തപസാ ചിന്തയംശ്ചാപി തം ശിശും നോപലക്ഷയേ। ഭൂതം ഭവ്യം ഭവിഷ്യം ച ജാനന്നപി നരാധിപ
തപസ്സിലൂടെ ആ ബാലനെ ഞാൻ ആലോചിച്ചിട്ടും, ഭൂതകാലവും വർത്തമാനവും ഭാവിയും അറിയുന്നവനായിട്ടും, രാജാവേ, ഞാൻ അവനെ തിരിച്ചറിയാൻ കഴിഞ്ഞില്ല.
അതസീപുഷ്പവര്ണാഭഃ ശ്രീവത്സകൃതഭൂഷണഃ। സാക്ഷാല്ലക്ഷ്മ്യാ ഇവാവാസ സ തദാ പ്രതിഭാതി മേ
അവൻ അതസീപ്പൂവിന്റെ നിറംപോലെയും, ശ്രീവത്സം അലങ്കരിച്ചവനുമായും, ലക്ഷ്മി തന്നെ അവിടെ വസിക്കുന്നതുപോലെയും എനിക്ക് തോന്നി.
തതോ മാമബ്രവീദ്ബാലഃ സ പദ്മനിഭലോചനഃ। ശ്രീവത്സധാരീ ദ്യുതിമാന്വാക്യം ശ്രുതിസുഖാവഹമ്
അതിനുശേഷം, പദ്മംപോലെയുള്ള കണ്ണുകളുള്ള, ശ്രീവത്സം ധരിച്ച, പ്രകാശമുള്ള ആ ബാലൻ, ശ്രവ്യമായ വാക്കുകൾ എന്നോട് പറഞ്ഞു.
ജാനാമി ത്വാം പരിശ്രാന്തം താത വിശ്രാമകാങ്ക്ഷിണമ്। മാര്കണ്ഡേയ മഹാസത്വം യാവദിച്ഛസി ഭാര്ഗവ
നീ ക്ഷീണിച്ചും വിശ്രമം ആഗ്രഹിച്ചും ഇരിക്കുന്നു എന്ന് ഞാൻ അറിയുന്നു, മഹാത്മാവായ മാർകണ്ടേയ, ഭാർഗവ, നീ എത്രകാലം ആഗ്രഹിക്കുമോ അത്രയും ഇവിടെ ഇരിക്കൂ.
അഭ്യന്തരം ശരീരം മേ പ്രവിശ്യ മുനിസത്തമ। ആസ്ഖേഹ വിഹിതോ വാസഃ പ്രസാദസ്തേ കൃതോ മയാ
മഹർഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായോ, എന്റെ ശരീരത്തിനകത്ത് പ്രവേശിച്ച് ഇവിടെ വസിക്കൂ; എന്റെ കൃപയാൽ ഈ അനുഗ്രഹം ഞാൻ നിന്നെ അനുവദിക്കുന്നു.
തതോ ബാലേന തേനൈവ മുക്തസ്യാസീത്തദാ മമ। നിര്വേദോ ജീവിതേ ദീര്ഘേ മനുഷ്യത്വേ ച ഭാരത
അതിനുശേഷം, ആ ബാലന്റെ കൃപയാൽ, ഭാരത, ദീർഘമായ മനുഷ്യജീവിതത്തിലും ജീവിക്കേണ്ട അവശേഷിച്ച ബുദ്ധിമുട്ടിലും നിന്നെ ഞാൻ മോചിതനായി.
തതോ ബാലേന തേനാസ്യം സഹസാ വിവൃതം കൃതമ്। തസ്യാഹമവശോ വക്രേ ദൈവയോഗാത്പ്രവേശിതഃ
അപ്പോൾ ആ ബാലൻ അപ്രതീക്ഷിതമായി വായ് തുറന്നു. ദൈവത്തിന്റെ ശക്തിയാൽ ഞാൻ ഒന്നും ചെയ്യാനാകാതെ അവന്റെ വളഞ്ഞ വായിൽ ആകസ്മാത് ആകർഷിക്കപ്പെട്ടു.
