തസ്യ ദാരക്രിയാം താത ചികീര്ഷുരഹമപ്യുത । അനുരൂപാദിവ കുലാദിത്യേവ ച മനോ ദധേ
അവന്റെ വിവാഹം നടത്തണമെന്ന് ആഗ്രഹിച്ചു, അച്ഛനേ, അനുയോജ്യമായ കുടുംബത്തിൽ നിന്നൊരു പെൺകുട്ടിയെ കണ്ടെത്തണമെന്ന് ഞാൻ മനസ്സിൽ നിശ്ചയിച്ചു.
തഥാഽശ്രൌഷം മഹാബാഹോ തിസ്രഃ കന്യാഃ സ്വയംവരേ । രൂപേണാപ്രതിമാഃ സര്വാഃ കാശിരാജസുതാസ്തദാ । അമ്ബാം ചൈവാമ്ബികാം ചൈവ തഥൈവാമ്ബാലികാമപി
ശക്തനായവനേ, അപ്പോൾ ഞാൻ കേട്ടു, രൂപത്തിൽ അപരിമിതമായ കാശിരാജാവിന്റെ മൂന്നു പുത്രിമാർ സ്വയംവരത്തിൽ എത്തിയിട്ടുണ്ട്: അംബ, അംബിക, അംബാലിക.
രാജാനശ്ച സമാഹൂതാഃ പൃഥിവ്യാം ഭരതര്ഷഭ। അമ്ബാ ജ്യേഷ്ഠാഭവത്താസാമമ്ബികാ ത്വഥ മധ്യമാ
ഭാരതവംശത്തിലെ മഹാശൂരനായ രാജാവേ, ഭൂമിയിലെ എല്ലാ രാജാക്കളെയും വിളിച്ചു കൂട്ടി. അവരിൽ അമ്പാ മുതിർന്നവളായിരുന്നു, അമ്പികാ ഇടത്തരം ആയിരുന്നു.
അമ്ബാലികാ ച രാജേന്ദ്ര രാജകന്യാ യവീയസീ । സോഽഹമേകരഥേനൈവ ഗതഃ കാശിപതേഃ പുരീമ്
അമ്പാലികാ രാജകുമാരികളിൽ ഏറ്റവും ഇളയവളായിരുന്നു, രാജാധിരാജാവേ. ഞാൻ ഒറ്റ രഥത്തിൽ കാശിരാജാവിന്റെ നഗരത്തിലേക്ക് പോയി.
അപശ്യം താ മഹാബാഹോ തിസ്രഃ കന്യാഃ സ്വലങ്കൃതാഃ। രാജ്ഞശ്ചൈവ സമാഹൂതാന്പാര്ഥിവാന്പൃഥിവീപതേ
അവിടെ ഞാൻ ആ മൂന്ന് രാജകുമാരികളെ ഭംഗിയായി അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു കണ്ടു, മഹാബാഹുവായവനേ. കൂടെ, വിളിച്ചു കൂട്ടിയിരുന്ന ഭൂമിയിലെ രാജാക്കളെയും ഞാൻ അവിടെ കണ്ടു.
തതോഽഹം താന്നൃപാന്സര്വാനാഹൂയ സമരേ സ്ഥിതാന്। രഥമാരോപയാഞ്ചക്രേ കന്യാസ്താ ഭരതര്ഷഭ
അതിനുശേഷം, ഭാരതവംശത്തിലെ മഹാശൂരനായവനേ, സമരത്തിന് തയ്യാറായി നിന്നിരുന്ന എല്ലാ രാജാക്കളെയും ഞാൻ വിളിച്ചു. ആ രാജകുമാരികളെ എന്റെ രഥത്തിൽ കയറ്റി.
വീര്യശുല്കാശ്ച താ ജ്ഞാത്വാ സമാരോപ്യ രഥം തദാ। അവോചം പാര്ഥിവാന്സര്വാനഹം തത്ര സമാഗതാന്। ഭീഷ്മഃ ശാന്തനവഃ കന്യാ ഹരതീതി പുനഃപുനഃ
അവരെ വീര്യശൂല്കമായി നേടേണ്ടതാണെന്ന് അറിഞ്ഞ്, അവരെ രഥത്തിൽ കയറ്റി, അവിടെ കൂട്ടംകൂടിയിരുന്ന എല്ലാ രാജാക്കളോടും ഞാൻ പറഞ്ഞു: 'ശാന്തനുവിന്റെ മകനായ ഭീഷ്മൻ ഈ രാജകുമാരികളെ കൊണ്ടുപോകുന്നു!' എന്നത് വീണ്ടും വീണ്ടും ഞാൻ പ്രഖ്യാപിച്ചു.
