സമസ്ഥോ വിഷമസ്ഥാന്ഹി ദുര്ഹൃദോ യോഽഭിവീക്ഷതേ। ജഗതീസ്ഥനിവാദ്രിസ്ഥഃ കിമതഃ പരമം സുഖമ്
ദുഷ്മന്മാര് ദുരിതത്തില് കഴിയുമ്പോള് അവരെ ഉറപ്പോടെ നോക്കാന് കഴിയുന്നവന്, ലോകം ഒരു പര്വതശിഖരത്തില് നിന്ന് കാണുന്നവനെപ്പോലെ, അതിലധികം സന്തോഷം എന്താണ്?
ന പുത്രധനലാഭേന ന രാജ്യേനാപി വിന്ദതി। പ്രീതിം നൃപതിശാര്ദൂല യാമമിത്രാധദര്ശനാത്
രാജാക്കന്മാരില് സിംഹമേ, ശത്രുക്കളെ ദുരിതത്തില് കാണുമ്പോള് ലഭിക്കുന്ന സന്തോഷം, മക്കളെയോ ധനമോ രാജ്യത്തെയോ നേടുന്നതില് നിന്ന് കിട്ടുന്നതിനെപ്പോലുമല്ല.
കിംനു തസ്യ സുഖം ന സ്യാദാശ്രമേ യോ ധനംജയമ്। അഭിവീക്ഷേത സിദ്ധാര്ഥോ വല്കലാജിനവാസസമ്
ആശ്രമത്തില് താമസിക്കുന്ന ഒരാള്ക്ക്, വല്കലവും മയില്പ്പുറവും ധരിച്ചിട്ടും ധനഞ്ജയനെ കാണാന് കഴിയുമ്പോള് ഏത് സന്തോഷം ലഭിക്കില്ല?
സുവാസസോ ഹി തേ ഭാര്യാ വല്കലാജിനസംവൃതാമ്। പശ്യന്തു ദുഃഖിതാം കൃഷ്ണാം സാ ച നിര്വിദ്യതാം പുനഃ
നിന്റെ ഭര്ത്താക്കന്മാര് മനോഹരമായി അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നപ്പോള്, വല്കലയും മയില്പ്പുറവും ധരിച്ച് ദുഃഖിതയായ കൃഷ്ണയെ അവര് കാണട്ടെ; അവളും വീണ്ടും നിരാശയാകട്ടെ.
വിനിന്ദതാം തഥാഽത്മാനം ജീവിതം ച ധനച്യുതമ്। `ദാരാണാം തേ ശ്രിയം ദൃഷ്ട്വാ ദീപ്താമദ്യ ജനാധിപാ
ജനങ്ങളുടെ അധിപനേ, നിന്റെ ഭാര്യമാരുടെ ദീപ്തമായ ഐശ്വര്യം കണ്ടു, പാണ്ഡവരുടെ ഭാര്യമാര് സ്വയം തങ്ങളെ അപമാനിക്കുകയും, ധനം നഷ്ടപ്പെട്ട ജീവിതം തള്ളിക്കളയുകയും ചെയ്യട്ടെ.
ന തഥാ ഹി സഭാമധ്യേ തസ്യാ ഭവിതുമര്ഹതി। വൈമനസ്യം യഥാ ദൃഷ്ട്വാ തവ ഭാര്യാഃ സ്വലംകൃതാഃ
സഭാമദ്ധ്യേ അവള്ക്കു ഉണ്ടാകുന്ന ദുഃഖം, നിന്റെ ഭാര്യമാര് അലങ്കാരങ്ങളോടെ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നതിനെ കാണുമ്പോള് ഉണ്ടാകുന്നതിനെപ്പോലെയല്ല.
ഏവമുക്ത്വാ തു രാജാനം കര്ണഃ ശകുനിനാ സഹ। തൂഷ്ണീം ബഭൂവതുരുഭൌ വാക്യാന്തേ ജനമേജയ
ഇങ്ങനെ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞ ശേഷം, കര്ണനും ശകുനിയും വാക്കുകള് അവസാനിച്ചപ്പോള് ഇരുവരും മൗനത്തിലായി.
