പ്രണമന്തി ച യേ ത്വാം ഹി പ്രഭാതേ തു നരാ ഭുവി । ന തേഷാം ദുര്ലഭം കിംചിത്പുത്രതോ ധനതോപി വാ ।। 20
പൃഥ്വിയിൽ പ്രഭാതത്തിൽ നിന്നെ നമസ്കരിക്കുന്ന പുരുഷന്മാർക്ക് പുത്രനോ ധനമോ ലഭിക്കാത്തതു പോലുള്ള ഒന്നുമുണ്ടാകില്ല.
ദുര്ഗാത്താരയസേ ദുര്ഗേ തത്ത്വം ദുര്ഗാ സ്മൃതാ ജനൈഃ । കാന്താരേഷ്വവസന്നാനാം മഗ്രാനാം ച മഹാര്ണവേ। ദസ്യുഭിര്വാ നിരുദ്ധാനാം ത്വം ഗതിഃ പരമാ നൃണാമ് ।। 21
ദുർഗ്ഗേ, നീ അപകടങ്ങളിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കുന്നു; അതുകൊണ്ടാണ് ജനങ്ങൾ നിന്നെ ദുർഗ്ഗാ എന്ന് ഓർക്കുന്നത്. കാട്ടിൽ വഴിതെറ്റിയവർക്കും, മഹാസമുദ്രത്തിൽ മുങ്ങിയവർക്കും, കള്ളന്മാർ തടഞ്ഞവർക്കും നീ പരമാശ്രയമാണ്.
ജലപ്രതരണേ ചൈവ കാന്താരേഷ്വടവീഷു ച। യേ സ്മരന്തി മഹാദേവി ന ച സീദന്തി തേ നരാഃ ।। 22
ജലാശയങ്ങൾ കടക്കുമ്പോഴും കാട്ടിലും വനാന്തരങ്ങളിലും സഞ്ചരിക്കുമ്പോഴും നിന്നെ ഓർക്കുന്ന മഹാദേവിയെ ഓർക്കുന്ന പുരുഷന്മാർ ഒരിക്കലും ദുരിതത്തിൽ അകപ്പെടുകയില്ല.
ത്വം കീര്തിഃ ശ്രീര്ധൃതിഃ സിദ്ധിര്ഹ്രീര്വിദ്യാ സംതതിര്മതിഃ। സംധ്യാ രാത്രിഃ പ്രഭാ നിദ്രാ ജ്യോത്സ്നാ കാംതിഃക്ഷമാദയാ ।। 23
നീ പ്രശസ്തിയും ഐശ്വര്യവും ധൈര്യവും വിജയവും ലജ്ജയും ജ്ഞാനവും സന്തതിയും ബുദ്ധിയും സന്ധ്യയും രാത്രി വെളിച്ചവും ഉറക്കവും ചന്ദ്രികയും ഭംഗിയും ക്ഷമയും കരുണയും തന്നെയാണ്.
നൃണാം ച ബന്ധനം മോഹം പുത്രനാശം ധനക്ഷയമ്। വ്യാധിം മൃത്യും ഭയം ചൈവ പൂജിതാ നാശയിഷ്യസി ।। 24
ആരാധിക്കപ്പെടുമ്പോൾ, മനുഷ്യരുടെ ബന്ധനം, മോഹം, പുത്രനാശം, ധനനാശം, രോഗം, മരണം, ഭയം എന്നിവയെ നീ നശിപ്പിക്കും.
സോഹം രാജ്യാത്പരിഭ്രഷ്ടഃ ശരണം ത്വാം പ്രപന്നവാന് । പ്രണതശ്ച യഥാ മൂര്ധ്നാ തവ ദേവി സുരേശ്വരി ।। 25
രാജ്യം നഷ്ടപ്പെട്ട ഞാൻ നിന്നിൽ അഭയം തേടുന്നു; ദേവതകളുടെ രാജ്ഞിയായ ദേവിയേ, ഞാൻ തലകുനിച്ച് നിന്നെ വണങ്ങുന്നു.
