അധിരോഹ രഥം മാതര്ഗച്ഛാവഃ സ്വഗൃഹാനിതി। ഏവമുക്ത്വാ തു ഭീഷ്മസ്താം രഥമാരോപ്യ ഭാമിനീം
അമ്മേ, രഥത്തിലേറി വാ, നമുക്ക് വീട്ടിലേക്ക് പോകാം എന്നു പറഞ്ഞ് ഭീഷ്മൻ ആ ഭാസുരയായ സ്ത്രീയെ രഥത്തിലിരുത്തി.
ആഗമ്യ ഹാസ്തിനപുരം ശാന്തനോഃ സംന്യവേദയത്। തസ്യ തദ്ദുഷ്കരം കര്മ പ്രശശംസുര്നാരാധിപാഃ
ഹസ്തിനപുരിയിൽ എത്തി ഭീഷ്മൻ ശാന്തനുവിനോട് എല്ലാം അറിയിച്ചു. രാജാക്കന്മാർ ആ ദുഷ്കരമായ പ്രവൃത്തിയെ പ്രശംസിച്ചു.
സമേതാശ്ച പൃഥക്ചൈവ ഭീഷ്മോയമിതി ചാബ്രുവന്। തച്ഛ്രുത്വാ ദുഷ്കരം കര്മ കൃതം ഭീഷ്മേണ ശാന്തനുഃ
കൂടിച്ചേർന്നും വേറെയും അവർ പറഞ്ഞു: ഇതാണ് ഭീഷ്മൻ എന്നു. ഭീഷ്മൻ ചെയ്ത ആ ദുഷ്കരമായ കാര്യം ശാന്തനു കേട്ടപ്പോൾ,
ബഭൂവ ദുഃഖിതോ രാജാ ചിരരാത്രായ ഭാരത। സ തേന കര്മണാ സൂനോഃ പ്രീതസ്തസ്മൈ വരം ദദൌ
രാജാവ് ശാന്തനു പല ദിവസവും രാത്രിയും ദുഃഖിതനായി. എങ്കിലും മകന്റെ ആ പ്രവൃത്തിയിൽ സന്തോഷിച്ച് അവനൊരു വരം നൽകി.
സ്വച്ഛന്ദമരണം തുഷ്ടോ ദദൌ തസ്മൈ മഹാത്മനേ। ന തേ മൃത്യുഃ പ്രഭവിതാ യാവജ്ജീവിതുമിച്ഛസി
സന്തോഷത്തോടെ ആ മഹാത്മാവിന് സ്വച്ഛന്ദമരണത്തിന്റെ വരം ശാന്തനു നൽകി: നീ ജീവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നതുവരെ മരണത്തിന് നിന്നെ കീഴടക്കാൻ കഴിയില്ല.
ത്വത്തോ ഹ്യനുജ്ഞാം സംപ്രാപ്യ മൃത്യുഃ പ്രഭവിതാഽനഘ
നിന്റെ അനുമതി ലഭിച്ചാൽ മാത്രമേ മരണത്തിന് നിന്നെ കീഴടക്കാൻ കഴിയൂ, പാപരഹിതനേ.
ചേദിരാജസുതാം ജ്ഞാത്വാ ദാശരാജേന വര്ധിതാമ്। വിവാഹം കാരയാമാസ ശാസ്ത്രദൃഷ്ടേന കര്മണാ
ചേദിരാജാവിന്റെ മകളെ മീനവൻ വളർത്തിയെന്നറിഞ്ഞ്, ശാസ്ത്രാനുസൃതമായി അവളുടെ വിവാഹം നടത്താൻ ആസൂത്രണം ചെയ്തു.
തതോ വിവാഹേ നിര്വൃത്തേ സ രാജാ ശാന്തനുര്നൃപഃ। താം കന്യാം രൂപസംപന്നാം സ്വഗൃഹേ സംന്യവേശയത്
വിവാഹം കഴിഞ്ഞശേഷം രാജാവ് ശാന്തനു ആ സുന്ദരിയായ യുവതിയെ തന്റെ വീട്ടിൽ പാർപ്പിച്ചു.
