ശഠം നൈകൃതികം പാപം ദുരാചാരം സുയോധനമ് ।। ഗൃധ്രോദരേ വാ വസ്തവ്യം പുരേ വാ നാഗസാഹ്വയേ
വഞ്ചകനും ദുഷ്ടനും ദുർവൃത്തനും ആയ സൂയോധനനോടു്, കഴുകന്റെ വയറ്റിലോ, നാഗപുരിയിലോ ജീവിക്കുന്നത് പോലും അവനോടൊപ്പം കഴിയുന്നതിൽനിന്ന് മെച്ചമാണ്.
പ്രതിജ്ഞാതം മയാ യച്ച സഭാമധ്യേ നരാധമ ।। കര്താഹം തദ്വചഃ സത്യം സത്യേനൈവ ശപാമി തേ
സഭാമധ്യേ ഞാൻ പ്രതിജ്ഞ ചെയ്തതു്, മനുഷ്യരിൽ ഏറ്റവും താഴ്ന്നവനേ, ഞാൻ അതു നിർവഹിക്കും; ആ വാക്ക് സത്യമാണെന്നും സത്യത്താൽ ഞാൻ അതിന് ശപഥം ചെയ്യുന്നു.
ദുഃശാസനസ്യ രുധിരം ഹത്വാ പാസ്യാമ്യഹം മൃധേ ।। സക്ഥിനീ തവ ഭംക്ത്വൈവ ഹത്വാ ഹി തവ സോദനാന്
യുദ്ധഭൂമിയിൽ ദുഃശാസനനെ കൊല്ലുകയും അവന്റെ രക്തം ഞാൻ കുടിക്കും. നിന്റെ ഉരുക്കളും ഞാൻ തകർക്കും, നിന്റെ സഹോദരന്മാരെയും ഞാൻ കൊല്ലും.
സര്വേഷാം രാജപുത്രാണാമഭിമന്യുരസംശയമ് । കര്മണാ തോഷയിഷ്യാമി ഭൂയശ്ചൈവ വചഃ ശ്രൃണു
എല്ലാ രാജകുമാരന്മാരുടെയും കോപം ഞാൻ എന്റെ പ്രവൃത്തികളിലൂടെ തീർക്കും. ഇനി വീണ്ടും എന്റെ വാക്കുകൾ കേൾക്കൂ.
ഹത്വാ സുയോധന ത്വാം വൈ സഹിതം സര്വസോദരൈഃ । ആക്രമിഷ്യേ പദാ മൂര്ധ്നി ധര്മരാജസ്യ പശ്യതഃ
സുയോധന, നിന്നെയും നിന്റെ സഹോദരന്മാരെയും ഞാൻ കൊല്ലും. അതിനുശേഷം, ധർമ്മരാജാവിന്റെ മുമ്പിൽ നിന്നെ ഞാൻ കാലുകൊണ്ട് തലയിൽ ചവിട്ടും.
നകുലസ്തു തതോ വാക്യമിദമാഹ മഹീപതേ। ഉലൂക ബ്രൂഹി കൌരവ്യം ധാര്തരാഷ്ട്രം സുയോധനമ്
അതിനുശേഷം, നകുലൻ രാജാവേ, ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: ഉലൂക, നീ കൌരവനായ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രൻ സുയോധനനോട് ഇതു പറയണം.
ശ്രുതം തേ ഗദതോ വാക്യം സര്വമേവ യഥാതഥമ്। തഥാ കര്താസ്മി കൌരവ്യ യഥാ ത്വമനുശാസി മാം
നീ പറഞ്ഞതെല്ലാം ഞാൻ അതുപോലെ തന്നെ കേട്ടു. കൌരവാ, നീ എങ്ങനെ എന്നോട് നിർദ്ദേശിച്ചോ അതുപോലെ ഞാൻ ചെയ്യും.
സഹദേവോഽപി നൃപതേ ഇദമാഹ വചോഽര്ഥവത് । സുയോധന മതിര്യാ തേ വൃഥൈഷാ തേ ഭവിഷ്യതി
സഹദേവനും രാജാവേ, അർത്ഥവത്തായ ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു: സുയോധന, നിനക്ക് ഉള്ള ആലോചന വെറുതെയാകും.
