സ ഏവമുക്തോ നൃപതിമുവാച ദ്വിജസത്തമഃ
അങ്ങനെ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞ ശേഷം, ആ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠൻ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു.
ബ്രാഹ്മണൈഃ സഹിതോ രാജന്യേ തത്രാസന്സമാഗതാഃ'। ന സ ശക്യഃ ക്രതുശ്രേഷ്ഠോ ജീവമാനേ യുധിഷ്ഠിരേ। ആഹര്തും കൌരവശ്രേഷ്ഠ കുലേ തവ നൃപോത്തമ
ബ്രാഹ്മണന്മാരോടൊപ്പം ക്ഷത്രിയന്മാരും അവിടെ കൂടിച്ചേർന്നു; എന്നാൽ, കുരുവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠനായ രാജാവേ, യുദിഷ്ഠിരൻ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ ഈ മഹായജ്ഞം നിങ്ങളുടെ വംശത്തിൽ നടത്താൻ കഴിയില്ല.
ദീര്ഘായുര്ജീവതി ച തേ ധൃതരാഷ്ട്രഃ പിതാ നൃപ। അതശ്ചാപി വിരുദ്ധസ്തേ ക്രതുരേണഷ നൃപോത്തമഃ
നിന്റെ അച്ഛൻ ധൃതരാഷ്ട്രൻ ദീർഘായുസ്സോടെ ഇപ്പോഴും ജീവിച്ചിരിക്കുകയാണ്; അതുകൊണ്ടു രാജാവേ, ഈ യജ്ഞം നിനക്കു അനുകൂലമല്ല.
അസ്തി ത്വന്യന്മഹത്സത്രം രാജസൂയസമം പ്രഭോ। തേന ത്വം യജ രാജേന്ദ്ര ശൃണു ചേദം വചോ മമ
രാജസൂയയജ്ഞത്തിന് തുല്യമായ മറ്റൊരു വലിയ യജ്ഞം ഉണ്ട്, മഹാരാജാവേ; അതിനാൽ അതിനാൽ നീ ആ യജ്ഞം നടത്തണം, എന്റെ വാക്കുകൾ കേൾക്കൂ.
യ ഇമേ പൃഥിവീപാലാഃ കരദാസ്തവ പാര്ഥിവ। തേ കരാന്സംപ്രയച്ഛന്തു സുവര്ണം ച കൃതാകൃതമ്
രാജാവേ, നിന്റെ കീഴിലുള്ള ഭൂമിപാലകർ, നിർമ്മിതവും നിർമ്മിതമല്ലാത്തതുമായ പൊന്നും മറ്റു കനികകളും സമർപ്പിക്കട്ടെ.
തേന തേ ക്രിയതാമദ്യലാങ്ഗലം നൃപസത്തമ। യജ്ഞവാടസ് തേ ഭൂമിഃ കൃഷ്യതാം തേന ഭാരത
അതു കൊണ്ടു, മഹാരാജാവേ, ഇന്നുതന്നെ നിന്റെ യജ്ഞവാടിയുടെ നിലം ആ ഹലത്തോടെ ഉഴുത് തയ്യാറാക്കണം, ഭാരതവംശജനായ രാജാവേ.
തത്ര യജ്ഞോ നൃപശ്രേഷ്ടഃ പ്രഭൂതാന്നഃ സുസംസ്കൃതഃ। പ്രവര്തതാം യഥാന്യായം സര്വതോ ഹ്യനിവാരിതഃ
അവിടെ, രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, ധാരാളം നല്ല ഭക്ഷണത്തോടുകൂടിയ യജ്ഞം യുക്തിയായി, എല്ലായിടത്തും തടസ്സമില്ലാതെ നടത്തപ്പെടട്ടെ.
ഏഷ തേ വൈഷ്ണവോ നാമ യജ്ഞഃ സത്പുരുഷോചിതഃ। ഏതേന നേഷ്ടവാന്കശ്ചിദൃതേവിഷ്ണും പുരാതനമ്
ഇത് വൈഷ്ണവയജ്ഞം എന്നറിയപ്പെടുന്നതാണ്, സത്പുരുഷന്മാർക്ക് യോജിച്ചതും; ഇതിലൂടെ പുരാതനനായ വിഷ്ണുവിനെ മാത്രമാണ് ആരെങ്കിലും ആരാധിച്ചത്.
