തതോഽഗ്നിമാനയിത്വേഹ ജ്വാലയിപ്യാമി സര്വതഃ। കാഷ്ഠാനീമാനി സന്തീഹ ജഹി സംതാപമാത്മനഃ
അതുകൊണ്ട് ഞാൻ ഇവിടെ തീ കൊണ്ടുവന്ന് ചുറ്റും തെളിയിക്കും. ഇവിടെ മരച്ചില്ലകൾ ഉണ്ട്—നിന്റെ വിഷമം വിട്ടുകളയൂ.
യദി നോത്സഹസേ ഗന്തും സരുജം ത്വാം ഹി ലക്ഷയേ। ന ച ജ്ഞാസ്യസി പന്ഥാനം തമസാ സംവൃതേ വനേ
നിനക്ക് പോകാൻ കഴിയുന്നില്ലെങ്കിൽ, കാരണം ഞാൻ ഇപ്പോഴും നിനക്ക് വേദനയുണ്ടെന്ന് കാണുന്നു, ഈ ഇരുണ്ട കാട്ടിൽ നീ വഴിയെ തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയില്ല.
ശ്വഃ പ്രഭാതേ വനേ ദൃശ്യേ യാസ്യാവോഽനുമതേ തവ। വസാവേഹ ക്ഷപാമേകാം രുചിതം യദി തേഽനഘ
നാളെ രാവിലെ കാട് കാണാവുന്നപ്പോൾ നിനക്ക് ഇഷ്ടമാണെങ്കിൽ നാം പോകാം. ഈ ഒരു രാത്രി ഇവിടെ താമസിക്കാം, നിർമലയേ.
ശിരോരുജാ നിവൃത്താ മേ സ്വസ്ഥാന്യങ്ഗാനി ലക്ഷയേ। മാതാപിതൃഭ്യാമിച്ഛാമി സംയോഗം ത്വത്പ്രസാദജമ്
എന്റെ തലവേദന മാറി, ശരീരഭാഗങ്ങൾ എല്ലാം സുഖമാണ്. നിന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ ഞാൻ അമ്മയെയും അച്ഛനെയും വീണ്ടും കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
ന കദാചിദ്വികാലേ ഹി ഗതപൂര്വോഹമാശ്രമാത്। അനാഗതായാം സന്ധ്യായാം മാതാ മേ പ്രരുണദ്ധി മാമ്
ഞാൻ ഒരിക്കലും അനാവശ്യ സമയത്ത് ആശ്രമം വിട്ടുപോകാറില്ല; സന്ധ്യാകാലം എത്തുന്നതിന് മുമ്പ് അമ്മ എന്നെ തടയാറുണ്ട്.
ദിവാഽപിമയി നിഷ്ക്രാന്തേ സന്തപ്യേതേ ഗുരൂ മമ। വിചിനോതി ഹി മാം താതഃ സഹൈവാശ്രമവാസിഭിഃ
പകൽപോലും ഞാൻ പുറത്തുപോകുമ്പോൾ എന്റെ മൂപ്പന്മാർ വിഷമിക്കുന്നു; അപ്പൻ ആശ്രമവാസികളോടൊപ്പം എന്നെ അന്വേഷിക്കാറുണ്ട്.
മാത്രാ പിത്രാ ച സുഭൃശം ദുഃഖിതാഭ്യാമഹം പുരാ। ഉപാലബ്ധശ്ച ബഹുശശ്ചിരേണാഗച്ഛസീതി ഹി
മുൻകാലങ്ങളിൽ, ദുഃഖിതരായ അമ്മയും അപ്പനും എന്നെ പലതവണ വൈകി വരുന്നതിന് ശാസിച്ചിരുന്നു.
കാത്വവസ്ഥാ തയോരദ്യ മദര്ഥമിതി ചിന്തയേ। തയോരദൃശ്യേ മയി ച മഹദ്ദുഃഖം ഭവിഷ്യതി
ഇന്ന് എന്റെ കാരണത്താൽ അവർ എങ്ങനെയിരിക്കും എന്ന് ഞാൻ ചിന്തിക്കുന്നു; അവർ എന്നെ കാണാതിരുന്നാൽ വലിയ ദുഃഖം അവരെ പിടിക്കും.