ശോചിഷ്യസേ മഹാരാജ സപുത്രജ്ഞാതിബാന്ധവഃ । ഇമം ച ക്ലേശമസ്മാകം ഹൃഷ്ടോ യത്ത്വം വികത്ഥസേ
മഹാരാജാവേ, നീയും നിന്റെ മക്കളും ബന്ധുക്കളും കൂട്ടുകാരും ദുഃഖിക്കും. ഞങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്ന ഈ കഷ്ടതയെക്കുറിച്ച് നീ സന്തോഷത്തോടെ അഭിമാനിക്കുന്നു.
വിരാടദ്രുപദൌ വൃദ്ധാവുലൂകമിദമൂചതുഃ । ദാസഭാവം നിയച്ഛേവ സാധോരിതി മതിഃ സദാ। തൌ ച ദാസാവദാസൌ വാ പൌരുഷം യസ്യ യാദൃശമ്
വൃദ്ധരായ വിരാട്, ദ്രുപദൻ എന്നിവർ ഉലൂകനോട് പറഞ്ഞു: ദുഷ്ടന്മാരെ അടിമയാക്കണം എന്നതാണ് ഞങ്ങളുടെ എപ്പോഴും ഉള്ള അഭിപ്രായം. ആരാണ് അടിമയോ യജമാനനോ എന്നത് അവന്റെ ധൈര്യത്തിനനുസരിച്ചാണ്.
ശിഖണ്ഡീ തു തതോ വാക്യമുലൂകമിദമബ്രവീത് । വക്തവ്യോ ഭവതാ രാജാ പാപേഷ്വഭിരതഃ സദാ
ശിഖണ്ടിയും അപ്പോൾ ഉലൂകനോട് പറഞ്ഞു: നീ എപ്പോഴും പാപങ്ങളിൽ രതനായിരിക്കുന്ന രാജാവിനോട് ഇത് പറയണം.
പശ്യ ത്വം മാം രണേ രാജന്കുര്വാണം കര്മ ദാരുണമ് । യസ്യ വീര്യം സമാസാദ്യ മന്യസേ വിജയം യുധി
രാജാവേ, യുദ്ധത്തിൽ ഞാൻ ഭയങ്കരമായ പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യുന്നത് നീ കാണും. നീ വിജയത്തിനായി ആശ്രയിക്കുന്നവന്റെ ശക്തിയെ നേരിട്ട് ഞാൻ നേരിടും.
തമഹം പാതയിഷ്യാമി രഥാത്തവ പിതാമഹമ്। അഹം ഭീഷ്മവധാത്സൃഷ്ടോ നൂനം ധാത്രാ മഹാത്മനാ
നിന്റെ പിതാമഹനായ ഭീഷ്മനെ ഞാൻ രഥത്തിൽ നിന്ന് താഴെ വീഴ്ത്തും. ഭീഷ്മനെ കൊല്ലാൻ തന്നെ ദൈവം എന്നെ സൃഷ്ടിച്ചതാണ്.
സോഽഹം ഭീഷ്മം ഹനിഷ്യാമി മിഷതാം സര്വധന്വിനാമ് । ധൃഷ്ടദ്യുമ്നോഽപി കൈതവ്യമുലൂകമിദമബ്രവീത്
എല്ലാ ധനുര്ധാരന്മാരുടെയും മുമ്പിൽ ഞാൻ ഭീഷ്മനെ കൊല്ലും. ദൃഷ്ടദ്യുമ്നനും ഉലൂകനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
സുയോധനോ മമ വചോ വക്തവ്യോ നൃപതേഃ സുതഃ। അഹം ദ്രോണം ഹനിഷ്യാമി സഗണം സഹബാന്ധവമ്
രാജാവിന്റെ മകനായ സുയോധനനോട് എന്റെ വാക്കുകൾ നീ പറയണം: ഞാൻ ദ്രോണനും അവന്റെ കൂട്ടരും ബന്ധുക്കളും ചേർന്ന് കൊല്ലും.
