രുദ്രമഗ്നിം ഭഗം വിഷ്ണും സ്കന്ദം പൂഷണമേവ ച। സാവിത്രീസഹിതം ചാപി ബ്രഹ്മാണം പര്യകീര്തയത് ।। 2
അവൻ രുദ്രനെയും അഗ്നിയെയും ഭാഗനെയും വിഷ്ണുവിനെയും സ്കന്ദനെയും പൂഷനെയും കൂടി സാവിത്രിയോടൊപ്പം ബ്രഹ്മാവിനെയും സ്മരിച്ചു.
ഇത്യേവം മൃഗശവാക്ഷീ സുശ്രോണീ ധര്മചാരിണീ । ഉപാതിഷ്ഠത സാ സൂര്യം മുഹൂര്തമബലാ തദാ ।। 3
ഇങ്ങനെ കാട്ടുപട്ടിക്കണ്ണുള്ള, മനോഹരമായ നടുവും സദാചാരവും ഉള്ള അവൾ അന്നത് ശക്തിയില്ലാതെ ഒരു നിമിഷം സൂര്യന്റെ മുന്നിൽ നിന്നു.
തദസ്യാസ്തനുമധ്യായാഃ സര്വം സൂര്യോഽവബുദ്ധവാന്। അന്തര്ഹിതം തതസ്തസ്യാ രക്ഷോ രക്ഷാര്ഥമാദിശത് ।। 4
അവളുടെ സുന്ദരമായ ശരീരം മുഴുവൻ സൂര്യൻ മനസ്സിലാക്കി; പിന്നെ അവൻ മറഞ്ഞ് നിന്നു, അവളെ കാത്തിരിക്കാൻ ഒരു ഭൂതനോട് കല്പിച്ചു.
തച്ചൈനാം നാജഹാത്തത്ര സര്വാവസ്ഥാസ്വനിന്ദിതാമ് ।। 5
ആ ഭൂതൻ അവളെ അവിടെ ഒരിക്കലും ഉപേക്ഷിച്ചില്ല; എല്ലായ്പ്പോഴും അവളെ കുറ്റമില്ലാത്തവളായി കാത്തു.
പ്രതസ്ഥേ സാ സുകേശാന്താ ത്വരമാണാ പുനഃപുനഃ । വിലമ്ബമാനാ വിവശാ കീചകസ്യ നിവേശനമ് ।। 6
സുന്ദരമായ മുടിയുള്ള അവൾ വീണ്ടും വീണ്ടും ഉത്സാഹത്തോടെ കിച്ചകന്റെ വീട്ടിലേക്ക് പോകാൻ ശ്രമിച്ചു, പക്ഷേ ദുർബലയായി വൈകി.
താം മൃഗീമിവ വിത്രസ്താം ദൃഷ്ട്വാ കൃഷ്ണാം സമാഗതാമ്। ഉത്പപാതാസനാത്തൂര്ണം നാവം ലബ്ധ്വേവ പാരഗഃ ।। 7
കാട്ടുപട്ടിയെപ്പോലെ ഭയന്നും, കൃഷ്ണയെ സമീപിച്ചെത്തുന്നതു കണ്ടു, അവൻ ഒരു വള്ളം കിട്ടിയവൻ പോലെ പെട്ടെന്ന് ഇരിപ്പിൽ നിന്ന് എഴുന്നേറ്റു.
ശ്ലക്ഷ്ണം ചോവാച വാക്യം സ കീചകഃ കാമമൂര്ച്ഛിതഃ। സ്വാഗതം തേ സുകേശാന്തേ സുവ്യുഷ്ടാ രജനീ മമ ।। 8
കാമത്താൽ മയങ്ങിയ കിച്ചകൻ മൃദുവായി പറഞ്ഞു: 'സുന്ദരമായ മുടിയുള്ളവളേ, സ്വാഗതം. എന്റെ രാത്രി സന്തോഷകരമായിരുന്നു.'
സ്വാമിനീ ത്വമനുപ്രാപ്താ ചിരസ്യ ഭവനം ശുഭേ। കുരുഷ്വ ച മയി പ്രീതിം വശം ചോപാനയസ്വ മാമ് ।। 9
'സുന്ദരിയായവളേ, നീ വളരെക്കാലത്തിന് ശേഷം എന്റെ വീട്ടിൽ എത്തിയിരിക്കുന്നു; എന്നോടു സ്നേഹം കാണിക്കൂ, എന്നെ നിന്റെ വശത്താക്കൂ.'
