തതോ ഹലഹലാശബ്ദഃ പ്രാദുരാസീദ്വിശാംപതേ। ഹാഹാകാരാശ്ച ബഹവോ നഗരേ നാഗസാഹ്വയേ
അപ്പോൾ, ജനങ്ങളുടെ രാജാവേ, നഗരമായ നാഗസാഹ്വയയിൽ വലിയ കലഹശബ്ദവും, പലരും വിലാപിച്ചുകൊണ്ടുള്ള ഹാഹാകാരവും ഉയർന്നു.
രകേചിദേനം പ്രശംസന്തി നിന്ദന്തി സ്മ തഥാ പരേ। തൂഷ്ണീമാസംസ്തഥാ ചാന്യേ നൃപാസ്തത്ര ജനാധിപ
അവിടെ കൂടിയിരുന്ന രാജാക്കന്മാരിൽ ചിലർ അവനെ പ്രശംസിച്ചു, ചിലർ അപമാനിച്ചു, മറ്റുചിലർ ഒന്നും പറയാതെ മൗനമായി നിന്നു, രാജാവേ.
ഏവം വിജിത്യ രാജേന്ദ്ര കര്ണഃ ശസ്ത്രഭൃതാംവരഃ। സപര്വതവനാകാശാം സസമുദ്രാം സനുഷ്കുടാമ്
രാജാധിരാജാവേ, ആയുധധാരികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ കർണൻ, പർവതങ്ങളും കാടുകളും ആകാശവും സമുദ്രങ്ങളും ഉണക്കഭൂമികളും ഉൾപ്പെടെ ഭൂമിയെ ജയിച്ചു കീഴടക്കി.
ദേശൈരുച്ചാവചൈഃ പൂര്ണാം പത്തനൈര്നഗരൈരപി। ദ്വീപൈശ്ചാനൂപസംപൂര്ണൈഃ പൃഥിവീം പൃഥിവീപതേ
ഭൂമിപതിയായ രാജാവേ, ഉയരവും താഴ്വാരവും നിറഞ്ഞ ദേശങ്ങളും, പട്ടണങ്ങളും നഗരങ്ങളും ദ്വീപുകളും, ചതുപ്പുനിലങ്ങളും എല്ലാം കർണൻ ഭൂമിയിൽ നിറച്ചു.
കാലേന നാതിദീര്ഘേണ വശേ കൃത്വാ തു പാര്ഥിവാന്। അക്ഷയം ധനമാദായ സൂതജോ നൃപമഭ്യയാത്
കൂടുതൽ സമയം ചെലവാക്കാതെ, രാജാക്കന്മാരെ കീഴടക്കി, സൂതപുത്രൻ അക്ഷയമായ ധനം സഹിതം രാജാവിന്റെ അടുക്കൽ തിരിച്ചെത്തി.
പ്രവിശ്യ ച ഗൃഹം രാജന്നഭ്യന്തരമരിംദമ। ഗാന്ധാരീസഹിതം വീരോ ധൃതരാഷ്ട്രം ദദര്ശ സഃ
രാജാവേ, അകത്തുള്ള ഗൃഹഭാഗത്തേക്ക് കയറി, ആ വീരൻ ഗാന്ധാരിയോടൊപ്പം ധൃതരാഷ്ട്രനെ കണ്ടു.
പുത്രവച്ച നരവ്യാഘ്ര പാദൌ ജഗ്രാഹ ധര്മവിത്। ധൃതരാഷ്ട്രേണ ചാശ്ലിഷ്യ പ്രേമ്ണാ ചാപി വിസര്ജിതഃ
മനുഷ്യസിംഹനായവനേ, ധർമ്മജ്ഞനായ കർണൻ, ഒരു മകൻപോലെ ധൃതരാഷ്ട്രന്റെ കാലുകൾ പിടിച്ചു; ധൃതരാഷ്ട്രൻ സ്നേഹത്തോടെ അവനെ അങ്കലാപ്പിച്ച് വിടപറഞ്ഞു.