അവശ്യം ച മയാ കാര്യം പൂര്വേഷാം ചരിതം മഹത് । കര്താ ചാഹം തഥാ കര്മ യഥാ നാന്യഃ കരിഷ്യതി
എന്റെ മുമ്പിലുള്ളവരും ചെയ്ത മഹത്തായ പ്രവൃത്തികൾ ഞാൻ നിർബന്ധമായും ചെയ്യണം. മറ്റാരും ചെയ്യാത്തത് പോലെ ഞാൻ അതിനേക്കാൾ വലിയ പ്രവൃത്തി ചെയ്യും.
തമബ്രവീദ്ധര്മരാജഃ കാരുണ്യാര്ഥം വചോ മഹത്। നാഹം ജ്ഞാതിവധം രാജന്കാമയേയം കഥംചന
അപ്പോൾ ധർമ്മരാജാവ് കാരുണ്യത്തിനായി മഹത്തായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു: രാജാവേ, ഞാൻ ഒരിക്കലും ബന്ധുക്കളെ കൊല്ലാൻ ആഗ്രഹിക്കില്ല.
തവൈവ ദോഷാദ്ദുര്ബുദ്ധേ സര്വമേതത്ത്വനാവൃതമ് । സ ഗച്ഛ മാചിരം താത ഉലൂക യദി മന്യസേ
നിന്റെ ദുഷ്ടബുദ്ധിയാലാണ് ഇതെല്ലാം സംഭവിച്ചത്. ഉലൂക, നീ ഉചിതമെന്ന് കരുതുന്നുവെങ്കിൽ ഉടൻ പോകൂ.
ഇഹ വാ തിഷ്ഠ ഭദ്രം തേ വയം ഹി തവ ബാന്ധവാഃ । ഉലൂകസ്തു തതോ രാജന്ധര്മപുത്രം യുധിഷ്ഠിരമ്
അല്ലെങ്കിൽ ഇവിടെ തന്നെ ഇരിക്കൂ, നിനക്ക് ക്ഷേമം നേരുന്നു. ഞങ്ങൾ നിന്റെ ബന്ധുക്കളാണ്. പിന്നെ ഉലൂക ധർമ്മപുത്രനായ യുദ്ധിഷ്ഠിരനോട് സംസാരിച്ചു.
ആമന്ത്ര്യ പ്രയയൌ തത്ര യത്ര രാജാ സുയോധനഃ । ഉലൂകസ്തത ആഗമക്യ ദുര്യോധനമമര്ഷണമ്
അവിടെയുണ്ടായിരുന്നവരെ വിടപറഞ്ഞ്, രാജാവായ സുയോധനൻ എവിടെയുണ്ടോ അവിടെ ഉലൂക പോയി. ഇങ്ങനെ ഉലൂക കോപമുള്ള ദുര്യോധനന്റെ അടുക്കൽ എത്തി.
അര്ജുനസ്യ സമാദേശം യഥോക്തം സര്വമബ്രവീത് । വാസുദേവസ്യ ഭീമസ്യ ധര്മരാജസ്യ പൌരുഷമ്
അർജുനന്റെ നിർദ്ദേശങ്ങൾ എങ്ങിനെയോ അതുപോലെ തന്നെ, വാസുദേവനും ഭീമനും ധർമ്മരാജാവും കാണിച്ച ഉറച്ച മനസ്സും അവൻ പറഞ്ഞു.
നകുലസ്യ വിരാടസ്യ ദ്രുപദസ്യ ച ഭാരത । സഹദേവസ്യ ച വചോ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നശിഖണ്ഡിനോഃ। കേശവാര്ജുനയോര്വാക്യം യഥോക്തം സര്വമബ്രവീത്
നകുലൻ, വിരാടൻ, ദ്രുപദൻ, സഹദേവൻ, ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ, ശിഖണ്ഡിൻ, കെശവൻ, അർജുനൻ എന്നിവരുടെ വാക്കുകളും അവർ പറഞ്ഞതുപോലെ തന്നെ അവൻ അറിയിച്ചു.
കൈതവ്യസ്യ തു തദ്വാക്യം നിശമ്യ ഭരതര്ഷഭഃ । ദുഃശാസനം ച കര്ണം ച ശകുനിം ചാപി ഭാരത
കൈതവ്യന്റെ ആ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ ഭാരതവംശത്തിലെ മഹാനായവൻ ദുഃശാസനനെയും കർണ്ണനെയും ശകുനിയെയും വിളിച്ചു.