രാജസൂയം ക്രതുശ്രേഷ്ഠം സ്പര്ധത്യേഷ മഹാക്രതുഃ। അസ്മാകം രോചതേ ചൈവ ശ്രേയശ്ച തവ ഭാരത
ഈ മഹായജ്ഞം, യജ്ഞങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠമായ രാജസൂയയജ്ഞത്തിനെ തുല്യമാണ്; ഇത് ഞങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടമാണ്, കൂടാതെ നിനക്കും ക്ഷേമം നൽകും, ഭാരതവംശജനായവനേ.
നിര്വിഘ്നശ്ച ഭവത്യേഷ സഫലാ സ്യാത്സ്പൃഹാ തവ। `തസ്മാദേഷ മഹാബാഹോ തവ യജ്ഞഃ പ്രവര്തതാമ്
ഈ യജ്ഞം തടസ്സങ്ങളില്ലാതെ നടക്കും, നിന്റെ ആഗ്രഹം ഫലപ്രദമാകും; അതിനാൽ, മഹാബാഹുവായ രാജാവേ, നിന്റെ യജ്ഞം ആരംഭിക്കട്ടെ.
ഏവമുകത്സ്തു തൈര്വിപ്രൈര്ധാര്തരാഷ്ട്രോ മഹീപതിഃ। കര്ണം ച സൌബലം ചൈവ ഭ്രാതൄശ്ചൈവേദമബ്രവീത്
അങ്ങനെ ആ ബ്രാഹ്മണന്മാർ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രനായ രാജാവ് കർണ്ണനോടും സൗബലനോടും സഹോദരന്മാരോടും ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
രോചതേ മേ വചഃ കൃത്സ്നം ബ്രാഹ്മണാനാം ന സംശയഃ। രോചതേ യദി യുഷ്മാകം തസ്മാത്പ്രബ്രൂത മാചിരമ്
ബ്രാഹ്മണന്മാരുടെ ഈ വാക്കുകൾ മുഴുവനും എനിക്ക് വളരെ ഇഷ്ടമാണ്, സംശയമില്ല; നിങ്ങള്ക്കും ഇഷ്ടമാണെങ്കിൽ, വൈകാതെ അഭിപ്രായം പറയൂ.
ഏവമുക്താസ്തു തേ സര്വേ തഥേത്യൂചുര്നരാധിപമ്। സംദിദേശ തതോരാജാവ്യാപാരസ്ഥാന്യഥാക്രമമ്
അങ്ങനെ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞപ്പോൾ, അവർ എല്ലാവരും 'അങ്ങനെ തന്നെ' എന്നു സമ്മതിച്ചു; തുടർന്ന് രാജാവ് എല്ലാ ഒരുക്കങ്ങളും ക്രമമായി നിർദ്ദേശിച്ചു.
ഹലസ്യ കരണേ ചാപി വ്യാദിഷ്ടാഃ സര്വശില്പിനഃ। യഥോക്തം ച നൃപശ്രേഷ്ഠ കൃതം സര്വം യഥാക്രമമ്
ഹലത്തിന്റെ നിർമ്മാണത്തിനായി എല്ലാ ശില്പികളും നിർദ്ദേശങ്ങൾ ലഭിച്ചു; രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, എല്ലാ കാര്യങ്ങളും ഉത്തരവനുസരിച്ചു ക്രമത്തിൽ നടന്നു.
തതസ്തു ശില്പിനഃ സര്വം കൃതമൂര്ചുര്നരാധിപമ്। വിദുരശ്ച മഹാപ്രാജ്ഞോ ധൃതരാഷ്ട്രേ ന്യവേദയത്
അപ്പുറം, എല്ലാ തൊഴിലാളികളും ജോലി പൂര്ത്തിയാക്കിയപ്പോള്, മഹാപണ്ഡിതനായ വിദുരന് രാജാവ് ധൃതരാഷ്ട്രനോട് എല്ലാം അറിയിച്ചു.
