അനഡ്വാഹം തു യോ ദദ്യാദ്ബലവന്തം ധുരംധരമ്। സ നിസ്തരതി ദുര്ഗാണി സ്വര്ഗലോകം ച ഗച്ഛതി
ശക്തിയുള്ള, ഭാരമേറ്റുനടക്കുന്ന കാളയെ ആരെങ്കിലും ദാനം ചെയ്താൽ, അവൻ എല്ലാ കഷ്ടതകളും കടന്ന് സ്വർഗ്ഗലോകം പ്രാപിക്കും.
വസുംധരാം തു യോ ദദ്യാദ്ദ്വിജായ വിദുഷാത്മനേ। ദാതാരം ഹ്യനുഗച്ഛന്തി സര്വേ കാമാഭിവാഞ്ഛിതാഃ
വിദ്വാൻ മനസ്സുള്ള ദ്വിജനു ഭൂമി ദാനം ചെയ്യുന്നവന്, അവൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന എല്ലാ വസ്തുക്കളും അവനെ പിന്തുടരും.
പൃച്ഛന്തി ചാന്നദാതാരം വദന്തി പുരുഷാ ഭുവി। അധ്വനി ക്ഷീണഗാത്രാശ്ച പാംസുനാ ചാവകുണ്ഠിതാഃ
ഭൂമിയിൽ യാത്രയിൽ ക്ഷീണിച്ചും പൊടിയിൽ മൂടപ്പെട്ടും ഉള്ളവർ ഭക്ഷണം നൽകുന്നവനെ അന്വേഷിക്കുകയും, അവന്റെ കാര്യം പറയുകയും ചെയ്യുന്നു.
തേഷാമേവ ശ്രമാര്താനാം യോ ഹ്യന്നം കഥയേദ്ബുധഃ। അന്നദാതൃസമഃ സോപി കീര്ത്യതേ നാത്ര സംശയഃ
അങ്ങനെ ക്ഷീണിച്ചവരെ കണ്ടു, ആരെങ്കിലും അവർക്കു എവിടെ അത്തം കിട്ടുമെന്നു പറഞ്ഞാൽ, അവനും അത്തം നൽകുന്നവനു തുല്യനായി പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നു; ഇതിൽ സംശയമില്ല.
തസ്മാത്ത്വം സര്വദാനാനി ഹിത്വാഽന്നം സംപ്രയച്ഛ ഹ। ന ഹീദൃശം പുണ്യഫലം വിചിത്രാമിഹ വിദ്യതേ
അതിനാൽ, നീ എല്ലാ ദാനങ്ങളും വിട്ട് അത്തം നൽകണം; ഇതുപോലെയുള്ള പുണ്യഫലം മറ്റൊന്നും ഞാൻ കണ്ടിട്ടില്ല.
യഥാശക്തി ച യോ ദദ്യാദന്നം വിപ്രേഷു സംസ്കൃതമ്। സ തേന കര്മണാഽഽപ്നോതി പ്രജാപതിസലോകതാമ്
ആരെങ്കിലും തന്റെ ശേഷിയനുസരിച്ച്, ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് പാകം ചെയ്ത അത്തം നൽകുകയാണെങ്കിൽ, ആ പ്രവൃത്തിയാൽ അവൻ പ്രജാപതിക്കൊപ്പം താമസിക്കുന്നതുപോലെ ആകുന്നു.
അന്നമേവ വിശിഷ്ടം ഹി തസ്മാത്പരതരം ന ച। അന്നം പ്രജാപതിശ്ചോക്തഃ സ ച സംവത്സരോ മതഃ
അത്തമാണ് ഏറ്റവും ഉത്തമം; അതിനേക്കാൾ മേലുള്ളത് ഒന്നുമില്ല. അത്തം തന്നെയാണ് പ്രജാപതി എന്നും, അവൻ വർഷം തന്നെയാണ് എന്നും പറയുന്നു.