ആജ്ഞപയത രാജ്ഞശ്ച ബലം മിത്രബലം തഥാ। യഥാ പ്രാഗുദയാത്സര്വേ യുക്താസ്തിഷ്ഠന്ത്യനീകിനഃ
രാജാവിന്റെ സൈന്യത്തെയും സഖാക്കളുടെയും സൈന്യത്തെയും അവൻ കല്പിച്ചു; സൂര്യോദയത്തിന് മുമ്പ് എല്ലാവരും ഒരുക്കമായിരിക്കാൻ സൈനിക വിഭാഗങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് നിൽക്കണമെന്ന്.
തതഃ കര്ണസമാദിഷ്ടാ ദൂതാഃ സന്ത്വരിതാ രഥൈഃ । ഉഷ്ട്രവാമീഭിരപ്യന്യേ സദശ്വൈശ്ച മഹാജവൈഃ
അതിനുശേഷം കർണ്ണൻ കല്പിച്ച ദൂതന്മാർ രഥങ്ങളിൽ വേഗത്തിൽ പുറപ്പെട്ടു; ചിലർ ഉഷ്ട്രവാഹനങ്ങളിലും മറ്റുള്ളവർ വേഗമേറിയ കുതിരകളിലും.
തൂര്ണം പരിയയുഃ സേനാം കൃത്സ്നാം കര്ണസ്യ ശാസനാത്। ആജ്ഞാപയന്തോ രാജ്ഞശ്ച യോഗഃ പ്രാഗുദയാദിതി
കർണ്ണന്റെ കല്പനപ്രകാരം അവർ മുഴുവൻ സൈന്യത്തിലും വേഗത്തിൽ പോയി, രാജാക്കന്മാരെ സൂര്യോദയത്തിന് മുമ്പ് ഒരുമിച്ച് ചേരാൻ നിർദ്ദേശിച്ചു.
ഉലൂകസ്യ വൃത്തഃ ശ്രുത്വാ കുന്തീപുത്രോ യുധിഷ്ഠിരഃ। സേനാം നിയാപയാമാസ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നപുരോഗമാമ്
ഉലൂകന്റെ സന്ദേശം കേട്ടപ്പോൾ കുന്തീപുത്രനായ യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനെ മുന്നിൽ നിർത്തി സൈന്യത്തെ പുറപ്പെടാൻ കല്പിച്ചു.
പദാതിനീം നാഗവതീം രഥിനീമശ്വബൃന്ദിനീമ് । ചതുര്വിധബലാം ഭീമാമകമ്പാം പൃഥിവീമിവ
പദാതികൾ, ആനകൾ, രഥങ്ങൾ, കുതിരക്കിടാകൾ എന്നിങ്ങനെ നാലുവിധ സൈന്യവും, ഭൂമിയെപ്പോലെ ഭയങ്കരവും അചഞ്ചലവുമായതും അവൻ ക്രമീകരിച്ചു.
ഭീമസേനാദിഭിര്ഗുപ്താം സാര്ജുനൈശ്ച മഹാരഥൈഃ । ധൃഷ്ടദ്യുമ്നവശാം ദുര്ഗാം സാഗരസ്തിമിതോപമാമ്
ഭീമസേനനും മറ്റു വീരന്മാരും അർജുനന്റെ കൂട്ടാളികളായ മഹാരഥികളും സംരക്ഷിച്ച, ധൃഷ്ടദ്യുമ്നന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള, സമുദ്രംപോലെ ഭയങ്കരവും ശാന്തവുമായ സൈന്യമായിരുന്നു അത്.
തസ്യാസ്ത്വഗ്രേ മഹേഷ്വാസഃ പാഞ്ചാല്യോ യുദ്ധദുര്മദഃ। ദ്രോണപ്രേപ്സുരനീകാനി ധൃഷ്ടദ്യുമ്നോ വ്യകര്ഷത
ആ സൈന്യത്തിന്റെ മുന്നിൽ, പാഞ്ചാലരാജകുമാരനായ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ മഹാബലശാലിയും യുദ്ധത്തിൽ ഭയങ്കരനുമായിരുന്നു; അവൻ ദ്രോണനെ നേരിടാൻ വിഭാഗങ്ങളെ ക്രമീകരിച്ചു.