭൂമിപതീനാം ച രാഷ്ട്രാണാം ച യശസ്വിനീ।' പുനര്ജാതാനിവ ച താംസ്തേഽമന്യന്ത നരാധിപാഃ
പ്രശസ്തയായ ആ സ്ത്രീയും, എല്ലാ ഭൂപതികളും രാജാക്കന്മാരും അവരെ പുനർജനിച്ചവരെന്നപോലെ കരുതി.
ധിഗകുര്വംസ്തദാ ഭീഷ്മം ധൃതരാഷ്ട്രം ച കൌരവമ്। കര്മണാഽതിനൃശംസേന പുരോചനകൃതേന വൈ
അപ്പോൾ ഭീഷ്മനെയും കൌരവനായ ധൃതരാഷ്ട്രനെയും, പുരോചനൻ ചെയ്ത അതിക്രൂരമായ പ്രവൃത്തിക്ക് എല്ലാവരും കുറ്റപ്പെടുത്തി.
ധാര്മികാന്വൃത്തസംപന്നാന്മാതുഃ പ്രിയഹിതേ രതാന്। യദാ താനീദൃശാന്പാര്ഥാനുത്സാദയിതുമിച്ഛതി
ധർമ്മശീലികളും നല്ല പെരുമാറ്റമുള്ളവരും അമ്മയുടെ ഇഷ്ടത്തിനും ക്ഷേമത്തിനും അർപ്പിതരായ പൃഥാപുത്രന്മാരെ നശിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ—
തതഃ സ്വയംവരേ വൃത്തേ ധാര്തരാഷ്ട്രാശ്ച ഭാരത। മന്ത്രയന്തി തതഃ സര്വേ കര്ണസൌബലദൂഷിതാഃ
അതിനുശേഷം സ്വയംവരം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, ഭാരത, ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാർ എല്ലാവരും കർണ്ണനും സൗബലപുത്രനും പ്രേരിപ്പിച്ച് ആലോചിച്ചു.
കശ്ചിച്ഛത്രുഃ കര്ശനീയഃ പീഡനീയസ്തഥാഽപരഃ। ഉത്സാദനീയാഃ കൌന്തേയാഃ സര്വക്ഷത്രസ്യ മേ മതാഃ
ഒരു ശത്രുവിനെ ദുർബലമാക്കണം, മറ്റൊരാളെ പീഡിപ്പിക്കണം; കുന്തീപുത്രന്മാരെ മുഴുവൻ ക്ഷത്രിയരുടെ പേരിൽ നശിപ്പിക്കേണ്ടതാണെന്നു ഞാൻ കരുതുന്നു.
ഏവം പരാജിതാഃ സര്വേ യദി യൂയം ഗമിഷ്യഥ। അകൃത്വാ സംവിദം കാംചിന്മനസ്തപ്സ്യത്യസംശയമ്
ഇങ്ങനെ തോറ്റു നിങ്ങൾ ഒരു ഉടമ്പടി കൂടാതെ പോയാൽ, മനസ്സ് നിർബന്ധമായി വേദനിക്കും.
അയം ദേശശ്ച കാലശ്ച പാണ്ഡവാഹരണായ നഃ। ന ചേദേവം കരിഷ്യധ്വം ലോകേ ഹാസ്യാ ഭവിഷ്യഥ
പാണ്ഡവരെ പിടിക്കാനുള്ള സമയവും സ്ഥലവും ഇതാണ്; നിങ്ങൾ അങ്ങനെ ചെയ്യില്ലെങ്കിൽ ലോകത്ത് പരിഹാസ്യരാവും.
യമേതേ സംശ്രിതാ വസ്തും കാമയന്തേ ച ഭൂമിപമ്। സോഽല്പവീര്യബലോ രാജാ ദ്രുപദോ വൈ മതോ മമ
അവർക്കു ആശ്രയമായി പാർക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന രാജാവ്, എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ, ശക്തിയും ബലവും കുറഞ്ഞ ദ്രുപദനാണ്.
യാവദേതാന്ന ജാനന്തി ജീവതോ വൃഷ്ണിപുങ്ഗവാഃ। ചൈദ്യശ്ച പുരുഷവ്യാഘ്രഃ ശിശുപാലഃ പ്രതാപവാന്
വൃഷ്ണികളിൽ പ്രധാനികളും, മഹാശക്തനായ പുരുഷസിംഹനായ ശിശുപാലനും, ഇവർ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ ഇതൊന്നും അവർക്കറിയാതെ ഇരിക്കുമ്പോൾ,
ഏകീഭാവം ഗതോ രാജ്ഞാ ദ്രുപദേന മഹാത്മനാ। ദുരാധര്ഷതരാ രാജന്ഭവിഷ്യന്തി ന സംശയഃ
മഹാത്മാവായ ദ്രുപദൻ രാജാവും അവരുമായി ഒന്നിച്ചാൽ, രാജാവേ, അവരെ ജയിക്കാൻ അതിവിശേഷം പ്രയാസമാകും, ഇതിൽ സംശയമില്ല.