തേ യതധ്വം പരം ശക്ത്യാ സര്വേ മോക്ഷായ പാര്ഥിവാഃ । പ്രസഹ്യ ഹി ഹരാമ്യേഷ മിഷതാം വോ നരര്ഷഭാഃ
'നിങ്ങൾക്ക് ഇവരെ മോചിപ്പിക്കണമെങ്കിൽ, രാജാക്കളേ, നിങ്ങളുടെ മുഴുവൻ ശക്തിയും ഉപയോഗിക്കുക! കാരണം, ഞാൻ നിങ്ങളുടെ കണ്ണിന് മുന്നിൽ ഇവരെ ബലം പ്രയോഗിച്ച് കൊണ്ടുപോകുകയാണ്, മഹാനുഭാവന്മാരേ!'
തതസ്തേ പൃഥിവീപാലാഃ സമുത്പതുരുദായുധാഃ । യോഗോ യോഗ ഇതി ക്രുദ്ധാഃ സാരഥീനഭ്യചോദയന്
അപ്പോൾ ആ ഭൂമിപാലകർ ആയുധങ്ങൾ കൈയിൽ എടുത്ത് കോപത്തോടെ എഴുന്നേറ്റ്, 'തയ്യാറാകൂ, തയ്യാറാകൂ' എന്ന് വിളിച്ചു, തങ്ങളുടെ സാരഥിമാരെ ഉണർത്തി.
തേ രഥൈര്ഗസങ്കാശൈര്ഗജൈശ്ച ഗജയോധിനഃ। പുഷ്ടൈശ്വാശ്വൈര്മഹീപാലാഃ സമുത്പേതുരുദായുധാഃ
മേഘങ്ങളെപ്പോലെയുള്ള രഥങ്ങളിലുമാണ് അവർ വന്നത്; ഗജയോദ്ധാക്കളും, നല്ല പരിശീലനം ലഭിച്ച കുതിരകളിൽ കയറിയ രാജാക്കളും ആയുധങ്ങൾ എടുത്ത് എഴുന്നേറ്റു.
തതസ്തേ മാം മഹീപാലാഃ സര്വ ഏവ വിശാം പതേ। രഥവ്രാതേന മഹതാ സര്വതഃ പര്യവാരയന്
അപ്പോൾ, ജനങ്ങളുടെ അധിപതിയായവനേ, ആ രാജാക്കന്മാർ എല്ലാവരും വലിയൊരു രഥസേനയുമായി എന്നെ എല്ലാ ദിശകളിലും ചുറ്റി നിർത്തി.
താനഹം ശരവര്ഷേണ സമന്താത്പര്യവാരയമ് । സര്വാന്നൃപാംശ്ചാപ്യജയം ദേവരാഡിവ ദാനവാന്
എന്റെ അമ്പുകളുടെ മഴയാൽ ഞാൻ അവരെ എല്ലാ ദിശകളിലും തടഞ്ഞു. ദേവരാജാവിന് ദാനവരെ തോൽപ്പിക്കുന്നതുപോലെ, ഞാൻ എല്ലാ രാജാക്കളെയും ജയിച്ചു.
അപാതയം ശരൈര്ദീപ്തൈഃ പ്രഹസന്ഭരതര്ഷഭ । തേഷാമാപതതാം ചിത്രാന്ധ്വജാന്ഹേമപരിഷ്കൃതാന്
ഭാരതവംശത്തിലെ മഹാശൂരനായവനേ, ഞാൻ ചിരിച്ചുകൊണ്ട്, എന്റെ അഗ്നിപോലുള്ള അമ്പുകൾ കൊണ്ട്, എന്റെ നേരെ വരുന്നവരുടെ പൊന്നാൽ അലങ്കരിച്ച പതാകകൾ തകർത്തു.
ഏകൈകേന ഹി ബാണേന ഭൂമൌ പാതിതവാനഹമ് । ഹയാംസ്തേഷാം ഗജാംശ്ചൈവ സാരഥീംശ്ചാപ്യഹം രണേ
ഒരു അമ്പ് കൊണ്ട് തന്നെ, ഞാൻ അവരുടെ കുതിരകളെയും ആനകളെയും യുദ്ധത്തിൽ സാരഥിമാരെയും നിലത്ത് വീഴ്ത്തി.
