ഏവമുക്തസ്തതോ ദ്രോണസ്തവ പുത്രേണ മാരിഷ । തത്ര സംപ്രേക്ഷ്യ രാജനം സംക്രുദ്ധ ഇവ നിശ്ചസന്
ഇങ്ങനെ നിന്റെ മകനാല് അഭിസംബോധന ചെയ്യപ്പെട്ട ദ്രോണന്, രാജാവിനെ നോക്കി, കോപം നിറഞ്ഞവനായി സംസാരിച്ചു.
ബാലിശസ്ത്വം ന ജാനീഷേ പാണ്ഡവാനാം പരാക്രമമ് । ന ശക്യാ ഹി യഥാ ജേതും പാണ്ഡവാ ഹി മഹാബലാഃ
നീ ബാലിഷനാണ്, പാണ്ഡവരുടെ വീര്യം നിനക്ക് അറിയില്ല; മഹാബലശാലിയായ പാണ്ഡവരെ നിന്റെ വിചാരപ്രകാരം ജയിക്കാനാവില്ല.
യഥാബലം യഥാവീര്യം കര്മ കുര്യാമഹം ഹി തേ। ഇത്യുക്തവാ തേ സുതം രാജന്നഭ്യപദ്യത വാഹിനീമ് । അഭിനത്പാണ്ഡവാനീകം പ്രേക്ഷമാണസ്യ സാത്യകേഃ
'എന്റെ ശക്തിക്കും ധൈര്യത്തിനും അനുസരിച്ച് ഞാന് നിന്നുവേണ്ടി പ്രവര്ത്തിക്കും,' എന്ന് പറഞ്ഞ്, രാജാവേ, അവന് നിന്റെ മകനോടു പറഞ്ഞു, സൈന്യത്തിലേക്ക് മുന്നേറി, സത്യകി നോക്കുന്പോള് പാണ്ഡവസൈന്യത്തെ ആക്രമിച്ചു.
സാത്യകിസ്തു തതോ ദ്രൌണം വാരയാമാത ഭാരത। തയോഃ പ്രവവൃതേ യുദ്ധം ഘോരരൂപം ഭയാവഹമ്
അതിനുശേഷം സത്യകി ദ്രോണനെ തടഞ്ഞു; അവരുടെ ഇടയില് ഭയാനകവും ഉഗ്രവുമായ യുദ്ധം ആരംഭിച്ചു.
ശൈനേയം തു രണേ ക്രുദ്ധോ ഭാരദ്വാജഃ പ്രതാപാവാന്। അവിധ്യന്നിശിതൈര്ബാണൈര്ജത്രുദേശേ ഹസന്നിവ
യുദ്ധത്തിൽ കോപത്തോടെ ധൈര്യശാലിയായ ഭാരദ്വാജൻ, ശൈനേയന്റെ നെഞ്ചിൽ കൂരായുധങ്ങൾ കൊണ്ട് അടി ചെയ്തു, ചിരിച്ചുപോലെയായിരുന്നു അവൻ.
ഭീമസേനസ്തതഃ ക്രുദ്ധോ ഭാരദ്വാജമവിധ്യത । സംരക്ഷന്സാത്യകിം രാജന്ദ്രോണാച്ഛസ്ത്രഭൃതാം വരാത്
അതിനുശേഷം ഭീമസേനനും കോപത്തോടെ, ആയുധങ്ങളിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ദ്രോണനിൽ നിന്ന് സാത്യകിയെ രക്ഷിക്കാൻ ഭാരദ്വാജനെ അടി ചെയ്തു.
തതോ ദ്രോണശ്ച ഭീഷ്മശ്ച തഥാ ശല്യശ്ച മാരിഷ। ഭീമസേനം രണേ ക്രുദ്ധാശ്ഛാദയാംചക്രിരേ ശരൈഃ
അപ്പോൾ ദ്രോണനും ഭീഷ്മനും ശല്യനും, യുദ്ധത്തിൽ കോപത്തോടെ ഭീമസേനനെ അമ്പുകൾ കൊണ്ട് മൂടി.
