യേ ച തേ സിന്ധുരാജസ്യ ഗോപ്താരഃ പാവകോപമാഃ। തേ പ്രാഹൃഷ്യന്ത സമരേ ദൃഷ്ട്വാ പുത്രം തവ പ്രഭോ
സിന്ധുരാജാവിനെ കാത്തുനിന്ന അഗ്നിപോലെ ഭയങ്കരരായ ആ രക്ഷകർ, സമരത്തിൽ നിന്റെ മകനെ കണ്ടപ്പോൾ സന്തോഷിച്ചു.
ദൃഷ്ട്വാ ദുര്യോധനം കൃഷ്ണോ വ്യതിക്രാന്തം സഹാനുഗമ്। അബ്രവീദര്ജുനം രാജന്പ്രാപ്തകാലമിദം വചഃ
ദുര്യോധനൻ അനുചരന്മാരോടൊപ്പം മുന്നോട്ട് വന്നത് കണ്ട കൃഷ്ണൻ, രാജാവേ, അർജ്ജുനനോട് സമയോചിതമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
ദിഷ്ട്യാ ജാനാതി സങ്ഗ്രാമേ യോദ്ധവ്യം ഹി ത്വയാ സഹ। ദിഷ്ട്യാ ച സഫലാഃ പാര്ഥ സര്വേ കാമാ ഹ്യകാമിതാഃ
ഭാഗ്യവശാൽ, അവൻ നിനക്കൊപ്പം യുദ്ധം ചെയ്യേണ്ടതാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കി; പാർഥാ, ഭാഗ്യത്താൽ നിന്റെ എല്ലാ അപര്യാപ്തമായ ആഗ്രഹങ്ങളും ഇപ്പോൾ ഫലപ്രദമാകുന്നു.
തസ്മാജ്ജഹി രണേ പാര്ഥ ധാര്തരാഷ്ട്രം കുലാധമമ്। യഥേന്ദ്രേണ ഹതഃ പൂര്വം ജമ്ഭോ ദേവാസുരേ മൃധേ
അതിനാൽ, പാർഥാ, യുദ്ധത്തിൽ ദുഷ്ടനായ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രനെ കൊല്ലുക; ദേവാസുരസംരാമത്തിൽ ഇന്ദ്രൻ ജംഭനെ നശിപ്പിച്ചതുപോലെ.
അസ്മിന്ഹതേ ത്വയാ സൈന്യമനാഥം ഭിദ്യതാമിദമ്। വൈരസ്യ ദിഷ്ട്യാ സഹജം മൂലം ഛിന്ധി ദുരാത്മനാമ്
നീ അവനെ കൊല്ലുമ്പോൾ, നേതാവില്ലാതെ ഈ സൈന്യം ചിതറട്ടെ; ദുഷ്ടന്മാരുടെ ജന്മസഹജമായ വൈരാഗ്യത്തിന്റെ വേരും നീ ഭാഗ്യവശാൽ മുറിച്ചുകളയണം.
തം തഥേത്യബ്രവീത്പാര്ഥഃ കൃത്യരൂപമിദം മമ। സര്വമന്യദനാദൃത്യ ഗച്ഛ യത്ര സുയോധനഃ
പാർഥൻ പറഞ്ഞു: 'അങ്ങനെയാകട്ടെ; ഇതാണ് എന്റെ കടമ. മറ്റൊന്നും കണക്കാക്കാതെ ഞാൻ സുയോധനൻ എവിടെയുണ്ടോ അവിടെ പോകുന്നു.'
യേനൈതദ്ദീര്ഘകാലം നോ ഭുക്തം രാജ്യമകണ്ടകമ്। അപ്യസ്യ യുധി വിക്രമ്യ ച്ഛിന്ദ്യാം മൂര്ധാനമാഹവേ
'നമ്മുടെ രാജ്യം ഇത്രയും കാലം തടസ്സമില്ലാതെ അനുഭവിച്ചവൻ, യുദ്ധത്തിൽ ധൈര്യത്തോടെ ഞാൻ അവന്റെ തല വെട്ടിക്കളയട്ടെ.'
