ഇത്യുക്താ ദേവരാജേന പത്നീ സാ കമലേക്ഷണാ । ഏവമസ്ത്വിത്യഥോക്ത്വാ തു ജഗാമ നഹുഷം പ്രതി
ദേവരാജാവായ ഇന്ദ്രൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, കമലനയനിയായ ഭാര്യ, 'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്ന് സമ്മതിച്ചു, പിന്നെ നഹുഷന്റെ അടുക്കൽ പോയി.
നഹുഷസ്താം തതോ ദൃഷ്ട്വാ സസ്മിതോ വാക്യമബ്രവീത് । സ്വാഗതം തേ വരാരോഹേ കിം കരോമി ശുചിസ്മിതേ
അവളെ കണ്ട നഹുഷൻ, സ്നേഹപൂർവ്വം ചിരിച്ച് പറഞ്ഞു: 'സുന്ദരിയേ, നിനക്ക് സ്വാഗതം. സുമുഖിയേ, ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണം?'
ഭക്തം മാം ഭജ കല്യാണി കിമിച്ഛസി മനസ്വിനി । തവ കല്യാണി യത്കാര്യം തത്കരിഷ്യേ സുമധ്യമേ
'സൗഭാഗ്യവതിയേ, ഭക്തിയോടെ എന്നെ ആദരിക്കണം. മനസ്സുള്ളവളേ, നിനക്ക് എന്ത് ആവശ്യമാണോ, സുമധുരനടിയുള്ളവളേ, അതെല്ലാം ഞാൻ ചെയ്യാം.'
ന ച വ്രീഡാ ത്വയാ കാര്യാ സുശ്രോണി മയി വിശ്വസേഃ। സത്യേന വൈ പശേ ദേവി കരിഷ്യേ വചനം തവ
'സുന്ദരശോഭയുള്ളവളേ, എന്നോട് വിശ്വാസം വയ്ക്കൂ; നീ ലജ്ജിക്കേണ്ടതില്ല. ദേവിയെ, സത്യത്തിന് സാക്ഷിയായി, ഞാൻ നിന്റെ വാക്ക് നിർവഹിക്കും.'
യോ മേ കൃതസ്ത്വയാ കാലസ്തമാകാങ്ക്ഷേ ജഗത്പതേ। തതസ്ത്വമേവ ഭര്താ മേ ഭവിഷ്യസി സുരാധിമ
'ലോകങ്ങളുടെ അധിപതിയേ, നീ എന്നോട് നിശ്ചയിച്ച സമയത്തേയ്ക്ക് ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. അതിനുശേഷം, ദേവരാജാവേ, നീ മാത്രം എന്റെ ഭർത്താവായിരിക്കും.'
കാര്യം ച ഹൃദി മേ യത്തദ്ദേവരാജാവധാരയ। വക്ഷ്യാമി യദി മേ രാജന്പ്രിയമേതത്കരിഷ്യസി
'ദേവരാജാവേ, എന്റെ മനസ്സിലുള്ള കാര്യം ശ്രദ്ധിക്കണം. രാജാവേ, ഞാൻ പറയുന്ന ഇഷ്ട കാര്യം നീ ചെയ്യുമെങ്കിൽ.'
വാക്യം പ്രണയസംയുക്തം തതഃ സ്യാം വശഗാ തവ। ഇന്ദ്രസ്യ വാജിനോ വാഹാ ഹസ്തിനോഽഥ രഥാസ്തഥാ
'നിന്റെ സ്നേഹപൂർവ്വമായ വാക്ക് ഞാൻ കേട്ടാൽ, ഞാൻ നിന്റെ വശത്താകാം. ഇന്ദ്രന്റെ കുതിരകളും ആനകളും രഥങ്ങളും പോലെ—'
ഇച്ഛാമ്യഹമഥാപൂര്വം വാഹനം തേ സുരാധിപ । യന്ന വിഷ്ണോര്ന രുദ്രസ്യ ന സുരാണാം ന രക്ഷസാമ്
'ദേവന്മാരുടെ അധിപതിയേ, ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്, വിഷ്ണുവിന്റെയും രുദ്രന്റെയും അല്ലാതെ, ദേവന്മാരുടേയോ ദാനവന്മാരുടേയോ അല്ലാത്ത, ഇതുവരെ ആരും ഉപയോഗിക്കാത്ത ഒരു വാഹനമാണ്.'
