അഥാബ്രവീദ്ഭീമസേനം കുനതീപുത്രോ യുധിഷ്ഠിരഃ। നകുലഃ സഹദേവശ്ച ബീഭത്സുശ്ച പരംതപ
അപ്പോൾ കുന്തിദേവിയുടെ മകൻ യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ ഭീമസേനനോടും നകുലനോടും സഹദേവനോടും അർജുനനോടും പറഞ്ഞു:
ചിരംഗതാസ്തോയഹേതോര്ന ചാഗച്ഛന്തി ഭാരത। താംശ്ചൈവാനയ ഭദ്രം തേ പാനീയം ച ത്വമാനയ
വെള്ളത്തിനായി പോയിട്ട് വളരെ നേരമായിട്ടും അവർ വരുന്നില്ല, ഭാരതവംശജനായ നീ. നീ അവരെ കൊണ്ടുവാ, വെള്ളവും കൊണ്ടുവാ, നിനക്ക് എല്ലാ നല്ലതും സംഭവിക്കട്ടെ.
ഭീമസേനസ്തഥേത്യുക്ത്വാ തം ദേശം പ്രത്യപദ്യത। രയത്രതേ പുരുഷവ്യാഘ്രാ ഭ്രാതരോസ്യ നിപാതിതാഃ
'ശരി' എന്ന് പറഞ്ഞ് ഭീമസേനൻ ആ സ്ഥലത്തേക്ക് പോയി. അവിടെ ആ പുരുഷസിംഹൻ തന്റെ സഹോദരന്മാർ നിലത്തു വീണിരിക്കുന്നതുകണ്ടു.
താന്ദൃഷ്ട്വാ ദുഃഖിതോ ഭീമസ്തൃഷയാ ച പ്രപീഡിതഃ। അമന്യത മഹാബാഹുഃ കര്മ തദ്യക്ഷരക്ഷസാമ്
അവരെ കണ്ടപ്പോൾ ഭീമൻ ദുഃഖിതനായി, ദാഹത്തിൽ വല്ലാതെ പീഡിതനായി, ശക്തിയുള്ള ഭുജങ്ങൾ ഉള്ളവൻ ഇതെല്ലാം യക്ഷൻ അല്ലെങ്കിൽ രാക്ഷസൻ ചെയ്തതാണെന്ന് കരുതിച്ചു.
സചിന്തയാമാസ തദാ യോദ്ധവ്യം ധ്രുവമദ്യ മേ। പാസ്യാമി താവത്പാനീയമിതി പാര്ഥോ വൃകോദരഃ
അപ്പോൾ അവൻ മനസ്സിൽ വിചാരിച്ചു: 'ഇന്ന് ഞാൻ തീർച്ചയായും യുദ്ധം ചെയ്യേണ്ടി വരും; ആദ്യം ഞാൻ വെള്ളം കുടിക്കണം,' എന്ന് വൃകോദരനായ പാർത്ഥൻ തീരുമാനിച്ചു.
തതോഽഭ്യധാവത്പാനീയം പിപാസുഃ പുരുഷര്ഷഭഃ
അതിനുശേഷം, ദാഹം അതിരുകടന്ന പുരുഷശ്രേഷ്ഠൻ വെള്ളം കുടിക്കാൻ ഓടി.
മാ താത സാഹസംകാര്ഷീര്മമ പൂര്വപരിഗ്രഹഃ। പ്രശ്നാനുക്ത്വാ തു കൌന്തേയ തതഃ പിബ ഹരസ്വ ച
'കുഞ്ഞേ, നീ അത്യാഹിതം ചെയ്യരുത്; ഈ വെള്ളത്തിന് ആദ്യം അവകാശം എനിക്ക് ആണ്. കുന്തിദേവിയുടെ മകനേ, ആദ്യം ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉത്തരം പറയൂ, പിന്നെ വെള്ളം കുടിക്കാനും കൊണ്ടുപോകാനും കഴിയൂ.'
ഏവമുക്തസ്തദാ ഭീമോ യക്ഷേണാമിതതേജസാ। അനുക്ത്വൈവ തു താന്പ്രശ്നാന്പീത്വൈവ നിപപാത ഹ
അങ്ങനെ അതിവിശാലമായ തേജസ്സുള്ള യക്ഷൻ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ഭീമൻ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉത്തരം പറയാതെ വെള്ളം കുടിച്ചു, ഉടനെ നിലത്തു വീണു.
