വീരിണ്യാ സഹ സങ്ഗമ്യ ദക്ഷഃ പ്രാചേതസോ മുനിഃ। ആത്മതുല്യാനജനയത്സഹസ്രം സംശിതവ്രതാന്
പ്രചേതസിന്റെ പുത്രനായ ദക്ഷൻ, വീരിണിയുമായി ചേർന്ന്, തനിക്കു തുല്യരായ, വ്രതനിഷ്ഠരായ ആയിരം പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു.
സഹസ്രസങ്ഖ്യാനസംഭൂതാന്ദക്ഷപുത്രാംശ്ച നാരദഃ। മോക്ഷമധ്യാപയാമാസ സാങ്ഖ്യജ്ഞാനമനുത്തമമ്
ആ ആയിരം ദക്ഷപുത്രന്മാരെ നാരദൻ മോക്ഷമാർഗ്ഗവും ശ്രേഷ്ഠമായ സംഖ്യജ്ഞാനവും പഠിപ്പിച്ചു.
നാശാര്ഥം യോജയാമാസ ദിഗന്തജ്ഞാനകര്മസു'। തതഃ പഞ്ചാശതം കന്യാ പുത്രികാ അഭിസന്ദധേ। പ്രജാപതിഃ പ്രജാ ദക്ഷഃ സിസൃക്ഷുര്ജനമേജയ
അവരെ നാശത്തിലേക്കു നയിക്കുന്ന ജ്ഞാനാന്വേഷണങ്ങളിൽ നാരദൻ ഏർപ്പെടുത്തി. അതിനുശേഷം, സൃഷ്ടിയെ ആഗ്രഹിച്ച ദക്ഷൻ അമ്പത് പുത്രികളെ പുത്രികകളായി നിയമിച്ചു, ജനമേജയ.
ദദൌ ദശ സ ധര്മായ കശ്യപായ ത്രയോദശ। കാലസ്യ നയനേ യുക്താഃ സപ്തവിംശതിമിന്ദവേ
അവരിൽ പത്ത് ധർമ്മനു, പതിമൂന്ന് കശ്യപനു, സമയത്തിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ഇരുപത്തേഴു പെൺമക്കളെ സോമനു ദക്ഷൻ നൽകി.
ത്രയോദശാനാം പത്നീനാം യാ തു ദാക്ഷായണീ വരാ। മാരീചഃ കശ്യപസ്ത്വസ്യാമാദിത്യാന്സമജീജനത്
പതിമൂന്നു ഭാര്യമാരിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠയായ ദക്ഷപുത്രിയിൽ നിന്ന്, മാരീചിയും കശ്യപനും ആദിത്യന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു.
ഇന്ദ്രാദീന്വീര്യസംപന്നാന്വിവസ്വന്തമഥാപി ച। വിവസ്വതഃ സുതോ ജജ്ഞേ യമോ വൈവസ്വതഃ പ്രഭുഃ
അവരിൽ ശക്തിയുള്ള ഇന്ദ്രനും മറ്റുള്ളവരും, വിവസ്വാനും ജനിച്ചു. വിവസ്വാനിൽ നിന്ന് മഹാശക്തനായ യമൻ ജനിച്ചു.
മാര്താണ്ഡസ്യ യമീ ചാപി സുതാ രാജന്നജായത'। മാര്തണ്ഡസ്യ മനുര്ധീമാനജായത സുതഃ പ്രഭുഃ
മാർതാണ്ഡന്റെ മകളായ യമിയും, മാർതാണ്ഡനിൽ നിന്ന് ധീരനും മഹാശക്തനുമായ മനുവും ജനിച്ചു, മഹാരാജാവേ.
ധര്മാത്മാ സ മനുര്ധീമാന്യത്ര വംശഃ പ്രതിഷ്ഠിതഃ। മനോര്വംശോ മാനവാനാം തതോഽയം പ്രഥിതോഽഭവത്
ധാർമ്മികനും പ്രജ്ഞാവാനുമായ ആ മനുവിലാണ് വംശം സ്ഥാപിതമായത്. മനുവിന്റെ വംശത്തിൽ നിന്നാണ് മനുഷ്യവംശം പ്രശസ്തമായത്.