വഹന്തു ത്വാം മഹാഭാഗാ ഋഷയഃ സങ്ഗതാ വിഭോ। സര്വേ ശിബികയാ രാജന്നേതദ്ധി മമ രോചതേ
മഹാഭാഗന്മാരായ മഹർഷിമാർ ഒരുമിച്ച് ചേരുമ്പോൾ, രാജാവേ, അവർ നിന്നെ ശിബികയിൽ കയറ്റി കൊണ്ടുപോകട്ടെ. ഇതാണ് എനിക്ക് ഇഷ്ടം.
നാസുരേഷു ന ദേവേഷു തുല്യോ ഭവിതുമര്ഹസി । സര്വേഷാം തേജ ആദത്സേ സ്വേന വീര്യേണ ദര്ശനാത്
നീ അസുരന്മാരോടോ ദേവന്മാരോടോ തുല്യനല്ല; നിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ നിന്നെ കാണുന്നവരുടെ തേജസ് നീ നിന്റെ ശക്തിയാൽ ആകർഷിക്കുന്നു.
ഏവമുക്തസ്തു നഹുഷഃ പ്രാഹൃഷ്യത തദാ കില। ഉവാച വചനം ചാപി സുരേന്ദ്രസ്താമനിന്ദിതാമ്
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ നഹുഷൻ അതീവ സന്തോഷിച്ചു. ദേവന്മാരുടെ രാജാവായ ഇന്ദ്രൻ അവളോടു, അപവാദമില്ലാത്തവളോടു, ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
അപൂര്വം വാഹനമിദം ത്വയോക്തം വരവര്ണിനി। ദൃഢം മേ രുചിരം ദേവി ത്വദ്വശോഽസ്മി വരാനനേ
നിന്റെ വാക്കിൽ ഞാൻ ഇതുവരെ ആരും ചിന്തിച്ചിട്ടില്ലാത്ത ഒരു വാഹനത്തെക്കുറിച്ചാണ് കേൾക്കുന്നത്, മനോഹരമായ മുഖമുള്ള ദേവി, ഇത് എനിക്ക് വളരെ ഇഷ്ടമാണ്; ഞാൻ നിന്റെ ഇഷ്ടത്തിന് കീഴിലാണ്.
ന ഹ്യല്പവീര്യോ ഭവതി യോ വാഹാന്കുരുതേ മുനീന് । അഹം തപസ്വീ ബലവാന്ഭൂതഭവ്യഭവത്പ്രഭുഃ
മഹർഷിമാരെ താൻ വാഹനം ആക്കുന്നവൻ ദുർബലനല്ല; ഞാൻ തപസ്സുകാരനും ശക്തനും, ഭൂതഭവ്യഭവത്കാലങ്ങളിൽ പ്രഭുവുമാണ്.
മയി ക്രുദ്ധേ ജഗന്ന സ്യാന്മയി സര്വം പ്രതിഷ്ഠിതമ്। ദേവദാനവഗന്ധര്വാഃ കിന്നരോരഗരാക്ഷസാഃ
എനിക്ക് കോപം വന്നാൽ ലോകം നിലനിൽക്കില്ല; ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും കിന്നരന്മാരും പാമ്പുകളും രാക്ഷസന്മാരും എല്ലാം എന്നിൽ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു.
ന മേ ക്രുദ്ധസ്യ പര്യാപ്താഃ സര്വേ ലോകാഃ ശുചിസ്മിതേ। ചക്ഷുഷാ യം പ്രപശ്യാമി തസ്യ തേജോ ഹരാമ്യഹമ്
മൃദുലമായ പുഞ്ചിരിയുള്ളവളേ, എനിക്ക് കോപം വന്നാൽ എല്ലാ ലോകങ്ങളും എനിക്ക് മതിയാവില്ല; ഞാൻ ആരെയെങ്കിലും നോക്കിയാൽ അവന്റെ തേജസ് ഞാൻ എടുത്തുകളയും.