തത്രാഭിമന്യുഃ സംക്രുദ്ധോ ദ്രൌപദേയാശ്ച മാരിഷ । വിവ്യധുര്നിശിതൈര്ബൈണൈഃ സര്വാംസ്താനുദ്യതായുധാന്
അവിടെ, അഭിമന്യുവും ദ്രൗപദിയുടെ മക്കളും കോപത്തോടെ ആയുധം ഉയർത്തിയ എല്ലാ വീരന്മാരെയും കൂരായുധങ്ങൾ കൊണ്ട് അടി ചെയ്തു.
ദ്രോണഭീഷ്മൌ തു സംക്രുദ്ധാവാപതന്തൌ മഹാബലൌ । പ്രത്യുദ്യയൌ ശിഖണ്ഡീ തു മഹേഷ്വാസോ മഹാഹവേ
ദ്രോണനും ഭീഷ്മനും മഹാശക്തിയോടെ കോപത്തോടെ മുന്നോട്ട് ചാർജ്ജ് ചെയ്തു; എന്നാൽ മഹാശരധാരി ശിഖണ്ഡി മഹാസമരത്തിൽ അവരെ നേരിട്ട് എതിർന്നു.
പ്രഗൃഹ്യ ബലവദ്വീരോ ധനുര്ജലദനിഃശ്വനമ് । അഭ്യവര്ഷച്ഛരൈസ്തൂര്ണം ഛാദയാനോ ദിവാകരമ്
ശക്തിയുള്ള വീരൻ, മേഘഗർജ്ജനപോലെ മുഴങ്ങുന്ന വില്ല് പിടിച്ച്, വേഗത്തിൽ അമ്പുകൾ മഴപോലെ പ്രയോഗിച്ച് സൂര്യനെ മൂടി.
ശിഖണ്ഡിനം സമാസാദ്യ ഭരതാനാം പിതാമഹഃ । അവര്ജയത സംഗ്രാമം സ്ത്രീത്വം തസ്യാനുസംസ്മരന്
ശിഖണ്ഡിയെ നേരിട്ടപ്പോൾ, ഭാരതവംശത്തിന്റെ പിതാമഹൻ അവന്റെ സ്ത്രീഭാവം ഓർത്ത് യുദ്ധത്തിൽ നിന്ന് പിന്മാറി.
തതോ ദ്രോണോ മഹാരാജ അഭ്യദ്രവത തം രണേ। രക്ഷമാണസ്തദാ ഭീഷ്മം തവ പുത്രേണ ചോദിതഃ
അതിനുശേഷം രാജാവേ, നിന്റെ മകന്റെ പ്രേരണയോടെ ഭീഷ്മനെ രക്ഷിക്കാൻ ദ്രോണൻ യുദ്ധത്തിൽ അവനെതിരെ ഓടി.
ശിഖണ്ഡീ തു സമാസാദ്യ ദ്രോണം ശസ്ത്രഭൃതാം വരമ്। അവര്ജയത സംത്രസ്തോ യുഗാന്താഗ്നിമിവോല്ബണമ്
ശിഖണ്ഡി, ആയുധധാരികളിൽ പ്രധാനം ആയ ദ്രോണനെ നേരിട്ടപ്പോൾ, മഹാപ്രളയത്തിലെ തീപോലെ ഭയന്ന് പിന്മാറി.
തതോ ബലേന മഹതാ പുത്രസ്തവ വിശാംപതേ । ജുഗോപ ഭീഷ്മമാസാദ്യ പ്രാര്ഥയാനോ മഹദ്യശഃ
അതിനുശേഷം, മഹാബലത്തോടെ നിന്റെ മകൻ ഭീഷ്മനെ സംരക്ഷിച്ച് വലിയ പ്രശസ്തി നേടാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.
തഥൈവ പാണ്ഡവാ രാജന്പുരുസ്കൃത്യ ധനഞ്ജയമ്। ഭീഷ്മമേവാഭ്യവര്തന്ത ജയേ കൃത്വാ ദൃഢാം മതിമ്
അതുപോലെ തന്നെ, രാജാവേ, ധനഞ്ജയനെ മുന്നിൽ നിർത്തി പാണ്ഡവന്മാർ ഭീഷ്മനെ നേരിട്ട് ജയിക്കാൻ ഉറച്ച മനസ്സോടെ മുന്നോട്ട് വന്നു.
