ജ്വാലാവര്ണോ ഘോരരൂപഃ കിരീടീ വര്മ ധാരയന്। വീരഃ സഖങ്ഗഃ സശരോ ധനുഷ്മാന്സ നദന്മുഹുഃ
അവൻ ജ്വാലപോലെയുള്ള രൂപം, ഭയങ്കരമായ ആകൃതി, കിരീടം ധരിച്ച് കാവചം അണിഞ്ഞ, വീരനായ് വാൾ, അമ്പ്, ധനുസ്സുമായി, ആവർത്തിച്ച് ഗർജ്ജിച്ചു.
സോഽഭ്യരോഹദ്രഥവരം തേന ച പ്രയയൌ തദാ। ജാതമാത്രേ കുമാരേ ച വാക്കിലാന്തര്ഹിതാബ്രവീത്
അവൻ അത്ഭുതമായ രഥത്തിൽ കയറി പുറപ്പെട്ടു. ബാലൻ ജനിച്ച ഉടൻ, ആകാശത്തിൽ നിന്ന് കാണാനാവാത്ത ഒരു ശബ്ദം ഉയർന്നു.
ഏഷ ശിഷ്യശ്ച മൃത്യുശ്ച ഭാരദ്വാജസ്യ ജായതേ। ഭയാപഹോ രാജപുത്രഃ പാഞ്ചാലാനാം യശസ്കരഃ
'ഇവൻ ഭാരദ്വാജന്റെ ശിഷ്യനും മരണവും ആകുന്നു; ഭയത്തെ അകറ്റുന്ന, പാഞ്ചാലന്മാർക്ക് മഹത്വം നൽകുന്ന രാജപുത്രനാണ്.'
രാജ്ഞഃ ശോകാപഹോ ജാത ഏഷ ദ്രോണവധായ ഹി। ഇത്യവോചന്മഹദ്ഭൂതമദൃശ്യം ഖേചരം തദാ
'രാജാവിന്റെ ദുഃഖം അകറ്റാൻ, ദ്രോണനെ സംഹരിക്കാൻ ഇവൻ ജനിച്ചു.' അങ്ങനെ ആ മഹത്തായ, കാണാനാവാത്ത ദിവ്യശബ്ദം പ്രസ്താവിച്ചു.
തതഃ പ്രണേദുഃ പാഞ്ചാലാഃ പ്രഹൃഷ്ടാഃ സാധുസാധ്വിതി। ദ്വിതീയായാം ച ഹോത്രായാം ഹുതേ ഹവിഷി മന്ത്രിതേ
അപ്പോൾ പാഞ്ചാലന്മാർ സന്തോഷത്തോടെ 'നന്നായി, നന്നായി' എന്ന് ആഹ്ലാദിച്ചു. ഹോത്രൻ മന്ത്രപൂർത്തിയോടെ രണ്ടാം ഹോമം നിർവഹിച്ചു.
കുമാരീ ചാപി പാഞ്ചാലീ വേദിമധ്യാത്സമുത്ഥിതാ। പ്രത്യാഖ്യാതേ പൃഷത്യാ ച യാജകേ ഭരതര്ഷഭ
പൃഷതി നിരസിച്ചതിനുശേഷം, യാജകൻ യാഗം നടത്തിയപ്പോൾ, ഭാരതവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠനേ, പാഞ്ചാലി ബാലികയും യാഗവേദിയുടെ നടുവിൽ നിന്ന് ഉദിച്ചുവന്നു.
പുനഃ കുമാരീ പാഞ്ചാലീ സുഭഗാ വേദിമധ്യഗാ। അന്തര്വേദ്യാം സമുദ്ഭൂതാ കന്യാ സാ സുമനോഹരാ
പുനരായും, ഭാഗ്യശാലിയായ പാഞ്ചാലി ബാലിക യാഗവേദിയുടെ നടുവിൽ നിന്നു, യാഗശാലയ്ക്കുള്ളിൽ നിന്ന് മനോഹരിയായ ഒരു കന്യകയായി ഉദിച്ചു.