അപി തസ്യ ഹ്യനര്ഹായാഃ പരിക്ലേശസ്യ മാധവ। കൃഷ്ണായാഃ ശക്നുയാം ഗന്തും പദം കേശപ്രധര്ഷണേ
'അർഹതയില്ലാത്ത കഷ്ടപ്പാട് കൃഷ്ണയ്ക്ക് സംഭവിച്ചപ്പോൾ, അവളുടെ മുടി പിടിച്ചുനീക്കിയപ്പോൾ, മാധവാ, ഞാൻ അവൾക്കായി ഒരു പടി മുന്നോട്ട് വയ്ക്കാൻ കഴിയട്ടെ.'
അപ്യഹം താനി ദുഃഖാനി പൂര്വവൃത്താനി മാധവ। ദുര്യോധനം രണേ ഹത്വാ പ്രതിമോക്ഷ്യേ കഥഞ്ചന
'മാധവാ, ദുര്യോധനനെ യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലുമ്പോൾ, ഞാൻ ആ പഴയ ദു:ഖങ്ങളിൽ നിന്ന് എങ്കിലും മോചിതനാകട്ടെ.'
ഇത്യേവംവാദിനൌ കൃഷ്ണൌ ഹൃഷ്ടൌ ശ്വേതാന്ഹയോത്തമാന്। പ്രേഷയാമാസതുഃ സങ്ഖ്യേ പ്രേപ്സന്തൌ തം നരാധിപമ്
ഇങ്ങനെ സംസാരിച്ചുകൊണ്ട് സന്തോഷത്തോടെ ഇരുവരും, ഉത്തമമായ വെള്ളയകുതിരകളെ യുദ്ധഭൂമിയിൽ രാജാവിനെ അന്വേഷിച്ച് മുന്നോട്ട് ഓടിച്ചു.
തയോഃ സമീപം സമ്പ്രാപ്യ പുത്രസ്തേ ഭരതര്ഷഭ। ന ചകാര ഭയം പ്രാപ്തേ ഭയേ മഹതി മാരിഷ
ഭാരതവംശത്തിലെ മഹാനായോ, നിന്റെ മകൻ ആ രണ്ടുപേരുടെ അടുത്തെത്തിയപ്പോൾ, വലിയ ഭയം നേരിട്ടിട്ടും അവൻ ഭയപ്പെട്ടില്ല.
തദസ്യ ക്ഷത്രിയാഃ കര്മ സര്വ ഏവാഭ്യപൂജയന്। യദര്ജുനഹൃഷീകേശൌ പ്രത്യുദ്യാതൌ ന്യവാരയത്
അർജ്ജുനനും ഹൃഷീകേശനും നേരിട്ട് നേരിട്ടപ്പോൾ അവരെ തടഞ്ഞു നിന്ന ധീരതയെ എല്ലാ ക്ഷത്രിയരും ആദരിച്ചു.
തതഃ സര്വസ്യ സൈന്യസ്യ താവകസ്യ വിശാമ്പതേ। മഹാനാദോ ഹ്യഭൂത്തത്ര ദൃഷ്ട്വാ രാജാനമാഹവേ
അപ്പോൾ, രാജാവേ, നിന്റെ മുഴുവൻ സൈന്യത്തിലും രാജാവിനെ യുദ്ധത്തിൽ കണ്ടപ്പോൾ വലിയ ഒരു ഘോഷം ഉയർന്നു.
തസ്മിഞ്ജനസമുന്നാദേ പ്രവൃത്തേ ഭൈരവേ സതി। കദര്ഥീകൃത്യ തേ പുത്രഃ പ്രത്യമിത്രമവാരയത്
ആ ഭയാനകമായ ജനഘോഷത്തിനിടയിൽ, നിന്റെ മകൻ മറ്റൊന്നും പരിഗണിക്കാതെ ശത്രുവിനെ നേരിട്ട് തടഞ്ഞു.
ആവാരിതസ്തു കൌന്തേയസ്തവ പുത്രേണ ധന്വിനാ। സംരമ്ഭമഗമദ്ഭൂയഃ സ ച തസ്മിന്പരന്തപഃ
പിന്നീട്, അർജ്ജുനൻ നിന്റെ മകൻ വില്ലുമായി തടഞ്ഞപ്പോൾ, അവൻ കൂടുതൽ കോപത്തോടെ മുന്നേറി; ശത്രുനാശകനും അങ്ങനെ തന്നെ.
