വിഷ്വഗ്വാതാഹതിക്ഷുബ്ധാ നൌരിവാസീന്മഹാര്ണവേ। ബലിഭിഃ പാണ്ഡവൈര്വീരൈര്ലബ്ധലക്ഷൈര്ഭൃശാര്ദിതാ
വിപരീത ദിശകളിൽ നിന്നുള്ള കാറ്റിൽ തല്ലിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന മഹാസമുദ്രത്തിലെ കപ്പൽപോലെയായിരുന്നു; ലക്ഷ്യം നേടിയ ശക്തരായ പാണ്ഡവ വീരന്മാർ അതിനെ കഠിനമായി തകർത്തു.
സാ തദാസീദ്ഭൃശം സേനാ വ്യാകുലാശ്വരഥദ്വിപാ। വിപന്നഭൂയിഷ്ഠനരാ കൃപണാ ധ്വസ്തമാനസാ
അന്ന് ആ സൈന്യം വളരെ വിഷമത്തിലായി; കുതിരകളും രഥങ്ങളും ആനകളും അകമ്പടിയില്ലാതെ, ഭൂരിഭാഗം പുരുഷന്മാർ വീണു, ദു:ഖിതരായി മനസ്സുകൾ തകർന്നുപോയി.
തസ്യാം ത്രസ്താ നൃപതയഃ സൈനികാശ്ച പൃഥഗ്വിധാഃ। പാതാല ഇവ മജ്ജന്തോ ഹീനാ ദേവവ്രതേന തേ
ആ സൈന്യത്തിൽ, ദേവവ്രതനെ നഷ്ടപ്പെട്ട രാജാക്കന്മാരും വിവിധയിനം സൈനികരും ഭയന്ന്, പാതാളത്തിലേക്ക് മുങ്ങുന്നതുപോലെ ആയിരുന്നു.
കര്ണസ്യ കുരവോഽസ്മാര്ഷുഃ സ ഹി ദേവവ്രതോപമഃ। സര്വശസ്ത്രഭൃതാം ശ്രേഷ്ഠം രോചമാനമിവാതിഥിമ്
കുരുക്കൾ കര്ണനെ ആശ്രയിച്ചു; കാരണം അവൻ ദേവവ്രതനു സമമായവൻ, ആയുധധാരികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനും, അതിഥിപോലെ പ്രകാശിക്കുന്നവനും ആയിരുന്നു.
ബന്ധുമാപദ്ഗതസ്യേവ തമേവോപാഗമന്മനഃ। ചുക്രുശുഃ കര്ണകര്ണേതി തത്ര ഭാരത പാര്ഥിവാഃ
ഒരു ബന്ധുവിന് കഷ്ടം വന്നപ്പോള് മനസ്സ് അവനിലേക്കു തിരിയുന്നതുപോലെ, അവിടെയും രാജാക്കന്മാരുടെ മനസ്സും അവനിലേക്കു തിരിഞ്ഞു. അപ്പോള് അവിടെയുള്ള ഭാരതരാജാക്കന്മാര് 'കര്ണ്ണാ, കര്ണ്ണാ' എന്നു വിളിച്ചു.
രാധേയം ഹിതമസ്മാകം സൂതപുത്രം തനുത്യജമ്। സ ഹി നാബുധ്യത തദാ ദശാഹാനി മഹായശാഃ
നമ്മുടെ ഭാവി നന്മയ്ക്കായി, ജീവന് പോലും ത്യജിക്കുന്ന രാധേയനായ സൂതപുത്രനെ അവര് വിളിച്ചു. പക്ഷേ, മഹത്തായ കീര്ത്തിയുള്ള കര്ണ്ണന് അന്ന് പത്ത് ദിവസം അതിന് പ്രതികരിച്ചില്ല.
സാമാത്യബന്ധുഃ കര്ണോ വൈ തമാനയത മാചിരമ്। ഭീഷ്മേണ ഹി മഹാബാഹുഃ സര്വക്ഷത്രസ്യ പശ്യതഃ
കര്ണ്ണനും അവന്റെ കൂട്ടുകാരും ബന്ധുക്കളും ഉടന് വിളിക്കപ്പെട്ടു, കാരണം മഹാബാഹുവായ ഭീഷ്മന് എല്ലാ ക്ഷത്രിയന്മാരുടെയും മുമ്പില് അവനെ വിളിച്ചിരുന്നു.
രഥേഷു ഗണ്യമാനേഷു ബലവിക്രമശാലിഷു। സങ്ഖ്യാതോഽര്ധരഥഃ കര്ണോ ദ്വിഗുണഃ സന്നരര്ഷഭഃ
യുദ്ധശക്തിയും വീര്യവും ഉള്ള രഥികളില് കണക്കാക്കുമ്പോള് കര്ണ്ണന് അരരഥന് എന്നു പറഞ്ഞെങ്കിലും, മനുഷ്യരിലേറെ ശക്തിയുള്ളവനായി ഇരട്ടശക്തിയോടെ അവന് നിലകൊണ്ടു.
