തതസ്തേ മാം മഹീപാലാഃ സര്വ ഏവ വിശാം പതേ। രഥവ്രാതേന മഹതാ സര്വതഃ പര്യവാരയന്
അപ്പോൾ, ജനങ്ങളുടെ അധിപതിയായവനേ, ആ രാജാക്കന്മാർ എല്ലാവരും വലിയൊരു രഥസേനയുമായി എന്നെ എല്ലാ ദിശകളിലും ചുറ്റി നിർത്തി.
താനഹം ശരവര്ഷേണ സമന്താത്പര്യവാരയമ് । സര്വാന്നൃപാംശ്ചാപ്യജയം ദേവരാഡിവ ദാനവാന്
എന്റെ അമ്പുകളുടെ മഴയാൽ ഞാൻ അവരെ എല്ലാ ദിശകളിലും തടഞ്ഞു. ദേവരാജാവിന് ദാനവരെ തോൽപ്പിക്കുന്നതുപോലെ, ഞാൻ എല്ലാ രാജാക്കളെയും ജയിച്ചു.
അപാതയം ശരൈര്ദീപ്തൈഃ പ്രഹസന്ഭരതര്ഷഭ । തേഷാമാപതതാം ചിത്രാന്ധ്വജാന്ഹേമപരിഷ്കൃതാന്
ഭാരതവംശത്തിലെ മഹാശൂരനായവനേ, ഞാൻ ചിരിച്ചുകൊണ്ട്, എന്റെ അഗ്നിപോലുള്ള അമ്പുകൾ കൊണ്ട്, എന്റെ നേരെ വരുന്നവരുടെ പൊന്നാൽ അലങ്കരിച്ച പതാകകൾ തകർത്തു.
ഏകൈകേന ഹി ബാണേന ഭൂമൌ പാതിതവാനഹമ് । ഹയാംസ്തേഷാം ഗജാംശ്ചൈവ സാരഥീംശ്ചാപ്യഹം രണേ
ഒരു അമ്പ് കൊണ്ട് തന്നെ, ഞാൻ അവരുടെ കുതിരകളെയും ആനകളെയും യുദ്ധത്തിൽ സാരഥിമാരെയും നിലത്ത് വീഴ്ത്തി.
തേ നിവൃത്താശ്ച ഭഗ്നാശ്ച ദൃഷ്ട്വാ തല്ലാഘവം മമ। `പ്രണിപേതുശ്ച സര്വേ വൈ പ്രശശംസുശ്ച പാര്ഥിവാഃ
എന്റെ വേഗം കണ്ടപ്പോൾ, അവർ തോറ്റും തകർന്നും പിൻവാങ്ങി. എല്ലാ രാജാക്കളും എനിക്ക് നമസ്കരിച്ചു, എന്നെ പ്രശംസിച്ചു.
തത ആദായ താഃ കന്യാ നൃപതീംശ്ച വിസൃജ്യ താന്।' അഥാഽഹം ഹാസ്തിനപുരമായാം ജിത്വാ മഹീക്ഷിതഃ
അതിനുശേഷം, ആ രാജകുമാരികളെ എടുത്ത്, രാജാക്കളെ വിട്ടയച്ചു, ഞാൻ ജയത്തോടെ ഹസ്തിനാപുരത്തിലേക്ക് മടങ്ങി, ഭൂമിയുടെ അധിപതിയായവനേ.
തതോഽഹം താശ്ച കന്യാ വൈ ഭ്രാതുരര്ഥായ ഭാരത। തച്ച കര്മ മഹാബാഹോ സത്യവത്യൈ ന്യവേദയമ്
അപ്പോൾ, മഹാബാഹുവായവനേ, ആ രാജകുമാരികളെ എന്റെ സഹോദരന്റെ വേണ്ടി സമർപ്പിച്ചു. ആ കാര്യം ഞാൻ സത്യവതിക്ക് അറിയിച്ചു.
തതോഽഹം ഭരതശ്രേഷ്ഠ മാതരം വീരമാതരമ് । അഭിഗമ്യോപസംഗൃഹ്യ ദാശേയീമിദമബ്രുവമ്
അതിനുശേഷം, ഭാരതവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, വീരന്മാരുടെ അമ്മയായ എന്റെ അമ്മയെ ഞാൻ സമീപിച്ചു, അവളെ അണക്കി, ദാശേയിയുടെ മകളായ അവളോട് ഞാൻ പറഞ്ഞു.