കര്ണസ്യ വചനം ശ്രുത്വാ രാജാ ദുര്യോധനസ്തതഃ। ഹൃഷ്ടോ ഭൂത്വാപുനര്ദീനോ രാധേയമിദമബ്രവീത്
കര്ണന്റെ വാക്കുകള് കേട്ട രാജാവ് ദുര്യോധനന് ആദ്യം സന്തോഷവാനായി, പിന്നെ വീണ്ടും വിഷാദത്തിലായി, രാധേയനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ബ്രവീഷി യദിദം കര്ണ സര്വം മനസി മേ സ്ഥിതമ്। ന ത്വഭ്യനുജ്ഞാം ലപ്സ്യാമി ഗമനേ യത്രപാണ്ഡവാഃ
കര്ണാ, നീ പറയുന്ന എല്ലാം എന്റെ മനസ്സില് ഉറപ്പായിരിക്കുന്നു; പക്ഷേ, പാണ്ഡവര് ഉള്ളിടത്തേക്ക് പോകാന് എനിക്ക് അനുമതി ലഭിക്കില്ല.
പരിദേവതി താന്വീരാന്ധൃതരാഷ്ട്രോ മഹീപതിഃ। മന്യതേഽഭ്യധികാംശ്ചാപി തപോയോഗേന പാണ്ഡവാന്
ധൃതരാഷ്ട്രന് മഹാരാജാവ് ആ വീരന്മാരെ ഓര്ത്തു ദുഃഖിക്കുന്നു; പാണ്ഡവന്മാര് തപസ്സിലൂടെ നമ്മയെ മറികടന്നുവെന്ന് പോലും അദ്ദേഹം കരുതുന്നു.
അഥവാഽപ്യനുബുധ്യേത നൃപോഽസ്മാകം ചികീര്ഷിതമ്। ഏതാമപ്യായതിം രക്ഷന്നാഭ്യനുജ്ഞാതുമര്ഹതി
അല്ലെങ്കില് രാജാവ് നമ്മുടെ ഉദ്ദേശം മനസ്സിലാക്കി, ഈ ഐക്യം സംരക്ഷിക്കാന് ശ്രമിച്ച്, അനുമതി നല്കാതിരിക്കാം.
ന ഹി ദ്വൈതവനേ കിംചിദ്വിദ്യതേഽന്യത്പ്രയോജനമ്। ഉന്മാഥനമൃതേ തേഷാം വനസ്ഥാനാമപി ദ്വിഷാമ്
ദ്വൈതവനത്തില് നമ്മുടെ ശത്രുക്കളായ അവിടെ താമസിക്കുന്നവരെ ഉപദ്രവിക്കുന്നതല്ലാതെ മറ്റൊന്നും പ്രധാന ലക്ഷ്യമില്ല.
ജാനാസിഹി യഥാ ക്ഷത്താ ദ്യൂതകാല ഉപസ്ഥിതേ। അബ്രവീദ്യച്ച മാം ത്വാം ച സൌബലം വചനം തദാ
നിനക്കും എനിക്കും സൗബലനും, പാശുരം കളിയുടെ സമയത്ത് ആ രഥികൻ പറഞ്ഞത് നീ അറിയുന്നില്ലേ.
താനിസര്വാണി വാക്യാനി യച്ചാന്യത്പരിദേവിതമ്। വിചിന്ത്യ നിശ്ചയ ഗച്ഛേ ഗമനായേതരായ വാ
അവൻ പറഞ്ഞതും മറ്റുള്ളവരും പറഞ്ഞതും എല്ലാം ഓർത്തു, പോകണോ വേണ്ടയോ എന്ന് നീ തീരുമാനിക്കണം.