രഥാതിരഥസങ്ഖ്യായാം യോഽഗ്രണീഃ ശൂരസമ്ഭതഃ। സാസുരാനപി ദേവേശാന്രണേ യോ യോദ്ധുമുത്സഹേത്
രഥികളും അതിരഥരും എണ്ണുമ്പോള് കര്ണ്ണന് മുന്നില് നിന്നു, വീര്യത്താല് സമൃദ്ധനായവനായി. യുദ്ധത്തില് ദേവന്മാരെയും അസുരന്മാരെയും നേരിടാന് അവന് മാത്രം കഴിയും.
സ തു തേനൈവ കോപേന രാജന്ഗാങ്ഗേയമുക്തവാന്। ത്വയി ജീവതി കൌരവ്യ നാഹം യോത്സ്യേ കദാചന
രാജാവേ, അത്യന്തം കോപത്തോടെ ആംഗരാജന് പറഞ്ഞു: 'നീ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോള് കൌരവാ, ഞാന് ഒരിക്കലും യുദ്ധം ചെയ്യില്ല.'
ത്വയാ തു പാണ്ഡവേയേഷു നിഹതേഷു മഹാമൃധേ। ദുര്യോധനമനുജ്ഞാപ്യ വനം യാസ്യാമി കൌരവ
'പക്ഷേ, മഹായുദ്ധത്തില് നീ പാണ്ഡവന്മാരാല് കൊല്ലപ്പെടുമ്പോള്, ദുര്യോധനന്റെ അനുമതി വാങ്ങി ഞാന് കാട്ടിലേക്കു പോകും, കൌരവാ.'
ഹതേ വാ ത്വയി പാര്ഥൈസ്തു യുധി സ്വര്ഗമുപേയുഷി। ഹന്താസ്മ്യേകരഥേനൈവ കൃത്സ്നാന് യാന്മന്യസേ രഥാന്
'അല്ലെങ്കില് നീ യുദ്ധത്തില് പാണ്ഡവന്മാരാല് കൊല്ലപ്പെട്ട് സ്വര്ഗത്തിലേക്കു പോയാല്, ഞാന് ഒരു രഥം കൊണ്ടു നീ രഥികന്മാരെന്ന് കരുതുന്നവരെ മുഴുവനും സംഹരിക്കും.'
ഏവമുക്ത്വാ മഹാബാഹുര്ദശാഹാന്യേക ഏവ സ। നായുധ്യത തതഃ കര്ണഃ പുത്രസ്യ തവ സംയതേ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം, മഹാബാഹുവായ കര്ണ്ണന് പത്ത് ദിവസം നിന്റെ മകന്റെ യുദ്ധത്തില് ഒറ്റയ്ക്കു യുദ്ധം ചെയ്തില്ല.
ഭീഷ്മഃ സമരവിക്രാന്തഃ പാണ്ഡവേയസ്യ ഭാരത। ജഘാന സമരേ യോധാനസങ്ഖ്യേയപരാക്രമഃ
സമരത്തില് അതിവീര്യശാലിയായ ഭീഷ്മന് പാണ്ഡവസേനയിലെ അനേകം വീരന്മാരെ അതിരൂക്ഷമായ ശക്തിയോടെ സംഹരിച്ചു.
തസ്മിംസ്തു നിഹതേ ശൂരേ സത്യസന്ധേ മഹൌജസി। ത്വത്സുതാഃ കര്ണമസ്മാര്ഷുസ്തര്തുകാമാ ഇവ പ്ലവമ്
പക്ഷേ, ആ സത്യനിഷ്ഠനും മഹാശക്തിയുമുള്ള വീരന് കൊല്ലപ്പെട്ടപ്പോള്, നിന്റെ മക്കള് കപ്പലിനായി കാത്തിരിക്കുന്നവരെപ്പോലെ കര്ണ്ണനെ ഓര്ത്തു.
താവകാസ്തവ പുത്രാശ്ച സഹിതാഃ സര്വരാജഭിഃ। ഹാ കര്ണ ഇതി ചാക്രന്ദന്കാലോഽയമിതി അബ്രുവന്
നിന്റെ മക്കളും എല്ലാ രാജാക്കളും കൂടി 'ഹാ കര്ണ്ണാ!' എന്നു നിലവിളിച്ചു, 'ഇപ്പോഴാണ് സമയം' എന്നും പറഞ്ഞു.
