തതസ്തം ദ്രൌപദീ ദൃഷ്ട്വാപ്രണമ്യ പരയാ മുദാ। അബ്രവീദ്വാസുദേവായ മുനേരാഗമനാദികമ്
അപ്പോള് ദ്രൗപദി അവനെ കണ്ടു വലിയ സന്തോഷത്തോടെ വണങ്ങി, വാസുദേവനോടു മുനിയുടെ വരവും മറ്റു കാര്യങ്ങളും പറഞ്ഞു.
തതസ്താമബ്രവീത്കൃഷ്ണഃ ക്ഷുധിതോസ്മി ഭൃശാതുരഃ। ശീഘ്രം ഭോജയ മാം കൃഷ്ണേ പശ്ചാത്സര്വം കരിഷ്യസി
അതിനുശേഷം കൃഷ്ണന് അവളോടു പറഞ്ഞു: 'എനിക്ക് വിശപ്പും വലിയ ക്ഷീണവും ഉണ്ട്. ഉടന് എനിക്ക് ഭക്ഷണം കൊടുക്കണം, പിന്നെ ബാക്കി കാര്യങ്ങള് ചെയ്യാം.'
നിശമ്യ തദ്വചഃ കൃഷ്ണാ ലജ്ജിതാ വാക്യമബ്രവീത്। സ്ഥാല്യാം ഭാസ്കരദത്തായാമന്നം മദ്ഭോജനാവധി
അവന്റെ വാക്കുകള് കേട്ടു ലജ്ജിച്ച കൃഷ്ണാ പറഞ്ഞു: 'സൂര്യന് നല്കിയ പാത്രത്തില് എന്റെ ഭക്ഷണത്തിന് വേണ്ടിയുള്ള അന്നം കഴിഞ്ഞു.'
ഭുക്തവത്യസ്മ്യഹം ദേവ തസ്മാദന്നം ന വിദ്യതേ। തതഃ പ്രോവാച ഭഗവാന്കൃഷ്ണാം കമലലോചനഃ
'ദേവാ, ഞാന് ഇതിനകം ഭക്ഷണം കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടു ഇനി അന്നം ഇല്ല.' അപ്പോള് കമലനയനനായ ഭഗവാന് കൃഷ്ണയോട് പറഞ്ഞു.
കൃഷ്ണേ ന നര്മകാലോഽയം ക്ഷുച്ഛ്രമേണാതുരേ മയി। ശീഘ്രം ഗച്ഛ മമ സ്ഥാലീമാനയിത്വാ പ്രദര്ശയ
'കൃഷ്ണേ, ഇത് തമാശ ചെയ്യാനുള്ള സമയം അല്ല. എനിക്ക് വിശപ്പും ക്ഷീണവും ഉണ്ട്. ഉടന് എന്റെ പാത്രം കൊണ്ടുവന്ന് എനിക്ക് കാണിക്കൂ.'
ഇതി നിര്ബന്ധതഃ സ്ഥാലീമാനായ്യ സ യദൂദ്വഹഃ। സ്ഥാല്യാഃ കണ്ഠേഽഥ സംലഗ്നം ശാകാന്നം വീക്ഷ്യകേശവഃ
ഇങ്ങനെ ആവശ്യം പറഞ്ഞതോടെ യദുകുലത്തില് ജനിച്ചവന് ആ പാത്രം കൊണ്ടുവന്നു. അപ്പോള് കേശവന് അതിന്റെ വക്കില് ഒട്ടിയിരുന്ന ഒരു പച്ചക്കറി അന്നം കണ്ടു.
ഉപയുജ്യാബ്രവീദേനാമനേന ഹരിരീശ്വരഃ। വിശ്വാത്മാ പ്രീയതാം ദേവസ്തുഷ്ടശ്ചാസ്ത്വിതി യജ്ഞഭൂക്
അർപ്പണം സ്വീകരിച്ച ശേഷം, ലോകത്തിന്റെ ആത്മാവായ ഹരി, ഈശ്വരൻ, പറഞ്ഞു: 'ദേവൻ സന്തോഷിക്കട്ടെ, തൃപ്തനാകട്ടെ.' യജ്ഞഫലത്തിന്റെ അനുഭവം അവനാണ്.
ആകാരയ മുനീഞ്ശീഘ്രം ഭോജനായേതി ചാബ്രവീത്। ഭീമസേനം മഹാബാഹുഃ കൃഷ്ണഃ ക്ലേശവിനാശനഃ
കഷ്ടങ്ങൾ അകറ്റുന്ന മഹാബലശാലിയായ കൃഷ്ണൻ ഭീമസേനനോട് പറഞ്ഞു: 'വേഗത്തിൽ ഋഷിമാരെ വിളിച്ച് ഭക്ഷണത്തിന് ഒരുക്കൂ.'
