ആത്മനോ വിദ്യമാനത്വാദ്ഭുവനാനി ചതുര്ദശ। വിദ്യന്തേ ദ്വിജശാര്ദൂല ആതമാ രക്ഷ്യസ്തതസ്ത്വയാ
സ്വയം നിലനിൽക്കുന്നതിനാലാണ് പതിനാലു ലോകങ്ങളും നിലനിൽക്കുന്നത്; അതുകൊണ്ട്, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, നീ സ്വയം സംരക്ഷിക്കണം.
ആത്മന്യവിദ്യമാനേ ചേദസ്യ നാസ്തീഹ കിംചന। ഏതജ്ജഗദിദം സര്വമാത്മനാ ന സമം കില
സ്വയം ഇല്ലെങ്കിൽ ഇവിടെ ഒന്നും ഇല്ല; ഈ ലോകം മുഴുവൻ സ്വയംക്ക് തുല്യമല്ല.
സ കുരുഷ്വ മയാ കാര്യം താരയാത്മാനമാത്മനാ। അനുജാനീഹീ മാമാര്യ സുതൌ മേ പരിപാലയ
അതുകൊണ്ട്, ഞാൻ ചെയ്യേണ്ടത് നീ ചെയ്യുക; നീ സ്വയം സ്വയം രക്ഷിക്കണം; മഹാനേ, എന്നെ അനുമതി നൽകുക, എന്റെ രണ്ടു മക്കളെ സംരക്ഷിക്കുക.
അവധ്യാഃ സ്ത്രിയ ഇത്യാഹുര്ധര്മജ്ഞാ ധര്മനിശ്ചയേ। ധര്മജ്ഞാന്രാക്ഷസാനാഹുര്ന ഹന്യാത്സ ച മാമപി
ധർമ്മം അറിയുന്നവർ പറയുന്നു, സ്ത്രീകളെ കൊല്ലരുത്; രാക്ഷസന്മാരിൽ പോലും കൊല്ലരുത് എന്ന് ധർമ്മജ്ഞന്മാർ പറയുന്നു, അതിൽ ഞാൻ ഉൾപ്പെടുന്നു.
നിഃസംശയം വധഃ പുംസാം സ്ത്രീണാം സംശയിതോ വധഃ। അതോ മാമേവ ധര്മജ്ഞ പ്രസ്ഥാപയിതുമര്ഹസി
പുരുഷന്മാരെ കൊല്ലുന്നത് നിർഭാഗ്യമാണ്, സ്ത്രീകളെ കൊല്ലുന്നത് സംശയാസ്പദം; അതുകൊണ്ട്, ധർമ്മം അറിയുന്നവനേ, എന്നെ അയക്കേണ്ടത് നിനക്കാണ്.
ഭുക്തം പ്രിയാണ്യവാപ്താനി ധര്മശ്ച ചരിതോ മയാ। `ത്വച്ഛുശ്രൂഷണസംഭൂതാ കീര്തിശ്ചാപ്യതുലാ മമ।' ത്വത്പ്രസൂതിഃ പ്രിയാ പ്രാപ്താ ന മാം തപ്സ്യത്യജീവിതം
ആനന്ദങ്ങൾ അനുഭവിച്ചു, ഇഷ്ടങ്ങൾ നേടി, ധർമ്മം പാലിച്ചു; നിനക്ക് സേവനം ചെയ്തതിൽ നിന്നാണ് എന്റെ അപരിമിതമായ കീർത്തി; പ്രിയപ്പെട്ട മകനും ജനിച്ചു; അതുകൊണ്ട് ജീവൻ നഷ്ടപ്പെട്ടാലും ഞാൻ ദുഃഖിക്കില്ല.
ജാതപുത്രാ ച വൃദ്ധാ ച പ്രിയകാമാ ച തേ സദാ। സമീക്ഷ്യൈതദഹം സര്വം വ്യവസായം കരോമ്യതഃ
മകൻ ജനിച്ചു, പ്രായം കൂടിയിട്ടുണ്ട്, എല്ലായ്പ്പോഴും നിന്റെ ഭാവുകം ആഗ്രഹിക്കുന്നു; ഇതെല്ലാം കണ്ട് ഞാൻ ഇപ്പോൾ തീരുമാനമെടുക്കുന്നു.
ഉത്സൃജ്യാപി ഹി മാമാര്യ പ്രാപ്സ്യസ്യന്യാമപി സ്ത്രിയമ്। തതഃ പ്രതിഷ്ഠിതോ ധര്മോ ഭവിഷ്യതി പുനസ്തവ
മഹാനേ, നീ എന്നെ ഉപേക്ഷിച്ചാലും, നീ മറ്റൊരു ഭാര്യയെ നേടും; അപ്പോൾ നിന്റെ ധർമ്മം വീണ്ടും നിലനിൽക്കും.