സംവത്സരസ്തു യജ്ഞോഽസൌ സര്വം യജ്ഞേ പ്രതിഷ്ഠിതമ്। തസ്മാത്സര്വാണി ഭൂതാനി സ്ഥാവരാണി ചരാണി ച
വർഷം തന്നെയാണ് യജ്ഞം; എല്ലാം യജ്ഞത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നു. അതിനാൽ, എല്ലാ സജീവജഡങ്ങളെയും—
തസ്മാദന്നം വിശിഷ്ടം ഹി സര്വേഭ്യഇതി വിശ്രുതമ്
അതിനാല് ഭക്ഷണം എല്ലാറ്റിലും ഉത്തമമാണെന്ന് എല്ലാവരും അംഗീകരിക്കുന്നു.
യേഷാം തടാകാനി മഹോദകാനി വാപ്യശ്ചകൂപാശ്ചപ്രതിശ്രയാശ്ച। അന്നസ്യ ദാനം മധുരാ ച വാണീ യമസ്യ തേ നിര്വചനാ ഭവന്തി
ആര്ക്ക് വലിയ കുളങ്ങളും തടാകങ്ങളും കിണറുകളും വിശ്രമസ്ഥലങ്ങളും ഉണ്ട്, ഭക്ഷണം ദാനം ചെയ്യുകയും മധുരമായി സംസാരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു, അവരുടേത് യമന്റെ കണക്കുകള് തീരുന്നു.
ധാന്യം ശ്രമേണാര്ജിതവിത്തസംചിതം വിപ്രേ സുശീലേ പ്രതിയച്ഛതേ യഃ। വസുംധരാ തസ്യ ഭവേത്സുതുഷ്ടാ ധാരാം വസൂനാം പ്രതിമുഞ്ചതീവ
ശ്രമത്തോടെ സമ്പാദിച്ച ധാന്യം നല്ല ഗുണമുള്ള ബ്രാഹ്മണന് നല്കുന്നവനോട് ഭൂമി വളരെ സന്തോഷത്തോടെ ധനപ്രവാഹം പോലെ സമ്പത്ത് നല്കുന്നു.
അന്നദാഃ പ്രഥമം യാന്തി സത്യവാക്യദനന്തരമ്। അയാചിതപ്രദാതാ ച സമം യാന്തി ത്രയോ ജനാഃ
ഭക്ഷണം നല്കുന്നവര് ആദ്യം പോകുന്നു, സത്യവാക്യം പറയുന്നവര് അവരുടെ പിന്നാലെ. ആരും ചോദിക്കാതെ നല്കുന്നവര് ഇവരോടൊപ്പം പോകുന്നു.
കൌതൂഹലസമുത്പന്നഃ പര്യപൃച്ഛദ്യുധിഷ്ഠിരഃ। മാര്കണ്ഡേയം മഹാത്മാനം പുനരേവ സഹാനുജഃ
കൗതുകം നിറഞ്ഞ യുദിഷ്ഠിരന് സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം മഹാത്മാവായ മാര്ക്കണ്ഡേയനോടു വീണ്ടും ചോദിച്ചു.
യമലോകസ്യ ചാധ്വാനമന്തരം മാനുഷസ്യ ച। കീദൃശം കിംപ്രമാണം വാ കഥം വാ തന്മഹാമുനേ। തരന്തി പുരുഷാശ്ചൈവ കേനോപായേന ശംസ മേ
മഹാമുനിയേ, യമലോകത്തേക്കും മനുഷ്യലോകത്തേക്കുമുള്ള വഴി എങ്ങനെയാണ്? അതിന്റെ സ്വഭാവം എങ്ങനെയാണ്, അളവ് എത്ര, എങ്ങനെ അതു കടക്കാം? ആളുകള് എങ്ങനെ അതു കടക്കുന്നു എന്ന് ദയവായി പറഞ്ഞുതരൂ.
സര്വഗുഹ്യതനം പ്രശ്നം പവിത്രമൃഷിസംസ്തുതമ്। കഥയിഷ്യാമി തേ രാജന്ധര്മം ധര്മഭൃതാംവര
രാജാവേ, ഏറ്റവും രഹസ്യവും ശുദ്ധവും ഋഷിമാരാല് പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ചോദ്യം, നീതിയുടെ കാര്യത്തില് ഉത്തമനായവനേ, ഞാൻ നിന്നോട് പറയുന്നു.