തതോ ജഗാമ ത്വരിതോ ഭീമസേനോ മഹായശാഃ। ആകാരിതും തു താന്സര്വാന്ഭോജനാര്ഥം നൃപോത്തമ। സ്നാതും ഗതാന്ദേവനദ്യാം ദുര്വാസഃപ്രഭൃതീന്മുനീന്
അപ്പോൾ പ്രശസ്തനും വേഗനായ ഭീമസേനൻ, രാജാവേ, ദുർവാസാദി എല്ലാ മുനിമാരെയും ഭക്ഷണത്തിന് വിളിക്കാനായി ദൈവിയ നദിയിൽ കുളിക്കാൻ പോയവരെ തേടി പുറപ്പെട്ടു.
തേ ചാവതീര്ണാഃ സലിലേ കൃതവന്തോഽഘമര്ഷണമ്। ദൃഷ്ട്വോദ്ഗാരാന്സാന്നരസാംസ്തൃപ്ത്യാ പരമയാ യുതാഃ। ഉത്തീര്യ സലിലാത്തസ്മാദ്ദൃഷ്ടവന്തഃ പരസ്പരമ്
അവർ വെള്ളത്തിൽ ഇറങ്ങി പാപശുദ്ധി ചെയ്ത ശേഷം, അവശേഷിച്ച അന്നം കണ്ടു, പരമസന്തോഷത്തോടെ തൃപ്തരായി. വെള്ളത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തു വന്ന അവർ പരസ്പരം നോക്കി.
ദുര്വാസസമഭിപ്രേക്ഷ്യതേ സര്വേ മുനയോഽബ്രുവന്। രാജ്ഞാ ഹികാരയിത്വാഽന്നം വയം സ്നാതും സമാഗതാഃ
ദുർവാസനെ നോക്കി എല്ലാ മുനിമാരും പറഞ്ഞു: 'രാജാവിന്റെ വിളിപ്പാടനുസരിച്ച് ഭക്ഷണത്തിനായി ഞങ്ങൾ വന്നതാണ്; ഇപ്പോൾ കുളിക്കാൻ ഇവിടെ എത്തിയിരിക്കുന്നു.'
ആകണ്ഠതൃപ്താ വിപ്രര്ഷേ കിംസ്വിദ്ഭുഞ്ജാമഹേ വയമ്। വൃഥാ പാകഃ കൃതോസ്മാഭിസ്തത്ര കിം കരവാമഹേ
പ്രശസ്തനായ ബ്രാഹ്മണാ, ഞങ്ങൾ പൂർണ്ണമായി തൃപ്തരായി; ഇനി എന്താണ് ഞങ്ങൾ ഭക്ഷിക്കേണ്ടത്? ഞങ്ങൾ വെറുതെ പാചകം ചെയ്തു; ഇനി ഇവിടെ എന്ത് ചെയ്യണം?
വൃഥാ പാകേന രാജര്ഷേരപരാധഃ കൃതോ മഹാന്। മാഽസ്മാനധാക്ഷുര്ദൃഷ്ട്വൈവ പാണ്ഡവാഃ ക്രൂരചക്ഷുഷാ
വെറുതെ പാചകം ചെയ്തതുകൊണ്ട് രാജർഷിക്കു വലിയ അപരാധം സംഭവിച്ചു; പാണ്ഡവർ ക്രൂരമായ കണ്ണോടെ ഞങ്ങളെ കണ്ടാൽ ദോഷം പറയരുതേ.
സ്മൃത്വാഽനുഭാവം രാജര്ഷേരമ്ബരീഷസ്യ ധീമതഃ। ബിഭേമി സുതരാം വിപ്രാ ഹരിപാദാശ്രയാജ്ജനാത്
ധീരനായ രാജർഷി അംബരീഷന്റെ മഹത്വം ഓർത്ത്, ഹരിയുടെ പാദസേവകർക്ക് ഞാൻ വളരെ ഭയപ്പെടുന്നു, ബ്രാഹ്മണന്മാരേ.
പാണ്ഡവാശ്ച മഹാത്മാനഃ സര്വേ ധര്മപരായണാഃ। ശൂരാശ്ചകൃതവിദ്യാശ്ച വ്രതിനസ്തപസി സ്ഥിതാഃ
പാണ്ഡവർ എല്ലാവരും മഹാത്മാക്കളാണ്, ധർമ്മത്തിൽ സ്ഥിരതയുള്ളവർ, വീരന്മാർ, വിജ്ഞാനത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവർ, വ്രതങ്ങളിലും തപസ്സിലും ഉറച്ചവർ.
