വീര്യവദ്ഭിസ്തതസ്തൈസ്തു പീഡിതോ രാക്ഷസോത്തമഃ । യഥാ യുഗക്ഷയേ ഘോരേ ചന്ദ്രമാഃ പഞ്ചഭിര്ഗ്രഹൈഃ
അവ വലിയ വീരന്മാരാൽ ആക്രമിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, രാക്ഷസശ്രേഷ്ഠൻ ദുരന്തകാലത്ത് അഞ്ചു ഗ്രഹങ്ങൾ ചന്ദ്രനെ ബാധിക്കുന്നതുപോലെ ബുദ്ധിമുട്ടി.
പ്രതിവിന്ധ്യസ്തതോ രക്ഷോ ബിഭേദ നിശിതൈഃ ശരൈഃ । സര്വപാരശവൈസ്തൂര്ണമകുണ്ഠാഗ്രൈര്മഹാബലഃ
അതിനുശേഷം പ്രതിവിന്ദ്യൻ, വലിയ ശക്തിയോടെ, ഉഗ്രമായ ഇരുമ്പുതലയുള്ള അമ്പുകളാൽ രാക്ഷസനെ വേഗത്തിൽ തുളച്ചു.
സ തൈര്ഭിന്നതനുത്രാണഃ ശുശുഭേ രാക്ഷസോത്തമഃ । മരീചിഭിരിവാര്കസ്യ സംസ്യൂതോ ജലദോ മഹാന്
അവന്റെ കാവചം ആ അടി കൊണ്ടു തകർന്നപ്പോൾ, ആ റാക്ഷസന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവൻ വലിയ മേഘം സൂര്യന്റെ കിരണങ്ങൾ കുത്തിയതുപോലെ പ്രകാശിച്ചു.
വിഷക്തൈഃ സശരൈശ്ചാപി തപനീയപരിച്ഛദൈഃ । ആര്ശ്യശൃങ്ഗിര്ബഭൌ രാജന്ദീപ്തശൃങ്ഗ ഇവാചലഃ
പൊന്നുകൊണ്ടു അലങ്കരിച്ച അമ്പുകൾ കൊണ്ട് അടിക്കപ്പെട്ട ആ ആർശ്യശൃംഗി, രാജാവേ, ജ്വലിക്കുന്ന പർവതശൃംഗംപോലെ തിളങ്ങി.
തതസ്തേ ഭ്രാതരഃ പഞ്ച രാക്ഷസേന്ദ്രം മഹാഹവേ। വിവ്യധുര്നിശിതൈര്ബാണൈസ്തപനീയവിഭൂഷിതൈഃ
അപ്പോൾ ആ അഞ്ചു സഹോദരന്മാർ ആ മഹാസമരത്തിൽ റാക്ഷസാധിപനേ പൊന്നുകൊണ്ടു അലങ്കരിച്ച കൂർമ്മായ അമ്പുകൾ കൊണ്ട് ആക്രമിച്ചു.
സ നിര്ഭിന്നഃ ശരൈര്ഘോരൈര്ഭുജഗൈഃ കോപിതൈരിവ । അലമ്ബുസോ ഭൃശം രാജന്നാഗേന്ദ്ര ഇവ ചുക്രുധേ
ഭയങ്കരമായ അമ്പുകൾ കൊണ്ട് തുളഞ്ഞപ്പോൾ, കോപിതനായ പാമ്പുപോലെ ആലംബുസൻ അത്യന്തം കോപത്തോടെ, രാജാവേ, പാമ്പുകളുടെ രാജാവിനെപ്പോലെ പ്രകോപിച്ചു.
സോഽതിവിദ്ധോ മഹാരാജ മുഹൂര്തമഥ മാരിഷ । പ്രവിവേശ തമോ ദീര്ഘം പീഡിതസ്തൈര്മഹാരഥൈഃ
അങ്ങനെ ആ മഹാരഥന്മാരാൽ ദാരുണമായി പരിക്കേറ്റ ആ റാക്ഷസൻ, രാജാവേ, ഒരു നിമിഷം ആഴത്തിലുള്ള ഇരുട്ടിൽ മുങ്ങിപ്പോയി.