സജ്ജം ക്രതുവരം രാജന്കാലപ്രാപ്തം ച ഭാരത। സൌവര്ണം ച കൃതം സര്വം ലാങ്ഗലം ച മഹാധനമ്
ഭാരതാ, മഹായാഗം സമയത്ത് പൂര്ത്തിയായി, സ്വര്ണ്ണത്തില് നിര്മ്മിച്ച ഉപകരണങ്ങളും വിലയേറിയ കൃഷിയന്ത്രവും ഒരുക്കിയിരുന്നു.
ഏവച്ഛ്രുത്വാ നൃപശ്രേഷ്ഠോ ധൃതരാഷ്ട്രോ വിശംപതേ। ആജ്ഞാപയാമാസ നൃപഃ ക്രതുരാജപ്രവര്തനമ്
ഇത് കേട്ട രാജാവായ ധൃതരാഷ്ട്രന്, രാജാക്കന്മാരില് ശ്രേഷ്ഠനായവന്, യാഗം ആരംഭിക്കാന് ഉത്തരവിട്ടു.
തതഃ പ്രവവൃതേ യജ്ഞഃ പ്രഭൂതാര്ഥഃ സുസംസ്കൃതഃ। ദീക്ഷിതശ്ചാപി ഗാന്ധാരിര്യഥാശാസ്ത്രം യഥാക്രമമ്
അതിനുശേഷം ധനസമ്പന്നവും നന്നായി ഒരുക്കിയതുമായ യാഗം ആരംഭിച്ചു; ഗാന്ധാരിയുടെ മകന് ശാസ്ത്രാനുസൃതമായ ക്രമത്തില് ദീക്ഷിതനായി.
പ്രഹൃഷ്ടോ ധൃതരാഷ്ട്രശ്ച വിദുരശ്ച മഹായശാഃ। ഭീഷ്മോ ദ്രോണഃ കൃപഃ കര്ണോ ഗാന്ധാരീ ച യശസ്വിനീ
ധൃതരാഷ്ട്രനും പ്രശസ്തനായ വിദുരനും ഭീഷ്മന്, ദ്രോണമുനി, കൃപാചാര്യന്, കര്ണന്, ഗാന്ധാരി ഇവരും സന്തോഷത്തോടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
നിമന്ത്രണാര്ഥം ദൂര്താംശ്ച പ്രേഷയാമാസ ശീഘ്രഗാന്। പാര്ഥിവാനാം ച രാജേന്ദ്ര ബ്രാഹ്മണാനാം തഥൈവ ച
അതിനുശേഷം അതിവേഗം പോകുന്ന ദൂതന്മാരെ രാജാക്കന്മാരെയും ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും ക്ഷണിക്കാന് അയച്ചു.
തേ പ്രയാതാ യഥോദ്ദിഷ്ടാ ദൂതാസ്ത്വരിതവാഹനാഃ। തത്ര കചിത്പ്രയാന്തം തു ദൂതം ദുഃശാസനോഽബ്രവീത്
അവ ദൂതന്മാര് വേഗത്തില് കുതിരപ്പുറത്തുയര്ന്നുപോയി, ഒരാള് പുറപ്പെടുമ്പോള് ദുഃശാസനന് അവനോട് പറഞ്ഞു.
ഗച്ഛ ദ്വൈതവനം ശീഘ്രം പാണ്ഡവാന്പാപപൂരുഷാന്। നിമന്ത്രയ യഥാന്യായം വിപ്രാംസ്ത സ്മിന്വനേ തദാ
നീ ഉടന് ദ്വൈതവനത്തിലേക്കു പോയി, പാപികളായ പാണ്ഡവന്മാരെയും അവിടെയുള്ള ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും യഥാവിധി ക്ഷണിക്കൂ.
സ ഗത്വാ പാണ്ഡവാന്സര്വാനുവാചാഭിപ്രണമ്യ ച। ദുര്യോധനോ മഹാരാജ യജതേ നൃപസത്തമഃ
അവന് പോയി, പാണ്ഡവന്മാരെ ആദരപൂര്വ്വം വന്ദിച്ച് പറഞ്ഞു: മഹാരാജാവായ ദുര്യോധനന് യാഗം നടത്തുകയാണ്.