തേ നിവൃത്താശ്ച ഭഗ്നാശ്ച ദൃഷ്ട്വാ തല്ലാഘവം മമ। `പ്രണിപേതുശ്ച സര്വേ വൈ പ്രശശംസുശ്ച പാര്ഥിവാഃ
എന്റെ വേഗം കണ്ടപ്പോൾ, അവർ തോറ്റും തകർന്നും പിൻവാങ്ങി. എല്ലാ രാജാക്കളും എനിക്ക് നമസ്കരിച്ചു, എന്നെ പ്രശംസിച്ചു.
തത ആദായ താഃ കന്യാ നൃപതീംശ്ച വിസൃജ്യ താന്।' അഥാഽഹം ഹാസ്തിനപുരമായാം ജിത്വാ മഹീക്ഷിതഃ
അതിനുശേഷം, ആ രാജകുമാരികളെ എടുത്ത്, രാജാക്കളെ വിട്ടയച്ചു, ഞാൻ ജയത്തോടെ ഹസ്തിനാപുരത്തിലേക്ക് മടങ്ങി, ഭൂമിയുടെ അധിപതിയായവനേ.
തതോഽഹം താശ്ച കന്യാ വൈ ഭ്രാതുരര്ഥായ ഭാരത। തച്ച കര്മ മഹാബാഹോ സത്യവത്യൈ ന്യവേദയമ്
അപ്പോൾ, മഹാബാഹുവായവനേ, ആ രാജകുമാരികളെ എന്റെ സഹോദരന്റെ വേണ്ടി സമർപ്പിച്ചു. ആ കാര്യം ഞാൻ സത്യവതിക്ക് അറിയിച്ചു.
തതോഽഹം ഭരതശ്രേഷ്ഠ മാതരം വീരമാതരമ് । അഭിഗമ്യോപസംഗൃഹ്യ ദാശേയീമിദമബ്രുവമ്
അതിനുശേഷം, ഭാരതവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, വീരന്മാരുടെ അമ്മയായ എന്റെ അമ്മയെ ഞാൻ സമീപിച്ചു, അവളെ അണക്കി, ദാശേയിയുടെ മകളായ അവളോട് ഞാൻ പറഞ്ഞു.
ഇമാഃ കാശിപതേഃ കന്യാ മയാ നിര്ജിത്യ പാര്ഥിവാന് । വിചിത്രവീര്യസ്യ കൃതേ വീര്യശുല്കാ ഹൃതാ ഇതി
'കാശിരാജാവിന്റെ ഈ പുത്രിമാരെ ഞാൻ കൂട്ടംകൂടിയിരുന്ന രാജാക്കളെ ജയിച്ച്, വിചിത്രവീര്യന്റെ വേണ്ടി വീര്യശൂല്കമായി നേടി.'
തതോ മൂര്ധന്യുപാഘ്രായ പര്യശ്രുനയനാ നൃപ। ആഹ സത്യവതീ ഹൃഷ്ടാ ദിഷ്ട്യാ പുത്ര ജിതം ത്വയാ
അതിനുശേഷം, സത്യവതി സന്തോഷത്തോടെ എന്റെ തലമുടി മുറുകെ പിടിച്ചു, കണ്ണുനിറയെ കണ്ണീരോടെ പറഞ്ഞു: 'എന്റെ മകനേ, നിന്റെ വിജയത്തിൽ ദൈവാനുഗ്രഹം ഉണ്ടായി.'
സത്യവത്യാസ്ത്വനുമതേ വിവാഹേ സമുപസ്ഥിതേ। ഉവാച വാക്യം സവ്രീഡാ ജ്യേഷ്ഠാ കാശിപതേഃ സുതാ
സത്യവതിയുടെ സമ്മതത്തോടെ വിവാഹം നിശ്ചയിച്ചപ്പോൾ, കാശിരാജാവിന്റെ മൂത്ത മകൾ ലജ്ജയോടെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
ഭീഷ്മ ത്വമസി ധര്മജ്ഞഃ സര്വശാസ്ത്രവിശാരദഃ । ശ്രുത്വാ ച വചനം ധര്മ്യം മഹ്യം കര്തുമിഹാര്ഹസി
ഭീഷ്മാ, നീ ധർമ്മം അറിയുന്നവനും എല്ലാ ശാസ്ത്രങ്ങളിലും പ്രാവീണ്യമുള്ളവനുമാണ്. ഞാൻ പറയുന്ന നീതിയുള്ള വാക്കുകൾ കേട്ടു, അതനുസരിച്ച് നീ പ്രവർത്തിക്കണം.