പ്രതിലഭ്യ തതഃ സംജ്ഞാം ക്രോധേന ദ്വിഗുണീകൃതഃ । ചിച്ഛേദ സായകൈസ്തേഷാം ധ്വജാംശ്ചൈവ ധനൂംഷി ച
ശക്തി വീണ്ടെടുത്ത്, ഇരട്ടിയാകുന്ന കോപത്തോടെ, അവൻ അമ്പുകൾ കൊണ്ടു അവരുടെ പതാകകളും വില്ലുകളും വെട്ടിമുറിച്ചു.
ഏകൈകം പഞ്ചഭിര്ബാണൈരാജഘാന സ്മയന്നിവ । അലമ്ബുസോ രഥോപസ്ഥേ നൃത്യന്നിവ മഹാരഥഃ
ആലംബുസൻ, മഹാരഥൻ, രഥത്തിൽ നൃത്തം ചെയ്യുന്നതുപോലെ, പുഞ്ചിരിയോടെ ഓരോരുത്തരെയും അഞ്ചു അമ്പുകൾ കൊണ്ടു തട്ടി.
ത്വരമാണഃ സുസംബദ്ധോ ഹയാംസ്തേഷാം മഹാത്മനാമ് । ജഘാന രാക്ഷസഃ ക്രുദ്ധഃ സാരഥീംശ്ച സഹസ്രശഃ
വേഗത്തിൽ തയ്യാറായി, കോപത്തോടെ ആ റാക്ഷസൻ ആ മഹാത്മാക്കളായവരുടെ കുതിരകളെയും ആയിരക്കണക്കിന് സാരഥിമാരെയും ആക്രമിച്ചു.
ബിഭേദ ച സുസംരബ്ധഃ പുനശ്ചൈനാന്സുതാംശിതൈഃ। ശരൈര്ബഹുവിധാകാരൈഃ ശതശോഽഥ സഹസ്രശഃ
വളരെയധികം ഉന്മാദത്തോടെ, ആൻകിള് വീണ്ടും നാനാവിധ രൂപത്തിലുള്ള കൂർമ്മായ അമ്പുകൾ കൊണ്ട് അവരെ നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും തുളച്ചു.
വിരഥാംശ്ച മഹേഷ്വാസാന്കൃത്വാ തത്ര സ രാക്ഷസഃ । അഭിദുദ്രാവ വേഗേന ഹന്തുകാമോ നിശാചരഃ
ആ റാക്ഷസൻ ആ മഹാവീരന്മാരെ രഥരഹിതരാക്കി, രാത്രിയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവൻ വേഗത്തിൽ അവരെ കൊല്ലാൻ ഓടിച്ചേർന്നു.
താനര്ദിതാന്രണേ തേന രാക്ഷസേന ദുരാത്മനാ । ദൃഷ്ട്വാഽര്ജുനസുതഃ സങ്ഖ്യേ രാക്ഷസം സമുപാദ്രവത്
ആ ദുഷ്ടനായ റാക്ഷസൻ യുദ്ധത്തിൽ അവരെ പീഡിപ്പിക്കുന്നതുകണ്ട്, അർജുനന്റെ മകൻ യുദ്ധഭൂമിയിൽ ആ റാക്ഷസനെതിരെ ഓടിച്ചേർന്നു.
തയോഃ സമഭവദ്യുദ്ധം വൃത്രവാസവയോരിവ। ദദൃശുസ്താവകാഃ സര്വേ പാണ്ഡവാശ്ച പരസ്പരമ്
അവർക്കിടയിൽ വൃത്രനും ഇന്ദ്രനും തമ്മിലുള്ള യുദ്ധംപോലെ ഒരു മഹാസമരം ഉണ്ടായി; കൌരവരും പാണ്ഡവരും പരസ്പരം നോക്കി നിന്നു.
തൌ സമേതൌ മഹായുദ്ധേ ക്രോധദീപ്തൌ പരസ്പരമ്। മഹാബലൌ മഹാരാജ ക്രോധസംരക്തലോചനൌ
ആ ഇരുവരും മഹാസമരത്തിൽ ഏറ്റുമുട്ടി, ഉഗ്രകോപത്തിൽ കണ്ണുകൾ ചുവപ്പിച്ചു, രാജാവേ, ഇരുവരും മഹാശക്തിയോടെ പരസ്പരം നേരിട്ടു.