സ്വവീര്യാര്ജിതമര്ഥൌഘമവാപ്യ കുരുസത്തമഃ। തത്ര ഗച്ഛന്തി രാജാനോ ബ്രാഹ്മണാശ്ച തതസ്തതഃ
സ്വന്തം ശക്തിയില് സമ്പാദിച്ച ധനസമ്പത്ത് കൊണ്ടു, കുരുവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠന് വിവിധ പ്രദേശങ്ങളില് നിന്നുള്ള രാജാക്കന്മാരെയും ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും കൂട്ടിച്ചേര്ക്കുന്നു.
അഹം തു പ്രേഷിതോ രാജന്കൌരവേണ മഹാത്മനാ। ആമന്ത്രയതി വോ രാജാ ധാര്തരാഷ്ട്രോ ജനേശ്വരഃ। മനോഭിലഷിതം രാജ്ഞസ്തം ക്രതും ദ്രഷ്ടുമര്ഹഥ
രാജാവേ, എന്നെ മഹാത്മാവായ കൌരവന് അയച്ചിരിക്കുന്നു; ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന് നിങ്ങളെ ഹൃദയത്തില് ആഗ്രഹിക്കുന്ന യാഗം കാണാന് ക്ഷണിക്കുന്നു.
തതോ യുധിഷ്ഠിരോ രാജാ തച്ഛ്രുത്വാ ദൂതഭാഷിതമ്। അബ്രവീന്നൃപശാര്ദൂലോ ദിഷ്ട്യാ രാജാ സുയോധനഃ। യജതേ ക്രതുമുഖ്യേന പൂര്വേഷാം കീര്തിവര്ധനഃ
ദൂതന്റെ വാക്കുകള് കേട്ട യുദ്ധിഷ്ഠിരന് പറഞ്ഞു: സുവ്യോധനന് യാഗം നടത്തുന്നത് ഭാഗ്യകരമാണ്; അതു മുന്പുള്ളവരുടെ കീര്ത്തി വര്ധിപ്പിക്കും.
വയമപ്യുപയാസ്യാമോ ന ത്വിദാനീം കഥംചന। സമയഃ പരിപാല്യോ നോ യാവദ്വര്ഷം ത്രയോദശമ്
നാം പിന്നെയും വരും, പക്ഷേ ഇപ്പോള് ഒരുവിധത്തിലും കഴിയില്ല; പതിമൂന്നാം വര്ഷം പൂര്ത്തിയാകുന്നതുവരെ ഞങ്ങളുടെ ഉടമ്പടി പാലിക്കണം.
ശ്രുത്വൈതദ്ധര്മരാജസ്യ ഭീമോ വചനമബ്രവീത്। തദാ തു നൃപതിര്ഗന്താ ധര്മരാജോ യുധിഷ്ഠിരഃ
ധര്മരാജാവിന്റെ ഈ വാക്കുകള് കേട്ട് ഭീമന് പറഞ്ഞു: അപ്പോള് രാജാവായ യുദ്ധിഷ്ഠിരന് പോകും.
അസ്ത്രശസ്ത്രപ്രദീപ്തേഽഗ്നൌ യദാ തം പാതയിഷ്യതി। വര്ഷാത്രയോദശാദൂര്ധ്വം രണസത്രേ നരാധിപഃ
പതിമൂന്ന് വര്ഷത്തിന് ശേഷം, യുദ്ധസമരത്തില് ആയുധങ്ങളും ശസ്ത്രങ്ങളും പോലെ ജ്വലിക്കുന്ന അഗ്നിയില് അവനെ വീഴ്ത്തുമ്പോള്,
യദാ ക്രോധഹവിര്മോക്താ ധാര്തരാഷ്ട്രേഷു പാണ്ഡവഃ। ആഗന്താരസ്തദാ സ്മേതി വാച്യസ്തേ സ സുയോധനഃ
പാണ്ഡവന് തന്റെ ക്രോധം ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരില് അര്പ്പിക്കുമ്പോള്, അപ്പോഴാണ് അവര് വരികയെന്ന് സുവ്യോധനനോട് പറയുക.