ബ്രഹ്മക്ഷത്രാദയസ്തസ്മാന്മനോര്ജാതാസ്തു മാനവാഃ। തതോഽഭവന്മഹാരാജ ബ്രഹ്മ ക്ഷത്രേണ സങ്ഗതമ്
മനുവിൽ നിന്ന് ബ്രാഹ്മണരും ക്ഷത്രിയരും മറ്റുള്ളവരും ജനിച്ചു. അങ്ങനെ, മഹാരാജാവേ, ബ്രഹ്മയും ക്ഷത്രവും ഒന്നായി ചേർന്നു.
ബ്രാഹ്മണാ മാനവാസ്തേഷാം സാങ്ഗം വേദമദാരയന്। വേനം ധൃഷ്ണും നരിഷ്യന്തം നാഭാഗേക്ഷ്വാകുമേവ ച
ആ മനുഷ്യബ്രാഹ്മണന്മാർ വേദവും അതിന്റെ ഉപാംഗങ്ങളും സംരക്ഷിച്ചു. വേനൻ, ധൃഷ്ണു, നരിഷ്യന്തൻ, നാഭാഗൻ, ഇക്ഷ്വാകു എന്നിവരും ഉണ്ടായിരിന്നു.
കാരൂഷമഥ ശര്യാതിം തഥാ ചൈവാഷ്ടമീമിലാമ്। പൃഷ്ടധ്രം നവമം പ്രാഹുഃ ക്ഷത്രധര്മപരായണമ്
കാറൂഷൻ, ശര്യാതി, എട്ടാമനായ ഇലിലൻ, ഒൻപതാമനായ ക്ഷത്രധർമ്മത്തിൽ അർപ്പിതനായ പൃഷധ്രൻ എന്നിവരും ഉണ്ടായിരിന്നു.
നാഭാഗാരിഷ്ടദശമാന്മനോഃ പുത്രാന്പ്രചക്ഷതേ। പഞ്ചാശത്തു മനോഃ പുത്രാസ്തഥൈവാന്യേഽഭവന്ക്ഷിതൌ
നാഭാഗനും അരിഷ്ടനും മനുവിന്റെ പത്താമത്തെ പുത്രന്മാരായി അറിയപ്പെടുന്നു. അങ്ങനെ, ഭൂമിയിൽ മനുവിന് അമ്പത് പുത്രന്മാരും മറ്റുള്ളവരും ഉണ്ടായിരുന്നു.
അന്യോന്യഭേദാത്തേ സര്വേ വിനേശുരിതി നഃ ശ്രുതമ്। പുരൂരവാസ്തതോ വിദ്വാനിലായാം സമപദ്യത
അവർ പരസ്പരവൈരാഗ്യം മൂലം എല്ലാം നശിച്ചു പോയി എന്ന് ഞങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്. അതിനുശേഷം ഇലയിൽ നിന്ന് ജ്ഞാനശാലിയായ പുരൂരവൻ ജനിച്ചു.
സാ വൈ തസ്യാഭവന്മാതാ പിതാ ചൈവേതി നഃ ശ്രുതമ്। ത്രയോദശ സമുദ്രസ്യ ദ്വീപാനശ്നന്പുരൂരവാഃ
അവളുടെ അമ്മയും അച്ഛനും ഒരാളായിരുന്നു എന്ന് ഞങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്. പുരൂരവൻ സമുദ്രത്തിലെ പതിമൂന്ന് ദ്വീപുകളും കീഴടക്കി.
അമാനുഷൈര്വൃതഃ സത്വൈര്മാനുഷഃ സന്മഹായശാഃ। വിപ്രൈഃ സ വിഗ്രഹം ചക്രേ വീര്യോന്മത്തഃ പുരൂരവാഃ
മഹാപ്രശസ്തനായ മനുഷ്യനായ പുരൂരവൻ, അമാനുഷികരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട്, സ്വശക്തിയിൽ മദിച്ചവനായി, ബ്രാഹ്മണന്മാരോടു ശത്രുതയിൽ ഏർപ്പെട്ടു.