അഹമിന്ദ്രോഽസ്മി ദേവാനാം ലോകാനാം ച മഹേശ്വരഃ। മയി ഹവ്യം ച കവ്യം ച ലോകാശ്ചൈവ സനാതനാഃ ।' തസ്മാത്തേ വചനം ദേവി കരിഷ്യാമി ന സംശയഃ
ദേവന്മാരിൽ ഞാൻ ഇന്ദ്രനാണ്, ലോകങ്ങളുടെ മഹേശ്വരൻ; ഹവ്യവും കവ്യവും ശാശ്വതലോകങ്ങളും എല്ലാം എന്നിലാണു. അതിനാൽ, ദേവി, നീ പറഞ്ഞതുപോലെ ഞാൻ ചെയ്യും, സംശയമില്ല.
സപ്തര്ഷയോ മാം വക്ഷ്യന്തി സര്വേ ബ്രഹ്മര്ഷയസ്തഥാ । പശ്യ മാഹാത്മ്യയോഗം മേ ഋദ്ധിം ച വരവര്ണിനി
സപ്തർഷിമാരും ബ്രഹ്മർഷിമാരും എന്നെ ചുമക്കും; മനോഹരവദനയുള്ളവളേ, എന്റെ മഹത്വവും ഐശ്വര്യവും നീ കാണുക.
ഏവമുക്ത്വാ തു താം ദേവീം വിസൃജ്യ ച വരാനനാമ് । ` അഥ സംചിന്ത്യ നഹുഷോ ബലവീര്യേണ ഭാരത
ഇങ്ങനെ മനോഹരവദനയുള്ള ദേവിയെ പറഞ്ഞ് വിടുകയും, ഭാരത, നഹുഷൻ തന്റെ ശക്തിയും ബലവും ആലോചിക്കുകയും ചെയ്തു.
വിസൃജ്യ സുപ്രതീകം ച നാഗമൈരാവതം തഥാ। ഹംസയുക്തം വിമാനം ച ഹരിയുക്തം തഥാ രഥമ്
സുപ്രതീകം എന്ന മനോഹരമായ ആനയും, എയരാവതം എന്ന ആനയും, ഹംസകളാൽ കെട്ടിയ വിമാനം, കുതിരകളാൽ കെട്ടിയ രഥം എന്നിവയും അവൻ ഉപേക്ഷിച്ചു.
സ തു ദര്പേണ മഹതാ പരിഭൂയ മഹാമുനീന്।' വിമാനേ യോജയിത്വാ ച ഋഷീന്നിയമാമാസ്ഥിതാന്
വലിയ അഹങ്കാരത്തോടെ മഹർഷിമാരെ അവഗണിച്ച്, വ്രതപാലകരായ മഹർഷിമാരെ തന്റെ വാഹനത്തിൽ കെട്ടി, അവൻ അതിൽ കയറി.
അബ്രഹ്മണ്യോ ബലോപേതോ മത്തോ മദബലേന ച। കാമവൃത്തഃ സ ദുഷ്ടാത്മാ വാഹയാമാസ താനൃഷീന്
ധർമ്മബോധമില്ലാതെ, ശക്തിയിൽ മദിച്ചും, മോഹത്തിൽ ആകൃഷ്ടനായി, ദുഷ്ടഹൃദയനായ അവൻ ആ മഹർഷിമാരെ താൻ ചുമക്കിച്ചു.
നഹുഷേണ വിസൃഷ്ടാ ച ബൃഹസ്പതിമഥാബ്രവീത്। സമയോഽല്പാവശേഷോ മേ നഹുഷേണേഹ യഃ കൃതഃ
നഹുഷൻ അവളെ വിട്ടയച്ചപ്പോൾ, അവൾ ബൃഹസ്പതിയോട് പറഞ്ഞു: 'നഹുഷൻ എന്നെ അനുവദിച്ച സമയം ഇനി വളരെ കുറവാണ്.'
ശക്രം മൃഗയ ശീഘ്രം ത്വം ഭക്തായാഃ കുരു മേ ദയാമ്। ബാഢമിത്യേവ ഭഗവാന്ബൃഹസ്പതിരുവാച താമ്
'നീ വേഗത്തിൽ ഇന്ദ്രനെ അന്വേഷിക്കണം, ഭക്തയായ എനിക്ക് ദയ കാണിക്കണം.' അതിന് ഭാഗ്യവാൻ ബൃഹസ്പതി അവളോട് പറഞ്ഞു: 'അങ്ങനെയാകട്ടെ.'