ഷഡശീതിസഹസ്രാണി യോജനാനാം നരാധിപ। യമലോകസ്യ ചാധ്വാനമന്തരം മാനുഷസ്യ ച
മനുഷ്യലോകത്തും യമലോകത്തും ഇടയിലുള്ള ദൂരം എണ്പത്താറായിരം യോജനമാണു, രാജാവേ.
ആകാശം തദപാനീയം ഘോരം കാന്താരദര്ശനമ്। ന തത്ര വൃക്ഷച്ഛായാ വാ പാനീനം കേതനാനി ച
ആ വഴി ആകാശംപോലെയും വെള്ളമില്ലാത്തതും ഭയാനകവുമായ മരുഭൂമി പോലെയാണ്; അവിടെ മരങ്ങളുടെ തണലോ വെള്ളം വഹിക്കുന്നവരുടെ വിശ്രമസ്ഥലങ്ങളോ ഇല്ല.
വിശ്രമേദ്യത്ര വൈ ശ്രാന്തഃ പുരുഷോഽധ്വനി കര്ശിതഃ। നീയതേ യമദൂതൈസ്തു യമസ്വാജ്ഞാകരൈര്ബലാത്
അവിടെ യാത്രയില് ക്ഷീണിച്ച മനുഷ്യന് വിശ്രമിക്കാനുള്ള ഇടമില്ല; യമന്റെ ദൂതന്മാര് യമന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം അവനെ ബലമായി കൊണ്ടുപോകുന്നു.
നരാഃ സ്ത്രിയസ്തഥൈവാന്യേ പൃഥിവ്യാം ജീവസംജ്ഞിതാഃ। ബ്രഹ്മണേഭ്യഃ പ്രദാനാനി നാനാരൂപാണി പാര്ഥിവ
പുരുഷന്മാര്, സ്ത്രീകള്, ഭൂമിയില് ജീവികള് എന്നറിയപ്പെടുന്ന മറ്റുള്ളവര്, രാജാവേ, ബ്രാഹ്മണന്മാര്ക്ക് വിവിധ തരത്തിലുള്ള ദാനങ്ങള് കൊണ്ടുപോകുന്നു.
ഹയാദീനാം പ്രകൃഷ്ടാനി തേഽധ്വാനം യാന്തി വൈ നരാഃ। സന്നിവാര്യാതപം യാനതി ച്ഛത്രേണൈവ ഹി ച്ഛത്രദാഃ
കുതിര മുതലായവ നല്കിയവര് ആ വഴി എളുപ്പത്തില് കടക്കുന്നു; കുട നല്കിയവര് കുട കൊണ്ടു സൂര്യന്റെ ചൂടില് നിന്ന് സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു.
തൃപ്താശ്ചൈവാന്നദാതാരോ ഹ്യതൃപ്താശ്ചാപ്യനന്നദാഃ। വസ്ത്രിണോ വസ്ത്രദാ യാന്തി അവസ്ത്രാ യാന്ത്യവസ്ത്രദാഃ
ഭക്ഷണം നല്കിയവര് തൃപ്തരായി പോകുന്നു, നല്കാത്തവര് അതൃപ്തരായി; വസ്ത്രം നല്കിയവര് ധരിച്ചവരായി പോകുന്നു, നല്കാത്തവര് വസ്ത്രമില്ലാതെ.
ഹിരണ്യദാഃ സുഖം യാന്തി പുരുഷാസ്ത്വഭ്യലംകൃതാഃ। ഭൂമിദാസ്തുസുഖം യാന്തി സര്വൈഃ കാമൈഃ സുതര്പിതാഃ
സ്വര്ണ്ണം നല്കിയവര് ആഭരണങ്ങളാലും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട് സന്തോഷത്തോടെ യാത്രചെയ്യുന്നു; ഭൂമി നല്കിയവര് എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറഞ്ഞ് സന്തോഷത്തോടെ പോകുന്നു.
യാന്തി ചൈവാപരിക്ലിഷ്ടാ നരാ സസ്യപ്രദാവകാഃ। നരാഃ സുഖതരം യാന്തി വിമാനേഷു ഗൃഹപ്രദാഃ
വിളകള് നല്കിയവര് വിഷമമില്ലാതെ യാത്രചെയ്യുന്നു; വീടുകള് നല്കിയവര് സ്വര്ഗീയവിമാനങ്ങളില് ഇരുന്നു കൂടുതല് സന്തോഷത്തോടെ പോകുന്നു.