ഏവം തേ സ്മ ഹി രാധേയം സൂതപുത്രം തനുത്യജമ് ചുക്രുശുഃ സഹിതാ യോധാസ്തത്ര തത്ര മഹാബലാഃ
അങ്ങനെ, അവിടെയുള്ള എല്ലാ മഹാബലശാലികളും ജീവന് ത്യജിക്കാന് തയ്യാറായ രാധേയനായ സൂതപുത്രനെ ചേര്ന്ന് വിളിച്ചു.
ജാമദഗ്ന്യാഭ്യനുജ്ഞാതമസ്ത്രേ ദുര്വാരപൌരുഷമ്। അഗമന്നോ മനഃ കര്ണം ബന്ധുമാത്യയികേഷ്വിവ
ജാമദഗ്ന്യന് ആയുധവിദ്യയില് അനുഗ്രഹിച്ച, ആരെയും തോല്പ്പിക്കാന് കഴിയുന്ന ശക്തിയുള്ള കര്ണ്ണനെ, പ്രാണഭയത്തില് ബന്ധുവിനെ ഓര്ക്കുന്നപോലെ അവര് ഓര്ത്തു.
സ ഹി ശക്തോ രണേ രാജഞ്സ്ത്രാതുമസ്മാന്മഹാഭയാത്।। ത്രിദശാനിവ ഗോവിന്ദഃ സതതം സുമഹാഭയാത്
രാജാവേ, മഹായുദ്ധത്തിലെ വലിയ ഭീഷണിയില് നിന്ന് നമ്മെ രക്ഷിക്കാന് കര്ണ്ണന് കഴിയുമായിരുന്നു, എപ്പോഴും ദേവന്മാരെ വലിയ ഭയത്തില് നിന്ന് ഗോവിന്ദന് രക്ഷിക്കുന്നതുപോലെ.
തഥാ തു സഞ്ജയം കര്ണം കീര്തയന്തം പുനഃ പുനഃ। ആശീവിഷവദുച്ഛ്വസ്യ ധൃതരാഷ്ട്രോഽബ്രവീദിദമ്
അങ്ങനെ, സഞ്ജയന് കര്ണ്ണനെ വീണ്ടും വീണ്ടും പ്രശംസിച്ചപ്പോള്, അശ്വസിച്ച് പാമ്പുപോലെ ശ്വാസം വിട്ട് ധൃതരാഷ്ട്രന് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
യത്തദ്വൈകര്തനം കര്ണമഗമദ്വോ മനസ്തദാ। ഉപ്യരക്ഷത്സ രാധേയഃ സൂതപുത്രസ്തനുത്യജഃ
അപ്പോള് നിന്റെ മനസ്സ് രാധേയനായ സൂതപുത്രന് ജീവന് ത്യജിക്കാന് തയ്യാറായ കര്ണ്ണനിലേക്കു തിരിഞ്ഞോ? അവന് നിന്നെ രക്ഷിച്ചോ?
അപി തന്ന മൃഷാകാര്ഷീത്കച്ചിത്സത്യപരാക്രമഃ। സമ്ഭാന്താനാം തദാര്താനാം ത്രസ്താനാം ത്രാണമിച്ഛതാം
അവന് വ്യര്ത്ഥമായി ഒന്നും ചെയ്തില്ലല്ലോ? അവന് സത്യസന്ധമായ വീരനായിരുന്നു, ഭയപ്പെട്ടും ദുഃഖിച്ചും രക്ഷ തേടിയവരെ സംരക്ഷിക്കാന് ശ്രമിച്ചോ?
അപി തത്പൂരയാംചക്രേ ധനുര്ധരവരോ യുധി। യത്തദ്വിനിഹതേ ഭീഷ്മേ കൌരവാണാമപാകൃതമ്
യുദ്ധത്തിൽ ഭീഷ്മൻ വീണതിന് ശേഷം, ധനുര്ധാരികളിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനനായവൻ അവശേഷിച്ച ദൗത്യം പൂർത്തിയാക്കി, കൌരവരെ പിന്മാറ്റാൻ സാധിച്ചു.
തത്ഖണ്ഡം പൂരയന്കര്ണഃ പരേഷാമാദധദ്ഭയമ്। സ ഹി വൈ പുരുഷവ്യാഘ്രോ ലോകേ സഞ്ജയ കഥ്യതേ
അതിര്വിരുദ്ധർക്ക് ഭയമുണർത്തി, ആ ശൂരനായ കർണ്ണൻ ആ ശൂന്യത പൂരിപ്പിച്ചു. സഞ്ജയ, മനുഷ്യസിംഹനെന്ന പേരിൽ ലോകത്ത് പ്രശസ്തനാണ് അവൻ.