തതഃ ശാന്തനവോ ധീമാന്സത്യവത്യാമജായത। വീരശ്ചിത്രാങ്ഗദോ നാമ വീര്യവാന്പുരുഷേശ്വരഃ
ശാന്തനുവിനും സത്യവതിക്കും ചേർന്ന് ചിത്രാംഗദൻ എന്ന വീരനായ, ശക്തനായ പുരുഷശ്രേഷ്ഠൻ ജനിച്ചു.
അഥാപരം മഹേഷ്വാസം സത്യവത്യാം സുതം പ്രഭുഃ। വിചിത്രവീര്യം രാജാനം ജനയാമാസ വീര്യവാന്
അതിനുശേഷം സത്യവതിയിൽ നിന്ന് ശക്തനായ രാജാവ് മറ്റൊരു മകനായ മഹാബാണധാരിയായ വിചിത്രവീര്യനെയും ജനിപ്പിച്ചു.
അപ്രാപ്തവതി തസ്മിംസ്തു യൌവനം പുരുഷര്ഷഭേ। സ രാജാ ശാന്തനുര്ധീമാന്കാലധര്മമുപേയിവാന്
ആ പുരുഷശ്രേഷ്ഠനായ വിചിത്രവീര്യൻ യൗവനത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ധീരനായ രാജാവ് ശാന്തനു കാലധർമ്മം അനുസരിച്ച് ലോകം വിട്ടു.
സ്വര്ഗതേ ശാന്തനൌ ഭീഷ്മശ്ചിത്രാങ്ഗദമരിന്ദനമ്। സ്ഥാപയാമാസ വൈ രാജ്യേ സത്യവത്യാ മതേ സ്ഥിതഃ
ശാന്തനു സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ചേർന്നപ്പോൾ, സത്യവതിയുടെ ഉപദേശപ്രകാരം ഭീഷ്മൻ ചിത്രാംഗദനെ രാജസിംഹാസനത്തിൽ ഇരുത്തി.
സ തു ചിത്രാങ്ഗദഃ ശൌര്യാത്സര്വാംശ്ചിക്ഷേപ പാര്ഥിവാന്। മനുഷ്യം ന ഹി മേന സ കംചിത്സദൃശമാത്മനഃ
ചിത്രാംഗദൻ തന്റെ വീര്യത്തിന്റെ ബലത്തിൽ എല്ലാ രാജാക്കളെയും വെല്ലുവിളിച്ചു. മനുഷ്യരിൽ തനിക്കു തുല്യൻ ആരുമില്ലെന്ന് അവൻ കരുതുകയായിരുന്നു.
തം ക്ഷിപന്തം സുരാംശ്ചൈവ മനുഷ്യാനസുരാംസ്തഥാ। ഗന്ധര്വരാജോ ബലവാംസ്തുല്യനാമാഽഭ്യയാത്തദാ
അവൻ ദേവന്മാരെയും മനുഷ്യരെയും അസുരന്മാരെയും വെല്ലുവിളിച്ചപ്പോൾ, അതേ പേരുള്ള ശക്തനായ ഗാന്ധർവരാജാവ് അവന്റെ അടുക്കൽ എത്തി.
ത്വം വൈ സദൃശനാമാസി യുദ്ധം ദേഹി നൃപാത്മജ। നാമ വാഽന്യത്പ്രഗൃഹ്ണീഷ്വ യദി യുദ്ധം ന ദാസ്യസി
നിന്റെ പേരും എന്റെ പേരും ഒരുപോലെയാണല്ലോ; രാജകുമാരനേ, എന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യൂ. അല്ലെങ്കിൽ യുദ്ധം ചെയ്യാൻ തയ്യാറല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊരു പേര് സ്വീകരിക്കൂ.
ത്വയാഹം യുദ്ധമിച്ഛാമി ത്വത്സകാശം തു നാമതഃ। ആഗതോസ്മി വൃഥാഽഽഭാഷ്യ ന ഗച്ഛേന്നാമ തേ മമ
നിന്റെ പേരിന്മേൽ ഞാൻ യുദ്ധം ആഗ്രഹിക്കുന്നു, അതിനാലാണ് ഞാൻ നിന്നെ സമീപിച്ചത്. നീ യുദ്ധം ചെയ്യാൻ തയ്യാറാകില്ലെങ്കിൽ, നിന്റെ പേരും എന്റെ പേരും ഒരുപോലെയായി തുടരില്ല.