പാനീയദാ ഹ്യതൃഷിതാഃ പ്രഹൃഷ്ടമനസോ നരാഃ। പന്ഥാനം ദ്യോതയന്തശ്ച യാന്തി ദീപപ്രദാഃ സുഖമ്
വെള്ളം നല്കിയവര് ദാഹമില്ലാതെ സന്തോഷഹൃദയത്തോടെ യാത്രചെയ്യുന്നു; വിളക്ക് നല്കിയവര് വഴി പ്രകാശിപ്പിച്ച് സന്തോഷത്തോടെ പോകുന്നു.
ഗോപ്രദാസ്തു സുഖം യാന്തി നിര്മുക്താഃ സര്വപാതകൈഃ। വിമാനൈര്ഹംസസംയുക്തൈര്യാന്തി മാസോപവാസിനഃ
പശു നല്കിയവര് എല്ലാ പാപങ്ങളില് നിന്നും മോചിതരായി സന്തോഷത്തോടെ പോകുന്നു; ഒരു മാസം ഉപവസിച്ചവര് ഹംസകള് ചേര്ത്തുവച്ച സ്വര്ഗീയവിമാനങ്ങളില് യാത്രചെയ്യുന്നു.
തഥാ ബര്ഹിപ്രയുക്തൈശ്ച ഷഷ്ഠരാത്രോപവാസിനഃ। ത്രിരാത്രം ക്ഷപതേ യസ്തു ഏകഭക്തേന പാണ്ഡവ
അങ്ങനെ ആറു രാത്രികള് ഉപവസിച്ചവര് പക്ഷികള് ചേര്ത്തുവച്ച വാഹനങ്ങളില് യാത്രചെയ്യുന്നു; പാണ്ഡവാ, മൂന്ന് രാത്രികള് ഒരു നേരം മാത്രം ഭക്ഷണം കഴിച്ച് ഉപവസിക്കുന്നവനും അതു കടക്കുന്നു.
അന്തരാ ചൈവ നാശ്നാതി തസ്യ ലോകാ ഹ്യനാമയാഃ। പാനീയസ്യ ഗുണാ ദിവ്യാഃ പ്രേതലോകസുഖാവഹാഃ
അവൻ ഇടയ്ക്ക് ഒന്നും കഴിക്കാതിരുന്നാൽ, അവന്റെ ലോകങ്ങൾ സുഖകരവും രോഗരഹിതവുമാകും. അവൻ കുടിക്കുന്ന വെള്ളത്തിന് ദൈവികമായ ഗുണങ്ങളുണ്ട്; അതു പ്രേതലോകത്തിൽ സന്തോഷം നൽകുന്നു.
തത്ര പുഷ്പോദകാ നാമ നദീ തേഷാം വിധീയതേ। ശീതലം സലിലം തത്രപിബന്തി ഹ്യമൃതോപമമ്
അവർക്കായി പുഷ്പോദക എന്നൊരു നദി അവിടെ ഉണ്ടാക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. അവിടെ അവർ അമൃതത്തോളം തണുത്ത വെള്ളം കുടിക്കുന്നു.
യേ ചദൃഷ്കൃതകര്മാണഃ പൂയം തേഷാം വിധീയതേ। ഏവം നദീ മഹാരാജ സര്വകാമപ്രദാ ഹി സാ
ശുദ്ധമായ പ്രവൃത്തികളുള്ളവർക്ക് ശുദ്ധജലം അവിടെ ലഭിക്കും. മഹാരാജാവേ, ആ നദി എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറ്റുന്നതാണു.
തസ്മാത്ത്വമപി രാജേന്ദ്ര പൂജയൈനാന്യഥാവിധി। അധ്വനിം ക്ഷീണഗാത്രശ്ച പഥി പാംശുസമന്വിതഃ
അതുകൊണ്ട്, രാജാധിരാജാവേ, നീയും ശരിയായ രീതിയിൽ അവരെ ആദരിക്കണം. ദേഹശ്രമം അനുഭവിച്ച് പാതയിൽ പൊടിയോടെ കയറിയവരെ.