തതഃ പ്രവിഷ്ടസ്തത്കുക്ഷിം സഹസാ മനുജാധിപ। സരാഷ്ട്രനഗരാകീര്ണാം കൃത്സ്നാം പശ്യാമി മേദിനീമ്
മനുഷ്യരാജാവേ, അങ്ങനെ ഞാൻ അവന്റെ വയറ്റിൽ കടന്നപ്പോൾ, രാജ്യങ്ങളും നഗരങ്ങളും നിറഞ്ഞ മുഴുവൻ ഭൂമിയും ഞാൻ അവിടെ കണ്ടു.
ഗങ്ഗാം ശതദ്രും സീതാം ച യമുനാമഥ കൌശികീമ്। ചര്മണ്വതീംവേത്രവതീം ചന്ദ്രഭാഗാം സരസ്വതീമ്
അവിടെ ഞാൻ ഗംഗ, ശതദ്രു, സീത, യമുന, കൗശികി, ചർമണ്വതി, വേത്രവതി, ചന്ദ്രഭാഗ, സരസ്വതി എന്നീ നദികളും കണ്ടു.
സിന്ധും ചൈവ വിപാശാം ച നദീം ഗോദാവരീമപി। വസ്വോകസാരാം നലിനീം നര്മദാം ചൈവ ഭാരത
സിന്ധു, വിപാശ, ഗോദാവരി, വസ്വോകസാര, നളിനി, നർമദ എന്നീ നദികളും ഞാൻ അവിടെ കണ്ടു, ഭാരത.
നദീം താമ്രാം ച വേണാം ച പുണ്യതോയാം ശുഭാവഹാമ്। സുവേണാം കൃഷ്ണവേണാം ച ഇരാമാം ച മഹാനദീമ്
താമ്ര, വേണ എന്നീ പുണ്യജലമുള്ള നദികൾ, സുവേണ, കൃഷ്ണവേണ, മഹാനദിയായ ഇരാമ എന്നീ നദികളും ഞാൻ കണ്ടു.
വിതസ്താം ച മഹാരാജ കാവേരീം ച മഹാനദീമ്। `തുങ്ഗഭദ്രാം കൃഷ്ണവേണീം കമലാം ച മഹാനദീമ്'। ശോണം ച പുരുഷവ്യാഘ്ര വിശല്യാം കിംപുനാമപി
മഹാരാജാവേ, വിറ്റസ്ത, കാവേരി എന്ന മഹാനദി, തുങ്ങഭദ്ര, കൃഷ്ണവേണി, കമല എന്ന മഹാനദി, ശോണ, വിശല്യ, കിംപുന എന്നീ നദികളും ഞാൻ അവിടെ കണ്ടു.
ഏതാശ്ചാന്യാശ്ച നദ്യോഽഹം പൃഥിവ്യാം യാ നരോത്തമ। പരിക്രാമന്പ്രപശ്യാമി തസ്യ കുക്ഷൌ മഹാത്മനഃ
നരോത്തമനേ, ഭൂമിയിൽ ഉള്ള ഈ നദികളും മറ്റു പല നദികളും ആ മഹാത്മാവിന്റെ വയറ്റിൽ ഞാൻ ചുറ്റി നടക്കുമ്പോൾ കണ്ടു.
തതഃ സമുദ്രം പശ്മാമി യാദോഗണനിഷേവിതമ്। രത്നാകരമമിത്രഘ്ന പയസോനിധിമുത്തമമ്
അതിനുശേഷം, ജലജീവികൾ നിറഞ്ഞ, രത്നങ്ങൾ നിറഞ്ഞ, ഉത്തമമായ ജലസമൃദ്ധിയുള്ള സമുദ്രവും ഞാൻ അവിടെ കണ്ടു.
തതഃ പശ്യാമി ഗഗനം ചന്ദ്രസൂര്യവിരാജിതമ്। ജാജ്വല്യമാനം തേജോഭിഃ പാവകാര്കസമപ്രഭമ്
പിന്നീട്, ചന്ദ്രനും സൂര്യനും അലങ്കരിച്ച, തീയും സൂര്യനും പോലെയുള്ള പ്രകാശം പകർന്ന ആകാശവും ഞാൻ കണ്ടു.