പുരാ മാമൂചതുശ്ചൈവ രാത്രാവസ്രായമാണകൌ। ഭൃശം സുദുഃഖിതൌ വൃദ്ധൌ ബഹുശഃ പ്രീതിസംയുതൌ
മുന്പ് രാത്രിയിൽ, വൃദ്ധരായ എന്റെ അമ്മയും അപ്പനും, വലിയ ദുഃഖത്തിലും സ്നേഹത്തോടുകൂടി എന്നോട് സംസാരിച്ചിരുന്നു.
ത്വയാ ഹീനൌ ന ജീവാവ മുഹൂര്തമപി പുത്രക। യാവദ്ധരിഷ്യസേ പുത്ര താവന്നൌ ജീവിതം ധ്രുവമ്
കുഞ്ഞേ, നിന്നില്ലാതെ ഞങ്ങൾ ഒരു നിമിഷം പോലും ജീവിക്കാനാവില്ല; നീ ഉണ്ടെങ്കിൽ മാത്രമേ ഞങ്ങളുടെ ജീവൻ ഉറപ്പുള്ളൂ.
വൃദ്ധയോരന്ധയോര്ദൃഷ്ടിസ്ത്വയി വംശഃ പ്രതിഷ്ഠിഃ। ത്വയി പിണ്ഡശ്ച കീര്തിശ്ച സന്താനശ്ചാവയോരിതി
വൃദ്ധരായ കുരുടന്മാരായ ഞങ്ങൾക്ക് നീ കണ്ണാണ്, വംശത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനമാണ്, പിണ്ഡവും, കീർത്തിയും, സന്തതിയും നീയാണെന്ന് അവർ പറഞ്ഞു.
മാതാ വൃദ്ധാ പിതാ വൃദ്ധസ്തയോര്യഷ്ടിരഹം കില। തൌ രാത്രൌ മാമപശ്യന്തൌ കാമവസ്ഥാം ഗമിഷ്യതഃ
എന്റെ അമ്മയും അപ്പനും വൃദ്ധരാണ്, ഞാൻ അവർക്കു താങ്ങാണ്; അവർ രാത്രിയിൽ എന്നെ കാണാതിരുന്നാൽ അവർ ദയനീയമായ അവസ്ഥയിലാകും.
നിദ്രായാശ്ചാഭ്യസൂയാമി യസ്യാ ഹേതോഃ പിതാ മമ। മാതാ ച സംശയം പ്രാപ്താ മത്കൃതേഽനപകാരിണീ
ഉറക്കത്തിനെ ഞാൻ ദ്വേഷിക്കുന്നു, അതിനാൽ അപ്പനും കുറ്റമില്ലാത്ത അമ്മയും എന്റെ കാരണത്താൽ ആശങ്കപ്പെടുന്നു.
അഹം ച സംശയം പ്രാപ്തഃ കൃച്ഛ്രാമാപദമാസ്ഥിതഃ। മാതാപിതൃഭ്യാം ഹി വിനാ നാഹം ജീവിതുമുത്സഹേ
ഞാനും ഇപ്പോൾ വലിയ വിഷമത്തിലായിരിക്കുന്നു; അമ്മയില്ലാതെ അപ്പനില്ലാതെ ഞാൻ ജീവിക്കാൻ കഴിയില്ല.
വ്യക്തമാകുലയാ ബുദ്ധ്യാ പ്രജ്ഞാചക്ഷുഃ പിതാ മമ। ഏകൈകമസ്യാം വേലായാം പൃച്ഛത്യാശ്രമവാസിനമ്
വ്യക്തമായി, വിഷമഭരിതനായ മനസ്സോടെ എന്റെ ജ്ഞാനിയായ അപ്പൻ ഈ സമയത്ത് ഓരോ ആശ്രമവാസിയോടും എന്നെക്കുറിച്ച് ചോദിക്കുന്നു.
നാത്മാനമനുശോചാമി യഥാഽഹംപിതരം ശുഭേ। ഭര്താരം ചാപ്യനുഗതാം മാതരം ഭൃശദുഃഖിതാമ്
ഞാൻ എന്നെക്കാൾ അധികം ദുഃഖിക്കുന്നത് അപ്പനെയും ഭർത്താവിനെ പിന്തുടരുന്ന ദുഃഖിതയായ അമ്മയെയും കുറിച്ചാണ്.