ന ചാപ്യധര്മഃ കല്യാണ ബഹുപത്നീകതാ നൃണാമ്। സ്ത്രീണാമധര്മഃ സുമഹാന്ഭര്തുഃ പൂര്വസ്യ ലങ്ഘനേ
പുരുഷന്മാർക്ക് പല ഭാര്യമാരെ സ്വീകരിക്കുന്നത് neither പാപം nor പുണ്യം ആണെന്ന് പറയാനാവില്ല. എന്നാൽ സ്ത്രീകൾക്ക് മുൻ ഭർത്താവിന്റെ അവകാശം ലംഘിക്കുന്നത് വലിയ പാപം തന്നെയാണ്.
ഏതത്സര്വം സമീക്ഷ്യ ത്വമാത്മത്യാഗം ച ഗര്ഹിതമ്। ആത്മാനം താരയാദ്യാശു കുലം ചേമൌ ച ദാരകൌ
ഇതെല്ലാം മനസ്സിലാക്കി, ജീവൻ ഉപേക്ഷിക്കുന്നത് കുറ്റകരമാണെന്നും ഓർത്ത്, നീയും കുടുംബവും ഈ രണ്ടു കുട്ടികളും ഉടൻ രക്ഷപ്പെടണം.
ഏവമുക്തസ്തയാ ഭര്താ താം സമാലിങ്ഗ്യ ഭാരത। മുമോച ബാഷ്പം ശനകൈഃ സഭാര്യോ ഭൃശദുഃഖിതഃ
അവൾ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ ഭർത്താവ് അവളെ ചേർത്ത് പിടിച്ചു. ഭാരതവംശജനായവൻ ഭാര്യയോടൊപ്പം വലിയ ദുഃഖത്തിൽ മുണ്ട് മന്ദമായി കണ്ണുനീർ ഒഴിച്ചു.
മൈവം വദ ത്വം കല്യാണി തിഷ്ഠ ചേഹ സുമധ്യമേ। ന തു ഭാര്യാം ത്യജേത്പ്രാജ്ഞഃ പുത്രാന്വാപി കദാചന
നല്ലവളേ, ഇങ്ങനെ പറയരുത്. നീ ഇവിടെ തന്നെ ഇരിക്കൂ. ഒരു ജ്ഞാനിയ്ക്ക് ഭാര്യയെയും മക്കളെയും ഒരിക്കലും ഉപേക്ഷിക്കരുത്.
വിശേഷതഃ സ്ത്രിയം രക്ഷേത്പുരുഷോ ബുദ്ധിമാനിഹ। ത്യക്ത്വാ തു പുരുഷോ ജീവേന്ന ഹാതവ്യാനിമാന്സദാ। ന വേത്തി കാമം ധര്മം ച അര്ഥം മോക്ഷം ച തത്ത്വതഃ
ഇവിടെ, പ്രത്യേകിച്ച്, ഒരു ജ്ഞാനി ഭാര്യയെ സംരക്ഷിക്കണം. അവളെ ഉപേക്ഷിച്ചാലും പുരുഷൻ ജീവിക്കാം, പക്ഷേ ഇവരെ ഒരിക്കലും ഉപേക്ഷിക്കരുത്. ഇങ്ങനെ ചെയ്യുന്നവൻ കാമം, ധർമ്മം, അർത്ഥം, മോക്ഷം എന്നിവയുടെ യഥാർത്ഥം അറിയുന്നവനല്ല.
തയോര്ദുഃഖിതയോര്വാക്യമതിമാത്രം നിശമ്യ തു। തതോ ദുഃഖപരീതാങ്ഗീ കന്യാ താവഭ്യഭാഷത
അവരുടെ അതീവ ദുഃഖഭരിതമായ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ, ദുഃഖത്തിൽ മുഴുകിയ ആ പെൺകുട്ടി അവരോടു സംസാരിച്ചു.
കിമേവം ഭൃശദുഃഖാര്തൌ രോരൂയേതാമനാഥവത്। മമാപി ശ്രൂയതാം വാക്യം ശ്രുത്വാ ച ക്രിയതാം ക്ഷമമ്
ഇത്രയും ദുഃഖത്തിൽ ആകയാൽ, അനാഥരെന്നപോലെ നിങ്ങൾ ഇരുവരും എന്തിന് കരയുന്നു? എന്റെ വാക്കുകളും കേൾക്കൂ, പിന്നെ ശരിയെന്ന് തോന്നിയതു ചെയ്യൂ.
