ദിവ്യാസ്ത്വാമുപഭോഗാശ്ച മത്പ്രസാദകൃതാഃ സദാ। ഉപസ്ഥാസ്യന്തി ഹനുമന്നിതി സ്മ ഹരിലോചന
എന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ ദിവ്യമായ അനുഭവങ്ങൾ എപ്പോഴും നിന്നെ അനുഗമിക്കും, ഹനുമാൻ, എന്ന് കമലനയനിയായ സീത പറഞ്ഞു.
തതസ്തേ പ്രേക്ഷമാണാനാം തേപാമക്ലിഷ്ടകര്മണാമ്। അന്തര്ധാനം യയുര്ദേവാഃ സര്വേ ശക്രപുരോഗമാഃ
അപ്പോൾ ആ പാപരഹിതർ നോക്കി നിൽക്കുമ്പോൾ, ഇന്ദ്രനെ മുന്നിൽ വെച്ച് എല്ലാ ദേവന്മാരും അപ്രത്യക്ഷരായി.
ദൃഷ്ട്വാ രാമം തു ജാനക്യാ സംഗതം ശക്രസാരഥിഃ। ഉവാച പരമപ്രീതസുഹൃന്മധ്യ ഇദം വചഃ
രാമനും ജനകിയും വീണ്ടും ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നതും, പ്രിയ സുഹൃത്തുക്കളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതും കണ്ടു, ഇന്ദ്രന്റെ രഥസാരഥി അതി സന്തോഷത്തോടെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ദേവഗന്ധര്വയക്ഷാണാം മാനുഷാസുരഭോഗിനാമ്। അപനീതം ത്വയാ ദുഃഖമിദം സത്യപരാക്രമ
സത്യസന്ധനായ വീരനേ, ദേവന്മാരുടെയും ഗന്ധർവന്മാരുടെയും യക്ഷന്മാരുടെയും മനുഷ്യരുടെയും അസുരന്മാരുടെയും പാമ്പുകളുടെയും ഈ കഷ്ടം നീ നീക്കിയിരിക്കുന്നു.
സദേവാസുരഗനധര്വാ യക്ഷരാക്ഷസപന്നഗാഃ। കഥയിഷ്യന്തി ലോകാസ്ത്വാം യാവദ്ഭൂമിര്ധരിഷ്യതി
ഭൂമി നിലനിൽക്കുന്നിടത്തോളം ദേവന്മാർ, അസുരന്മാർ, ഗന്ധർവർ, യക്ഷർ, രാക്ഷസർ, പാമ്പുകൾ എന്നിവരുടെ ലോകങ്ങൾ നിന്റെ മഹത്ത്വം പറയുന്നതായിരിക്കും.
ഇത്യേവമുക്ത്വാഽനുജ്ഞാപ്യരാമം ശസ്ത്രഭൃതാംവരമ്। സംപൂജ്യാപാക്രമത്തേന രഥേനാദിത്യവര്ചസാ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ആയുധധാരികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ രാമനോട് അനുമതി വാങ്ങി, അവനെ ആദരിച്ച്, ആ പ്രകാശമുള്ള രഥത്തിൽ നിന്ന് തിരിച്ചു പോയി.
തതഃസീതാം പുരസ്കൃത്യ രാമഃ സൌമിത്രിണാ സഹ। സുഗ്രീവപ്രമുഖൈശ്ചൈവ സഹിതഃ സര്വവാനരൈഃ
അതിനുശേഷം, സീതയെ മുന്നിൽ വെച്ച്, സൗമിത്രിയും സുഗ്രീവൻ അടക്കം എല്ലാ വാനരന്മാരും കൂടെ ചേർന്ന് രാമൻ യാത്ര തുടങ്ങി.
വിധായ രക്ഷാം ലങ്കായാം വിഭീഷണപുരസ്കൃതഃ। സംതതാര പുനസ്തേന സേതുനാ മകരാലയമ്
ലങ്കയിൽ സംരക്ഷണം ഉറപ്പാക്കി, വിഭീഷണനെ മുന്നിൽ വെച്ച്, ആ കടൽപാലം വഴി വീണ്ടും കടൽ കടന്നു.