തദാപ്രഭൃതി രാജാ ച ശകുനിശ്ചാപി സൌബലഃ। ജാനാതേ നിര്ജിതാന്പാര്ഥാന്കര്ണേന യുധി ഭാരത
അന്നുമുതൽ, ഭാരതാവംശജനായ രാജാവും സുബലപുത്രനായ ശകുനിയും, യുദ്ധത്തിൽ പാണ്ഡവന്മാർ കർണനാൽ ജയിക്കപ്പെട്ടുവെന്ന് മനസ്സിലാക്കി.
ജിത്വാ തു പൃഥിവീം രാജന്സൂതപുത്രോ ജനാധിപ। അബ്രവീത്പരവീരഘ്നോ ദുര്യോധനമിദം വചഃ
രാജാവേ, ഭൂമിയെ ജയിച്ച ശേഷം, സൂതപുത്രനും ജനങ്ങളുടെ അധിപതിയും ആയ കർണൻ, ശത്രുക്കളുടെ വീരന്മാരെ സംഹരിക്കുന്ന ദുര്യോധനനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ദുര്യോധന നിബോധേദം യത്ത്വാം വക്ഷ്യാമി കൌരവ। ശ്രുത്വാ വാചം തഥാ സര്വം കര്തുമര്ഹസ്യരിംദമ
ദുര്യോധനാ, ഞാൻ പറയാൻ പോകുന്നതു കേൾക്കു, കൌരവനേ; എന്റെ വാക്കുകൾ മുഴുവനും കേട്ടശേഷം, ശത്രുക്കളെ ജയിക്കുന്നവനേ, അതനുസരിച്ച് നീ പ്രവർത്തിക്കണം.
തവാദ്യ പൃഥിവീ വീര നിഃസപത്നാ നൃപോത്തമ। താം പാലയ യഥാ ശക്രോ ഹതശത്രുര്മഹാമനാഃ
രാജാവുകളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ വീരാ, ഇന്നുമുതൽ ഭൂമി നിനക്കു എതിരാളികളില്ലാതെ ശുദ്ധമായിരിക്കുന്നു; ശത്രുക്കളെ സംഹരിച്ച മഹാമനസ്സുള്ള ഇന്ദ്രൻപോലെ നീ അതിനെ സംരക്ഷിക്കണം.
ഏവമുക്തസ്തു കര്ണേന കര്ണം രാജാഽബ്രവീത്പുനഃ। ന കിംചിദ്ദുര്ലഭം തസ്യ യസ് ത്വം പുരുഷര്ഷഭ
ഇങ്ങനെ കർണൻ പറഞ്ഞപ്പോൾ, രാജാവ് വീണ്ടും കർണനോട് പറഞ്ഞു: 'നിനക്ക് പോലെയുള്ളവൻ കൂടെ ഉണ്ടെങ്കിൽ, അവനു ലഭിക്കാത്തതൊന്നുമില്ല.'
സഹായശ്ചാനുരക്തശ്ച മദര്ഥം ച സമുദ്യതഃ। അഭിപ്രായസ്തു മേ കശ്ചിത്തം വൈ ശൃണു യഥാതഥമ്
നീ എന്റെ കൂട്ടുകാരനും സ്നേഹിതനുമാണ്, എന്റെ കാര്യത്തിൽ സദാ തയ്യാറാണ്; എങ്കിലും എനിക്ക് ഒരു ആഗ്രഹമുണ്ട്—അത് നീ യഥാർത്ഥത്തിൽ കേൾക്കണം.
രാജസൂയം പാണ്ഡവസ്യ ദൃഷ്ട്വാ ക്രതുവരം തദാ। കമമ സ്പൃഹാ സമുത്പന്നാ താം സംപാദയ സൂതജ
പാണ്ഡവന്റെ മഹത്തായ രാജസൂയയാഗം കണ്ടപ്പോൾ, എന്റെ മനസ്സിൽ ഒരു ആഗ്രഹം പിറവിെടുത്തു; സൂതപുത്രാ, അതു നീ നിറവേറ്റണം.