പരസ്പരമവേക്ഷേതാം കാലാനലസമൌ യുധി। `ആശീവിഷാവിവ ക്രുദ്ധൌ നേത്രാഭ്യാമിതരേതരമ് ।' തയോഃ സമാഗമോ ഘോരോ ബഭൂവ കടുകോദയഃ
യുദ്ധത്തിൽ ഇരുവരും ഒരുമിച്ച് നോക്കി, കാലാന്തകാഗ്നിപോലും കോപിതനായ പാമ്പുകളെപ്പോലും, കണ്ണുകൾ കൊണ്ട് ഒരോരുത്തരെയും ഉറ്റുനോക്കി; അവരുടെ ഏറ്റുമുട്ടൽ അത്യന്തം ഭയങ്കരവും കടുപ്പമുള്ളതുമായിരുന്നു.
യഥാ ദേവാസുരേ യുദ്ധേ ശക്രശമ്ബരയോഃ പുരാ
ദേവാസുരസമരത്തിൽ ശക്രനും ശംബരനും തമ്മിൽ നടന്ന യുദ്ധംപോലെ തന്നെയായിരുന്നു.
ആര്ജുനം സമരേ ശൂരം വിനിഘ്നന്തം മഹാരഥാന്। അലമ്ബുസഃ കഥം യുദ്ധേ പ്രത്യയുധ്യത സഞ്ജയ
യുദ്ധത്തിൽ മഹാരഥന്മാരെ സംഹരിക്കുന്ന ധൈര്യശാലിയായ അർജുനനെതിരെ ആലംബുസൻ എങ്ങനെ യുദ്ധം നടത്തി, സഞ്ജയ?
ആര്ശ്യശൃങ്ഗിം കഥം ചൈവ സൌഭദ്രഃ പരവീരഹാ। തന്മമാചക്ഷ്വ തത്ത്വേന യഥാവൃത്തം സ്മ സംയുഗേ
പക്ഷിപക്ഷി വീരന്മാരെ സംഹരിക്കുന്ന സൌഭദ്രൻ ആർശ്യശൃംഗിയുമായി എങ്ങനെ യുദ്ധം നടത്തി? യുദ്ധത്തിൽ സംഭവിച്ചതു യഥാർത്ഥത്തിൽ എങ്ങനെയെന്ന് എനിക്ക് പറയൂ.
ധനംജയശ്ച കിം ചക്രേ മമ സൈന്യേഷു സംയുഗേ । ഭീമോ വാ രഥിനാം ശ്രേഷ്ഠോ രാക്ഷസോ വാ ഘടോത്കചഃ
എന്റെ സൈന്യത്തിൽ യുദ്ധത്തിൽ ധനഞ്ജയൻ എന്ത് ചെയ്തു? അല്ലെങ്കിൽ രഥികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഭീമൻ, റാക്ഷസനായ ഘടോൽക്കചൻ എന്ത് ചെയ്തു?
നകുലഃ സഹദേവോ വാ സാത്യകിര്വാ മഹാരഥഃ । ഏതദാചക്ഷ്വ മേ സത്യം കുശലോ ഹ്യസി സഞ്ജയ
നകുലനോ സഹദേവനോ അതവാ മഹാശക്തനായ സാത്യകിയോ ആയിരുന്നോ? സഞ്ജയ, നീയല്ലേ ഇതു സത്യമായി പറയേണ്ടത്? നീക്ക് എല്ലാം അറിയാമല്ലോ.
ഹന്തേ തേഽഹം പ്രവക്ഷ്യാമി സംഗ്രാമം രോമഹര്ഷണമ്। യഥാഽഭൂദ്രാക്ഷസേന്ദ്രസ്യ സൌഭദ്രസ്യ ച മാരിഷ
ശരിക്കും, രാക്ഷസരുടെ രാജാവിനും സുഭദ്രയുടെ മകനുമിടയിലെ ആ രോമാഞ്ചം നിറച്ച യുദ്ധം എങ്ങനെയുണ്ടായെന്ന് ഞാൻ നിന്നോട് പറയാം.
അര്ജുനശ്ച യഥാ സങ്ഖ്യേ ഭീമസേനശ്ച പാണ്ഡവഃ । നകുലഃ സഹദേവശ്ച രണേ ചക്രുഃ പരാക്രമമ്
അര്ജുനനും ഭീമസേനനും, പാണ്ഡുവിന്റെ മക്കളായ നകുലനും സഹദേവനും ആ യുദ്ധത്തിൽ വലിയ വീരത്വം കാണിച്ചു.