ജഹാര ച സ വിപ്രാണാം രത്നാന്യുത്ക്രോശതാമപി। സനത്കുമാരസ്തം രാജന്ബ്രഹ്മലോകാദുപേത്യ ഹ
ബ്രാഹ്മണന്മാർ നിലവിളിച്ചിട്ടും, പുരൂരവൻ അവരുടെ രത്നങ്ങൾ പിടിച്ചെടുത്തു. അപ്പോൾ, രാജാവേ, സനത്കുമാരൻ ബ്രഹ്മലോകത്തിൽ നിന്ന് അവന്റെ അടുത്തെത്തി.
അനുദര്ശം തതശ്ചക്രേ പ്രത്യഗൃഹ്ണാന്ന ചാപ്യസൌ। തതോ മഹര്ഷിഭിഃ ക്രുദ്ധൈഃ സദ്യഃ ശപ്തോ വ്യനശ്യത
അവൻ അനുദർശം എന്ന ചടങ്ങ് നടത്തി, പക്ഷേ അതു സ്വീകരിച്ചില്ല. അതിനാൽ കോപിതരായ മഹർഷികൾ ഉടനെ അവനെ ശപിച്ചു; അപ്പോൾ അവൻ അപ്രത്യക്ഷനായി.
ലോഭാന്വിതോ ബലമദാന്നഷ്ടസംജ്ഞോ നരാധിപഃ। സ ഹി ഗന്ധര്വലോകസ്ഥാനുര്വശ്യാ സഹിതോ വിരാട്
ലാഭലോഭത്തിലും അധികാരത്തിന്റെ മദത്തിലുമാണ് ആ രാജാവ് ബോധംകെട്ടത്. ഗന്ധർവലോകത്തിൽ ഉർവശിയോടൊപ്പം വിരാട് നിലനിന്നു.
ആനിനായ ക്രിയാര്ഥേഽഗ്നീന്യഥാവദ്വിഹിതാംസ്ത്രിധാ। ഷട് സുതാ ജജ്ഞിരേ ചൈലാദായുര്ധീമാനമാവസുഃ
അവൻ നിർദ്ദേശിച്ചപോലെ മൂന്നു വിധത്തിൽ യജ്ഞത്തിനായി അഗ്നികളെ കൊണ്ടുവന്നു. ചൈലനിൽ നിന്ന് ആറു പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു: ആയു, ധീമാൻ, അമാവസു,
ദൃഢായുശ്ച വനായുശ്ച ശതായുശ്ചോര്വശീസുതാഃ। നഹുഷം വൃദ്ധശര്മാണം രജിം ഗയമനേനസമ്
അതുപോലെ ദൃഢായു, വനായു, ശതായു എന്നിങ്ങനെ ഉർവശിയുടെ പുത്രന്മാരും; നഹുഷൻ, വൃദ്ധശർമ, രജിയ്, ഗയ, അനേനസൻ എന്നിവരും.
സ്വര്ഭാനവീ സുതാനേതാനായോഃ പുത്രാന്പ്രചക്ഷതേ। ആയുഷോ നഹുഷഃ പുത്രോ ധീമാന്സത്യപരാക്രമഃ
സ്വർഭാനുവിന്റെ മകളുടെ ഈ പുത്രന്മാരാണ് പറയപ്പെടുന്നത്. ആയുവിന്റെ പുത്രന്മാരിൽ നഹുഷൻ ധീരനും സത്യപരാക്രമിയുമായിരുന്നു.
രാജ്യം ശശാസ സുമഹദ്ധര്മേണ പൃഥിവീപതേ। പിതൄന്ദേവാനൃഷീന്വിപ്രാന്ഗന്ധര്വോരഗരാക്ഷസാന്
നഹുഷൻ, ഭൂമിയുടെ രാജാവ്, വലിയ ഒരു രാജ്യം ധർമ്മത്തോടെ ഭരിച്ചു; പിതൃകൾ, ദേവന്മാർ, ഋഷിമാർ, ബ്രാഹ്മണർ, ഗന്ധർവർ, പാമ്പുകൾ, രാക്ഷസന്മാർ എന്നിവരെ സംരക്ഷിച്ചു.
നഹുഷഃ പാലയാമാസ ബ്രഹ്മക്ഷത്രമഥോ വിശഃ। സ ഹത്വാ ദസ്യുസംഘാതാനൃഷീന്കരമദാപയത്
നഹുഷൻ ബ്രാഹ്മണരെയും ക്ഷത്രിയരെയും ജനങ്ങളെയും സംരക്ഷിച്ചു; കള്ളന്മാരുടെ കൂട്ടങ്ങളെ തകർത്തു, ഋഷിമാർക്ക് ഭയമില്ലാത്ത ജീവിതം നൽകി.