പശ്യാമി ച മഹീം രാജന്കാനനൈരുപശോഭിതാമ്। `സപര്വതവനദ്വീപാം നിമ്നഗാശതസംകുലാമ്
രാജാവേ, കാടുകളും പർവതങ്ങളും ദ്വീപുകളും കൊണ്ട് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട, നൂറുകണക്കിന് നദികൾ ഒഴുകുന്ന ഭൂമിയും ഞാൻ അവിടെ കണ്ടു.
യജന്തേ ഹി തതോ രാജന്ബ്രാഹ്മണാ ബഹുഭിര്മഖൈഃ। ക്ഷത്രിയാശ് പ്രവര്തന്തേ സര്വവര്ണാനുരഞ്ജനൈഃ
അവിടെ, രാജാവേ, ബ്രാഹ്മണന്മാർ പല യാഗങ്ങളും നടത്തുകയും, ക്ഷത്രിയർ എല്ലാ വർഗങ്ങളെയും സന്തോഷിപ്പിക്കുന്ന പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു.
വൈശ്യാഃ കൃഷിം യഥാന്യായം കാരയന്തി നരാധിപ। ശുശ്രൂഷായാം ച നിരതാ ദ്വിജാനാം വൃഷലാസ്തഥാ
നരാധിപനേ, വൈശ്യർ നിയമപ്രകാരം കൃഷി ചെയ്യുകയും, ശൂദ്രർ ദ്വിജന്മാരെ ഭക്തിയോടെ സേവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
തതഃ പരിപതന്രാജംസ്തസ്യ കുക്ഷൌ മഹാത്മനഃ। ഹിമവന്തം ച പശ്യാമി ഹേമകൂടം ച പര്വതമ്
പിന്നീട്, ആ മഹാത്മാവിന്റെ വയറ്റിൽ ഞാൻ സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ, രാജാവേ, ഹിമവാനും സ്വർണ്ണശിഖരമുള്ള ഹേമകൂടപർവതവും ഞാൻ കണ്ടു.
നിഷധം ചാപി പശ്യാമി ശ്വേതം ച രജതാന്വിതമ്। പശ്യാമി ച മഹീപാല പര്വതം ഗന്ധമാദനമ്
നിഷധപർവതവും വെള്ളിയാൽ മിനുങ്ങുന്ന ശ്വേതപർവതവും, ഭൂമിയുടെ രക്ഷകനായ രാജാവേ, ഗന്ധമാദനപർവതവും ഞാൻ അവിടെ കണ്ടു.
മന്ദരം മനുജവ്യാഘ്ര നീലം ചാപി മഹാഗിരിമ്। പശ്യാമി ച മഹാരാജ മേരു കനകപര്വതമ്
മനുഷ്യസിംഹനേ, മന്ദരപർവതവും നീലപർവതവും, മഹാരാജാവേ, പൊന്നുപോലുള്ള മേരു പർവതവും ഞാൻ കണ്ടു.
മഹേന്ദ്രം ചൈവ പശ്യാമി വിന്ധ്യം ച ഗിരിമുത്തമമ്। മലയം ചാപി പശ്യാമി പാരിയാത്രം ച പര്വതമ്
മഹേന്ദ്രപർവതവും ഉത്തമമായ വിന്ധ്യപർവതവും, മലയപർവതവും പാർയാത്രപർവതവും ഞാൻ അവിടെ കണ്ടു.
ഏതേ ചാന്യേ ച ബഹവോ യാവന്തഃ പൃഥിവീധരാഃ। തസ്യോദരേ മയാ ദൃഷ്ടാഃ സര്വേ രത്നവിഭൂഷിതാഃ
ഭൂമിയെ താങ്ങുന്ന ഇവയും മറ്റു അനേകം പർവതങ്ങളും, രത്നങ്ങൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവയെല്ലാം ഞാൻ അവന്റെ വയറ്റിൽ കണ്ടു.