തതഃ കുന്തീസുതോ രാജാ പ്രചിന്ത്യ പുരുഷര്ഷഭഃ। `ആത്മനാഽഽത്മാനമന്വിഷ്യ വിചാരമകരോത്പ്രഭുഃ
അതിനുശേഷം കുന്തിദേവിയുടെ മകനായ രാജാവ്, പുരുഷശ്രേഷ്ഠനായ യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ, ആ സംഭവങ്ങൾ ആലോചിച്ച്, തന്റെ മനസ്സിൽ ആഴമായി പരിശോധിച്ചു.
തതശ്ചിരഗതാന്ഭ്രാതൃനഥാഽഽജ്ഞായ യുധിഷ്ഠിരഃ। ചിരായമാണാന്ബഹുശഃ പുനഃ പുനരുവാചഹ
അതിനുശേഷം, സഹോദരന്മാർ ഏറെ നേരമായി പോയിട്ടും വരാത്തത് മനസ്സിലാക്കി, യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ പലതവണ അവരെ വിളിച്ചു, അവരുടെ താമസത്തിൽ ആശ്ചര്യപ്പെട്ടു.
കിംസ്വിദ്വനമിദം ദഗ്ധം കിംഖിദ്ദൃഷ്ടോ മൃതോ ഭവേത്। പ്രഹരന്തോ മഹാഭൂതം ശപ്താസ്തേനാഥ തേഽപതന്
'എന്താണ് സംഭവിച്ചത്? ഈ കാട് കത്തിക്കളഞ്ഞോ? എന്തെങ്കിലും കണ്ടിട്ടോ മരിച്ചോ? അവർ ഏതെങ്കിലും മഹാശക്തിയുള്ളവനെ ആക്രമിച്ച് ശാപം കിട്ടി വീണോ?''
ന പശ്യന്ത്യഥവാ വീരാഃ പാനീയം യത്രതേ ഗതാഃ। അന്വിച്ഛദ്ഭിര്വനേ തോയം കാലോഽയമതിപാതിതഃ
അല്ലെങ്കിൽ, വീരന്മാർ പോയ സ്ഥലത്ത് വെള്ളം കാണുന്നില്ലേ? കാട്ടിൽ വെള്ളം അന്വേഷിച്ച് തിരഞ്ഞു നടക്കുമ്പോൾ, വളരെ സമയം കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.'
കിംനു തത്കാരണം യേന നായാന്തി പുരുഷര്ഷഭാഃ। ഗച്ഛാമ്യേഷാം പദം ദ്രഷ്ടുമിതി കൃത്വാ യുധിഷ്ഠിരഃ
എന്താണ് ഈ മഹാന്മാർ മടങ്ങിവരാത്തതിന്റെ കാരണം? ഇവരുടെ വഴി നോക്കാൻ ഞാൻ പോകാം എന്നു യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ തീരുമാനിച്ചു.
സമുത്ഥായ മഹാബുദ്ധിര്ദഹ്യമാനേന ചേതസാ। വ്യപേതജനനിര്ഘോഷം പ്രവിവേശ മഹാവനമ്
ആ മഹാനായ മനസ്സുകാരൻ, മനസ്സ് വേദനയിൽ കത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കെ എഴുന്നേറ്റ്, മനുഷ്യരുടെ ശബ്ദങ്ങൾ ഇല്ലാതായ വലിയ കാടിലേക്ക് കടന്നു入り.
രുരുഭിശ്ച വരാഹൈശ്ച പക്ഷിഭിശ്ച നിഷേവിതമ്। നീലഭാസ്വരവര്ണൈശ്ച പാദപൈരുശോഭിതമ്
ആ കാട് മാൻമരങ്ങളും പന്നികളും പക്ഷികളും നിറഞ്ഞതായിരുന്നു, നീലയും പൊന്നും നിറമുള്ള തഴുക്കളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നതും.
ഭ്രമരൈരുപഗീതം ച പക്ഷിഭിശ് സമന്തതഃ। `മൃദുശാഡ്വലസംകീര്ണഭൂമിഭാഗം മനോഹരമ്
അവിടെയെങ്ങുമുള്ള തവളകളും പക്ഷികളും ചേർന്ന് പാടുന്ന ശബ്ദവും, മൃദുവായ പച്ച പുല്ല് വിരിഞ്ഞ മനോഹരമായ നിലവും ആ കാടിന് ഉണ്ടായിരുന്നു.