യാവച്ചഞ്ചലതാം സര്വേ പ്രാപ്നുവന്തി നരാധിപാഃ। താവദേവ വ്യവസ്യാമഃ പാണ്ഡവാനാം വധം പ്രതി
എല്ലാ രാജാക്കന്മാരും ഇനിയും അശാന്തരായിരിക്കുമ്പോൾ, അപ്പോഴേയാണ് പാണ്ഡവരെ നശിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിക്കേണ്ടത്.
മുക്താ ജതുഗൃഹാദ്ഭീമാദാശീവിഷമുഖാദിവ। പുനസ്തേ യദി മുച്യന്തേ മഹന്നോ ഭയമാഗതമ്
ഭീമൻ ജതുഗൃഹത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെട്ടതുപോലെ, അവർ വീണ്ടും അപകടത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷപെട്ടാൽ, അതുപോലെ വിഷസർപ്പത്തിന്റെ വായിൽ നിന്ന് രക്ഷപെടുന്നതുപോലെ, നമ്മുക്ക് വലിയ ഭയം വരും.
തേഷാമിഹോപയാതാനാമേഷാം തു ചിരവാസിനാമ്। അന്തരേ ദുഷ്കരം സ്ഥാതും ഗജയോര്മഹതോരിവ
ഇവിടെ എത്തി ദീർഘകാലം കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്ന ഇവരെ നേരിടാൻ വളരെ പ്രയാസമാണ്, രണ്ടുപേരും വലിയ ആനകളെപ്പോലെ.
ഹനധ്വം പ്രഗൃഹീതാനി ബലാനി ബലിനാം വരാഃ। യാവന്നഃ കുരുസേനായാം പതന്തി പതഗാ ഇവ
ശക്തരിൽ ശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, നമ്മുടെ കുരുസൈന്യത്തിൽ പക്ഷികൾപോലെ വീഴുന്നതിന് മുമ്പ്, ശത്രുസൈന്യങ്ങളെ തകർക്കണം.
താവത്സര്വാഭിസാരേണ പുരമേതദ്വിഹന്യതാമ്। ഏതന്മമ മതം ചൈവ പ്രാപ്തകാലം നരര്ഷഭ
എല്ലാവരും ഒന്നിച്ച് എത്തുന്നതിന് മുമ്പ്, ഈ നഗരം പൂർണ്ണമായ ആക്രമണത്തോടെ നശിപ്പിക്കണം; ഇതാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം, മഹാനായവനേ, സമയവും ഇതാണ്.
ശകുനേര്വചനം ശ്രുത്വാ ഭാഷമാണസ്യ ദുര്മതേഃ। സോമദത്തിരിദം വാക്യം ജഗാദ പരമം തതഃ
ദുഷ്ടബുദ്ധിയുള്ള ശകുനിയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ടശേഷം, സോമദത്തൻ ഇങ്ങനെ ഉത്തമമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു:
പ്രകൃതീഃ സപ്ത വൈ ജ്ഞാത്വാ ആത്മനശ്ച പരസ്യ ച। തഥാ ദേശം ച കാലം ച ഷഡ്വിധാന്സ നയോദ്ഗുണാന്
സ്വന്തവും മറ്റുള്ളവരുടേയും സ്വഭാവം ഉൾപ്പെടെ ഏഴ് ഘടകങ്ങൾ, ദേശം, സമയം, ആറു തരം നയഗുണങ്ങൾ എന്നിവ മനസ്സിലാക്കി,
സ്ഥാനം വൃദ്ധിം ക്ഷയം ചൈവ ഭൂമിം മിത്രാണി വിക്രമമ്। പ്രസമീക്ഷ്യാഭിയുഞ്ജീത പരം വ്യസനപീഡിതമ്
സ്ഥാനം, വളർച്ച, ക്ഷയം, ഭൂമി, സുഹൃത്തുക്കൾ, വീര്യം എന്നിവയൊക്കെ ശ്രദ്ധയോടെ പരിശോധിച്ച്, ദുരിതത്തിൽ ആകുന്ന ശത്രുവിനെ ആക്രമിക്കണം.