ധര്മതോഽഹം പരിത്യാജ്യാ യുവയോര്നാത്ര സംശയഃ। ത്യക്തവ്യാം മാം പരിത്യജ്യ ത്രാഹി സര്വം മയൈകയാ
ന്യായപ്രകാരം ഞാൻ നിങ്ങളാൽ ഉപേക്ഷിക്കപ്പെടേണ്ടതാണെന്ന് സംശയമില്ല. എന്നെ ഉപേക്ഷിച്ച്, നിങ്ങളിൽ ഒരാൾ എല്ലാം രക്ഷിക്കണം.
ഇത്യര്ഥമിഷ്യതേഽപത്യം താരയിഷ്യതി മാമിതി। അസ്മിന്നുപസ്ഥിതേ കാലേ തരധ്വം പ്ലവവന്മയാ
മക്കളെ ഉണ്ടാക്കുന്നതിന്റെ ഉദ്ദേശം ഇതാണ്—'അവൻ എന്നെ രക്ഷിക്കും' എന്നത്. ഈ സമയത്ത്, എന്നെ ഒരു തോണിപോലെ ഉപയോഗിച്ച് ഈ കഷ്ടത കടന്നുപോകൂ.
ഇഹ വാ താരയേദ്ദുര്ഗാദുത വാ പ്രേത്യ ഭാരത। സര്വഥാ താരയേത്പുത്രഃ പുത്ര ഇത്യുച്യതേ ബുധൈഃ
ഇവിടെ ഞാൻ നിങ്ങളെ ഈ കഷ്ടത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കാമോ, അല്ലെങ്കിൽ മരണത്തിന് ശേഷം രക്ഷിക്കാമോ എന്നറിയില്ല, ഭാരതവംശജ. എങ്ങിനെയും മകൻ രക്ഷിക്കുന്നു, അതുകൊണ്ടാണ് ജ്ഞാനികൾ അവനെ 'പുത്രൻ' എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
ആകാങ്ക്ഷന്തേ ച ദൌഹിത്രാന്മയി നിത്യം പിതാമഹാഃ। തത്സ്വയം വൈ പരിത്രാസ്യേ രക്ഷന്തീ ജീവിതം പിതുഃ
എന്റെ പിതാമഹന്മാർ എപ്പോഴും എന്നിലൂടെയുള്ള മകൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ തന്നെ പിതാവിന്റെ ജീവൻ രക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിക്കും.
ഭ്രാതാ ച മമ ബാലോഽയം ഗതേ ലോകമമും ത്വയി। അചിരേണൈവ കാലേന വിനശ്യേത ന സംശയഃ
എന്റെ സഹോദരൻ ഇനിയും കുഞ്ഞാണ്. നീ ഈ ലോകം വിട്ടുപോയാൽ, കുറച്ചു കാലത്തിനകം അവനും നശിക്കും, അതിൽ സംശയമില്ല.
താതേപി ഹി ഗതേ സ്വര്ഗം വിനഷ്ടേ ച മമാനുജേ। പിണ്ഡഃ പിതൄണാം വ്യുച്ഛിദ്യേത്തത്തേഷാം വിപ്രിയം ഭവേത്
നീ സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് പോയാൽ, എന്റെ ഇളയ സഹോദരനും ഇല്ലാതായാൽ, പിതൃകർമ്മം നിലച്ചു പോകും. അത് പിതാക്കന്മാർക്ക് ഇഷ്ടമല്ല.
പിത്രാ ത്യക്താ തഥാ മാത്രാ ഭ്രാത്രാ ചാഹമസംശയമ്। ദുഃഖാദ്ദുഃഖതരം പ്രാപ്യ മ്രിയേയമതഥോചിതാമ്
പിതാവും മാതാവും സഹോദരനും എന്നെ ഉപേക്ഷിച്ചാൽ, ഞാൻ കൂടുതൽ ദുഃഖം അനുഭവിച്ച്, എന്നോർക്കാത്ത വിധത്തിൽ മരിക്കും.
ത്വയി ത്വരോഗേ നിര്മുക്തോ മാതാ ഭ്രാതാ ച മേ ശിശുഃ। സന്താനശ്ചൈവ പിണ്ഡശ്ച പ്രതിഷ്ഠാസ്യത്യസംശയമ്
നീ ഈ രോഗത്തിൽ നിന്ന് മോചിതനാകുമ്പോൾ, എന്റെ അമ്മയും കുഞ്ഞായ സഹോദരനും, കുടുംബവും പിതൃകർമ്മവും സംരക്ഷിക്കപ്പെടും, അതിൽ സംശയമില്ല.