സദാചാരരതാ നിത്യം വാസുദേവപരായണാഃ। ക്രുദ്ധാസ്തേ നിര്ദഹേയുര്വൈ തൂലരാശിമിവാനലഃ। തത ഏതാനപൃഷ്ട്വൈവ ശിഷ്യാഃ ശീഘ്രം പലായത
എപ്പോഴും നല്ല ആചാരത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നവരും വാസുദേവഭക്തരുമാണ് അവർ; കോപിതരായാൽ, തീ പഞ്ചസാരയെ പോലെ അവർ പെട്ടെന്ന് ദഹിപ്പിക്കും. അതുകൊണ്ട്, അവരെ ചോദിക്കാതെയാണ് ശിഷ്യന്മാർ വേഗത്തിൽ ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു.
ഇത്യുക്താസ്തേ ദ്വിജാഃ സര്വേ മുനിനാ ഗുരുണാ തദാ। പാണ്ഡവേഭ്യോ ഭൃശം ഭീതാ ദുദ്രുവുസ്തേ ദിശോ ദശ
ഗുരുവിന്റെ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട ശേഷം, എല്ലാ ബ്രാഹ്മണന്മാരും പാണ്ഡവർക്ക് വലിയ ഭയത്തോടെ പത്തു ദിക്കുകളിലേക്കും ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു.
ഭീമസേനോ ദേവനദ്യാമപശ്യന്മുനിസത്തമാന്। തീര്ഥേ ഷ്വിതസ്തതസ്തസ്യാ വിചചാര ഗവേഷയന്
ഭീമസേനൻ ദൈവിയ നദിയിൽ ആ മഹാന്മാരായ മുനിമാരെ കാണാനായില്ല; അതിനാൽ, ആ തീർത്ഥത്തിൽ ഇവരെ അന്വേഷിച്ച് അങ്ങിങ്ങെ സഞ്ചരിച്ചു.
തത്രസ്ഥേഭ്യസ്താപസേഭ്യഃ ശ്രുത്വാ താശ്ചൈവ വിദ്രുതാന്। യുധിഷ്ഠിരമഥാഭ്യേത്യ തം വൃത്താന്തം ന്യവേദയത്
അവിടെ തപസ്സുകാരിൽ നിന്നു അവർ ഓടിപ്പോയ വിവരം അറിഞ്ഞ്, ഭീമസേനൻ യുദ്ധിഷ്ഠിരനോടു ചെന്നു സംഭവിച്ചതു വിവരിച്ചു.
തതസ്തേ പാണ്ഡവാഃ സര്വേ പ്ര്യാഗമനകാങ്ക്ഷിണഃ। പ്രതീക്ഷനതഃ കിയത്കാലം ജിതാത്മാനോഽവതസ്ഥിരേ
പാണ്ഡവർ എല്ലാവരും അതിഥികൾ വരുമെന്ന പ്രതീക്ഷയോടെ, ആത്മസംയമനം പാലിച്ച് കുറച്ചു നേരം കാത്തുനിന്നു.
നിശീഥേഽഭ്യേത്യ ചാകസ്മാദസ്മാന്സ ച്ഛലയിഷ്യതി। കഥം ച നിസ്തരേമാസ്മാത്കൃച്ഛ്രാദ്ദൈവോപസാദിതാത്
അവൻ അർദ്ധരാത്രിയിൽ അപ്രത്യക്ഷമായി വന്ന് ഞങ്ങളെ വഞ്ചിക്കാൻ ശ്രമിക്കും; ദൈവം തന്ന ഈ കഷ്ടതയിൽ നിന്ന് എങ്ങനെ രക്ഷപ്പെടാം?
ഇതി ചിന്താപരാന്ദൃഷ്ട്വാ നിഃശ്വസന്തോ മുഹുര്മുഹുഃ। ഉവാച വചനം ശ്രീമാന്കൃഷ്ണഃ പ്രത്യക്ഷതാം ഗതഃ
അങ്ങനെ ആശങ്കയിൽ മുഴുകി, വീണ്ടും വീണ്ടും ആഹ്വസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന പാണ്ഡവരെ കണ്ട കൃഷ്ണൻ, അവിടെ നേരിൽ നിന്ന്, ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
ഭവതാമാപദം ജ്ഞാത്വാ ഋഷേഃ പരമകോപനാത്। ദ്രൌപദ്യാ ചിന്തിതഃ പാര്ഥാ അഹം സത്വരമാഗതഃ
മുനിയുടെ അത്യന്തം കോപം മൂലം നിങ്ങൾക്കുണ്ടായ കഷ്ടവും ദ്രൗപദിയുടെ ചിന്തയും അറിഞ്ഞ്, പാണ്ഡവർ, ഞാൻ വേഗത്തിൽ ഇവിടെ എത്തിയിരിക്കുന്നു.