ഏവമുക്തസ്തതഃ കര്ണോ രാജാനമിദമബ്രവീത്। തവാദ്യ പൃഥിവീപാലാ വശ്യാഃ സര്വേ നൃപോത്തമ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, കർണൻ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'ഇന്നുമുതൽ, രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, ഭൂമിയിലെ എല്ലാ രാജാക്കന്മാരും നിന്റെ വശത്തിലാണ്.'
ആഹൂയന്താം ദ്വിജവരാഃ സംഭാരാശ്ച യഥാവിധി। സംഭ്രിയന്താം കുരുശ്രേഷ്ഠ യജ്ഞോപകരണാനി ച
കുരുവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, പ്രധാന ബ്രാഹ്മണന്മാരെ വിളിക്കണം, യാഗത്തിനാവശ്യമായ സാധനങ്ങൾ നിയമപ്രകാരം ഒരുക്കണം, യാഗോപകരണങ്ങളും ഒരുക്കണം.
ഋത്വിജശ്ച സമാഹൂതാ യഥോക്തം വേദപാരഗാഃ। ക്രിയാം കുര്വന്തു തേ രാജന്യഥാശാസ്ത്രമരിംദമ
വേദങ്ങളിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള, ആഹ്വാനിക്കപ്പെട്ട യജ്ഞികർ, ശാസ്ത്രാനുസരണം എല്ലാ കർമങ്ങളും നിർവഹിക്കട്ടെ, ശത്രുക്കളെ ജയിച്ച രാജാവേ.
ബഹ്വന്നപാനസംയുക്തഃ സുസമൃദ്ധഗുണാന്വിതഃ। പ്രവര്തതാം മഹായജ്ഞസ്തവാപി ഭരതര്ഷഭ
ഭാരതവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠനായ രാജാവേ, ധാരാളം ഭക്ഷ്യവും പാനീയവും സമൃദ്ധിയായി ഒരുക്കിയ മഹായജ്ഞം ആരംഭിക്കട്ടെ.
ഏവമുക്തസ്തു കര്ണേന ധാര്തരാഷ്ട്രോ വിശാംപതേ। പുരോഹിതം സമാനായ്യ വചനം ചേദമബ്രവീത്
കർണ്ണൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രൻ തന്റെ പുരോഹിതനെ വിളിച്ചു വരുത്തി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
രാജസൂയം ക്രതുശ്രേഷ്ഠം സമാപ്തവരദക്ഷിണമ്। ആഹരസ്വ യഥാശാസ്ത്രം യഥാന്യായം യഥാക്രമമ്
ശ്രേഷ്ഠമായ രാജസൂയയജ്ഞം, എല്ലാ ദാനങ്ങളും സമാപ്തിയോടെ, ശാസ്ത്രാനുസരണം, യുക്തിയായും ക്രമമായും ഒരുക്കണം.
സ ഏവമുക്തോ നൃപതിമുവാച ദ്വിജസത്തമഃ
അങ്ങനെ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞ ശേഷം, ആ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠൻ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു.
ബ്രാഹ്മണൈഃ സഹിതോ രാജന്യേ തത്രാസന്സമാഗതാഃ'। ന സ ശക്യഃ ക്രതുശ്രേഷ്ഠോ ജീവമാനേ യുധിഷ്ഠിരേ। ആഹര്തും കൌരവശ്രേഷ്ഠ കുലേ തവ നൃപോത്തമ
ബ്രാഹ്മണന്മാരോടൊപ്പം ക്ഷത്രിയന്മാരും അവിടെ കൂടിച്ചേർന്നു; എന്നാൽ, കുരുവംശത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠനായ രാജാവേ, യുദിഷ്ഠിരൻ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ ഈ മഹായജ്ഞം നിങ്ങളുടെ വംശത്തിൽ നടത്താൻ കഴിയില്ല.
ദീര്ഘായുര്ജീവതി ച തേ ധൃതരാഷ്ട്രഃ പിതാ നൃപ। അതശ്ചാപി വിരുദ്ധസ്തേ ക്രതുരേണഷ നൃപോത്തമഃ
നിന്റെ അച്ഛൻ ധൃതരാഷ്ട്രൻ ദീർഘായുസ്സോടെ ഇപ്പോഴും ജീവിച്ചിരിക്കുകയാണ്; അതുകൊണ്ടു രാജാവേ, ഈ യജ്ഞം നിനക്കു അനുകൂലമല്ല.