തൌ ദൃഷ്ട്വാ പ്രതിസംരബ്ധൌ ദുര്യോധനധനഞ്ജയൌ। അഭ്യവൈക്ഷന്ത രാജാനോ ഭീമരൂപാഃ സമന്തതഃ
ദുര്യോധനനും ധനഞ്ജയനും പരസ്പരം ക്രോധത്തോടെ നേരിട്ടുനിൽക്കുന്നത് കണ്ടപ്പോൾ, ചുറ്റും നിന്നിരുന്ന രാജാക്കന്മാർ ഭയാനകമായ രൂപത്തിൽ അവരെ നോക്കി.
ദൃഷ്ട്വാ തു പാര്ഥം സംരബ്ധം വാസുദേവം ച മാരിഷ। പ്രഹസന്നേവ പുത്രസ്തേ യോദ്ധുകാമഃ സമാഹ്വയത്
പാര്ത്ഥനും വാസുദേവനും കോപത്തോടെ നിന്നത് കണ്ടു, മരീഷ, നിന്റെ മകന് പുഞ്ചിരിയോടെ യുദ്ധത്തിന് തയ്യാറായി അവരെ വിളിച്ചു.
തതഃ പ്രഹൃഷ്ടോ ദാശാര്ഹഃ പാണ്ഡവശ്ച ധനഞ്ജയഃ। വ്യക്രോശേതാം മഹാനാദം ദധ്മതുശ്ചാമ്ബുജോത്തമൌ
അതിനുശേഷം ദാശാര്ഹന് സന്തോഷത്തോടെ, പാണ്ഡവനായ ധനഞ്ജയനും, ഇരുവരും വലിയ ഒരു ഗര്ജനയുയര്ത്തി തങ്ങളുടെ ഉത്തമമായ ശംഖങ്ങള് ഊതി.
തൌ ഹൃഷ്ടരൂപൌ സമ്പ്രേക്ഷ്യ കൌരവേയാസ്തു സര്വശഃ। നിരാശാഃ സമപദ്യന്ത പുത്രസ്യ തവ ജീവിതേ
കൃഷ്ണനും പാണ്ഡവനും ആഹ്ലാദത്തോടെ നിന്നത് കണ്ടു, കൌരവന്മാര് എല്ലാവരും നിന്റെ മകന്റെ ജീവന് നഷ്ടപ്പെടുമെന്ന് നിരാശയിലായി.
ശോകമാപുഃ പരം ചൈവ കുരവഃ സര്വ ഏവ തേ। അമന്യന്ത ച പുത്രം തേ വൈശ്വാനരമുഖേ ഹുതമ്
കുരുക്കള് എല്ലാവരും അതീവ ദുഃഖത്തിലായി; നിന്റെ മകന് അഗ്നിയുടെ വായില് അര്പ്പിക്കപ്പെട്ടതുപോലെയാണ് എന്നിങ്ങനെ അവര് വിചാരിച്ചു.
തഥാ തു ദൃഷ്ട്വാ യോധാസ്തേ പ്രഹൃഷ്ടൌ കൃഷ്ണപാണ്ഡവൌ। ഹതോ രാജാ ഹതോ രാജേത്യൂചിരേ ച ഭയാര്ദിതാഃ
കൃഷ്ണനും പാണ്ഡവനും അത്ര സന്തോഷത്തോടെ നിന്നത് കണ്ടു, ഭയത്താല് വിറയച്ച യോദ്ധാക്കള് 'രാജാവ് മരിച്ചു! രാജാവ് മരിച്ചു!' എന്ന് വിളിച്ചു.
ജനസ്യ സന്നിനാദം തു ശ്രുത്വാ ദുര്യോധനോഽബ്രവീത്। വ്യേതു വോ ഭീരഹം കൃഷ്ണൌ പ്രേഷയിഷ്യാമി മൃത്യവേ
ജനങ്ങളുടെ ആഹ്ലാദശബ്ദം കേട്ട ദുര്യോധനന് പറഞ്ഞു: 'നിങ്ങളുടെ ഭയം മാറട്ടെ; കൃഷ്ണനെയും അര്ജ്ജുനനെയും മരണത്തിലേക്ക് അയയ്ക്കും.'