ഇമാഃ കാശിപതേഃ കന്യാ മയാ നിര്ജിത്യ പാര്ഥിവാന് । വിചിത്രവീര്യസ്യ കൃതേ വീര്യശുല്കാ ഹൃതാ ഇതി
'കാശിരാജാവിന്റെ ഈ പുത്രിമാരെ ഞാൻ കൂട്ടംകൂടിയിരുന്ന രാജാക്കളെ ജയിച്ച്, വിചിത്രവീര്യന്റെ വേണ്ടി വീര്യശൂല്കമായി നേടി.'
തതോ മൂര്ധന്യുപാഘ്രായ പര്യശ്രുനയനാ നൃപ। ആഹ സത്യവതീ ഹൃഷ്ടാ ദിഷ്ട്യാ പുത്ര ജിതം ത്വയാ
അതിനുശേഷം, സത്യവതി സന്തോഷത്തോടെ എന്റെ തലമുടി മുറുകെ പിടിച്ചു, കണ്ണുനിറയെ കണ്ണീരോടെ പറഞ്ഞു: 'എന്റെ മകനേ, നിന്റെ വിജയത്തിൽ ദൈവാനുഗ്രഹം ഉണ്ടായി.'
സത്യവത്യാസ്ത്വനുമതേ വിവാഹേ സമുപസ്ഥിതേ। ഉവാച വാക്യം സവ്രീഡാ ജ്യേഷ്ഠാ കാശിപതേഃ സുതാ
സത്യവതിയുടെ സമ്മതത്തോടെ വിവാഹം നിശ്ചയിച്ചപ്പോൾ, കാശിരാജാവിന്റെ മൂത്ത മകൾ ലജ്ജയോടെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
ഭീഷ്മ ത്വമസി ധര്മജ്ഞഃ സര്വശാസ്ത്രവിശാരദഃ । ശ്രുത്വാ ച വചനം ധര്മ്യം മഹ്യം കര്തുമിഹാര്ഹസി
ഭീഷ്മാ, നീ ധർമ്മം അറിയുന്നവനും എല്ലാ ശാസ്ത്രങ്ങളിലും പ്രാവീണ്യമുള്ളവനുമാണ്. ഞാൻ പറയുന്ന നീതിയുള്ള വാക്കുകൾ കേട്ടു, അതനുസരിച്ച് നീ പ്രവർത്തിക്കണം.
മയാ സാല്വപത്തിഃ പൂര്വം മനസാഽഭിവൃതോ വരഃ। തേന ചാസ്മി വൃതാ പൂര്വം രഹസ്യവിദിതേ പിതുഃ
ഞാൻ മുമ്പ് എന്റെ മനസ്സിൽ സാൽവരാജാവിനെ ഭർത്താവായി തിരഞ്ഞെടുത്തു. അവനും രഹസ്യമായി, അച്ഛനു അറിയാതെ, എന്നെ തിരഞ്ഞെടുത്തിരുന്നു.
കഥം മാമന്യകാമാം ത്വം രാജധര്മമതീത്യ വൈ । വാസയേഥാ ഗൃഹേ ഭീഷ്മ കൌരവഃ സന്വിശേഷതഃ
ഭീഷ്മാ, നീ ഒരു കൌരവനായി രാജധർമ്മം ലംഘിച്ച്, എന്റെ ഇഷ്ടം ഇല്ലാതെ എങ്ങനെ എന്നെ വീട്ടിൽ പാർപ്പിക്കും?
ഏതദ്ബുദ്ധ്യാ വിനിശ്ചിത്യ മനസാ ഭരതര്ഷഭ । യത്ക്ഷമം തേ മഹാബാഹോ തദിഹാരബ്ധുമര്ഹസി
ഭരതവർഗ്ഗത്തിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, ഇതെല്ലാം മനസ്സിൽ ആലോചിച്ച്, നിനക്കു യോജിച്ചതെന്താണോ അതാണ് നീ ചെയ്യേണ്ടത്.