തദ്യുദ്ധമഭവദ്ധോരം ദേവാനാം ദാനവൈരിവ। ജയമാകാങ്ക്ഷതാം സങ്ക്ഷ്യേ യശശ്ച സുമഹാദ്ഭുതമ്
അവിടെ നടന്ന യുദ്ധം ദൈവങ്ങളുടെയും ദാനവരുടെയും യുദ്ധംപോലെ ഭയാനകമായിരുന്നു; ജയവും അത്ഭുതകരമായ പ്രശസ്തിയും ആഗ്രഹിച്ചവരുടെ ഇടയിൽ.
അകരോത്തുമുലം യുദ്ധം ഭീഷ്മഃ ശാന്തനവസ്തദാ। ഭീമസേനഭയാദിച്ഛന്പുത്രാംസ്താരയിതും തവ
അപ്പോൾ ശാന്തനുവിന്റെ മകൻ ഭീഷ്മൻ, ഭീമസേനന്റെ ഭയത്തിൽ നിന്നു നിന്റെ മക്കളെ രക്ഷിക്കാൻ ഉദ്ദേശിച്ച്, ഉന്മാദകരമായ യുദ്ധം നടത്തി.
പൂര്വാഹ്ണേ തന്മഹാരൌദ്രം രാജ്ഞാം യുദ്ധമവര്തത । കുരൂണാം പാണ്ഡവാനാം ച മുഖ്യശൂരവിനാശനമ്
പൂർവ്വാഹ്നത്തിൽ, അത്യന്തം ഭയാനകമായ രാജാക്കന്മാരുടെ യുദ്ധം നടന്നു; കുരുക്കളുടെയും പാണ്ഡവന്മാരുടെയും പ്രധാന വീരന്മാർ നശിച്ചു.
തസ്മിന്നാകുലസംഗ്രാമേ വര്തമാനേ മഹാഭയേ । അഭവത്തുമുലഃ ശബ്ദഃ സംസ്പൃശന്ഗഗനം മഹത്
ആ കലഹഭരിതമായ ഭയാനകമായ യുദ്ധത്തിൽ, ആകാശം വരെ തൊടുന്ന വലിയ ശബ്ദം ഉയർന്നു.
നദദ്ഭിശ്ച മഹാനാഗൈര്ഹേഷമാണൈശ്ച വാജിഭിഃ । ഭേരീശങ്ഖനിനാദൈശ്ച തുമുലം സമപദ്യത
വലിയ ആനകൾ മുഴങ്ങിയും കുതിരകൾ കുരച്ചും, ഭേരിയും ശംഖവും മുഴങ്ങിയും, ആ ശബ്ദം അത്യന്തം ഉന്മാദകരമായി.
യുയുത്സവസ്തേ വിക്രാന്താ വിജയായ മഹാബലാഃക । അന്യോന്യമഭിഗര്ജന്തോ ഗോഷ്ഠിഷ്വിവ മഹര്ഷഭാഃ
വിജയം നേടാൻ ആഗ്രഹിച്ച മഹാബലശാലികൾ, പരസ്പരം കുരയുന്ന വലിയ കാളകളെപ്പോലെ ഒരുമിച്ച് ഗർജിച്ചു.
ശിരാസം പാത്യമാനാനാം സമരേ നിശിതൈഃ ശരൈഃ। അശ്യവൃഷ്ടിരിവാകാശേ ബഭൂവ ഭരതര്ഷഭ
ഭാരതവംശത്തിലെ മഹാവീരാ, യുദ്ധത്തിൽ കൂരായുധങ്ങൾ കൊണ്ട് തലകൾ വീഴുമ്പോൾ, ആകാശത്തിൽ കല്ലുകൾ മഴപോലെ വീഴുന്നതുപോലെ തോന്നി.
കുണ്ഡലോഷ്ണീഷധാരീണി ജാതരൂപോജ്ജ്വലാനി ച। പതിതാനി സ്മ ദൃശ്യന്തേ ശിരാംസി ഭരതര്ഷഭ
കുണ്ഡലവും ഉഷ്ണീഷവും ധരിച്ച, പൊന്നിന്റെ തിളക്കമുള്ള തലകൾ നിലത്ത് വീണുകിടക്കുന്നത് കാണാമായിരുന്നു, ഭാരതവംശത്തിലെ മഹാനേ.