മത്കൃതേ ന ഹി താവദ്യ സന്താപം പരമേഷ്യതഃ। ജീവന്താവനുജീവാമി ഭര്തവ്യൌ തൌ മയേതി ഹ
എന്റെ കാരണത്താൽ അവർക്ക് ദു:ഖം വരേണ്ടതില്ല; അവർ ജീവിക്കുന്നവരെ ഞാൻ സംരക്ഷിച്ച് ജീവിക്കും.
തയോഃ പ്രിയം മേ കര്വ്യമിതി ജീവാമി ചാപ്യഹമ്। `പരമം ദൈവതം തൌ മേ പൂജനീയൌ സദാ മയാ। തയോസ്തു മേ സദാഽസ്ത്യേവം വ്രതമേതത്പുരാതനമ്
അവർക്കു പ്രിയം ചെയ്യാനാണ് ഞാൻ ജീവിക്കുന്നത്; അവർ എനിക്ക് പരമദൈവം പോലെ ആണ്, എപ്പോഴും ഞാൻ അവരെ ആരാധിക്കണം; ഇതാണ് എനിക്ക് പണ്ടേ എടുത്ത വ്രതം.
ഏവമുക്ത്വാ സ ധര്മാത്മാ ഗുരുഭക്തോ ഗുരുപ്രിയഃ। ഉച്ഛ്രിത്യ ബാഹൂ ദുഃഖാര്തഃ സുസ്വരം പ്രരുരോദ ഹ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, ധാർമ്മികനും ഗുരുഭക്തനും ഗുരുവിന് പ്രിയനുമായ ആ ആത്മാവ് കൈകൾ ഉയർത്തി ദുഃഖത്തോടെ ഉച്ചത്തിൽ കരഞ്ഞു.
തതോഽബ്രവീത്തഥാ ദൃഷ്ട്വാഭര്താരം ശോകകര്ശിതമ്। പ്രമൃജ്യാശ്രൂണി പാണിഭ്യാം സാവിത്രീ ധര്മചാരിണീ
അപ്പോൾ ഭർത്താവിനെ ദുഃഖത്തിൽ കാഴ്ച്ച കണ്ട സാവിത്രി, ധർമ്മനിഷ്ഠയോടെ, കൈകൊണ്ട് അവന്റെ കണ്ണീർ തുടച്ച് പറഞ്ഞു.
യദി മേഽസ്തി തപസ്തപ്തം യദി ദത്തം ഹുതം യദി। ശ്വശ്രൂശ്വശുരഭര്തൄണാം മമ പുണ്യാഽസ്തു ശര്വരീ
ഞാൻ തപസ്സ് ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, ദാനം നൽകിയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, ഹോമം ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, എന്റെ ഭർത്താവിനും അമ്മാമ്മയ്ക്കും അച്ഛനമ്മയ്ക്കും ഈ രാത്രി ശുഭമായിരിക്കട്ടെ.
ന സ്മരാമ്യുക്തപൂര്വം വൈ സ്വൈരേഷ്വപ്യനൃതാം ഗിരമ്। തേന സത്യേന താവദ്യ ധ്രിയേതാം ശ്വശുരൌ മമ
ഞാൻ ഒരിക്കലും പോലും, കളിയിലും, അസത്യവാക്ക് പറഞ്ഞതായി ഓർക്കുന്നില്ല; ആ സത്യത്തിന്റെ ശക്തിയാൽ എന്റെ അമ്മാമ്മയും അച്ഛനമ്മയും ഇന്ന് സംരക്ഷിക്കപ്പെടട്ടെ.
കാമയേ ദര്ശനം പിത്രോര്യാഹി സാവിത്രി മാചിരമ്। `അപിനാമ ഗുരൂ തൌ ഹി പശ്യേയം ധ്രിയമാണകൌ
എനിക്ക് എന്റെ അമ്മയെയും അച്ഛനെയും കാണാൻ വലിയ ആഗ്രഹമുണ്ട്. സാവിത്രി, നീ വേഗം പോ. അവർ ഇരുവരെയും ഞാൻ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവരായി കാണാൻ കഴിയുമെങ്കിൽ, ഞാൻ അവരുടെ മുന്നിൽ വണങ്ങണം.
