ന മ്രിയേയുര്ന ജീര്യൈയുഃ സര്വേ സ്യുഃ സര്വകാമികാഃ। നാപ്രിയം പ്രതിപശ്യേയുര്വിധിശ്ച യദി നോ ഭവേത്
വിധി ഇല്ലായിരുന്നുവെങ്കില്, ആരും മരിക്കുകയോ വൃദ്ധരാകുകയോ ഇല്ലായിരുന്നു; എല്ലാവര്ക്കും എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും ലഭിക്കുകയും, ഒരിക്കലും അപ്രീതികരമായത് അനുഭവിക്കേണ്ടതില്ലായിരുന്നു.
ഉപര്യുപരി ലോകസ്യ സര്വോ ഗന്തും സമീഹതേ। യതതേ ച യഥാഥക്തി ന ച തദ്വര്തതേ തഥാ
ലോകത്തിലെ എല്ലാവരും ഉയര്ന്നതിലേക്ക് എത്താന് ആഗ്രഹിക്കുന്നു; ഓരോരുത്തരും തങ്ങളുടെ കഴിവിന് അനുസരിച്ച് ശ്രമിക്കുന്നു, പക്ഷേ ആഗ്രഹിച്ചപോലെ ഫലം ലഭിക്കുന്നില്ല.
ബഹവഃ സംപ്രദൃശ്യന്തേ തുല്യനക്ഷത്രമങ്ഗലാഃ। മഹത്തു ഫലവൈഷമ്യം ദൃശ്യതേ കര്മസിദ്ധിഷു
പലരും ഒരേ നക്ഷത്രവും ഭാഗ്യവും പങ്കിടുന്നവരായിട്ടും, അവരുടെ കര്മ്മഫലങ്ങളില് വലിയ വ്യത്യാസം കാണാം.
ന കേചിദീശതേ ബ്രഹ്മന്സ്വയംഗ്രാഹ്യസ്യ സത്തമ। കര്മണാം പ്രാകൃതാനാം വൈ ഇഹ സിദ്ധിഃ പ്രദൃശ്യതേ
ബ്രാഹ്മണാ, ആരും സ്വന്തമായി നേടേണ്ടതിന്റെ അധിപനല്ല; സാധാരണ കര്മ്മങ്ങളില് വിജയമുണ്ടാകുമോ എന്നത് ഉറപ്പില്ല.
തഥാ ശ്രുതിരിയംബ്രഹ്മഞ്ജീവഃ കില സനാതനഃ। ശരീരമധ്രുവം ലോകേ സര്വേഷാം പ്രാണിനാമിഹ
ബ്രാഹ്മണാ, ഇതുപോലെ തന്നെ, ആത്മാവ് ശാശ്വതമാണെന്ന് കേട്ടിട്ടുണ്ട്; എന്നാല് ഈ ലോകത്തിലെ എല്ലാ ജീവജാലങ്ങള്ക്കും ശരീരം നശ്വരമാണ്.
വധ്യമാനേ ശരീരേ തു ദേഹനാശോ ഭവത്യുത। ജീവഃ സംക്രമതേഽന്യത്രകര്മബനധനിബന്ധനഃ
ശരീരം നശിക്കുമ്പോള് ശരീരമാത്രം നശിക്കുന്നു; കര്മ്മബന്ധത്തില് കുടുങ്ങിയ ആത്മാവ് മറ്റിടത്തേക്ക് പോകുന്നു.
കഥം ധര്മവിദാംശ്രേഷ്ഠ ജീവോ ഭവതി ശാശ്വതഃ। ഏതദിച്ഛാമ്യഹം ജ്ഞാതും തത്ത്വേന വദതാംവര
ധര്മജ്ഞന്മാരില് ശ്രേഷ്ഠനേ, ആത്മാവ് എങ്ങനെ ശാശ്വതനാകുന്നു? ഇതിന്റെ യഥാര്ത്ഥം അറിയാന് ഞാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നു, വാഗ്മികളില് ശ്രേഷ്ഠനേ.
ന ജീവനാശോസ്തി ഹി ദേഹഭേദേ മിഥ്യൈതദാഹുര്മ്രിയതീതി മൂഢാഃ। ജീവസ്തു ദേഹാന്തരിതഃ പ്രയാതി ദശാര്ധതൈവാസ് ശരീരഭേദഃ
ശരീരം നശിക്കുമ്പോള് ആത്മാവിന് നാശമില്ല; 'അവന് മരിച്ചു' എന്ന് പറയുന്നത് മിഥ്യയാണ്. ആത്മാവ് ശരീരത്തില് നിന്ന് വേറായാല് പോകുന്നു; നശിക്കുന്നത് ശരീരമാണ്.