സ മാം പ്രതീക്ഷതേ വ്യക്തം സാല്വരാജോ വിശാംപതേ । തസ്മാന്മാം ത്വം കുരുശ്രേഷ്ഠ സമനുജ്ഞാതുമര്ഹസി
ജനങ്ങളുടെ രാജാവായ സാൽവൻ എന്നെ കാത്തിരിക്കുന്നു എന്നത് വ്യക്തമാണ്. അതുകൊണ്ട്, കൌരവശ്രേഷ്ഠനായ നീ എന്നെ അനുമതി നൽകണം.
കൃപാം കുരു മഹാബാഹോ മയി ധര്മഭൃതാം വര। ത്വം ഹി സത്യവ്രതോ വീര പൃഥിവ്യാമിതി നഃ ശ്രുതമ്
മഹാബാഹുവായവനേ, ധർമ്മം പാലിക്കുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, എന്നോടു കരുണ കാണിക്കണം. ഭൂമിയിൽ നീ സത്യവ്രതനായ വീരനെന്ന് ഞങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്.
തതോഽഹം സമനുജ്ഞാപ്യ കാലീം ഗന്ധവതീം തദാ। മന്ത്രിണശ്ചര്ത്വിജശ്ചൈവ തഥൈവ ച പുരോഹിതാന്। സമനുജ്ഞാമിഷം കന്യാമമ്ബാം ജ്യേഷ്ഠാം നരാധിപ
അപ്പോൾ ഞാൻ കാലിയും ഗന്ധവതിയും മന്ത്രിമാരും പുരോഹിതന്മാരും എല്ലാവരുടെയും അനുമതി വാങ്ങി, രാജാവേ, മൂത്ത മകളായ അംബയ്ക്ക് അനുമതി നൽകി.
അനുജ്ഞാതാ യയൌ സാ തു കന്യാ സാല്വപതേഃ പുരമ്। വൃദ്ധൈര്ദ്വിജാതിഭിര്ഗുപ്താ ധാത്ര്യാ ചാനുഗതാ തദാ
അനുമതി ലഭിച്ച ശേഷം, ആ പെൺകുട്ടി വൃദ്ധനായ ബ്രാഹ്മണന്മാരുടെ സംരക്ഷണത്തിലും ദായയുടെ കൂടെ, സാൽവരാജാവിന്റെ നഗരത്തിലേക്ക് പോയി.
അതീത്യ ച തമധ്വാനമാസമാദ നരാധിപമ । സാ തമാസാദ്യ രാജാനം സാല്വം വചനമബ്രവീത്
അവൾ ആ വഴി കടന്ന് സാൽവരാജാവിനെ സമീപിച്ചു. രാജാവിനെ കണ്ടു അവൾ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ആഗതാഹം മഹാബാഹോ ത്വാമുദ്ദിശ്യ മഹാമതേ। `അഭിനന്ദസ്വ മാം രാജന്സദാ പ്രിയഹിതേ രതാമ്
മഹാബാഹുവായ രാജാവേ, ഞാൻ നിന്നെ ഉദ്ദേശിച്ചാണ് ഇവിടെ വന്നത്. എപ്പോഴും നിന്റെ സന്തോഷത്തിനും ക്ഷേമത്തിനും അർപ്പിതയായ എന്നെ സ്വാഗതം ചെയ്യണം.
പ്രതിപാദയ മാം രാജന്ധര്മാദീംശ്ചര ധര്മതഃ । ത്വം ഹി മേ മനസാ ധ്യാതസ്ത്വയാ ചാപ്യുപമന്ത്രിതാ
രാജാവേ, എന്നെ അംഗീകരിച്ച് ഭർത്താവിന്റെ കർത്തവ്യങ്ങൾ നീതി പ്രകാരം പാലിക്കണം. ഞാൻ മനസ്സിൽ നിന്നെ മാത്രമാണ് ആലോചിച്ചത്, നീയും എന്നെ ക്ഷണിച്ചിരുന്നു.
താമബ്രവീത്സാല്വപതിഃ സ്മയന്നിവ വിശാംപതേ। ത്വയാഽന്യപൂര്വയാ നാഹം ഭാര്യാര്ഥീ വരവര്ണിനി
ജനങ്ങളുടെ രാജാവേ, സാൽവരാജാവ് അല്പം പുഞ്ചിരിയോടെ അവളോട് പറഞ്ഞു: 'നീ മറ്റൊരാളുടെ മുമ്പ് ആയതിനാൽ ഞാൻ നിന്നെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കില്ല, സുന്ദരിയായവളേ.'