ഇത്യുക്ത്വാ സൈനികാന്സര്വാഞ്ജയാപേക്ഷീ നരാധിപഃ। പാര്ഥമാഭാഷ്യ സംരമ്ഭാദിദം വചനമബ്രവീത്
അങ്ങനെ എല്ലാ സൈനികരോടും പറഞ്ഞ ശേഷം, ജയത്തിനായി ആഗ്രഹിച്ച രാജാവ് കോപത്തോടെ പാര്ത്ഥനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
പാര്ഥ യച്ഛിക്ഷിതം തേഽസ്ത്രം ദിവ്യം പാര്ഥിവമേവ ച। തദ്ദര്ശയ മയി ക്ഷിപ്രം യദി ജാതോഽസി പാണ്ഡുനാ
പാര്ത്ഥാ, നീ പഠിച്ച ദിവ്യായുധങ്ങളും രാജസായുധങ്ങളും എങ്കില് പണ്ടുവിന്റെ മകനാണ് എന്നുവെച്ചാല് ഉടന് എനിക്കു കാണിക്കൂ.
യദ്ബലം തവ വീര്യം ച കേശവസ്യ തഥൈവ ച। തത്കുരുഷ്വ മയി ക്ഷിപ്രം പശ്യാമസ്തവ പൌരുഷമ്
നിന്റെ ശക്തിയും വീര്യവും, അതുപോലെ തന്നെ കേശവന്റേത്, എല്ലാം എനിക്കു നേരെ ഉടന് കാണിക്കൂ; നിന്റെ വീര്യം ഞങ്ങള് കാണട്ടെ.
അസ്മത്പരോക്ഷം കര്മാണി കൃതാനി പ്രവദന്തി തേ। സ്വാമിസത്കാരയുക്താനി യാനി താനീഹ ദര്ശയ
നീ രഹസ്യമായി ചെയ്തതും, നിന്റെ യജമാനന്റെ മാനത്തിനായി ചെയ്തതെന്നു പറയുന്ന പ്രവൃത്തികളും, അവയെല്ലാം ഇവിടെ കാണിക്കൂ.
തതഃ ക്രുദ്ധോ രണേ പാര്ഥഃ സൃക്വിണീ പരിസംലിഹന്। നാപശ്യച്ച തതോഽസ്യാങ്ഗം യന്ന സ്യാദ്വര്മരക്ഷിതമ്
അതിനുശേഷം യുദ്ധത്തില് കോപിതനായ പാര്ത്ഥന് ചുണ്ടു നക്കിക്കൊണ്ട്, ശത്രുവിന്റെ കവര്ച്ചയില്ലാത്ത ശരീരഭാഗങ്ങളൊന്നും വിട്ടുകളയാതെ ആക്രമിച്ചു.
തതോഽസ്യ നിശിതൈര്ബാണൈഃ സുമുക്തൈരന്തകോപമൈഃ। ഹയാംശ്ചകാര നിര്ദേഹാനുഭൌ ച പാര്ഷ്ണിസാരഥീ
ശത്രുവിനെ ദാരുണമായ, കൃത്യമായ അമ്പുകള് കൊണ്ട് അക്രമിച്ച്, കുതിരകളെയും, രഥസാരഥിയെയും, പിന്നിലുള്ളവനെയും കൊല്ലിച്ചു.
ധനുരസ്യാച്ഛിനത്തൂര്ണം ഹസ്താവാപം ച വീര്യവാന്। രഥം ച ശകലീകര്തും സവ്യസാചീ പ്രചക്രമേ
ശക്തിയുള്ള സവ്യാസാചി അതിവേഗം ശത്രുവിന്റെ വില്ലും അതു പിടിച്ച കൈയും വെട്ടി, രഥം തകർക്കാൻ തുടങ്ങി.
ദുര്യോധനം ച ബാണാഭ്യാം തീക്ഷ്ണാഭ്യാം വിരഥീകൃതമ്। ആവിദ്ധ്യദ്ധസ്തതലയോരുഭയോരര്ജുനസ്തദാ
രഥം നഷ്ടപ്പെട്ട ദുര്യോധനനെ അര്ജ്ജുനന് രണ്ടു മൂര്ച്ചയുള്ള അമ്പുകള് കൊണ്ട് കൈകളില് വേദനിപ്പിച്ചു.