അന്യോ ഹി നാശ്നാതി കൃതം ഹി കര്മ മനുഷ്യലോകേ മനുജസ് കശ്ചിത്। യത്തേന കിംചിദ്ധി കൃതംഹി കര്മ തദശ്നുതേ നാസ്തി കൃതസ്യ നാശഃ
മനുഷ്യന് ചെയ്ത കര്മ്മഫലം മറ്റൊരാള് അനുഭവിക്കുന്നില്ല; അവന് ചെയ്തതെല്ലാം അവന് തന്നെയാണ് അനുഭവിക്കുന്നത്—ചെയ്തതിന്റെ നാശം ഉണ്ടാവില്ല.
സുപുണ്യശീലാ ഹി ഭവന്തി പുണ്യാ നരാധമാഃ പാപകൃതോ ഭവന്തി। നരോഽനുയാതസ്ത്വിഹ കര്മഭിഃ സ്വൈ- സ്തതഃ സമുത്പദ്യതി ഭാവിതസ്തൈഃ
നല്ല പ്രവൃത്തിയുള്ളവര് ഭാഗ്യശാലികളാകുന്നു; പാപം ചെയ്യുന്നവര് താഴ്ന്നവരാകുന്നു. മനുഷ്യന് തന്റെ കര്മ്മങ്ങള് അനുസരിച്ച് ജീവിക്കുന്നു, അവയാല് തന്നെ അവന് ജനിക്കുന്നു.
കഥം സംഭവതേ യോനൌ കഥം വാ പുണ്യപാപയോഃ। ജാതീഃ പുണ്യാ ഹ്യപുണ്യാശ് കഥം ഗച്ഛതി സത്തമ
ജനനം എങ്ങനെ ഗര്ഭത്തില് സംഭവിക്കുന്നു? പുണ്യവും പാപവും എങ്ങനെ പ്രവര്ത്തിക്കുന്നു? നല്ലതും മോശവും ജന്മങ്ങള് എങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നു, മഹാനേ?
ഗര്ഭാധാനസമായുക്തം കര്മേദം സംപ്രദൃശ്യതേ। സമാസേന തു തേ ക്ഷിപ്രം പ്രവക്ഷ്യാമി ദ്വിജോത്തമ
ജനനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കര്മ്മം ഇതാണ്. ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ, ഇതിന്റെ സംക്ഷിപ്തമായ വിശദീകരണം ഞാന് ഉടന് പറയുന്നു.
യഥാ സംഭൃതസംഭാരഃ പുനരേവ പ്രജായതേ। ശുഭകൃച്ഛുഭയോനീഷു പാപകൃത്പാപയോനിഷു
എന്തുപോലെ ഒരുവൻ ആവശ്യമായ സാധനങ്ങൾ ഒരുക്കിയാൽ വീണ്ടും ജനിക്കുമോ, അതുപോലെ നല്ല പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യുന്നവർ നല്ല ഗർഭങ്ങളിൽ ജനിക്കും, പാപം ചെയ്യുന്നവർ പാപമുള്ള ഗർഭങ്ങളിൽ ജനിക്കും.
ശുഭൈഃ പ്രയോഗൈര്ദേവത്വംവ്യാമിശ്രൈര്മാനുഷോ ഭവേത്। മോഹനീയൈര്വിയോനീഷു ത്വധോഗാമീ ച കില്ബിഷൈഃ
നല്ല പ്രവൃത്തികൾകൊണ്ടു ദൈവത്വം ലഭിക്കും; കലർന്ന പ്രവൃത്തികളാൽ മനുഷ്യജന്മം; ഭ്രമിപ്പിക്കുന്നതും പാപകരവുമായ പ്രവൃത്തികൾകൊണ്ടു താഴ്ന്ന ജന്മങ്ങൾ ലഭിക്കും.
ജാതിമൃത്യുജരാദുഃഖൈഃ സതതം സമഭിദ്രുതഃ। സംസാരേ പച്യമാനശ്ച ദോഷൈരാത്മകൃതൈര്നരഃ
ജനനം, മരണം, വയസ്സായതിന്റെ ദു:ഖം എന്നിവയാൽ എല്ലായ്പ്പോഴും പീഡിക്കപ്പെടുന്ന മനുഷ്യൻ, താനേ ചെയ്ത പിഴവുകൾകൊണ്ടു ഈ ലോകത്ത് കഷ്ടപ്പെടുന്നു.