ത്രാഹി മാം പദ്മപത്രാക്ഷി സത്യേ സത്യാ ഭവസ്വ നഃ। ശരണം ഭവ മേ ദുര്ഗേ ശരണ്യേ ഭക്തവത്സലേ ।। 26
താമരപ്പൂക്കണ്ണുള്ളേ, എന്നെ രക്ഷിക്കണേ. സത്യത്തിൽ ഞങ്ങളോടു സത്യസന്ധയായ് ദയയുള്ളവളാവണേ. ഭക്തന്മാരെ സ്നേഹിക്കുന്ന ദുർഗ്ഗേ, എന്നെ ആശ്രയമാക്കണേ.
ഏവം സ്തുതാ ഹി സാ ദേവീ ദര്ശയാമാസ പാണ്ഡവമ് । ഉപഗമ്യ തു രാജാനമിദം വചനമബ്രവീത് ।। 27
ഇങ്ങനെ സ്തുതിച്ചപ്പോൾ ആ ദേവി പാണ്ഡവനു പ്രത്യക്ഷമായി, രാജാവിനരികിൽ എത്തി ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു.
ശൃണു രാജന്മഹാബാഹോ മദീയം വചനം പ്രഭോ। ഭവിഷ്യത്യചിരാദേവ സംഗ്രാമേ വിജയസ്തവ ।। 28
രാജാവേ, മഹാബാഹുവേ, എന്റെ വാക്കുകൾ കേൾക്കൂ. ഉടൻ തന്നെ നീ യുദ്ധത്തിൽ വിജയിക്കും.
മമ പ്രസാദാന്നിര്ജിത്യ ഹത്വാ കൌരവവാഹിനീമ് । രാജ്യം നിഷ്കണ്ടകം കൃത്വാ ഭോക്ഷ്യസേ മേദിനീം പുനഃ ।। 29
എന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ, കൌരവസൈന്യത്തെ ജയിച്ച് സംഹരിച്ച്, രാജ്യം എല്ലാ ശത്രുക്കളുമില്ലാതെ ശുദ്ധമാക്കി, വീണ്ടും ഭൂമി ആസ്വദിക്കുമെന്നു ഞാൻ ഉറപ്പു പറയുന്നു.
ഭ്രാതൃഭിഃ സഹിതോ രാജന്പ്രീതിം പ്രാപ്സ്യസി പുഷ്കലാമ് । മത്പ്രസാദാച്ച തേ സൌഖ്യമാരോഗ്യം ച ഭവിഷ്യതി ।। 30
രാജാവേ, സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം നീ സമൃദ്ധമായ സന്തോഷം നേടും. എന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ നിനക്കും സുഖവും ആരോഗ്യവും ലഭിക്കും.
യേ ച സംകീര്തയിഷ്യന്തി ലോകേ വിഗതകല്മഷാഃ। തേഷാം തുഷ്ടാ പ്രദാസ്യാമി രാജ്യമായുര്വപുഃ സുതമ് ।। 31
ലോകത്ത് ആരെങ്കിലും പാപരഹിതരായി ഇതു പാരായണം ചെയ്താൽ, ഞാൻ സന്തോഷത്തോടെ അവർക്കു രാജ്യം, ദീർഘായുസ്, സൗന്ദര്യം, പുത്രന്മാർ എന്നിവ നൽകും.
പ്രവാസേ നഗരേ വാഽപി സംഗ്രാമേ ശത്രുസംകടേ । അടവ്യാം ദുര്ഗകാന്താരേ സാഗരേ ഗഹനേ ഗിരൌ ।। 32
പ്രവാസത്തിൽ ആയാലും, നഗരത്തിൽ ആയാലും, യുദ്ധത്തിൽ ആയാലും, ശത്രുക്കളുടെ ഭീഷണിയിൽ ആയാലും, കാടിലും, കല്ലാറിലും, സമുദ്രത്തിലും, മലകളുടെ ആഴത്തിലും ആയാലും,
യേ സ്മരിഷ്യന്തി മാം രാജന്യഥാഽഹം ഭവതാ സ്മൃതാ । ന തേഷാം ദുര്ലഭം കിംചിതസ്മിഁല്ലോകേ ഭവിഷ്യതി ।। 33
രാജാക്കന്മാർ എങ്ങനെ നീ എന്നെ ഓർത്തുവോ അതുപോലെ എന്നെ ഓർത്താൽ, ഈ ലോകത്ത് അവർക്കു ലഭിക്കാത്തത് ഒന്നുമുണ്ടാകില്ല.