ആത്മാ പുത്രഃ സഖീ ഭാര്യാ കൃച്ഛ്രം തു ദുഹിതാ കില। സ കൃച്ഛ്രാന്മോചയാത്മാനം മാം ച ധര്മേ നിയോജയാ
മകൻ ആത്മാവും സ്നേഹിതനും ഭാര്യയും ആകുന്നു; എന്നാൽ മകൾ കഷ്ടതയ്ക്കാണ്. നീ ഈ കഷ്ടത്തിൽ നിന്ന് മോചിതനായി, എന്നെ ധർമ്മത്തിൽ നിയോഗിക്കൂ.
അനാഥാ കൃപണാ ബാലാ യത്ര ക്വചന ഗാമിനീ। ഭവിഷ്യാമി ത്വയാ താത വിഹീനാ കൃപണാ സദാ
പിതാവേ, നീ ഇല്ലാതെ പോയാൽ, ഞാൻ എപ്പോഴും അനാഥയും ദയനീയയുമായ ഒരു കുഞ്ഞായ പെൺകുട്ടിയായി എവിടെയെങ്കിലും അലഞ്ഞുതിരിയേണ്ടി വരും.
അഥവാഹം കരിഷ്യാമി കുലസ്യാസ്യ വിമോചനമ്। ഫലസംസ്ഥാ ഭവിഷ്യാമി കൃത്വാ കര്മ സുദുഷ്കരമ്
അല്ലെങ്കിൽ, ഞാൻ തന്നെ ഈ കുടുംബത്തെ രക്ഷിക്കും; വളരെ കഠിനമായ ഒരു പ്രവൃത്തി ചെയ്ത ശേഷം വാനപ്രസ്ഥം സ്വീകരിക്കും.
അഥവാ യാസ്യസേ തത്ര ത്യക്ത്വാ മാം ദ്വിജസത്തമ। പീഡിതാഽഹം ഭവിഷ്യാമി തദവേക്ഷസ്വ മാമപി
അല്ലെങ്കില് നീ അവിടെ പോകുമ്പോള് എന്നെ വിട്ടുപോകുകയാണെങ്കില്, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, ഞാന് വലിയ വേദന അനുഭവിക്കും—ഈ കാര്യത്തില് എന്നെയും ഓര്ക്കണം.
തദസ്മദര്ഥം ധര്മാര്ഥം പ്രസവാര്ഥം ച സത്തമ। ആത്മാനം പരിരക്ഷസ്വ ത്യക്തവ്യാം മാം ച സംത്യജ
അതിനാല് എന്റെ കാര്യത്തിനും ധര്മത്തിനും സന്താനത്തിനും വേണ്ടി, മഹാനേ, നീ നിന്നെ രക്ഷിക്കണം. എന്നെ, ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടവളെ, ഉപേക്ഷിക്കൂ.
അവശ്യകരണീയേ ച മാ ത്വാം കാലോത്യഗാദയമ്। കിം ത്വതഃ പരമം ദുഃഖം യദ്വയം സ്വര്ഗതേ ത്വയി
ചെയ്യേണ്ടത് നിര്ബന്ധമായ കാര്യങ്ങളില് കാലം നിന്നെ മറികടക്കരുത്. പക്ഷേ, നീ സ്വര്ഗ്ഗത്തിലേക്ക് പോയാല് ഞങ്ങള്ക്കു അതിനേക്കാള് വേദനയുള്ളത് മറ്റൊന്നുമില്ല.
യാചമാനാഃ പരാദന്നം പരിധാവേമഹി ശ്വവത്। ത്വയി ത്വരോഗേ നിര്മുക്തേ ക്ലേശാദസ്മാത്സബാന്ധവേ। അമൃതേവ സതീ ലോകേ ഭവിഷ്യാമി സുഖാന്വിതാ
നീ രോഗവും കഷ്ടതയും വിട്ട് ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം മോചിതനാകുമ്പോള്, ഞങ്ങള് മറ്റുള്ളവരില് നിന്ന് ഭക്ഷണം യാചിച്ച് നായ്ക്കളെപ്പോലെ ശേഷിച്ച വസ്ത്രം ധരിച്ച് നടക്കേണ്ടി വരും. ഞാന് വിധവയെപ്പോലെ ലോകത്ത് സന്തോഷം ഇല്ലാതെ ഇരിക്കും.