പ്രതിഗൃഹ്ണീഷ്വ മേ ഭോഗാംസ്ത്വദര്ഥമുപകല്പിതാന്। സര്വരത്നമയീം മാലാം കുണ്ഡലേ ച ഹിരണ്മയേ ।। 10
'നിന്റെ വേണ്ടി ഒരുക്കിയ ആനന്ദങ്ങൾ സ്വീകരിക്കൂ; എല്ലാ രത്നങ്ങളാലും നിർമ്മിതമായ മാലയും പൊന്നുകൊണ്ടുള്ള കുണ്ഡലങ്ങളും.'
വാസാംസി ചന്ദനം മാല്യം ധൂപശുദ്ധാം ച വാരുണീമ്। പ്രതിഗൃഹ്ണീഷ്വ ഭദ്രം തേ വിഹര ത്വം യഥേച്ഛസി। പ്രീത്യാ മേ കുരു മദ്മാക്ഷി പ്രസാദം പ്രിയദര്ശനേ ।। 11
'വസ്ത്രങ്ങളും ചന്ദനവും പൂമാലയും ശുദ്ധമായ ധൂപവും വാരുണിയും സ്വീകരിക്കൂ, ഭദ്രയായവളേ; നീ ഇഷ്ടം പോലെ ആസ്വദിക്കൂ. സ്നേഹത്തോടെ എന്നോടു ദയ കാണിക്കൂ, മനോഹരിയായവളേ.'
സ്വാസ്തീര്ണമസ്തി ശയനം സിതസൂക്ഷ്മോത്തരച്ഛദമ്। അത്രാരുഹ്യ മയാ സാര്ധം പിബേമാം വരവാരുണീമ് ।। 12
'വളരെ നന്നായി വിരിച്ച വെളുത്ത നൂൽവസ്ത്രമുള്ള കിടക്ക ഇവിടെ ഉണ്ട്; അതിൽ കയറി എന്നോടൊപ്പം ഈ ഉത്തമമായ വാരുണി കുടിക്കൂ.'
ഭജസ്വ മാം വിശാലാക്ഷി ഭര്താ തേ സദൃശോസ്മ്യഹമ്। ഉപസര്പ വരാരോഹേ മേരുമര്കപ്രഭാ യഥാ ।। 13
'വിസാലമായ കണ്ണുള്ളവളേ, എന്നെ ആസ്വദിക്കൂ; ഞാൻ നിന്റെ ഭർത്താവിന് യോജ്യനാണ്. മനോഹരമായ അവയവങ്ങളുള്ളവളേ, സൂര്യൻ മെരുവിനെ സമീപിക്കുന്നതുപോലെ അടുത്തുവരൂ.'
സ മൂഢഃ കീചകസ്തത്ര പ്രാപ്താം രാജീവലോചനാമ്। അബ്രവീദ്ദ്രൌപദീം ദൃഷ്ട്വാ ദുരാത്മാ ഹ്യാത്മസംമതഃ ।। 14
അവിടെ, കിച്ചകൻ മയങ്ങിപ്പോയ മനസ്സോടെ, താമരപ്പൂക്കണ്ണുള്ള ദ്രൗപദി എത്തിയതും അവളെ നോക്കി, ദുഷ്ടചിത്തനായി സ്വയം തൃപ്തനായി അവളോടു പറഞ്ഞു.
കീചകേനൈവമുക്താ സാ ദ്രൌപദീ വരവര്ണിനീ। അബ്രവീത്തമനാചാരം നേദൃശം വക്തുമര്ഹസി ।। 15
കിച്ചകൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, മനോഹരവർണ്ണമുള്ള ദ്രൗപദി ആ അശുദ്ധനായവനോട് പറഞ്ഞു: 'നീ ഇങ്ങനെയുള്ള വാക്കുകൾ പറയാൻ അർഹനല്ല.'
നാഹം ശക്യാ ത്വയാ സ്പ്രഷ്ടും ശ്വപചേനേവ ബ്രാഹ്മണീ। ഗന്തുമിച്ഛസി ദുര്ബുദ്ധേ ഗതിം ദുര്ഗതരാന്തരാമ് ।। 16
'നീ എന്നെ തൊടാൻ കഴിയില്ല, ഒരു ശ്വപചൻ ബ്രാഹ്മണിയെ തൊടാൻ കഴിയാത്തതുപോലെ. അജ്ഞാനിയായവനേ, നീ വളരെ ദുഷ്കരമായ വഴിയിലേക്കാണ് പോകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്.'