തതോഽഹം പാണ്ഡവാന്മന്യേ മിത്രകോശസമന്വിതാന്। ബലസ്ഥാന്വിക്രമസ്ഥാംശ്ച സ്വകൃതൈഃ പ്രകൃതിപ്രിയാന്
അതുകൊണ്ട്, പാണ്ഡവർ സുഹൃത്തും ധനവും ഉള്ളവരും, ശക്തിയിലും വീര്യത്തിലും ഉറപ്പുള്ളവരും, സ്വന്തം പ്രവൃത്തികൾകൊണ്ട് ജനപ്രിയരുമാണെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു.
വപുഷാ ഹി തു ഭൂതാനാം നേത്രാണി ഹൃദയാനി ച। ശ്രോത്രം മധുരയാ വാചാ രമയത്യര്ജുനോ നൃണാമ്
അർജുനന്റെ രൂപം എല്ലാം ജീവികളുടെയും കണ്ണിനും ഹൃദയത്തിനും ആനന്ദം നൽകുന്നു; മധുരമായ വാക്കുകൾ കൊണ്ട് മനുഷ്യരുടെ ചെവികൾ ആഹ്ലാദിപ്പിക്കുന്നു.
ന തു കേവലദൈവേന പ്രജാ ഭാവേന ഭേജിരേ। യദ്ബഭൂവ മനഃകാന്തം കര്മണാ സ ചകാര തത്
വിധിയാൽ മാത്രം ജനങ്ങൾ പിന്തുടർന്നില്ല; മനസ്സിന് ഇഷ്ടമായതെല്ലാം അർജുനൻ പ്രവൃത്തിയിലൂടെ നേടിയെടുത്തു.
ന ഹ്യയുക്തം ന ചാസക്തം നാനൃതം ന ച വിപ്രിയമ്। ഭാഷിതം ചാരുഭാഷസ്യ ജജ്ഞേ പാര്ഥസ്യ ഭാരതീ
പാർഥൻ പറയുന്നതിൽ ഒരിക്കലും അന്യായമോ, അസത്യമോ, അസക്തതയോ, മനസ്സിന് വിരോധമായതോ ഉണ്ടായിട്ടില്ല; അവന്റെ വാക്കുകൾ എല്ലാം മനോഹരമാണ്.
താനേവംഗുണസംപന്നാന്സംപന്നാന്രാജലക്ഷണൈഃ। ന താന്പശ്യാമി യേ ശക്താഃ സമുച്ഛേത്തും യഥാ ബലാത്
ഇങ്ങനെ ഗുണസമ്പന്നരായും രാജലക്ഷണങ്ങളുള്ളവരായും ഉള്ള ഇവരെ, ബലപ്രയോഗംകൊണ്ട് തോൽപ്പിക്കാൻ കഴിയുന്നവരെ ഞാൻ കാണുന്നില്ല.
പ്രഭാവശക്തിര്വിപുലാ മന്ത്രശക്തിശ്ച പുഷ്കലാ। തഥൈവോത്സാഹശക്തിശ്ച പാര്ഥേഷ്വപ്യധിതിഷ്ഠതി
വലിയ ശക്തിയും പ്രഭാവവും, സമൃദ്ധമായ ഉപദേശവും, അതുപോലെ ഉത്സാഹവും പൃഥയുടെ മക്കളിൽ നിലകൊള്ളുന്നു.
മൌലമിത്രബലാനാം ച കാലജ്ഞോ വൈ യുധിഷ്ടിരഃ। സാമ്നാ ദാനേന ഭേദേന ദണ്ഡേനേതി യുധിഷ്ഠിരഃ
മൗലികസുഹൃത്തുക്കളുടെയും സൈന്യത്തിന്റെയും ശക്തിയും, യുക്തമായ സമയവും അറിയുന്നവനാണ് യുദിഷ്ഠിരൻ; സമം, ദാനം, ഭേദം, ശിക്ഷ എന്നിവയിലൂടെ യുദിഷ്ഠിരൻ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
അമിത്രാംശ്ച തതോ ജേതുനം ന രോഷേണേതി മേ മതിഃ। പരിക്രീയ ധനൈഃ ശത്രും മിത്രാണി ച ബലാനി ച
അതിനാൽ, ശത്രുക്കളെ കോപത്തോടെ അല്ല, ധനം നൽകി, സുഹൃത്തുക്കളെയും സൈന്യത്തെയും സ്വന്തമാക്കി ജയിക്കണമെന്ന് എന്റെ അഭിപ്രായം.