തഥൈവ താവകാഃ സര്വേ ഭീഷ്മദ്രോണപുരഃസരാഃ। അദ്ഭുതാനി വിചിന്രാണി ചക്രുഃ കര്മാണ്യഭീതവത്
അത് പോലെ തന്നെ, ഭീഷ്മനും ദ്രോണനും മുന്നിൽ നിന്ന് നയിച്ച നിന്റെ സൈന്യവും അത്ഭുതകരമായ ധൈര്യപ്രദർശനങ്ങൾ നടത്തി.
അലമ്ബുസസ്തു സമരേ അഭിമന്യും മഹാരഥമ് । വിനദ്യ സുമഹാനാദം തര്ജയിത്വാ മുഹുര്മുഹുഃ
പക്ഷേ, മഹാരഥിയായ അലമ്പുസൻ യുദ്ധഭൂമിയിൽ അഭിമന്യുവിനെ വീണ്ടും വീണ്ടും ഭീഷണിപ്പെടുത്തി വലിയ ശബ്ദത്തോടെ വിളിച്ചു.
അഭിദുദ്രാവ വേഗേന തിഷ്ഠതിഷ്ഠേതി ചാബ്രവീത് । അഭിമന്യുശ്ച വേഗേന സിംഹവദ്വിനദന്മുഹുഃ
അവൻ വേഗത്തിൽ അഭിമന്യുവിനെ ആക്രമിച്ചു, 'നിൽക്കു, നിൽക്കു' എന്ന് വിളിച്ചു. അതേപോലെ അഭിമന്യുവും സിംഹംപോലെ കൂവിക്കൊണ്ട് വേഗത്തിൽ മുന്നോട്ട് പോന്നു.
ആര്ശ്യശൃങ്ഗിം മഹേഷ്വാസി പിതുരത്യന്തവൈരിണമ് । തതഃ സമീപതുഃ സങ്ഖ്യേ ത്വരിതൌ നരരാക്ഷസൌ
അര്ജുനന്റെ മകനായ മഹാശരധാരിയും പിതാവിന്റെ ശത്രുവിന്റെ പകയാളിയുമായ അവൻ, അതിനുശേഷം ആ രാക്ഷസനെ നേരിടാൻ യുദ്ധത്തിൽ വേഗത്തിൽ എത്തി.
രഥാഭ്യാം രഥിനൌ ശ്രേഷ്ഠൌ യഥാ വൈ ദേവദാനവൌ । മായാവാ രാക്ഷസശ്രേഷ്ഠോ ദിവ്യാസ്ത്രശ്ചൈവ ഫാല്ഗുനിഃ
രഥത്തിൽ ഇരുവരും മുന്നിൽ നിന്നു പോരാളികളായി, ദേവന്മാരും ദാനവന്മാരും പോലെ മുന്നോട്ട് വന്നു; രാക്ഷസൻ മായാവിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യവും അര്ജുനന്റെ മകൻ ദിവ്യായുധങ്ങളും കൈവശമുണ്ടായിരുന്നു.
തതഃ കര്ഷ്ണിര്മഹാരാജ നിശിതൈഃ സായകൈസ്ത്രിഭിഃ। ആര്ശ്യശൃങ്ഗിം രണേ വിദ്ധ്വാ പുനര്വിവ്യാവ പഞ്ചഭിഃ
അപ്പോൾ കൃഷ്ണന്റെ മകൻ മൂന്നു കൂർച്ചുള്ള അമ്പുകൾ കൊണ്ട് യുദ്ധത്തിൽ ആർഷ്യശൃംഗിയെ വെട്ടി, പിന്നെയും അഞ്ചു അമ്പുകൾ കൊണ്ട് വീണ്ടും ആക്രമിച്ചു.
അലമ്ബുരോഽപി സംക്രുദ്ധഃ കാര്ഷ്ണി നവഭിരാശുഗൈഃ । ഹൃദി വിവ്യാധ വേഗേന തോത്രൈരിവ മഹാദ്വിപമ്
പക്ഷേ, അലമ്പുസൻ കോപത്തോടെ ഒമ്പത് കൂർച്ചുള്ള അമ്പുകൾ വേഗത്തിൽ കൃഷ്ണന്റെ മകന്റെ ഹൃദയത്തിൽ കുത്തി, വലിയ ആനയെ കൊത്തുപോലെയാണ് അത്.