തിര്യഗ്യോനിസഹസ്രാണി ഗത്വാ നരകമേവ ച। ജീവാഃ സംപരിവര്തന്തേ കര്മബന്ധനിബന്ധനാഃ
ആയിരക്കണക്കിന് മൃഗജന്മങ്ങൾക്കും നരകത്തിനും വഴിയേ കടന്നുപോകുന്ന ജീവികൾ, കർമ്മത്തിന്റെ ബന്ധനത്തിൽ പെട്ട് വീണ്ടും വീണ്ടും ജനിക്കുന്നു.
ജന്തുസ്തു കര്മഭിസ്തൈസ്തൈഃ സ്വകൃതൈഃ പ്രേത്യ ദുഃഖിതഃ। തദ്ദുഃഖപ്രതിഘാതാര്ഥമപുണ്യാം യോനിമാപ്നുതേ
താനേ ചെയ്ത പ്രവൃത്തികളുടെ ഫലമായി, മരിച്ചശേഷം ദു:ഖം അനുഭവിക്കുന്ന ജീവി, ആ ദു:ഖത്തിന്റെ ഫലമായി പീഡാജനകമായ ജന്മം പ്രാപിക്കും.
തതഃ കര്മ സമാദത്തേ പുനരന്യന്നവം ബഹു। പച്യതേ തു പുനസ്തേന ഭുക്ത്വാഽപഥ്യമിവാതുരഃ
പിന്നീട്, പുതിയ പല പ്രവൃത്തികളും വീണ്ടും ചെയ്യുമ്പോൾ, അവയുടെ ഫലത്തിൽ വീണ്ടും കഷ്ടപ്പെടുന്നു; രോഗിയായവൻ അനാരോഗ്യകരമായത് കഴിച്ചാൽ എങ്ങനെയോ അങ്ങനെ.
അജസ്രമേവ ദുഃഖാര്തോഽദുഃഖിതഃ സുഖിസംജ്ഞിതഃ। തതോ നിവൃത്തബന്ധത്വാത്കര്മണാമുദയാദപി
എപ്പോഴും ദു:ഖത്തിൽ പെടുന്നവൻ, ദു:ഖമില്ലാത്തപ്പോൾ തന്നെ സന്തോഷമാണെന്ന് കരുതുന്നു; എന്നാൽ കർമ്മത്തിന്റെ ബന്ധത്തിൽ പെട്ടിരിക്കുന്നു, അതു തീർന്നാൽ മോചിതനാവും.
പരിക്രാമതി സംസാരേ ചക്രവദ്ബഹുവേദനഃ। സ ചേന്നിവൃത്തബന്ധസ്തു വിശുദ്ധശ്ചാപി കര്മഭിഃ
സംസാരചക്രത്തിൽ ചുറ്റി ചുറ്റി അനേകം വേദനകൾ അനുഭവിക്കുന്നു; എന്നാൽ കർമ്മബന്ധത്തിൽ നിന്ന് മോചിതനായി, പ്രവൃത്തികൾകൊണ്ടു ശുദ്ധനാകുമ്പോൾ—
തപോയോഗസമാരമ്ഭം കുരുതേ ദ്വിജസത്തമ। കര്മഭിര്ബഹുഭിശ്ചാപി ലോകാനശ്നാതി കര്മഭിഃ
അവൻ തപസ്സും യോഗവും ആരംഭിക്കും, മഹാനായ ദ്വിജനേ, അനേകം നല്ല പ്രവൃത്തികൾകൊണ്ടു ആ പ്രവൃത്തികളുടെ ഫലമായി ലോകങ്ങളിൽ ആസ്വദിക്കും.
[സ ചേന്നിവൃത്തബന്ധസ്തു വിശുദ്ധശ്ചാപി കര്മഭിഃ।] പ്രാപ്നോതി സുകൃതാഁല്ലോകാന്യത്രഗത്വാ ന ശോചതി
അവൻ കർമ്മബന്ധത്തിൽ നിന്ന് മോചിതനായി, നല്ല പ്രവൃത്തികളാൽ ശുദ്ധനാകുമ്പോൾ, സദ്പുരുഷന്മാരുടെ ലോകങ്ങൾ പ്രാപിക്കും; അവിടെ ചെന്നാൽ ദു:ഖിക്കില്ല.
പാപം കുര്വനപുണ്യവൃത്തഃ പുണ്യസ്യാന്തം ന ഗച്ഛതി। `പുണ്യം കുര്വന്പുണ്യവൃത്തഃ പുണ്യസ്യാന്തം ന ഗച്ഛതി'। തസ്മാത്പുണ്യം യതേത്കര്തും വര്ജയീത ച പാപകമ്
പാപം ചെയ്യുന്നവനും ദുഷ്പ്രവൃത്തിയുള്ളവനും പുണ്യത്തിന്റെ അവസാനം കാണില്ല; പുണ്യം ചെയ്യുന്നവനും നല്ലവഴി നടക്കുന്നവനും പുണ്യത്തിന്റെ അവസാനം കാണില്ല. അതുകൊണ്ട് പുണ്യം ചെയ്യാൻ ശ്രമിക്കണം, പാപം ഒഴിവാക്കണം.