ഇദം സ്തോത്രവരം ഭക്ത്യാ ശൃണുയാദ്വാ പഠേത വാ। തസ്യ സര്വാണി കാര്യാണി സിദ്ധിം യാസ്യന്തി പാണ്ഡവാഃ ।। 34
ആർ ഭക്തിയോടെ ഈ ഉത്തമസ്തോത്രം കേൾക്കുകയോ പാരായണം ചെയ്യുകയോ ചെയ്താൽ, പാണ്ഡവന്മാരേ, അവന്റെ എല്ലാ കാര്യങ്ങളും വിജയിക്കും.
മത്പ്രസാദാച്ച വഃ സര്വാന്വിരാടനഗരേ സ്ഥിതാന് । ന പ്രജ്ഞാസ്യന്തി കുരകോ നരാ വാ തന്നിവാസിനഃ ।। 35
എന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ, വിരാടനഗരിയിൽ താമസിക്കുന്ന നിങ്ങളെ, കൌരവർ അല്ലെങ്കിൽ ആ നഗരത്തിലെ മറ്റാരും തിരിച്ചറിയുകയില്ല.
ഇത്യുക്ത്വാ വരദാ ദേവീ യുധിഷ്ഠിരമരിംദമമ്। രക്ഷാം കൃത്വാ ച പാണ്ഡൂനാം തത്രൈവാന്തരധീയത ।।] 36
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, വരദായിനിയായ ദേവി, ശത്രുക്കളെ ജയിച്ച യുദ്ധിഷ്ഠിരനും പാണ്ഡവന്മാരെയും രക്ഷിച്ച്, അവിടെയേൽ അപ്രത്യക്ഷയായി.
തതസ്തു തേ പുണ്യജലാം ശിവാം ശുഭാം മഹര്ഷിഗന്ധര്വനിഷേവിതോദകാമ്। ത്രിലോകകാന്താമവതീര്യ ജാഹ്നവീമൃഷീംശ്ച ദേവാംശ്ച പിതൃനതപര്യന് ।। 1
അതിനുശേഷം അവർ മഹർഷിമാരും ഗന്ധർവന്മാരും ആരാധിക്കുന്ന, മൂന്ന് ലോകത്തിനും പ്രിയമായ, പുണ്യജലമായ, ശുഭമായ ജാഹ്നവിയിൽ ഇറങ്ങി, മഹർഷിമാർക്കും ദേവന്മാർക്കും പിതൃകൾക്കും അർഘ്യം അർപ്പിച്ചു.
വരപ്രദാനം ഹ്യനുചിന്ത്യ പാര്ഥിവേ ഹുത്വാഽഗ്നിഹോത്രം കൃതജപ്യമങ്ഗലഃ । ദിശം തഥൈന്ദ്രീമഭിതഃ പ്രപേദിവാന്കൃതാഞ്ജലിര്ധര്മമുപാഹ്വയച്ഛനൈഃ ।। 2
വരദാനം ഓർത്തു, അഗ്നിഹോത്രം ചെയ്തു, ജപവും മംഗളവും നിർവഹിച്ചു, അവർ കിഴക്കേ ദിശയിലേക്കു മുഖം തിരിച്ച് കയ്യുകൂപ്പി, ശാന്തമായി ധർമ്മത്തെ വിളിച്ചു.
വരപ്രദാനം മമ ദത്തവാന്പിതാ പ്രസന്നചേതാ വരദഃ പ്രജാപതിഃ । ജലാര്ഥിനോ മേ തൃഷിതസ്യ സോദരാ മയാ പ്രയുക്താ വിവിശുര്ജലാശയമ് ।। 3
വരദായകനായ എന്റെ പിതാവ് സന്തോഷത്തോടെ എന്നെ അനുഗ്രഹിച്ച് വരം നൽകി. വെള്ളം വേണ്ടിയുള്ള എന്റെ ദാഹിച്ച സഹോദരന്മാർ എന്റെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം ജലാശയത്തിലേക്ക് കയറി.