മമാപി ഹിമഹാന്ഹര്ഷോ യദഹം ഭീമഫല്ഗുനൌ। ക്ലിഷ്ടാവരണ്യേ പശ്യേയം കൃഷ്ണയാ സഹിതാവിതി
ഹിമപർവ്വതങ്ങളിൽ എനിക്ക് എത്ര സന്തോഷം കിട്ടിയാലും, കൃഷ്ണയോടൊപ്പം കഷ്ടപ്പെട്ട് കാട്ടിൽ നടക്കുന്ന ഭീമനും അർജുനനും കണ്ടാൽ അതിലധികം സന്തോഷം എനിക്ക് ഉണ്ടാകും.
ന തഥാ ഹ്യാപ്നുയാം പ്രീതിമവാപ്യ വസുധാമിമാമ്। ദൃഷ്ട്വാ യഥാ പാണ്ഡുസുതാന്വല്കലാജിനവാസസഃ
ഈ ഭൂമി മുഴുവൻ സ്വന്തമാക്കിയാലും, വൽക്കലവും മാൻതോലും ധരിച്ച പാണ്ഡുവിന്റെ മക്കളെ കാണുമ്പോൾ എനിക്ക് കിട്ടുന്ന സന്തോഷം അതിനേക്കാൾ കൂടുതലാണ്.
കിംനു സ്യാദധികം തസ്മാദ്യദഹം ദ്രുപദാത്മജാമ്। ദ്രൌപദീം കര്ണ പശ്യേയം കാഷായവസനാം വനേ
കാട്ടിൽ കാശായവസ്ത്രം ധരിച്ച ദ്രുപദന്റെ മകൾ ദ്രൗപദിയെ കാണുന്നത് അതിനേക്കാൾ വലിയ സന്തോഷം എന്താണ്, കർണാ?
യദി മാം ദര്മരാജശ്ച ഭീമസേനശ്ച പാണ്ഡവഃ। യുക്തം രപരമയാ ലക്ഷ്മ്യാ പശ്യേതാം ജീവിതം ഭവേത്
ധർമ്മരാജാവും ഭീമസേനനും, മഹത്തായ ഐശ്വര്യമുള്ളവർ, എന്നെ കണ്ടാൽ എനിക്ക് ജീവൻ അർത്ഥവത്താകും.
ഉപായം ന തു പശ്യാമി യേന ഗച്ഛേമ തദ്വനമ്। യഥാചാഭ്യനുജാനീയാദ്ഗച്ഛന്തം മാം മഹീപതിഃ
നമുക്ക് ആ കാട്ടിലേക്ക് പോകാൻ രാജാവിന് സമ്മതം ലഭിക്കുമെന്ന വിധത്തിൽ എങ്ങനെ പോകാമെന്ന് എനിക്ക് ഒരു വഴിയും കാണുന്നില്ല.
സ സൌബലേന സഹിതസ്തഥാ ദുഃശാസനേന ച। ഉപായം പശ്യ രനിപുണം യേന ഗച്ഛേമ തദ്വനമ്
നീ സൗബലനും ദുഃശാസനനും കൂടെ ചേർന്ന് ആ കാട്ടിലേക്ക് പോകാൻ യോജിച്ചൊരു മാർഗം കണ്ടെത്തണം.
അഹമപ്യനുഗച്ഛാമി ഗമനായേതരായ ച। കല്യമേവ ഗമിഷ്യാമി സമീപം പാര്ഥിവസ്യ ഹ
പോകാൻ വേണ്ടിയോ വേണ്ടയോ എന്നത് എങ്കിൽ പോലും ഞാൻ കൂടെ വരാം; ഉടൻ തന്നെ ഞാൻ രാജാവിനോടു നേരിട്ട് സംസാരിക്കും.
മയി തത്രോപവിഷ്ടേ തു ഭീഷ്മേ ച കുരുസത്തമേ। ഉപായോ യോ ഭവേദ്ദൃഷ്ടസ്തം ബ്രൂയാഃ സഹസൌബലഃ
ഞാനും കുരുവംശത്തിലെ ഭീഷ്മനും അവിടെ ഇരിക്കുമ്പോൾ, യാതൊരു മാർഗവും കണ്ടാൽ, നീ സൗബലനോടൊപ്പം അതു പറയണം.