യത്ര ഗച്ഛന്തി ബഹവഃ പരദാരാഭിമര്ശകാഃ। നരാഃ സംഭിന്നമര്യാദാഃ കീടവച്ചാശുഭാശ്രയാഃ ।। 17
'പലരും പരസ്ത്രീവഞ്ചനക്കായി അതിരു കടക്കുന്ന, കീടങ്ങളെപ്പോലെ ദുഷ്പ്രവൃത്തികളിൽ കഴിയുന്ന പുരുഷന്മാർ പോകുന്ന സ്ഥലത്തേക്കാണ് നീ പോകുന്നത്.'
അപ്രൈഷീന്മാം സുരാഹാരീം സുദേഷ്ണാ ത്വന്നിവേശനമ് । തസ്യൈ നയിഷ്യേ മദിരാം ഭഗിനീ തൃഷിതാ തവ ।। 18
'സുദേഷ്ണ ദേവി എന്നെ മദ്യം കൊണ്ടുവരാൻ നിന്റെ വീട്ടിലേക്ക് അയച്ചു; അവളുടെ സഹോദരി ദാഹംകൊണ്ട് കാത്തിരിക്കുന്നു, ഞാൻ അവൾക്കായി മദ്യം കൊണ്ടുപോകും.'
പിപാസിതാ ച കൈകേയീ തൂര്ണം മാമാദിശത്തതഃ। ദീയതാം മേ സുരാ ശീഘ്രം സൂതപുത്ര വ്രജാമ്യഹമ് ।। 19
'കൈകേയി ദാഹംകൊണ്ട് വേഗത്തിൽ എന്നോട് പറഞ്ഞു: ഉടൻ മദ്യം തരിക, സാരഥിയുടെ മകനേ, ഞാൻ പോകുന്നു.'
അന്യാ ഭദ്രേ ഹരിഷ്യന്തി രാജപുത്ര്യാഃ സുരാമിമാമ്। കിം ത്വം യാസ്യസി കല്യാണി മദര്ഥം ത്വമിഹാഗതാ ।। 20
മറ്റുള്ളവർ രാജകുമാരിമാർക്കായി ഒരുക്കിയ ഈ മദ്യം എടുക്കും; നീ എന്റെ കാരണത്താണ് ഇവിടെ വന്നതല്ലേ, സുഖിനിയായവളേ, പിന്നെ എന്തിനാണ് പോകാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്?
ഇത്യുക്ത്വാ ദക്ഷിണേ പാണൌ സൂതപുത്രഃ പരാമൃശത്। സാ ഗൃഹീതാ വിധൂന്വന്തീ ഭൂമൌ നിക്ഷിപ്യ ഭാജനമ് । സഭാം ശരണമാധാവദ്യത്ര രാജാ യുധിഷ്ഠിരഃ ।। 21
അങ്ങനെ പറഞ്ഞ് സൂതപുത്രൻ അവളുടെ വലതുകൈ സ്പർശിച്ചു; അവൾ കൈയൊഴിപ്പിച്ച് പാത്രം നിലത്ത് വെച്ച്, രാജാവായ യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ ഇരുന്നിരുന്ന സഭയിലേക്ക് രക്ഷ തേടി ഓടി.
താം കീചകഃ പ്രധാവന്തീം കേശപക്ഷേ പരാമൃശത്। പാതയിത്വാ തു താം ഭൂമൌ സൂതപുത്രഃ പദാഽവധീത് ।। 22
അവൾ ഓടുമ്പോൾ കീചകൻ അവളുടെ മുടി പിടിച്ചു; പിന്നെ അവളെ നിലത്ത് തള്ളിയിട്ട്, സൂതപുത്രൻ കാലുകൊണ്ട് അടിച്ചു.
സഭായാം പശ്യതോ രാജ്ഞോ വിരാടസ്യ മഹാത്മനഃ। ബ്രാഹ്മണാനാം ച വൃദ്ധാനാം ക്ഷത്രിയാണാം ച പശ്യതാം ।। 23
ആ മഹാത്മാവായ വിരാട്രാജാവും, ബ്രാഹ്മണരിലെ മൂപ്പന്മാരും, ക്ഷത്രിയന്മാരും എല്ലാം നോക്കി നിൽക്കുമ്പോൾ,
തസ്യാഃ പാദാഭിതപ്തായാ മുഖാദ്രുധിരമാസ്രവത് ।। 24
അവളുടെ കാലുകൾ വേദനയിൽ കത്തുമ്പോൾ അവളുടെ വായിൽ നിന്ന് രക്തം ഒഴുകി.