നിപാതിതാ യക്ഷവരേണ തേ വനേ മഹാഹവേ വജ്രഭൃതേവ ദാനവാഃ । മയാ ച ഗത്വാ വരദോ ഹി തോഷിതോ വിവക്ഷതാ പ്രശ്നസമുച്ചയം ഗുരുഃ ।। 4
കാടിൽ വലിയ യുദ്ധത്തിൽ, യക്ഷൻ അവരെ ഇടിച്ചുവീഴ്ത്തി, വജ്രധാരിയായ ഇന്ദ്രൻ ദാനവരെ പോലെ. ഞാൻ പോയി, വരദായകനായ ഗുരു സന്തോഷപ്പെട്ടു, എന്റെ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉത്തരം പറയാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.
സ മേ പ്രസന്നോ ഭഗവാന്വരം ദദൌ പരിഷ്വജംശ്ചാഹ തഥൈവ സൌഹൃദാത്। വൃണീഷ്വ യദ്വാഞ്ഛസി പാണ്ഡുനന്ദന സ്ഥിതോഽന്തരിക്ഷേ വരദോഽസ്മി പശ്യ മാമ് ।। 5
അവൻ സന്തോഷത്തോടെ എന്നെ വരദാനം നൽകി, സ്നേഹത്തോടെ അണകയാക്കി പറഞ്ഞു: 'പാണ്ഡുവിന്റെ മകനേ, നീ എന്ത് ആഗ്രഹിക്കുന്തോ അതു ചോദിക്കൂ. ഞാൻ ആകാശത്തിൽ വരദായകനായി നില്ക്കുന്നു, എന്നെ കാണൂ.'
സ വൈ മയോക്തോ വരദഃ പിതാ പ്രഭുഃ സദൈവ മേ ധര്മരതാ മതിര്ഭവേത്। ഇമേ ച ജീവന്തു മമാനുജാഃ പ്രഭോ വയം സ്വരൂപം ച ജയം തഥാഽഽപ്നുമഃ ।। 6
അപ്പോൾ ഞാൻ വരദായകനായ പിതാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'എന്റെ മനസ്സ് എപ്പോഴും ധർമ്മത്തിൽ ആസ്വാദനം ചെയ്യട്ടെ. എന്റെ സഹോദരന്മാർ ജീവിക്കട്ടെ. ഞങ്ങൾ നമ്മുടെ യഥാർത്ഥ രൂപവും വിജയവും നേടട്ടെ.'
ക്ഷമാ ച കീര്തിശ്ച യഥേപ്സിതം ഭവേദ്വ്രതം തു സത്യം ച സമാപ്തിരേവ ച। വരോ മമൈഷോസ്തു യഥാഽനുകീര്തിതോ ന തന്മൃഷാ ദേവവൃഷോ യഥാഽബ്രവീത് ।। 7
എനിക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള വിധത്തിൽ ക്ഷമയും കീർത്തിയും ലഭിക്കട്ടെ. എന്റെ വ്രതവും സത്യവും പൂർണ്ണതയിലേക്കെത്തട്ടെ. ഞാൻ പറഞ്ഞതുപോലെ ഈ വരം എനിക്കുണ്ടാകട്ടെ; ദേവേന്ദ്രൻ പറഞ്ഞതുപോലെ അത് അസത്യമായിരിക്കരുത്.
ഇത്യേവമുക്ത്വാ ധര്മാത്മാ ധര്മമേവാനുചിന്തയന്। തദൈവ തത്പ്രസാദേന രൂപമേവാഭവത്സ്വയമ് ।। 8
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, ധർമ്മത്തിൽ മാത്രം മനസ്സു നിർത്തിയ ധാർമ്മികൻ, അതേ അനുഗ്രഹം കൊണ്ടു ഉടൻ തന്നെ ആ രൂപം സ്വയം സ്വീകരിച്ചു.