ന ഭയം വിദ്യതേതസ്മാദൃഷേര്ദുര്വാസസോഽല്പകമ്। തേജസാ ഭവതാം ഭീതഃ പൂര്വമേവ പലായിതഃ
ദുർവാസമുനിയിൽ നിന്ന് നിങ്ങൾക്ക് ذرിയം പോലും ഭയം വേണ്ട; നിങ്ങളുടെ തേജസ്സിനെ ഭയന്ന് അവൻ ഇതിനകം തന്നെ ഓടി പോയിരിക്കുന്നു.
ധര്മനിത്യാസ്തു യേ കേചിന്ന തേ സീദന്തി കര്ഹിചിത്। ആപൃച്ഛേ വോ ഗമിഷ്യാമി നിയതം ഭദ്രമസ്തു വഃ
ധർമ്മത്തിൽ സ്ഥിരതയുള്ളവർ ഒരിക്കലും തളരുന്നില്ല. ഞാൻ നിങ്ങളെ വിടപറയുന്നു; ഞാൻ പോകുന്നു. എപ്പോഴും നിങ്ങൾക്ക് ക്ഷേമം ഉണ്ടാകട്ടെ.
ശ്രുത്വേരിതം കേശവസ്യ ബഭൂവുഃ സ്വസ്ഥാമാനസാഃ। ദ്രൌപദ്യാ സഹിതാഃ പാര്ഥാസ്തമൂചുര്വിഗതജ്വരാഃ
കേശവൻ പറഞ്ഞതെല്ലാം കേട്ട ശേഷം, ദ്രൗപദിയോടൊപ്പം പാണ്ഡവർ മനസ്സിൽ സമാധാനത്തോടെ, ഭയം വിട്ട് അവനോട് പറഞ്ഞു.
ത്വയാ നാഥേന ഗോവിന്ദ ദുസ്തരാമാപദം വിഭോ। തീര്ണാഃ പ്ലവമിവാസാദ്യ മജ്ജമാനാ മഹാര്ണവേ
ഗോവിന്ദ, നീ ഞങ്ങളുടെ രക്ഷകനായതിനാൽ, വലിയ സമുദ്രത്തിൽ മുങ്ങുന്നവർ ഒരു തൂണുപിടിച്ച് രക്ഷപ്പെടുന്നതുപോലെ, ഞങ്ങൾ ഈ വലിയ ദുരിതം കടന്നുപോയി.
സ്വസ്തി സാധയ ഭദ്രം തേ ഇത്യാജ്ഞാതോ യയൌ പുരീമ്
'ക്ഷേമമായി പോവുക, നിനക്ക് ഭദ്രം ഉണ്ടാകട്ടെ' എന്നിങ്ങനെ അനുമതി ലഭിച്ച ശേഷം, അവൻ നഗരത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു.
പാണ്ഡവാശ്ച മഹാഭാഗ ദ്രൌപദ്യാ സഹിതാഃ പ്രഭോ। ഊഷുഃ പ്രഹൃഷ്ടമനസോ വിഹരന്തോ വനാദ്വനമ്। ഇതി തേഽഭിഹിതം രാജന്യത്പൃഷ്ടോഽഹമിഹ ത്വയാ
മഹാഭാഗ്യശാലികളായ പാണ്ഡവർ ദ്രൗപദിയോടൊപ്പം സന്തോഷത്തോടെ കാടുകളിൽ നിന്ന് കാടുകളിലേക്ക് സഞ്ചരിച്ചു. രാജാവേ, നീ ഇവിടെ എന്നോടു ചോദിച്ചതെല്ലാം ഞാൻ പറഞ്ഞുതീർത്തു.
ഏവംവിധാന്യലീകാനി ധാര്തരാഷ്ട്രൈര്ദുരാത്മഭിഃ। പാണ്ഡവേഷു വനസ്ഥേഷു പ്രയുക്താനി വൃഥാഽഭവന്
ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാർ ദുഷ്ടഹൃദയത്തോടെ കാട്ടിൽ താമസിച്ചിരുന്ന പാണ്ഡവന്മാരെതിരെ നടത്തിയ വഞ്ചനാപരമായ പ്രവർത്തികൾ എല്ലാം വെറുതെയായി.