ശ്യാമാ പദ്മപലാശാക്ഷീ നീലകുഞ്ചിതമൂര്ധജാ। മാനുഷം വിഗ്രഹം കൃത്വാ സാക്ഷാച്ഛ്രീരിവ വര്ണിനീ
കറുത്ത നിറം, താമരയിലുപമമായ കണ്ണുകൾ, നീലകറുത്ത ചുരുള്മുടി, മനുഷ്യരൂപം സ്വീകരിച്ച്, ഭഗ്യദേവിയെപ്പോലെയുള്ള ഭാസുരത്വം അവളിൽ തെളിഞ്ഞു.
താമ്രതുങ്ഗനഖീ സുഭ്രൂശ്ചാരുപീനപയോധരാ। നീലോത്പലസമോ ഗന്ധോ യസ്യാഃ ക്രോശാത്പ്രധാവതി
താമ്രവർണ്ണം, ഉയർന്ന നഖങ്ങൾ, മനോഹരമായ കന്യാകുട, ആകർഷകമായ നിറം, പൂർണ്ണമായ വക്ഷസ്ഥലം, നീല ഉത്പലപൂവിന്റെ സുഗന്ധം അകലെവരെ പരന്നു.
യാ ബിഭര്തി പരം രൂപം യസ്യാ നാസ്ത്യുപമാ ഭുവി। ദേവദാനവയക്ഷാണാമീപ്സിതാ വരവര്ണിനീ
അവൾക്ക് ഭൂമിയിൽ ഉപമയില്ലാത്ത അതുല്യ സൗന്ദര്യം. ദേവന്മാർക്കും ദാനവന്മാർക്കും യക്ഷന്മാർക്കും ആഗ്രഹിക്കപ്പെടുന്ന മനോഹരിയായ കന്യകയായിരുന്നു അവൾ.
താം ചാപി ജാതാം സുശ്രോണീം വാഗുവാചാശരീരിണീ। സര്വയോഷിദ്വരാ കൃഷ്ണാ ക്ഷയം ക്ഷത്രസ്യ നേഷ്യതി
അപ്പോള്, ആ മനോഹരിയായ സ്ത്രീയെ കുറിച്ച് ഒരു ശബ്ദം ആകാശത്തില് നിന്നു പറഞ്ഞു: 'സകല സ്ത്രീകളിലും ശ്രേഷ്ഠയുമായ ഈ കൃഷ്ണവർണ്ണയായവള് ക്ഷത്രിയരുടേയും നാശത്തിന് കാരണമാകും.'
സുരകാര്യമിയം കാലേ കരിഷ്യതി സുമധ്യമാ। അസ്യാ ഹേതോഃ ക്ഷത്രിയാണാം മഹദുത്പത്സ്യതേ ഭയമ്
ഈ സുന്ദരിയായ സുന്ദരിനടിയുള്ളവള് ദേവന്മാരുടെ ഒരു വലിയ കാര്യം സമയത്ത് നിറവേറ്റും. അവളെ കാരണം ക്ഷത്രിയര്ക്കിടയില് വലിയ ഭയം ഉണരുകയും ചെയ്യും.
തച്ഛ്രുത്വാ സര്വപാഞ്ചാലാഃ പ്രണേദുഃ സിംഹസങ്ഘവത്। ന ചൈനാന്ഹര്ഷസംപന്നാനിയം സേഹേ വസുന്ധരാ
ഇത് കേട്ട പാഞ്ചാലന്മാര് സിംഹങ്ങളുടെ കൂട്ടംപോലെ ഗർജിച്ചു. അവരുടെ ആനന്ദം ഭൂമി സഹിക്കാനാവാതെ പോയി.
തഥാ തു മിഥുനം ജജ്ഞേ ദ്രുപദസ്യ മഹാത്മനഃ। കുമാരശ്ച കുമാരീ ച മനോജ്ഞൌ തൌ നരര്ഷഭൌ
അങ്ങനെ മഹാത്മാവായ ദ്രുപദന് ഒരു മകൻകൂടി ഒരു മകളും ജനിച്ചു; ഇരുവരും അത്യന്തം മനോഹരരും മനുഷ്യരിൽ ശ്രേഷ്ഠരും ആയിരുന്നു.