അസ്തി ത്വന്യന്മഹത്സത്രം രാജസൂയസമം പ്രഭോ। തേന ത്വം യജ രാജേന്ദ്ര ശൃണു ചേദം വചോ മമ
രാജസൂയയജ്ഞത്തിന് തുല്യമായ മറ്റൊരു വലിയ യജ്ഞം ഉണ്ട്, മഹാരാജാവേ; അതിനാൽ അതിനാൽ നീ ആ യജ്ഞം നടത്തണം, എന്റെ വാക്കുകൾ കേൾക്കൂ.
യ ഇമേ പൃഥിവീപാലാഃ കരദാസ്തവ പാര്ഥിവ। തേ കരാന്സംപ്രയച്ഛന്തു സുവര്ണം ച കൃതാകൃതമ്
രാജാവേ, നിന്റെ കീഴിലുള്ള ഭൂമിപാലകർ, നിർമ്മിതവും നിർമ്മിതമല്ലാത്തതുമായ പൊന്നും മറ്റു കനികകളും സമർപ്പിക്കട്ടെ.
തേന തേ ക്രിയതാമദ്യലാങ്ഗലം നൃപസത്തമ। യജ്ഞവാടസ് തേ ഭൂമിഃ കൃഷ്യതാം തേന ഭാരത
അതു കൊണ്ടു, മഹാരാജാവേ, ഇന്നുതന്നെ നിന്റെ യജ്ഞവാടിയുടെ നിലം ആ ഹലത്തോടെ ഉഴുത് തയ്യാറാക്കണം, ഭാരതവംശജനായ രാജാവേ.
തത്ര യജ്ഞോ നൃപശ്രേഷ്ടഃ പ്രഭൂതാന്നഃ സുസംസ്കൃതഃ। പ്രവര്തതാം യഥാന്യായം സര്വതോ ഹ്യനിവാരിതഃ
അവിടെ, രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, ധാരാളം നല്ല ഭക്ഷണത്തോടുകൂടിയ യജ്ഞം യുക്തിയായി, എല്ലായിടത്തും തടസ്സമില്ലാതെ നടത്തപ്പെടട്ടെ.
ഏഷ തേ വൈഷ്ണവോ നാമ യജ്ഞഃ സത്പുരുഷോചിതഃ। ഏതേന നേഷ്ടവാന്കശ്ചിദൃതേവിഷ്ണും പുരാതനമ്
ഇത് വൈഷ്ണവയജ്ഞം എന്നറിയപ്പെടുന്നതാണ്, സത്പുരുഷന്മാർക്ക് യോജിച്ചതും; ഇതിലൂടെ പുരാതനനായ വിഷ്ണുവിനെ മാത്രമാണ് ആരെങ്കിലും ആരാധിച്ചത്.
രാജസൂയം ക്രതുശ്രേഷ്ഠം സ്പര്ധത്യേഷ മഹാക്രതുഃ। അസ്മാകം രോചതേ ചൈവ ശ്രേയശ്ച തവ ഭാരത
ഈ മഹായജ്ഞം, യജ്ഞങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠമായ രാജസൂയയജ്ഞത്തിനെ തുല്യമാണ്; ഇത് ഞങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടമാണ്, കൂടാതെ നിനക്കും ക്ഷേമം നൽകും, ഭാരതവംശജനായവനേ.
നിര്വിഘ്നശ്ച ഭവത്യേഷ സഫലാ സ്യാത്സ്പൃഹാ തവ। `തസ്മാദേഷ മഹാബാഹോ തവ യജ്ഞഃ പ്രവര്തതാമ്
ഈ യജ്ഞം തടസ്സങ്ങളില്ലാതെ നടക്കും, നിന്റെ ആഗ്രഹം ഫലപ്രദമാകും; അതിനാൽ, മഹാബാഹുവായ രാജാവേ, നിന്റെ യജ്ഞം ആരംഭിക്കട്ടെ.