ഇത്യുക്ത്വാ ഗര്ജമാനൌ തൌ ഹിരണ്വത്യാസ്തടം ഗതൌ'। തേനാസ്യ സുമഹദ്യുദ്ധം കുരുക്ഷേത്രേ ബഭൂവ ഹ
ഇങ്ങനെ ഇരുവരും ഉച്ചത്തിൽ വിളിച്ചുപറഞ്ഞ് ഹിരണ്യവതിയുടെ തീരത്തേക്ക് പോയി. അവിടെ, കുരുക്ഷേത്രത്തിൽ വലിയൊരു യുദ്ധം നടന്നു.
തയോര്ബലവതോസ്തത്ര ഗന്ധര്വകുരുമുഖ്യയോഃ। നദ്യാസ്തീരേ ഹിരണ്വത്യാഃ സമാസ്തിസ്രോഽഭവദ്രണഃ
അവിടെ, ഹിരണ്യവതിയുടെ കരയിൽ, ആ ശക്തരായ ഗാന്ധർവനും കുരുവംശശ്രേഷ്ഠനും തമ്മിൽ മൂന്നു ഭയങ്കരമായ യുദ്ധങ്ങൾ നടന്നു.
തസ്മിന്വിമര്ദേ തുമുലേ ശസ്ത്രവര്ഷസമാകുലേ। മായാധികോഽവധീദ്വീരം ഗന്ധര്വഃ കുരുസത്തമമ്
ആ ഭയങ്കരമായ യുദ്ധത്തിൽ ആയുധങ്ങളുടെ മഴ പെയ്യുമ്പോൾ, മായാവിശേഷം ഉള്ള ഗന്ധർവ്വൻ ആ ധീരനായ കുരുവംശാധിപനെയും വധിച്ചു.
സ ഹത്വാ തു നരശ്രേഷ്ഠം ചിത്രാങ്ഗദമരിന്ദമമ്। അന്തായ കൃത്വാ ഗന്ധര്വോ ദിവമാചക്രമേ തതഃ
അവൻ ശത്രുക്കളെ കീഴടക്കിയ മനുഷ്യശ്രേഷ്ഠനായ ചിത്രാംഗദനെ വധിച്ച ശേഷം, ഗന്ധർവ്വൻ തന്റെ ലക്ഷ്യം പൂർത്തിയാക്കി സ്വർഗത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു പോയി.
തസ്മിന്പുരുഷശാര്ദൂലേ നിഹതേ ഭൂരിതേജസി। ഭീഷ്മഃ ശാന്തനവോ രാജാ പ്രേതകാര്യാണ്യകാരയത്
അത്രെ, അതിയായ തേജസ്സുള്ള ആ പുരുഷസിംഹൻ വീണു കിടക്കുമ്പോൾ, ശാന്തനുവിന്റെ മകൻ ഭീഷ്മൻ അവന്റെ ശവസംസ്കാര കർമ്മങ്ങൾ നടത്തി.
വിചിത്രവീര്യം ച തദാ ബാലമപ്രാപ്തയൌവനമ്। കുരുരാജ്യേ മഹാബാഹുരഭ്യഷിഞ്ചദനന്തരമ്
അതിനുശേഷം, ഭീഷ്മൻ തന്റെ ശക്തമായ കൈകളോടെ, ബാലനായി യൗവനം പോലും എത്തിയിട്ടില്ലാത്ത വിചിത്രവീര്യനെ കുരുരാജ്യത്തിൽ രാജാവായി സ്ഥാനാരോഹനം ചെയ്തു.
വിചിത്രവീര്യഃ സ തദാ ഭീഷ്മസ്യ വചനേ സ്ഥിതഃ। അന്വശാസന്മഹാരാജ പിതൃപൈതാമഹം പദമ്
അപ്പോൾ വിചിത്രവീര്യൻ ഭീഷ്മന്റെ ഉപദേശം അനുസരിച്ച്, പിതാവിന്റെയും പിതാമഹന്റെയും പദവിയിൽ രാജ്യം ഭരിച്ചു.