സ വൈ ദ്വിജാതിസ്തരുണസ്ത്രിദണ്ഡഭൃത്കമണ്ഡലൂഷ്ണീഷധരോ വ്യജായത। സുരക്തമാഞ്ജിഷ്ഠവരാമ്ബരഃ ശിഖീ പവിത്രപാണിര്ദദൃശേ തദാഽദ്ഭുതമ് ।। 9
അപ്പോഴത്, യുവാവായ ഒരു ബ്രാഹ്മണൻ, മൂന്നു ദണ്ഡും കമണ്ഡലും ഉഷ്ണീഷവും ധരിച്ച്, കനിഞ്ഞ ചുവപ്പ് വസ്ത്രം ധരിച്ച്, ശിഖയും പവിത്രവും കൈയിൽ പിടിച്ച്, അത്ഭുതകരമായ ഒരു രൂപത്തിൽ അവിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
തഥൈവ തേഷാമപി ധര്മചാരിണാം യഥോചിതാര്ഹാഭരണാമ്ബരസ്രജഃ। ക്ഷണേന രാജന്നഭവന്മഹാത്മനാം പ്രശസ്തധര്മാഗ്ര്യഫലാഭികാങ്ക്ഷിണാമ് ।। 10
അതു പോലെ തന്നെ, മഹാത്മാക്കളായ മറ്റു ധർമ്മനിഷ്ഠരായവരും, ഉത്തമ ധർമ്മഫലങ്ങൾ ആഗ്രഹിച്ച്, യോജിച്ച അലങ്കാരങ്ങളും വസ്ത്രങ്ങളും പുഷ്പമാലകളും ഒറ്റ നിമിഷത്തിൽ അണിഞ്ഞു.
നവേന രൂപേണ വിശാംപതിര്യുതസ്ത്വഥര്വരൂപേണ ബഭൌ പ്രതാപവാന്। നിബദ്ധവൈഡൂര്യസിതാന്സകാഞ്ചനാന്നൃപസ്തഥാഽക്ഷാന്പരിവേഷ്ട്യ വാസസഃ ।। 11
പിന്നീട്, ജനങ്ങളുടെ രാജാവായവൻ പുതിയ രൂപം നേടി, ബ്രാഹ്മണന്റെ രൂപത്തിൽ, നീലയും പൊന്നും ചേർത്ത വസ്ത്രം ധരിച്ച്, തേജസ്സോടെ അവിടെ തിളങ്ങി.
തതോ വിരാടം പ്രഥമം യുധിഷ്ഠിരോ ദദര്ശ ദൂരാത്സുസമൃദ്ധതേജസമ്। അനന്തതേജോജ്വലിതം ഹുതാശനം ദുരാസദം തീക്ഷ്ണവിഷം യഥോരഗമ് ।। 12
അതിനുശേഷം, യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ ദൂരത്ത് നിന്ന് വിരാടിനെ കണ്ടു; അതീവ തേജസ്സോടെ, അനന്തമായ ഊർജ്ജത്തോടെ ദഹനശക്തിയുള്ള അഗ്നിപോലെയും, കഠിനവിഷമുള്ള പാമ്പുപോലെയും ഭയങ്കരനായി അവൻ തെളിഞ്ഞു.
സഭാസദം പ്രാഞ്ജലിഭിര്ജനൈര്വൃതം വിചിത്രനാനാവിധശസ്ത്രപാണിഭിഃ । ഉപായനൌഘൈഃ പ്രവിശദ്ഭിരാചിതം ദ്വിജൈശ്ച ശിക്ഷാക്ഷരമന്ത്രധാരിഭിഃ ।। 13
അവനെ ചുറ്റി, കയ്യിൽ ആയുധങ്ങൾ പിടിച്ച മനോഹരരായ ആളുകളും, കൈകൂപ്പി നിൽക്കുന്ന സഹവാസികളും, സമ്മാനങ്ങൾ കൊണ്ടുവരുന്ന ബ്രാഹ്മണന്മാരും, വിദ്യയും മന്ത്രങ്ങളും പഠിച്ചവരും ഉണ്ടായിരുന്നു.