തതോ ഭീഷ്മസ്യ രാജ്ഞശ്ച നിശമ്യ രഗമനം പ്രതി। വ്യവസായം കരിഷ്യേഽഹമനുനീയ പിതാമഹമ്
ഭീഷ്മനും രാജാവും യാത്രയെക്കുറിച്ച് പറയുന്നത് കേട്ടശേഷം, പിതാമഹനെ സമ്മതിപ്പിച്ചു ഞാൻ തീരുമാനമെടുക്കും.
തഥേത്യുക്ത്വാ തു തേ സര്വേഗ്മുരാവസഥാന്പ്രതി। വ്യുഷിതായാം രജന്യാം തു കര്ണോ രാജാനമഭ്യയാത്
അങ്ങനെ 'ശരി' എന്ന് പറഞ്ഞ് എല്ലാവരും തങ്ങളുടെ താമസസ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് പോയി; രാത്രി കഴിഞ്ഞപ്പോൾ കർണൻ രാജാവിനെ സമീപിച്ചു.
തതോ ദുര്യോധനം കര്ണഃ പ്രഹസന്നിദമബ്രവീത്। ഉപായഃ പരിദൃഷ്ടോഽയം തം നിബോധജനേശ്വര
അപ്പോൾ കർണൻ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് ദുര്യോധനനോട് പറഞ്ഞു: 'ഒരു മാർഗം ഞാൻ കണ്ടു; അതു കേൾക്കു, രാജാവേ.'
ഘോഷാ ദ്വൈതവനേ സര്വേത്വത്പ്രതീക്ഷാ നരാധിപ। ഘോഷയാത്രാപദേശേന ഗമിഷ്യാമോ ന സംശയഃ
എല്ലാ പശുപാലരും ദ്വൈതവനത്തിൽ നിന്നെ കാത്തിരിക്കുന്നു, രാജാവേ; പശുവെടുപ്പിന്റെ പേരിൽ നമുക്ക് അവിടെ പോകാം, സംശയമില്ല.
ഉചിതം ഹി സദാ ഗന്തും ഘോഷയാത്രാം വിശാംപതേ। ഏവം ചേത്ത്വാം പിതാ രാജന്സമനുജ്ഞാതുമര്ഹതി
പശുവെടുപ്പിന് പോകുന്നത് എപ്പോഴും ശരിയാണ്, ജനങ്ങളുടെ നാഥാ; അങ്ങനെ ചെയ്താൽ രാജാവായ നിന്റെ അച്ഛൻ തീർച്ചയായും അനുമതി നൽകും.
തഥാ കഥയമാനൌ തു ഘോഷയാത്രാവിനിശ്ചയമ്। ഗാന്ധാരരാജഃ ശകുനിരിത്യുവാച ഹസന്നിവ
അവർ പശുവെടുപ്പ് തീരുമാനിച്ച് സംസാരിക്കുമ്പോൾ തന്നെ, ഗന്ധാരരാജാവായ ശകുനി ചിരിച്ചുകൊണ്ട് പറഞ്ഞു.
ഉപായോഽയംമയാ ദൃഷ്ടോ ഗമനായ നിരാമയഃ। അനുജ്ഞാസ്യതിനോ രാജാ ചോദയിഷ്യതി ചാപ്യുത
'നമുക്ക് പോകാൻ ഈ മാർഗം ഞാൻ കണ്ടിട്ടുണ്ട്; ഇതിൽ തടസ്സമൊന്നുമില്ല. രാജാവും അനുമതി നൽകും, പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യും.'
ഘോഷാ ദ്വൈതവ്രനേ സര്വേത്വത്പ്രതീക്ഷാ നരാധിപ। ഘോഷയാത്രാപദേശേന ഗമിഷ്യാമഃ സരഃ പ്രതി
എല്ലാ പശുപാലരും ദ്വൈതവനത്തിൽ നിന്നെ കാത്തിരിക്കുന്നു, രാജാവേ; പശുവെടുപ്പിന്റെ പേരിൽ നമുക്ക് തടാകത്തേക്ക് പോകാം.