ആര്താനാം ബാന്ധവാനാം ച ക്രന്ദതാം ച വിശേഷതഃ। പരിത്യജ്യ രണേ പ്രാണാംസ്തത്ത്രാണാര്ഥം ച ശര്മ ച। കൃതവാന്മമ പുത്രാണാം ജയാശാം സഫലാമപി
എന്റെ മക്കളെ രക്ഷിക്കാൻ, ബന്ധുക്കളുടെ വിലാപവും മറ്റുള്ളവരുടെ കരയലും അവഗണിച്ച്, യുദ്ധത്തിൽ ജീവൻ ഉപേക്ഷിച്ച്, അവരുടെ വിജയാശയെ സഫലമാക്കി, തന്റെ സന്തോഷം പോലും ഉപേക്ഷിച്ചു.
യുധിഷ്ഠിരോ ധൃതിമതിസത്യസത്വവാന് വൃകോദരോ ഗജശതതുല്യവിക്രമഃ। തഥാര്ജുനസ്ത്രിദശവരാത്മജോ യുവാ ന തദ്ബലം സുജയമിഹാമരൈരപി
ധൈര്യവും സത്യസന്ധതയും നിറഞ്ഞ യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ, നൂറ് ആനകളെ തുല്യമായ വീര്യശാലിയായ ഭീമൻ, ദേവന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവന്റെ പുത്രനായ യുവാവായ അർജുനൻ—ഇവരുടെ ശക്തിയെ അമരന്മാരും എളുപ്പത്തിൽ ജയിക്കാൻ കഴിയില്ല.
യമൌ രണേ യത്ര യമോപമൌ ബലേ സസാത്യകിര്യത്ര ച ദേവകീസുതഃ। ന തദ്ബലം കാപുരുഷോഽഭ്യുപേയിവാന്നിവര്തതേ ഭൃത്യുമുഖാദിവാസുഭൃത്
യമനെപ്പോലെയുള്ള മാദ്രിദേവികളുടെ ഇരട്ടപ്പുത്രന്മാർ, സത്യകി, ദേവകിയുടെ പുത്രനായ കൃഷ്ണൻ—ഇവിടെ ഇവർ ഉള്ളപ്പോൾ, ഭയക്കാർക്ക് ആ ശക്തിയെ നേരിടാൻ ധൈര്യമില്ല; മരണത്തിന്റെ വായിൽപോലെ അവൻ പിന്നോട്ട് ഓടും.
തപോഽഭ്യുദീര്ണം തപസൈവ ബാധ്യതേ ബലം ബലേനൈവ തഥാ മനസ്വിഭിഃ। മനശ്ച മേ ശത്രുനിവാരണേ ധ്രും സ്വരക്ഷണേ ചാചലവദ്വ്യവസ്ഥിതമ്
തപസ്സിനെ വലിയ തപസ്സുകൊണ്ടാണ് ജയിക്കാൻ കഴിയുക, ശക്തിയെ കൂടുതൽ ശക്തിയാൽ, മനസ്സുള്ളവരാൽ അതുപോലെ. ശത്രുക്കളെ തടയാനും സ്വയം രക്ഷിക്കാനും എന്റെ മനസ്സ് പർവതംപോലെ ഉറപ്പാണ്.
ഏവം ചൈഷാം ബാധമാനഃ പ്രഭാവം ഗത്വൈവാഹം താഞ്ജയാമ്യദ്യ സൂത। മിത്രദ്രോഹോ മര്ഷണീയോ ന മേഽയം ഭഗ്നേ സൈന്യേ യഃ സമേയാത്സ മിത്രമ്
അവരുടെ ശക്തി മനസ്സിലാക്കി, ഞാൻ ഇന്ന് അവരെ ജയിക്കാൻ പോവുകയാണ്, സൂത. സൈന്യം തകർന്ന് പോയാൽ സുഹൃത്ത് എന്ന പേരിൽ അടുത്തുവരുന്നവൻ സുഹൃത്ത് അല്ല; സുഹൃത്ത് ദ്രോഹം ഞാൻ ക്ഷമിക്കില്ല.
കര്താസ്മ്യേതത്സത്പുരുഷാര്യകര്മ ത്യക്ത്വാ പ്രാണാനനുയാസ്യാമി ഭീഷ്മമ്। സര്വാന്സങ്ഖ്യേ ശത്രുശങ്ഘാന്ഹനിഷ്യേ ഹതസ്തൈര്വാ വീരലോകം പ്രപത്സ്യേ
ഈ മഹാനായ ധർമ്മകൃത്യം ഞാൻ നിർവ്വഹിക്കും; ആവശ്യമെങ്കിൽ ജീവൻ ഉപേക്ഷിച്ച് ഭീഷ്മനെ അനുഗമിക്കും. യുദ്ധത്തിൽ എല്ലാ ശത്രുക്കളെയും സംഹരിക്കും, അല്ലെങ്കിൽ അവർകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെടുമ്പോൾ വീരലോകം പ്രാപിക്കും.