പുരാ മാതുഃ പിതുര്വാഽപിയദി പശ്യാമി വിപ്രിയമ്। ന ജീവിഷ്യേ വരാരോഹേ സത്യേനാത്മാനമാലഭേ
എന്റെ അമ്മയോ അച്ഛനോ എന്തെങ്കിലും ദു:ഖകരമായ കാര്യം അനുഭവിക്കുന്നത് ഞാൻ കണ്ടാൽ, സുന്ദരിയേ, ഞാൻ ജീവിക്കില്ല. സത്യം പറഞ്ഞ് ഞാൻ ഇതിൽ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.
യദി ധര്മേ ച തേ ബുദ്ധിര്മാം ചേജ്ജീവന്തമിച്ഛസി। മമ പ്രിയം വാ കര്തവ്യം ഗച്ഛാവാശ്രമമന്തികാത്
നിന്റെ മനസ്സിൽ ധർമ്മം ഉറപ്പായിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, എന്നെ ജീവിക്കാൻ നീ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, എനിക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളത് നീ ചെയ്യണം. നാം ഈ ആശ്രമത്തിൽ നിന്ന് പുറത്ത് പോകാം.
സാവിത്രീ തത ഉത്ഥായ കേശാന്സംമ്യ ഭാമിനീ। പതിമുത്ഥാപയാമാസ ബാഹുഭ്യാം പരിഗൃഹ്യ വൈ
അപ്പോൾ സാവിത്രി എഴുന്നേറ്റു, തന്റെ മുടി ഒന്നു ചുരുട്ടി, ഭർത്താവിനെ കൈകൊണ്ട് ചേർത്ത് എഴുന്നേൽപ്പിച്ചു.
ഉത്തായ സത്യവാംശ്ചാപി പ്രമൃജ്യാങ്ഗാനി പാണിനാ। സര്വാ ദിശഃ സമാലോക്യ കഠിനേ ദൃഷ്ടിമാദധേ
സത്യവാനും എഴുന്നേറ്റ്, കൈകൊണ്ട് ശരീരം തട്ടി വൃത്തിയാക്കി, എല്ലാ ദിശകളും നോക്കി, ഉറച്ച മനസ്സോടെ ദൃഷ്ടി നിശ്ചയിച്ചു.
തമുവാചാഥസാവിത്രീ ശ്വഃ ഫലാനി ഹരിഷ്യസി। യോഗക്ഷേമാര്ഥമേതം തേ നേഷ്യാമി പരശും ത്വഹമ്
അപ്പോൾ സാവിത്രി അവനോട് പറഞ്ഞു: 'നാളെ നീ പഴങ്ങൾ എടുക്കും. നിന്റെ ക്ഷേമത്തിനും സംരക്ഷണത്തിനും വേണ്ടി ഞാൻ ഈ വെട്ടിക്കൊണ്ട് പോകാം.'
കൃത്ത്വാ കഠിനഭാരം സാ വൃക്ഷശാഖാവലമ്ബിനമ്। ഗൃഹീത്വാ പരശും ഭര്തുഃ സകാശേ പുനരാഗമത്
കഠിനമായ മരക്കട്ടുകൾ വെട്ടി, ഒരു വൃക്ഷശാഖയിൽ പിടിച്ചു, ഭർത്താവിന്റെ വെട്ടി എടുത്ത് വീണ്ടും അവന്റെ അടുത്തേക്ക് വന്നു.
വാമേ സ്കന്ധേ തു വാമോരൂര്ഭര്തുര്ബാഹും നിവേശ്യ ച। ദക്ഷിണഏന പരിഷ്വജ്യ ജഗാമ ഗജഗാമിനീ
ഭർത്താവിന്റെ ഇടതു കൈ തന്റെ ഇടതുചുമലിൽ വച്ചു, വലതുകൈകൊണ്ട് അവനെ ചേർത്ത് പിടിച്ചു, ആനയുടെ നടപ്പുപോലെ സാവിത്രി മുന്നോട്ട് നടന്നു.