അനസൂയുഃ കൃതജ്ഞശ്ച കല്യാണാന്യേവ സേവതേ। സുഖാനി ധര്മമര്ഥം ച സ്വര്ഗം ച ലഭതേ നരഃ
അസൂയയില്ലാത്തവനും കൃതജ്ഞനും നല്ലതേ മാത്രം ചെയ്യുന്നു; അവൻ സന്തോഷവും, ധർമ്മവും, സമ്പത്തും സ്വർഗ്ഗവും നേടുന്നു.
സംസ്കൃതസ്യ ച ദാന്തസ് നിയതസ്യ യതാത്മനഃ। പ്രാജ്ഞാസ്യാനന്തരാ വൃത്തിരിഹി ലോകേ പരത്ര ച
ശാന്തനും, നിയന്ത്രിതനും, ആത്മസംയമനമുള്ളവനും ആയാൽ, ഈ ലോകത്തും അപ്പുറത്തും ജ്ഞാനികളുടെ നല്ല പ്രവൃത്തികൾ അവനെ അനുഗമിക്കും.
സതാം ധറ്മേണ വര്തേത ക്രിയാം ശിഷ്ടവദാചരേത്। അസംക്ലേശേന ലോകസ്യ വൃത്തിം ലിപ്സേത വൈ ദ്വിജഃ
സത്പുരുഷന്മാരുടെ വഴിയിൽ നടക്കണം, നല്ലവർ ചെയ്യുന്നതുപോലെ പ്രവർത്തിക്കണം; ലോകത്തിന് ദു:ഖം വരുത്താതെ ദ്വിജൻ തന്റെ ഉപജീവനം അന്വേഷിക്കണം.
സന്തി ഹ്യാഗമവിജ്ഞാനാഃ ശിഷ്ടാഃ ശാസ്ത്രേ വിചക്ഷണാഃ। സ്വധര്മേണ ക്രിയാ ലോകേ കുര്വാണാസ്തേ ഹ്യസംകരാഃ
ശാസ്ത്രത്തിൽ നിപുണരായ, ജ്ഞാനമുള്ള മുതിർന്നവർ ഉണ്ട്; സ്വധർമ്മം അനുസരിച്ച് ലോകത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നവർ വഴിതെറ്റാറില്ല.
പ്രാജ്ഞോ ധര്മേണ രമതേ ധര്മം ചൈവോപജീവതി। തസ്മാദ്ധര്മാദവാപ്തേന ധനന ദ്വിജസത്തമ
ജ്ഞാനികൾ ധർമ്മത്തിൽ ആനന്ദിക്കുകയും, അതിൽ നിന്നു ജീവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; അതുകൊണ്ട് മഹാനായ ദ്വിജനേ, സമ്പത്ത് ധർമ്മം അനുസരിച്ച് നേടണം.
തസ്യൈവ സിംചതേ മൂലം ഗുണാന്പശ്യതി യത്ര വൈ। ധര്മാത്മാ ഭവതി ഹ്യേവം ചിത്തം ചാസ്യ പ്രസീദതി। സ മിത്രജനസംതുഷ്ട ഇഹ പ്രേത്യ ച നന്ദതി
ഗുണങ്ങൾ കാണുന്നിടത്താണ് അതിന്റെ വേരുകൾ വളരുന്നത്; അങ്ങനെ ഒരുവൻ ധർമ്മാത്മാവാകുന്നു, മനസ്സിന് സന്തോഷം ലഭിക്കും; സുഹൃത്തുക്കളിലും ജനങ്ങളിലും തൃപ്തനായി, ഈ ലോകത്തും മരിച്ചശേഷവും ആനന്ദിക്കും.
ശബ്ദം സ്പര്ശം തഥാ രൂപം ഗന്ധാനിഷ്ടാംസ്ച സത്തമ। പ്രഭുത്വം ലഭതേ ചാപി ധര്മസ്യൈതത്ഫലം വിദുഃ
ശബ്ദം, സ്പർശം, രൂപം, മനോഹരമായ സുഗന്ധങ്ങൾ, മഹത്വം—ഇവയെല്ലാം ധർമ്മത്തിന്റെ ഫലങ്ങളാണെന്ന് അറിവുള്ളവർ പറയുന്നു.