മയാ സാല്വപത്തിഃ പൂര്വം മനസാഽഭിവൃതോ വരഃ। തേന ചാസ്മി വൃതാ പൂര്വം രഹസ്യവിദിതേ പിതുഃ
ഞാൻ മുമ്പ് എന്റെ മനസ്സിൽ സാൽവരാജാവിനെ ഭർത്താവായി തിരഞ്ഞെടുത്തു. അവനും രഹസ്യമായി, അച്ഛനു അറിയാതെ, എന്നെ തിരഞ്ഞെടുത്തിരുന്നു.
കഥം മാമന്യകാമാം ത്വം രാജധര്മമതീത്യ വൈ । വാസയേഥാ ഗൃഹേ ഭീഷ്മ കൌരവഃ സന്വിശേഷതഃ
ഭീഷ്മാ, നീ ഒരു കൌരവനായി രാജധർമ്മം ലംഘിച്ച്, എന്റെ ഇഷ്ടം ഇല്ലാതെ എങ്ങനെ എന്നെ വീട്ടിൽ പാർപ്പിക്കും?
ഏതദ്ബുദ്ധ്യാ വിനിശ്ചിത്യ മനസാ ഭരതര്ഷഭ । യത്ക്ഷമം തേ മഹാബാഹോ തദിഹാരബ്ധുമര്ഹസി
ഭരതവർഗ്ഗത്തിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, ഇതെല്ലാം മനസ്സിൽ ആലോചിച്ച്, നിനക്കു യോജിച്ചതെന്താണോ അതാണ് നീ ചെയ്യേണ്ടത്.
സ മാം പ്രതീക്ഷതേ വ്യക്തം സാല്വരാജോ വിശാംപതേ । തസ്മാന്മാം ത്വം കുരുശ്രേഷ്ഠ സമനുജ്ഞാതുമര്ഹസി
ജനങ്ങളുടെ രാജാവായ സാൽവൻ എന്നെ കാത്തിരിക്കുന്നു എന്നത് വ്യക്തമാണ്. അതുകൊണ്ട്, കൌരവശ്രേഷ്ഠനായ നീ എന്നെ അനുമതി നൽകണം.
കൃപാം കുരു മഹാബാഹോ മയി ധര്മഭൃതാം വര। ത്വം ഹി സത്യവ്രതോ വീര പൃഥിവ്യാമിതി നഃ ശ്രുതമ്
മഹാബാഹുവായവനേ, ധർമ്മം പാലിക്കുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, എന്നോടു കരുണ കാണിക്കണം. ഭൂമിയിൽ നീ സത്യവ്രതനായ വീരനെന്ന് ഞങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്.
തതോഽഹം സമനുജ്ഞാപ്യ കാലീം ഗന്ധവതീം തദാ। മന്ത്രിണശ്ചര്ത്വിജശ്ചൈവ തഥൈവ ച പുരോഹിതാന്। സമനുജ്ഞാമിഷം കന്യാമമ്ബാം ജ്യേഷ്ഠാം നരാധിപ
അപ്പോൾ ഞാൻ കാലിയും ഗന്ധവതിയും മന്ത്രിമാരും പുരോഹിതന്മാരും എല്ലാവരുടെയും അനുമതി വാങ്ങി, രാജാവേ, മൂത്ത മകളായ അംബയ്ക്ക് അനുമതി നൽകി.
അനുജ്ഞാതാ യയൌ സാ തു കന്യാ സാല്വപതേഃ പുരമ്। വൃദ്ധൈര്ദ്വിജാതിഭിര്ഗുപ്താ ധാത്ര്യാ ചാനുഗതാ തദാ
അനുമതി ലഭിച്ച ശേഷം, ആ പെൺകുട്ടി വൃദ്ധനായ ബ്രാഹ്മണന്മാരുടെ സംരക്ഷണത്തിലും ദായയുടെ കൂടെ, സാൽവരാജാവിന്റെ നഗരത്തിലേക്ക് പോയി.
അതീത്യ ച തമധ്വാനമാസമാദ നരാധിപമ । സാ തമാസാദ്യ രാജാനം സാല്വം വചനമബ്രവീത്
അവൾ ആ വഴി കടന്ന് സാൽവരാജാവിനെ സമീപിച്ചു. രാജാവിനെ കണ്ടു അവൾ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.