പുഷ്പകേണ വിസാനന ഖേചരേണ വിരാജതാ। കാമഗേന യഥാമുഖ്യൈരമാത്യൈഃ സംവൃതോ വസീ
ശോഭയുള്ള ആകാശത്തിൽ പറക്കുന്ന, ഇഷ്ടംപോലെ പോകുന്ന പുഷ്പകവിമാനത്തിൽ, പ്രധാന മന്ത്രിമാരെ ചുറ്റി, രാമൻ കയറി.
തതസ്തീരേ സമുദ്രസ്യം യത്രശിശ്യ സ പാര്ഥിവഃ। തത്രൈവോവാസ ധര്മാത്മാ സഹിതഃ സര്വവാനരൈഃ
ആ രാജാവ് താമസിച്ചിരുന്ന സമുദ്രത്തീരത്ത്, ധാർമ്മികനായ രാമൻ എല്ലാ വാനരന്മാരോടും കൂടെ അവിടെ പാർത്തി.
അഥൈനാന്രാഘവഃ കാലേ സമാനീയാഭിപൂജ്യ ച। വിസര്ജയാമാസ തദാ രത്നൈഃ സംതോഷ്യ സര്വശഃ
ശരിയായ സമയത്ത് രാഘവൻ അവരെ വിളിച്ചു, ആദരപൂർവ്വം സ്വീകരിച്ച്, രത്നങ്ങൾ നൽകി സന്തോഷിപ്പിച്ച് അവരെ വിട്ടയച്ചു.
ഗതേഷു വാനരേന്ദ്രേഷു ഗോപുച്ഛര്ക്ഷേഷു തേഷു ച। സുഗ്രീവസഹിതോ രാമഃ കിഷ്കിന്ദാം പുനരാഗമത്
വാനരാധിപന്മാരും വാലുള്ള കരടികളും തിരിച്ചു പോയപ്പോൾ, സുഗ്രീവനോടൊപ്പം രാമൻ വീണ്ടും കിഷ്കിന്ദയിലേക്ക് മടങ്ങി.
വിഭീഷണേനാനുഗതഃ സുഗ്രീവസഹിതസ്തദാ। പുഷ്പകേണ വിമാനേന വൈദേഹ്യാ ദര്ശയന്വനമ്
വിഭീഷണനും സുഗ്രീവനും കൂടെ, പുഷ്പകവിമാനത്തിൽ യാത്രചെയ്തു കൊണ്ടിരിക്കെ, രാമൻ വൈദേഹിയെ കാട്ട് കാണിച്ചു.
കിഷ്കിന്ധാം തു സമാസാദ്യരാമഃ പ്രഹരതാംവരഃ। അങ്ഗദം കൃതകര്മാണം യൌവരാജ്യേഽഭ്യഷേചയത്
കിഷ്കിന്ദയിൽ എത്തി, യുദ്ധശൂരനായ രാമൻ, തന്റെ കടമകൾ നിർവഹിച്ച അങ്കദനെ യുവരാജാവായി അഭിഷേകം ചെയ്തു.
തതസ്തൈരേവ സഹിതോ രാമഃ സൌമിത്രിണാ സഹ। യഥാഗതേന മാര്ഗേണ പ്രയയൌ സ്വപുരം പ്രതി
അവരേയും സൗമിത്രിയെയും കൂട്ടി, രാമൻ വന്ന വഴിയിലൂടെ തന്നെ സ്വന്തം നഗരത്തിലേക്ക് യാത്രയായി.
അയോധ്യാം സ സമാസാദ്യപുരീം രാഷ്ട്രപതിസ്തതഃ। ഭരതായ ഹനൂമന്തം ദൂതം പ്രാസ്ഥാപയദ്ദ്രുതമ്
അയോധ്യാ നഗരത്തിൽ എത്തി, ദേശാധിപതി ഭരതനോട് സന്ദേശം പറയാൻ ഹനുമാനെ വേഗത്തിൽ അയച്ചു.