തതോ ദിവാകരേണാശു രാക്ഷസഃ സംനിയോജിതഃ। സ കീചകമപോവാഹ വാതവേഗേന ഭാരത ।। 25
അപ്പോൾ സൂര്യന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം ഒരു ഭയങ്കരൻ വേഗത്തിൽ വന്നു, ഭാരതാ, വാതത്തിന്റെ ശക്തിയിൽ കീചകനെ അകറ്റി കൊണ്ടുപോയി.
സ പപാത തദാ ഭൂമൌ രക്ഷോബലസമീരിതഃ । വിഘൂര്ണമാനോ നിശ്ചേഷ്ടശ്ഛിന്നമൂല ഇവ ദ്രുമഃ ।। 26
അവൻ ആ ഭയങ്കരന്റെ ബലത്തിൽ നിലത്തേക്ക് വീണു; വേരുമുറിഞ്ഞ മരംപോലെ ചുറ്റി വീണു, ജീവൻ ഇല്ലാതെ കിടന്നു.
താം ദൃഷ്ട്വാ തത്ര തേ സഭ്യാ ഹാഹാഭൂതാഃ സമന്തതഃ। ന യുക്തം സൂതപുത്രേതി കീചകേതി ച തേഽവദന്। കിമിയം വധ്യതേ ബാലാ കൃപണാ ചാപ്യബാന്ധവാ ।। 27
അവളെ അവിടെ കണ്ട സഭയിലെ എല്ലാവരും ദുഃഖത്തോടെ നിലവിളിച്ചു; 'ഇത് ശരിയല്ല, സൂതപുത്രാ!', 'കീചകാ!' എന്നിങ്ങനെ പറഞ്ഞു. 'ഈ ബാലതിയും, ദുർബലയും, ബന്ധുക്കളില്ലാത്തവളെ എന്തിനാണ് അടിക്കുന്നത്?'
തസ്യാമാസന്ഹി തേ പാര്ഥാഃ സഭായാം ഭ്രാതരസ്തഥാ । അമൃഷ്യമാണാഃ കൃഷ്ണായാഃ കീചകേന പദാ വധം ।। 28
അവിടെ, സഭയിൽ, അവളുടെ സഹോദരന്മാരായ പാർത്ഥന്മാർ ഇരുന്നു; കീചകൻ കൃഷ്ണയെ കാലുകൊണ്ട് അടിച്ചതു സഹിക്കാനാവാതെ അവർ കിടന്നു.
താം ദൃഷ്ട്വാ ഭീമസേനസ്യ ക്രോധാദാസ്രമവര്തത। ധൂമോച്ഛ്വാസഃ സമഭവന്നേത്രേ ചോച്ഛ്രിതപക്ഷ്മണീ । സസ്വേദാ ഭ്രുകുടീ ചോഗ്രാ ലലാടേ സമവര്തത ।। 29
അവളെ കണ്ടപ്പോൾ ഭീമസേനന്റെ കോപത്തിൽ കണ്ണുനീർ തുളുമ്പി; ശ്വാസം പുകപോലെ ഉയർന്നു, കണ്ണുകൾ വലിയതും കനത്ത പീലികളും, നെറ്റിയിൽ കഠിനമായ ചുണ്ടുപിടിയും, വിയർപ്പ് പൊട്ടി.
തസ്യ ഭീമോ വധപ്രേപ്സുഃ കീചകസ്യ ദുരാത്മനഃ। ദന്തൈര്ദന്താംസ്തദാ രോപാന്നിഷ്പിപേഷ മഹാമനാഃ ।। 30
കീചകനെ കൊല്ലാൻ ആഗ്രഹിച്ച് മഹാബലനായ ഭീമൻ ദന്തങ്ങൾക്കിടയിൽ ദന്തങ്ങൾ പിഴുതി, അതികോപത്തിൽ.
ഭൂയഃ സംചരിതഃ ക്രുദ്ധഃ സഹസോത്ഥായ ചാസനാത്। നിരൈക്ഷത ദ്രുമം ദീര്ഘം രാജാനം ചാപ്യവൈക്ഷത।। 31
വീണ്ടും കോപത്തോടെ അപ്രത്യക്ഷമായി എഴുന്നേറ്റു, ചുറ്റും നീണ്ട ഒരു മരമുണ്ടോ എന്ന് നോക്കി, രാജാവിനെയും നോക്കി.