ഹതേ ചിത്രാങ്ഗദേ ഭീഷ്മോ ബാലേ ഭ്രാതരി കൌരവ। പാലയാമാസ തദ്രാജ്യം സത്യവത്യാ മതേ സ്ഥിതഃ
ചിത്രാംഗദൻ കൊല്ലപ്പെട്ടതിനു ശേഷം, സത്യവതിയുടെ ഇഷ്ടപ്രകാരം ഭീഷ്മൻ തന്റെ ബാലനായ കൌരവസഹോദരന്റെ രാജ്യം സംരക്ഷിച്ചു.
തഥാ വിചിത്രവീര്യം തു വര്തമാനം സുഖേഽതുലേ।' സംപ്രാപ്തയൌവനം ദൃഷ്ട്വാ ഭ്രാതരം ധീമതാം വരഃ। ഭീഷ്മോ വിചിത്രവീര്യസ്യ വിവാഹായാകരോന്മതിമ്
അങ്ങനെ, അതുല്യമായ സൗഖ്യത്തിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന വിചിത്രവീര്യൻ യൗവനത്തിലേക്ക് കടന്നപ്പോൾ, ധീരന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഭീഷ്മൻ സഹോദരന്റെ വിവാഹം നടത്താൻ മനസ്സുറപ്പിച്ചു.
അഥ കാശിപതേര്ഭീഷ്മഃ കന്യാസ്തിസ്രോഽപ്സരോപമാഃ। ശുശ്രാവ സഹിതാ രാജന്വൃണ്വാനാ വൈ സ്വയംവരമ്
അപ്പോൾ ഭീഷ്മൻ കേട്ടു, കാശിരാജാവിന്റെ മൂന്നു മകൾമാർ, ദേവതകളെപ്പോലെയുള്ളവർ, ഒരുമിച്ച് സ്വയംവരം നടത്താൻ ഒരുങ്ങിയിരിക്കുന്നു എന്നു, രാജാവേ.
തതഃ സ രഥിനാം ശ്രേഷ്ഠോ രഥേനൈകേന ശത്രുജിത്। ജഗാമാനുമതേ മാതുഃ പുരീം വാരാണസീം പ്രഭുഃ
അതോടെ, രഥസേനാനികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഭീഷ്മൻ, അമ്മയുടെ സമ്മതത്തോടെ, ഒറ്റയ്ക്ക് തന്റെ രഥത്തിൽ കാശിയുടെ നഗരം വാരാണസിയിലേക്ക് പോയി.
തത്ര രാജ്ഞഃ സമുദിതാന്സര്വതഃ സമുപാഗതാന്। ദദര്ശ കന്യാസ്താശ്വൈ ഭീഷ്മഃ ശാന്തനുനന്ദനഃ
അവിടെ ശാന്തനുവിന്റെ മകനായ ഭീഷ്മൻ, എല്ലാ ദിക്കുകളിൽ നിന്നുമെത്തിയ രാജാക്കളെയും ആ കന്യകളെയും കണ്ടു.
താസാം കാമേന സംമത്താഃ സഹിതാഃ കാശികോസലാഃ। വങ്ഗാഃ പുണ്ഡ്രാഃ കലിങ്ഗാശ്ച തേ ജഗ്മുസ്താം പുരീം പ്രതി
ആ കന്യകളെ നേടാനുള്ള ആഗ്രഹത്തിൽ കാശി, കോശല, വംഗ, പുണ്ഡ്ര, കലിംഗരാജാക്കന്മാർ എല്ലാവരും ഒരുമിച്ച് ആ നഗരത്തിലേക്ക് എത്തി.
കീര്ത്യമാനേഷു രാജ്ഞാം തു തദാ നാമസു സര്വശഃ। ഏകാകിനം തദാ ഭീഷ്മം വൃദ്ധം ശാന്തനുനന്ദനമ്
അപ്പോൾ രാജാക്കന്മാരുടെ പേരുകൾ എല്ലാടും വിളിച്ചുപറയുമ്പോൾ, ശാന്തനുവിന്റെ മകനായ ഭീഷ്മൻ അവിടെ ഒറ്റയ്ക്കും വയസ്സായവനായി നിന്നു.