ലക്ഷയിത്വേങ്ഗിതം സര്വംപ്രിയം തസ്മൈ നിവേദ്യ വൈ। വായുപുത്രേ പുനഃ പ്രാപ്തേ നന്ദിഗ്രാമമുപാവിശത്
എല്ലാ ലക്ഷണങ്ങളും മനസ്സിലാക്കി, സന്തോഷവാർത്ത ഭരതനോട് അറിയിച്ചു, പിന്നെ വായുപുത്രൻ തിരിച്ചു വന്നപ്പോൾ, രാമൻ നന്ദിഗ്രാമത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.
സതത്രമലദിഗ്ധാങ്ഗം ഭരതം ചീരവാസസമ്। `നന്ദിഗ്രാമഗതംരാമഃ സശത്രുഘ്നം സരാഘവഃ'। അഗ്രതഃപാദുകേ കൃത്വാ ദദര്ശാസീനമാസനേ
അവിടെ രാമനും ശത്രുഘ്നനും ചേർന്ന്, മണ്ണ് പുരട്ടി, വസ്ത്രം അണിഞ്ഞ്, പാദുകകൾ മുന്നിൽ വെച്ച്, ഭരതൻ നന്ദിഗ്രാമത്തിൽ ഇരിക്കുന്നതും കണ്ടു.
സമേത്യഭരതേനാഥ ശത്രുഘ്നേന ച വീര്യവാന്। രാഘവഃ സഹസൌമിത്രിര്മുമുദേ ഭരതര്ഷഭ
അതിനുശേഷം, ഭരതനും വീരനായ ശത്രുഘ്നനും കൂടെ, സൗമിത്രിയോടൊപ്പം രാഘവൻ വളരെ സന്തോഷിച്ചു, ഭരതകുലത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠനേ.
തതോ ഭരതശത്രുഘ്നൌ സമേതൌ ഗുരുണാ തദാ। വൈദേഹ്യാ ദര്ശനേനോഭൌ പ്രഹര്ഷം സമവാപതുഃ
അപ്പോൾ ഭരതനും ശത്രുഘ്നനും ഗുരുവിനൊപ്പം, വൈദേഹിയെ കണ്ടതിൽ വലിയ സന്തോഷം അനുഭവിച്ചു.
തസ്മൈ തദ്ഭരതോ രാജ്യമാഗതായാതിസത്കൃതമ്। ന്യാസം നിര്യാതയാമാസ യുക്തഃ പരമയാ മുദാ
ഭരതന് തിരിച്ചു വന്നപ്പോള്, അവനെ അത്യധികം ആദരവോടെ രാജ്യം ഏല്പ്പിച്ചു; അതിനോടൊപ്പം വലിയ സന്തോഷത്തോടെ അവന് നിക്ഷേപവും കൈമാറി.
തതസ്തം വൈഷ്ണവേ ശൂരം നക്ഷത്രേഽഭിജിതേഽഹനി। വസിഷ്ഠോ വാമദേവശ്ച സഹിതാവഭ്യഷിഞ്ചതാമ്
അതിനുശേഷം, അഭിജിത് നക്ഷത്രത്തില് ശുഭദിനത്തില്, വസിഷ്ഠനും വാമദേവനും ചേര്ന്ന് ആ വീരനെ വൈഷ്ണവവിധിയോടെ അഭിഷേകം ചെയ്തു.
സോഭിഷിക്തഃ കപിശ്രേഷ്ഠം സുഗ്രീവം സസുഹൃജ്ജനമ്। വിഭീഷണം ച പൌലസ്ത്യമന്വജാനാദ്ഗൃഹാന്പ്രതി
അഭിഷേകം കഴിഞ്ഞ ശേഷം, കുരങ്ങുകളുടെ മേധാവിയായ സുഗ്രീവനെയും അവന്റെ സുഹൃത്തുക്കളെയും, പൗലസ്ത്യവംശജനായ വിഭീഷണനെയും അവരുടെ വീടുകളിലേക്ക് അയച്ചു.