സിംഹാന്വ്യാഘ്രാന്വരാഹാംശ്ച പശ്യാമി മനുജാധിപ। പൃഥിവ്യാം യാനി ചാന്യാനി സത്ത്വാനി ജഗതീപതേ। താനി സര്വാണ്യഹം തത്ര പശ്യന്പര്യചരം തദാ
മനുഷ്യരാജാവേ, സിംഹങ്ങൾ, കടുവകൾ, പന്നികൾ, ഭൂമിയിൽ ഉള്ള മറ്റു ജീവികൾ എല്ലാം ഞാൻ അവിടെ കണ്ടു; അവയെല്ലാം കണ്ടുകൊണ്ട് ഞാൻ അവിടെ സഞ്ചരിച്ചു.
കുക്ഷൌ തസ് നരവ്യാഘ്ര പ്രവിഷ്ടഃ സംചരന്ദിശഃ। ശക്രാദീംശ്ചാപി പശ്യാമി കൃത്സ്നാന്ദേവഗണാനഹമ്
മനുഷ്യസിംഹനേ, ഞാന് അവന്റെ വയറ്റിനുള്ളില് കടന്നുപോയി എല്ലാ ദിശകളിലും സഞ്ചരിച്ചു. ഇന്ദ്രനും മറ്റുള്ള ദേവതകളെയും ഞാന് അവിടെ കാണുന്നു.
സാധ്യാന്രുദ്രാംസ്തഥാഽഽദിത്യാന്ഗുഹ്യകാന്പിതരസ്തഥാ। സര്പാന്നാഗാന്സുപര്ണാംശ്ച വസൂനപ്യശ്വിനാവപി
സാധ്യന്മാരെയും രുദ്രന്മാരെയും ആദിത്യന്മാരെയും ഗുഹ്യകന്മാരെയും പിതൃദേവന്മാരെയും പാമ്പുകളെയും നാഗന്മാരെയും സൂപര്ണ്ണന്മാരെയും വസുക്കളെയും അശ്വിനീദേവന്മാരെയും ഞാന് അവിടെ കണ്ടു.
ഗന്ധര്വാപ്സരസോ യക്ഷാനൃഷീംശ്ചൈവ മഹീപതേ। ദൈത്യദാനവസങ്ഘാംശ്ച നാഗാംശ്ച മനുജാധിപ
ഗന്ധര്വന്മാരെയും അപ്സരസ്സുകളെയും യക്ഷന്മാരെയും മഹര്ഷിമാരെയും ദൈത്യന്മാരുടെയും ദാനവന്മാരുടെയും കൂട്ടങ്ങളെയും നാഗന്മാരെയും രാജാവേ, ഞാന് അവിടെ കണ്ടു.
സിംഹികാതനയാംശ്ചാപി യേ ചാന്യേ സുരശത്രവഃ। യച്ച കിംചിന്മയാ ലോകേ ദൃഷ്ടം സ്ഥാവരജങ്ഗമമ്
സിംഹികയുടെ പുത്രന്മാരെയും ദേവന്മാരുടെ ശത്രുക്കളായ മറ്റുള്ളവരെയും ലോകത്ത് ഞാന് കണ്ട എല്ലാ ചലനശീലികളെയും അചലന്മാരെയും ഞാന് അവിടെ കണ്ടു.
സര്വം പശ്യാമ്യഹം രാജംസ്തസ്യ കുക്ഷൌ മഹാത്മനഃ। ത്വരമാണഃ ഫലാഹാരഃ കൃത്സ്നം ജഗദിദം വിഭോ
രാജാവേ, ആ മഹാത്മാവിന്റെ വയറ്റിനുള്ളില് ഈ മുഴുവന് ലോകവും ഞാന് കണ്ടു. ഫലം തിന്നാന് ഉത്സുകനായി അവന് ഈ ലോകം മുഴുവന് ഉള്ക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു, മഹാബലശാലിയേ.
അന്തഃശരീരേ തസ്യാഹം വര്ഷാണാമധികം ശതമ്। ന ച പശ്യാമി യസ്യാഹം ദേഹസ്യാന്തം കദാചന
അവന്റെ ശരീരത്തിനുള്ളില് ഞാന് നൂറുവര്ഷത്തേക്കാള് അധികം കഴിഞ്ഞു. എങ്കിലും ആ ശരീരത്തിന്റെ അറ്റം എപ്പോഴും ഞാന് കണ്ടിട്ടില്ല.