സ ഗച്ഛന്കാനനേ തസ്മിന്ഹേമജാലപരിഷ്കൃതമ്। ദദര്ശ തത്സരഃ ശ്രീമാന്വിശ്വകര്മകൃതം യഥാ
അവൻ ആ കാട്ടിലൂടെ നടക്കുമ്പോൾ പൊന്നിൻ ചുരുളുകൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട ഒരു മനോഹരമായ തടാകം, വിശ്വകർമ്മ തന്നെ ഉണ്ടാക്കിയതുപോലെ, അവിടെ കണ്ടു.
ഉപേതം നലിനീജാലൈഃ സിന്ധുവാരൈഃ സചേതസൈഃ। കേതകൈഃ കരവീരൈശ്ച പിപ്പലൈശ്ചൈവ സംവൃതമ്
അത് പടർന്നു വിരിഞ്ഞ കമലങ്ങളാൽ, പൂത്ത സിന്ദുവാരപ്പൂക്കളാൽ, കേതകിയും കരവീരവും നിറഞ്ഞു, പിപ്പലമരങ്ങളുടെ തണലിലായിരുന്നു.
തതോ ധര്മസുതഃ ശ്രീമാന്ഭ്രാതൃദര്ശനലാലസഃ'। ശ്രമാര്തസ്തദുപാഗമ്യ സരോ ദൃഷ്ട്വാഽഥ വിസ്മിതഃ
അപ്പോൾ ധർമ്മപുത്രനായ മഹാബലൻ, സഹോദരന്മാരെ കാണാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, ക്ഷീണിച്ച അവസ്ഥയിൽ അവിടെ എത്തി, ആ തടാകം കണ്ടപ്പോൾ അത്ഭുതപ്പെട്ടു.
തതസ്തേ യക്ഷവചനാദുദതിഷ്ഠന്ത പാണ്ഡവഃ। ക്ഷുത്പിപാസേ ച സര്വേഷാം ക്ഷണേന വ്യപഗച്ഛതാമ്
അതിനുശേഷം യക്ഷന്റെ കല്പനപ്രകാരം പാണ്ഡവന്മാർ എഴുന്നേറ്റു, ഒറ്റ നിമിഷത്തിൽ എല്ലാവരുടെയും വിശപ്പും ദാഹവും മാറി.
സരസ്യേകേന പാദേന തിഷ്ഠന്തമപരാജിതമ്। പൃച്ഛാമി കോ ഭവാന്ദേവോ ന മേ യക്ഷോ മതോ ഭവാന്
തടാകത്തിൽ ഒരു കാൽ കൊണ്ട് നില്ക്കുന്ന ജയിക്കാനാവാത്തവനെ കണ്ടു ഞാൻ ചോദിക്കുന്നു: ആരാണ് നിങ്ങൾ, ദേവനേ? നിങ്ങൾക്ക് യക്ഷൻ എന്നതുപോലെ തോന്നുന്നില്ല.
ബസൂനാം വാ ഭവാനേകോ രുദ്രാണാമഥവാ ഭവാന്। അഥവാ മരുതാം ശ്രേഷ്ഠോ വജ്രീ വാ ത്രിദശേശ്വരഃ
നീ വസുക്കളിൽ ഒരാളോ, അല്ലെങ്കിൽ രുദ്രന്മാരിൽ ഒരാളോ? അല്ലെങ്കിൽ മരുതുകളിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠനോ, അതോ ഇടിയുണ്ടാക്കുന്ന ആയുധം കൈവശമുള്ള ദേവന്മാരുടെ അധിപനോ?
മമ ഹി ഭ്രാതര ഇമേ സഹസ്രശതയോധിനഃ। തം യോധം ന പ്രപശ്യാമി യേന സര്വേ നിപാതിതാഃ
എന്റെ സഹോദരന്മാർ എല്ലാം ആയിരക്കണക്കിന് ശത്രുക്കളെ നേരിടാൻ കഴിവുള്ള വീരന്മാരാണ്. എന്നാൽ അവരെ എല്ലാവരെയും തോൽപ്പിച്ച ആ യോദ്ധാവിനെ ഞാൻ കാണുന്നില്ല.