ശ്രിയാ പരമയാ യുക്തൌ ക്ഷാത്രേണ വപുഷാ തഥാ। തൌ ദൃഷ്ട്വാ പൃഷതീ യാജം പ്രപേദേ സാ സുതാര്ഥിനീ
അവരുടെ സൗന്ദര്യവും മഹത്തായ രൂപവും കണ്ടപ്പോൾ, പ്രസതി തന്റെ മക്കളെ ആഗ്രഹിച്ച് യാജനെ സമീപിച്ചു.
ന വൈ മദന്യാം ജനനീം ജാനീയാതാമിമാവിതി। തഥേത്യുവാച താം യാജോ രാജ്ഞഃ പ്രിയചികീര്ഷയാ
'ഇവരുടെ അമ്മ എന്നറിയപ്പെടേണ്ടത് ഞാനല്ലാതെ മറ്റാരുമാകരുത്,' എന്നു പ്രസതി പറഞ്ഞു. രാജാവിനെ സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ യാജൻ സമ്മതിച്ചു: 'അങ്ങനെ തന്നെ.'
തയോസ്തു നാമനീ ചക്രുര്ദ്വിജാഃ സംപൂര്ണമാനസാഃ। ധൃഷ്ടത്വാദപ്രധൃഷ്യത്വാത് ദ്യുമ്നാദ്യുത്സംഭവാദപി
അന്നേരം സന്തോഷപൂർവ്വം ബ്രാഹ്മണന്മാർ അവർക്കു പേരുകൾ നൽകി: ധൈര്യവും ജയിക്കാനാവാത്തതും മഹത്വവും ഉന്നത വംശവും അടിസ്ഥാനമാക്കി.
ധൃഷ്ടദ്യുമ്നഃ കുമാരോഽയം ദ്രുപദ്സയ ഭവത്വിതി। കൃഷ്ണേത്യേവാഭവത്കന്യാ കൃഷ്ണാ ഭൂത്സാ ഹി വര്ണതഃ
'ദ്രുപദന്റെ ഈ മകൻ ഇനി ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ എന്ന് അറിയപ്പെടട്ടെ,' എന്നു അവർ പറഞ്ഞു. മകൾക്ക് കൃഷ്ണ എന്ന് പേരിട്ടു, അവൾ കറുത്ത നിറമുള്ളവളായതിനാൽ.
തഥാ തന്മിഥുനം ജജ്ഞേ ദ്രുപദസ്യ മഹാമഖേ। വൈദികാധ്യയനേ പാരം ധൃഷ്ടദ്യുമ്നോ ഗതസ്തദാ
അങ്ങനെ, ദ്രുപദന്റെ മഹായാഗത്തിൽ ആ ഇരട്ടയും ജനിച്ചു. പിന്നീട് ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ വൈദികപഠനത്തിൽ പ്രാവീണ്യം നേടി.
ധൃഷ്ടദ്യുമ്നം തു പാഞ്ചാല്യമാനീയ സ്വം നിവേശനമ്। ഉപാകരോദസ്ത്രഹേതോര്ഭാരദ്വാജഃ പ്രതാപവാന്
ശക്തനായ ഭാരദ്വാജൻ പാഞ്ചാലരാജകുമാരനായ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനെ തന്റെ വീട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി, അവനു ആയുധവിദ്യ പഠിപ്പിച്ചു.
അമോക്ഷണീയം ദൈവം ഹി ഭാവി മത്വാ മഹാമതിഃ। തഥാ തത്കൃതവാന്ദ്രോണ ആത്മകീര്ത്യനുരക്ഷണാത്
വിധിയെ മാറ്റാനാവില്ലെന്ന് മനസ്സിലാക്കി, ധീരനായ ദ്രോണൻ തന്റെ കീർത്തി സംരക്ഷിക്കാനായി അങ്ങനെ ചെയ്തു.
സര്വാസ്ത്രാണി സ തു ക്ഷിപ്രമാപ്തവാന്പരയാ ധിയാ
അവൻ അതീവ ബുദ്ധിയോടെ എല്ലായുധവിദ്യകളും വളരെ വേഗത്തിൽ കൈവരിച്ചു.