ന ഭേതവ്യം ത്വയാ ദേവി നഹുഷാദ്ദുഷ്ടചേതസഃ । ന ഹ്യേഷ സ്ഥാസ്യതി ചിരം ഗത ഏഷ നരാധമഃ
ദുഷ്ടചിത്തനായ നഹുഷനെ നീ ഭയപ്പെടേണ്ട, ദേവി; ഈ നരാധമൻ അധികം നാൾ നിലനിൽക്കില്ല, അവൻ നശിച്ചുപോയവനാണ്.
അധര്മജ്ഞോ മഹര്ഷീണാം വാഹനാച്ച ഹതഃ ശുഭേ । ഇഷ്ടിം ചാഹം കരിഷ്യാമി വിനാശായാസ്യ ദുര്മതേഃ
ധർമ്മം അറിയാത്തവൻ മഹർഷിമാരെ വാഹനം ആക്കിയതുകൊണ്ട് നശിച്ചുപോകും, ശുഭേ; ഈ ദുഷ്ടബുദ്ധിയുള്ളവന്റെ നാശത്തിനായി ഞാൻ യാഗം നടത്തും.
ശക്രം ചാധിഗമിഷ്യാമി മാഭൈസ്ത്വം ഭദ്രമസ്തു തേ। തതഃ പ്രജ്വാല്യ വിധിവജ്ജുഹാവ പരമം ഹവിഃ
ഞാൻ ഇന്ദ്രനെ കണ്ടെത്തും; നീ ഭയപ്പെടേണ്ട, നിനക്ക് ക്ഷേമം ഉണ്ടാകട്ടെ. പിന്നെ, വിധിപ്രകാരം അഗ്നി തെളിച്ച്, ഉത്തമമായ ഹവിസ്സ് അർപ്പിച്ചു.
ബൃഹസ്പതിര്മഹാതേജാ ദേവരാജോപലബ്ധയേ। ഹുത്വാഽഗ്നിം സോബ്രവീദ്രാജഞ്ഛക്ര അന്വിഷ്യതാമിതി
മഹാതേജസ്സുള്ള ബൃഹസ്പതി ദേവരാജാവിനെ കണ്ടെത്താനായി അഗ്നിക്കു ഹോമം നടത്തി, രാജാവേ, ഇന്ദ്രനെ അന്വേഷിക്കൂ എന്ന് പറഞ്ഞു.
തസ്മാച്ച ഭഗവാന്ദേവഃ സ്വയമേവ ഹുതാശനഃ । സ്ത്രീവേഷമദ്ഭുതം കൃത്വാ തത്രൈവാന്തരധീയത
അതിനുശേഷം ദൈവമായ അഗ്നിദേവൻ അത്ഭുതകരമായ സ്ത്രീരൂപം ധരിച്ച് അവിടെയുതന്നെ അപ്രത്യക്ഷനായി.
സ ദിശഃ പ്രദിശശ്ചൈവ പര്വതാംശ്ച വനാനി ച। പൃഥിവീം ചാന്തരിക്ഷം ച വിചിത്യാഥ മനോഗതിഃ। നിമേഷാന്തരമാത്രേണ ബൃഹസ്പതിമുപാഗമത്
അവൻ ചിന്തയുടെ വേഗത്തിൽ ദിശകളും ഇടക്കാലുകളും പർവതങ്ങളും കാടുകളും ഭൂമിയും ആകാശവും അന്വേഷിച്ച്, ഒരു കണ്ണിറുക്കുന്ന സമയത്തിനുള്ളിൽ ബൃഹസ്പതിയുടെ മുമ്പിൽ എത്തി.
ബൃഹസ്പതേ ന പശ്യാമി ദേവരാജമിഹ ക്വചിത്। ആപഃ ശേഷാഃ സദാ ചാപഃ പ്രവേഷ്ടും നോത്സഹാമ്യഹമ്
ബൃഹസ്പതേ, ഞാൻ എവിടെയും ദേവരാജാവിനെ കാണുന്നില്ല; ഇവിടെ വെള്ളം മാത്രമേയുള്ളൂ, എല്ലായ്പ്പോഴും വെള്ളം മാത്രം, അതിൽ കടക്കാൻ എനിക്ക് കഴിയുന്നില്ല.