വിശിഖോന്മഥിതൈര്ഗാത്രൈര്ബാഹുഭിശ്ച സകാര്മുകൈഃ । സഹസ്താഭരണൈശ്ചാന്യൈരഭവച്ഛാദിതാ മഹീ
അമ്പുകൾ കുത്തിയ ശരീരങ്ങളും, വില്ലും കൈവശമുള്ള കൈകളും, അലങ്കാരങ്ങൾ ധരിച്ച മറ്റു കൈകളും കൊണ്ട് ഭൂമി മുഴുവൻ മൂടപ്പെട്ടു.
കവചോപഹിതൈര്ഗാത്രൈര്ഹസ്തൈശ്ച സമലങ്കൃതൈഃ । മുഖൈശ്ച ചന്ദ്രസംകാശൈ രക്താന്തനയനൈഃ ശുഭൈഃ
കവചം ധരിച്ച ശരീരങ്ങളും, അലങ്കാരങ്ങളുള്ള കൈകളും, ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ള മുഖങ്ങളും, ചുവപ്പുള്ള കണ്ണുകളുടെ അകത്തളവും അവിടെ കിടന്നു.
ഗജവാജിമനുഷ്യാണാം സര്വഗാത്രൈശ്ച ഭൂപതേ । ആസീത്സര്വാ സമാസ്തീര്ണാ മുഹൂര്തേന വസുംധരാഃ
രാജാവേ, ആനകളുടെയും കുതിരകളുടെയും മനുഷ്യരുടെയും അവയവങ്ങൾ കൊണ്ട് ഭൂമി ഒരു നിമിഷംകൊണ്ട് പൂർണ്ണമായി മൂടപ്പെട്ടു.
രജോമേഘൈശ്ച തുമുലൈഃ ശസ്ത്രവിദ്യുത്പ്രകാശിഭിഃ । ആയുധാനാം ച നിര്ഘോഷഃ സ്തനയിത്നുസമോഽഭവത്
പൊടിക്കൊണ്ടുള്ള കനത്ത മേഘങ്ങളും, ആയുധങ്ങളുടെ മിന്നൽപോലെയുള്ള പ്രകാശവും, ആയുധങ്ങളുടെ ഗർജ്ജനവും ഇടിമുഴക്കത്തെപ്പോലെ ആയിരുന്നു.
സ സംപ്രഹാരസ്തുമുലഃക കടുകഃ ശോണിതോദകഃ। പ്രാവര്തത കുരൂണാം ച പാണ്ഡവാനാം ച ഭാരത
കുരുക്കളുടെയും പാണ്ഡവരുടെയും ഇടയിൽ രക്തം ഒഴുകുന്ന ഭയാനകവും ഭയപ്പെടുത്തുന്നതുമായ യുദ്ധം ആരംഭിച്ചു, ഭാരതവംശജനായവനേ.
തസ്മിന്മഹാഭയേ ഘോരേ തുമുലേ രോമഹര്ഷണേ। വവൃഷുഃ ശരവര്ഷാണി ക്ഷത്രിയാ യുദ്ധദുര്മദാഃ
ആ മഹാഭയകരവും ഭയാനകവുമായ, രോമാഞ്ചം ഉണർത്തുന്ന ആ സമയത്ത് യുദ്ധത്തിൽ ഉന്മാദം പിടിച്ച ക്ഷത്രിയർ അമ്പുകളുടെ മഴ പെയ്യിച്ചു.
ആക്രോശന്കുഞ്ജരാസ്തത്ര ശരവര്ഷപ്രതാപിതാഃ । താവകാനാം പരേഷാം ച സംയുഗേ ഭരതര്ഷഭ
അമ്പുകളുടെ മഴയിൽ കത്തിയ നിങ്ങളുടെ പക്ഷത്തെയും എതിര് പക്ഷത്തെയും ആനകൾ യുദ്ധഭൂമിയിൽ നിലവിളിച്ചു, ഭാരതവംശത്തിലെ മഹാനേ.