ദ്രുപദസ്യാപി വിപ്രര്ഷേ ശ്രോതുമിച്ഛാമി സംഭവമ്। കഥം ചാപി സമുത്പന്നഃ കഥമസ്ത്രാണ്യവാപ്തവാന്
ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠാ, ദ്രുപദന്റെ ജനനം എങ്ങനെയായിരുന്നു, അവൻ എങ്ങനെ ആയുധങ്ങൾ നേടുകയുണ്ടായി എന്നതൊക്കെ ഞാൻ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
ഏതദിച്ഛാമി ഭഗവംസ്ത്വത്തഃ ശ്രോതും ദ്വിജോത്തമ। കൌതൂഹലം ജന്മസു മേ കീര്ത്യമാനേഷ്വനേകശഃ
ഭഗവനേ, ഈ ജനനകഥകൾ പലവിധത്തിൽ പറയപ്പെടുന്നവയാണല്ലോ; അതിനാൽ തന്നെ ഞാൻ ഇതെല്ലാം നിങ്ങളുടെ വായിൽ നിന്ന് കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
രാജാ ബഭൂവ പാഞ്ചാലഃ പുത്രാര്ഥീ പുത്രകാരണാത്। വനം ഗതോ മഹാരാജസ്തപസ്തേപേ സുദാരുണമ്
പാഞ്ചാലരാജാവിന് ഒരു മകൻ വേണമെന്ന ആഗ്രഹം ഉണ്ടായി. മകനുവേണ്ടി അവൻ കാടിലേക്ക് പോയി, അത്യന്തം കഠിനമായ തപസ്സു ചെയ്തു.
ആരാധയന്പ്രയത്നേന മഹര്ഷീന്സംശിതവ്രതാന്। തസ്യ സംതപ്യമാനസ്യ വനേ മൃഗഗണായുതേ
വ്രതനിഷ്ഠരായ മഹർഷിമാരെ വലിയ പരിശ്രമത്തോടെ രാജാവ് ആരാധിച്ചു. കാട്ടിൽ മൃഗക്കൂട്ടങ്ങൾക്കിടയിൽ വേദന അനുഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോഴായിരുന്നു ഇത്.
കാലസ്തു സുമഹാന്രാജന്നത്യയാത്സുതകാരണാത്। സ തു രാജാ മഹാതേജാസ്തപസ്തീവ്രം സമാദദേ
മകനുവേണ്ടി രാജാവിന് വളരെ ദൈർഘ്യമുള്ള സമയം കടന്നുപോയി. അതിനുശേഷം മഹാതേജസ്വിയായ രാജാവ് അത്യന്തം കഠിനമായ തപസ്സു തുടർന്നു.
കംചിത്കാലം വായുഭക്ഷോ നിരാഹാരസ്തഥൈവ ച। തഥൈവ തു മഹാബാഹോര്വര്തമാനസ്യ ഭാരത
കുറെക്കാലം അവൻ ഭക്ഷണമില്ലാതെ വായുവിൽ മാത്രം ജീവിച്ചു. അങ്ങനെ മഹാബലശാലിയായ ദ്രുപദൻ തപസ്സിൽ നിലകൊണ്ടിരുന്നു.
കാലസ്തസ്യ മഹാരാജ യാതോ വൈ നൃപസത്തമ। തതോ നാതിചിരാത്കാലേ വസന്തേ കാമദീപനേ
മഹാരാജാവേ, അവനു വേണ്ടി നിശ്ചയിച്ച സമയമെത്തി. അതിനുശേഷം അധികം താമസിയാതെ, ആകാംക്ഷയെ ഉണർത്തുന്ന വസന്തകാലം എത്തി.
ഫുല്ലാശോകവനേ ചൈവ പ്രാണിനാം സുമനോഹരേ। നദ്യാസ്തീരം തതോ ഗത്വാ ഗങ്ഗായാഃ പദ്മലോചനഃ
പുഷ്പിച്ച അശോകവൃക്ഷങ്ങളുടെ കാനനത്തിൽ, എല്ലാ ജീവികൾക്കും ആഹ്ലാദകരമായ ആ സ്ഥലത്ത്, കമലനയനനായ അവൻ ഗംഗാനദിയുടെ തീരത്തേക്ക് പോയി.