അഭ്യര്ച്യ വിവിധൈ രത്നൈഃ പ്രീതിയുക്തൌ മുദാ യുതൌ। സമാധായേതികര്തവ്യം ദുഃഖേന വിസസര്ജ ഹ
അവരെ വിവിധ രത്നങ്ങളാല് ആദരിച്ച്, ഹൃദയപൂര്വ്വം സന്തോഷത്തോടും സ്നേഹത്തോടും കൂടി, ചെയ്യേണ്ടതെല്ലാം പൂര്ത്തിയാക്കി, ദുഃഖത്തോടെ അവരെ വിടപറഞ്ഞു.
പുഷ്പകം ച വിമാനം തത്പൂജയിത്വാ സ രാഘവഃ। പ്രാദാദ്വൈശ്രവണായൈവ പ്രീത്യാ സ രഘുനന്ദനഃ
രാഘവന് പുഷ്പകവിമാനത്തെ ആദരപൂര്വ്വം പൂജിച്ച്, സന്തോഷത്തോടെ അതു വൈശ്രവണന്에게 തിരികെ നല്കി.
തതോ ദേവര്ഷിസഹിതഃ സരിതം ഗോമതീമനു। ശതാശ്വമേധാനാജഹ്രേ ജാരൂഥ്യാന്സ നിരര്ഗലാന്
അതിനുശേഷം ദേവമുനികളോടൊപ്പം, ഗോമതീനദീതീരത്ത്, അനവധി അശ്വമേധയാഗങ്ങള് നിര്മ്മലമായി നടത്തി.
ഏവമേതന്മഹാബാഹോ രാമേണാമിതതേജസാ। പ്രാപ്തം വ്യസനമത്യുഗ്രം വനവാസകൃതം പുരാ
ഇങ്ങനെ, മഹാബാഹുവായ രാമന് അത്യന്തം ഭയങ്കരമായ കഷ്ടപ്പാട്, വനവാസം കാരണം, ഒരിക്കല് അനുഭവിച്ചു.
മാ ശുചഃ പരുഷവ്യാഘ്ര ക്ഷത്രിയോസി പരംതപ। ബാഹുവീര്യാശ്രയേമാര്ഗേ വര്തസേ ദീപ്തനിര്ണയേ
നരസിംഹനേ, ദുഃഖിക്കേണ്ട; നീ ഒരു ക്ഷത്രിയനും ശത്രുക്കളെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നവനുമാണ്. ബാഹുബലത്തില് ആശ്രയിച്ച്, ഉറച്ച മനസ്സോടെ നീ സഞ്ചരിക്കുന്നു.
ന ഹി തേ വൃജിനം കിംചിദ്ദൃശ്യതേ പരമണ്വപി। അസ്മിന്മാര്ഗേ നിപീദേയുഃ സേന്ദ്രാ അപി സുരാസുരാഃ
നിനക്കൊരുപക്ഷേയും ദോഷം പോലും കാണുന്നില്ല; ഈ വഴിയില് ഇന്ദ്രനോടൊപ്പം ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും വന്നാലും നിന്നെ തോല്പ്പിക്കാനാവില്ല.
സംഹത്യ നിഹതോവൃത്രോ മരുദ്ഭിര്വജ്രപാണിനാ। നമുചിശ്ചൈവദുര്ധര്ഷോ ദീര്ഗജിഹ്വാ ചരാക്ഷസീ
മരുതുകളും വജ്രധാരിയായ ഇന്ദ്രനും ചേര്ന്ന് വൃത്രനെ സംഹരിച്ചു; ദീർഘജിഹ്വനായ, ജയിക്കാന് പ്രയാസമുള്ള നമുചിയെയും നശിപ്പിച്ചു.