പശുവച്ചൈവ താന്പൃഷ്ഠേ വാഹയാമാസ വീര്യവാന്। കാരയാമാസ ചേന്ദ്രത്വമഭിഭൂയ ദിവൌകസഃ
അവൻ ശക്തനായതുകൊണ്ട്, അവരെ പശുക്കളെപ്പോലെ തന്റെ പുറത്ത് ചുമപ്പിച്ചു; ദിവ്യലോകവാസികളെ കീഴടക്കി, സ്വയം ഇന്ദ്രനായി.
തേജസാ തപസാ ചൈവ വിക്രമേണൌജസാ തഥാ। `വിശ്ലിഷ്ടോ നഹുഷഃ ശപ്തഃ സദ്യോ ഹ്യജഗരോഽഭവത്'। യതിം യയാതിം സംയാതിമായാതിമയതിം ധ്രുവമ്
തന്റെ തേജസും തപസ്സും വീര്യവും ബലവുംകൊണ്ട് നഹുഷൻ അഹങ്കാരത്തിൽ മുങ്ങി; ശപിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ ഉടനെ പാമ്പായി മാറി. അവനു യതി, യയാതി, സംയാതി, ആയാതി, മയാതി, ധ്രുവൻ എന്നിങ്ങനെ പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു.
നഹുഷോ ജനയാമാസ ഷട് സുതാന്പ്രിയവാദിനഃ। യതിസ്തു യോഗമാസ്ഥായ ബ്രഹ്മീഭൂതോഽഭവന്മുനിഃ
നഹുഷൻ സ്നേഹപൂർവ്വം സംസാരിക്കുന്ന ആറു പുത്രന്മാരെ ജനിപ്പിച്ചു; യതി യോഗം സ്വീകരിച്ച് ബ്രഹ്മസ്വരൂപനായ ഒരു മഹർഷിയായി.
യയാതിര്നാഹുഷഃ സമ്രാഡാസീത്സത്യപരാക്രമഃ। സ പാലയാമാസ മഹീമീജേ ച ബഹുഭിര്മഖൈഃ
നഹുഷന്റെ പുത്രനായ യയാതി സത്യപരാക്രമിയായിരുന്നു; അവൻ ഭൂമിയെ ഭരിക്കുകയും അനേകം മഹായജ്ഞങ്ങൾ നടത്തുകയും ചെയ്തു.
അതിഭക്ത്യാ പിതൄനര്ചന്ദേവാംശ്ച പ്രയതഃ സദാ। അന്വഗൃഹ്ണാത്പ്രജാഃ സര്വാ യയാതിരപരാജിതഃ
അവൻ അതിയായ ഭക്തിയോടെ പിതൃകളെയും ദേവന്മാരെയും എപ്പോഴും ശുദ്ധിയോടെ ആരാധിച്ചു; ജയിക്കാനാവാത്ത യയാതി എല്ലാ ജനങ്ങളെയും സംരക്ഷിച്ചു.
തസ്യ പുത്രാ മഹേഷ്വാസാഃ സര്വൈഃ സമുദിതാ ഗുണൈഃ। ദേവയാന്യാം മഹാരാജ ശര്മിഷ്ഠായാം ച ജജ്ഞിരേ
അവന്റെ പുത്രന്മാർ മഹാശക്തരായ വില്ലാളികളും എല്ലാ ഗുണങ്ങളിലും സമ്പന്നരുമായിരുന്നു; മഹാരാജാവേ, അവർ ദേവയാനിയിലും ശർമിഷ്ഠയിലും ജനിച്ചു.
ദേവയാന്യാമജായേതാം യദുസ്തുര്വസുരേവ ച। ദ്രുഹ്യുശ്ചാനുശ്ച പൂരുശ്ച ശര്മിഷ്ഠായാം ച ജജ്ഞിരേ
ദേവയാനിയിൽ നിന്ന് യദുവും തുര്വസുവും ജനിച്ചു; ശർമിഷ്ഠയിൽ നിന്ന് ദ്രുഹ്യു, അനു, പുരു എന്നിവരും ജനിച്ചു.