സുഖം പ്രതി പ്രബുദ്ദാനാമിന്ദ്രിയാണ്യുപലക്ഷയേ। സ ഭവാന്സുഹൃദോസ്മാകമഥവാ നഃ പിതാ ഭവാന്
ഇവിടെ ഉണർന്നിരിക്കുന്നവരുടെ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ സുഖത്തോടെ നിലകൊള്ളുന്നുവെന്ന് ഞാൻ കാണുന്നു. അതിനാൽ, നീ ഞങ്ങളുടെ സ്നേഹിതനോ, അല്ലെങ്കിൽ ഞങ്ങളുടെ പിതാവോ ആയിരിക്കാം.
അഹംതേ ജനകസ്താത ധര്മോ മൃദുപരാക്രമ। ത്വാം രദിദൃക്ഷുരനുപ്രാപ്തോ വിദ്ധി മാം ഭരതര്ഷഭ
കുഞ്ഞേ, ഞാൻ തന്നെയാണ് നിന്റെ പിതാവായ ധർമ്മൻ — സ്നേഹവും വിനയവും നിറഞ്ഞവൻ. നിന്നെ കാണാൻ ആഗ്രഹിച്ചാണ് ഞാൻ ഇവിടെ വന്നത്. ഭാരതവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠാ, എന്നെ തിരിച്ചറിയണം.
യശഃ സത്യംദമഃ ശൌചമാര്ജവം ഹ്രീരചാപലമ്। ദാനം തപോ ബ്രഹ്മചര്യമിത്യേതാസ്തനവോ മമ
പ്രശസ്തി, സത്യനിഷ്ഠ, ആത്മനിയന്ത്രണം, ശുദ്ധി, നേരായ മനസ്സ്, ലജ്ജ, ചഞ്ചലത്വമില്ലായ്മ, ദാനശീലം, തപസ്സു, ബ്രഹ്മചര്യമായ ജീവിതം — ഇവയൊക്കെയാണ് എന്റെ അവയവങ്ങൾ.
അഹിംസാ സമതാ ശാന്തിസ്തപഃ ശൌചമമത്സരഃ। ദ്വാരാണ്യേതാനി മേ വിദ്ധി പ്രിയോ ഹ്യസി സുതോ മമ
അഹിംസ, സമത, ശാന്തി, തപസ്സു, ശുദ്ധി, അസൂയയില്ലായ്മ — ഇവയെ എന്റെ വാതിലുകൾ എന്ന് നീ അറിഞ്ഞിരിക്കണം. നീ എനിക്ക് പ്രിയപ്പെട്ട മകനാണ്.
ദിഷ്ട്യാ പഞ്ചസു രക്തോസി ദിഷ്ട്യാ തേ ഷട്രപദീ ജിതാ। ദ്വേ പൂര്വേ മധ്യമേ ദ്വേ ച ദ്വേ ശാന്തേ സാംപരായികേ ।। $
നിന്റെ ഭാഗ്യത്താൽ നീ അഞ്ചെണ്ണം ജയിച്ചു, ഭാഗ്യത്താൽ തന്നെ ആറു പടികൾ നീ കടന്നു. രണ്ടെണ്ണം ആദിയിൽ, രണ്ടെണ്ണം മദ്ധ്യത്തിൽ, രണ്ടെണ്ണം സമാധാനവും അന്തിമവുമാണ്.
ധ്രമോഽഹമിതി ഭദ്രം തേ ജിജ്ഞാസുസ്ത്വാമിഹാഗതഃ। ആനൃശംസ്യേന തുഷ്ടോസ്മി വരം ദാസ്യാമി തേഽനഘ
ഞാൻ ധർമ്മൻ തന്നെയാണ്; നിനക്ക് ആശംസകൾ! നിന്നെ പരീക്ഷിക്കാൻ ഞാൻ ഇവിടെ വന്നു. നിന്റെ ദയാലുത്വം കണ്ടു ഞാൻ സന്തോഷിച്ചു; പാപരഹിതനായ നീക്ക് ഞാൻ ഒരു വരം നൽകാം.
വരം വൃണീഷ്വ രാജേന്ദ്രദാതാ ഹ്യസ്മി തവാനഘ। യേ ഹി മേ പുരുഷാ ഭക്താ ന തേഷാമസ്തി ദുര്ഗതിഃ
രാജാവേ, നീ ഒരു വരം ചോദിക്കൂ, ഞാൻ നിന്നെ അനുഗ്രഹിക്കാൻ തയ്യാറാണ്. എന്നെ ഭക്തിയോടെ ആരാധിക്കുന്നവർക്കു ദുർഭാഗ്യം ഉണ്ടാവില്ല.