ഗച്ഛ ഭദ്രേ പുനസ്തത്ര സകാശം ഭീഷ്മകസ്യ വൈ। നാഹമിച്ഛാമി ഭീഷ്മേണ ഗൃഹീതാം ത്വാം പ്രസഹ്യ വൈ
സൗമ്യയേ, നീ വീണ്ടും ഭീഷ്മന്റെ അടുക്കലേക്ക് മടങ്ങിപ്പോക്കൂ. ഭീഷ്മൻ ബലമായി പിടിച്ചുകൊണ്ടുപോയ നിന്നെ ഞാൻ സ്വീകരിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല.
ത്വം ഹി ഭീഷ്മേണ നിര്ജിത്യ നീതാ പ്രീതിമതീ തദാ। പരാമൃശ്യ മഹായുദ്ധേ നിര്ജിത്യ പൃഥിവീപതീന്
നീ ഭീഷ്മൻ മഹായുദ്ധത്തിൽ രാജാക്കന്മാരെ ജയിച്ച്, സ്നേഹത്തോടെ കൊണ്ടുപോയവളാണ്.
നാഹം ത്വയ്യന്യപൂര്വായാം ഭാര്യാര്ഥീ വരവര്ണിനി । കഥമസ്മദ്വിധോ രാജാ പരപൂര്വാം പ്രവേശയേത്
സുന്ദരിയായവളേ, ഞാൻ മറ്റൊരാളുടെ മുമ്പ് ആയവളെ ഭാര്യയായി സ്വീകരിക്കില്ല. ഞാനുപോലുള്ള രാജാവ് എങ്ങനെ മറ്റൊരാളുടെ മുമ്പ് ആയവളെ സ്വീകരിക്കും?
നാരീം വിദിതവിജ്ഞാനഃ പരേഷാം ധര്മമാദിശന്। യഥേഷ്ടം ഗമ്യതാം ഭദ്രേ മാ ത്വാം കാലോഽത്യഗാദയമ്
ധർമ്മം അറിയുന്ന ജ്ഞാനിയാകയാൽ, മറ്റൊരാളുടെ മുമ്പ് ആയ സ്ത്രീയെ ഞാൻ സ്വീകരിക്കില്ല. സൗമ്യയേ, നീ ഇഷ്ടമുള്ളിടത്തേക്ക് പോകൂ. ഈ സമയം നിനക്കു നഷ്ടമാകരുത്.
അമ്ബാ തമബ്രവീദ്രാജന്നനങ്ഗശരപീഡിതാ। നൈവം വദ മഹീപാല നൈതദേവം കഥംചന
പ്രേമബാണങ്ങൾകൊണ്ട് വേദനിച്ച അംബാ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'രാജാവേ, ഇങ്ങനെ പറയരുത്. ഇത് ഒരിക്കലും ശരിയല്ല.'
നാസ്മി പ്രീതിമതീ നീതാ ഭീഷ്മേണാമിത്രകര്ശന । ബലാന്നീതാസ്മി രുദതീ വിദ്രാവ്യ പൃഥിവീപതീന്
ഭീഷ്മൻ എന്നെ സ്നേഹത്തോടെ കൊണ്ടുപോയതല്ല, ശത്രുക്കളെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നവനേ. ഭൂമിയിലെ രാജാക്കന്മാരെ തോൽപ്പിച്ച്, ഞാൻ കരയുമ്പോൾ, ബലമായി എന്നെ കൊണ്ടുപോയതാണ്.
ഭജസ്വ മാം സാല്വപതേ ഭക്താം ബാലാമനാഗസമ് । ഭക്താനാം ഹി പരിത്യാഗോ ന ധര്മേഷു പ്രശസ്യതേ
സാൽവരാജാവേ, ഞാൻ അകൃത്യങ്ങളൊന്നുമില്ലാത്ത, ഭക്തിയോടെ നിന്നെ ആശ്രയിച്ച പെൺകുട്ടിയാണ്. ഭക്തരെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നത് ധർമ്മത്തിൽ പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്ന കാര്യമല്ല.