സുരകാര്യാര്ഥസിദ്ധ്യര്ഥം ദൃഷ്ടവാനസി ശംകരമ്। അസ്മത്തോഽപി ഗൃഹാണ ത്വമസ്ത്രാണീതി സമന്തതഃ
ദേവന്മാരുടെ കാര്യങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കാൻ നീ ശങ്കരനെ കണ്ടു; ഇപ്പോൾ ഞങ്ങളിൽ നിന്നുമാണ് നീ എല്ലാ ദിക്കിലും ആയുധങ്ങൾ സ്വീകരിക്കേണ്ടത്.
തതോഽഹം പ്രയതോ ഭൂത്വാ പ്രണിപത്യ സുരര്ഷഭാന്। പ്രത്യഗൃഹ്ണാം തദാഽസ്ത്രാണി മഹാന്തി വിവിധാനി ച
അതിനുശേഷം ഞാൻ ശുദ്ധിയോടെ ദേവശ്രേഷ്ഠന്മാരെ നമസ്കരിച്ചു, അവരിൽ നിന്ന് വലിയതും വിവിധതുമായ ആയുധങ്ങൾ സ്വീകരിച്ചു.
ഗൃഹീതാസ്ത്രസ്തതോ ദേവൈരനുജ്ഞാതോസ്മി ഭാരത। അഥ ദേവാ യയുഃ സര്വേയഥാഗതമരിംദമ
ദേവന്മാരിൽ നിന്ന് ആയുധങ്ങൾ വാങ്ങിയശേഷം, അവർ എന്നെ അനുഗ്രഹിച്ചു; പിന്നെ, ഭാരത, അവർ വന്നപോലെ തന്നെ മടങ്ങി.
മഘവാനപി മാം ദേവോ രഥമാരോപ്യ സുപ്രഭമ്। ഉവാച ഭഗവാന്വാക്യം സ്മയന്നിവ മഹായശാഃ
അപ്പോൾ മഹത്വമുള്ള മഘവാൻ ദേവൻ, അല്പം പുഞ്ചിരിയോടെ, എന്നെ തന്റെ പ്രകാശമുള്ള രഥത്തിൽ കയറ്റിച്ചു, ഇങ്ങനെയൊരു വാക്ക് പറഞ്ഞു.
പുരൈവാഗമനാദസ്മാദ്വേദാഹം ത്വാം ധനംജയ। അതഃ പരം ത്വഹം വൈ ത്വാം ദര്ശയേ ഭരത്രഷഭ
നീ ഇവിടെ വരുന്നതിന് മുമ്പേ തന്നെ, ധനഞ്ജയ, ഞാൻ നിന്നെ അറിയാമായിരുന്നു; അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ ഇപ്പോൾ എന്നെ നിനക്കു കാണിച്ചിരിക്കുന്നത്, ഭാരതശ്രേഷ്ഠ.
ത്വയാ ഹി തീര്ഥേഷു പുരാ സമാപ്ലാവഃ കൃതോഽസകൃത്। തപശ്ചേദം മഹത്ത്പ്തം സ്വര്ഗം ഗന്താസി പാണ്ഡവ
നീ മുൻപേ തന്നെ തീർത്ഥങ്ങളിൽ പലതവണ സ്നാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്; ഈ മഹത്തായ തപസ്സും പൂർത്തിയായി, പാണ്ഡവ, നീ സ്വർഗത്തിൽ എത്തും.
ഭൂയശ്ചൈവ ച തപ്തവ്യം തപശ്ചരണമുത്തമമ്। `ദുശ്ചരം ഘോരമസ്ത്രാണാം തപോബലകരം തവ
ഇനിയും നീ അത്യന്തം ദുഷ്കരവും ഭയങ്കരവുമായ ഉത്തമതപസ്സു ചെയ്യണം; അതാണ് നിനക്ക് ആയുധശക്തി ലഭിക്കാൻ സഹായകമാവുക.
സ്വര്ഗസ്ത്വവശ്യം ഗന്തവ്യസ്ത്വയാ ശത്രുനിഷൂദന। മാതലിര്മന്നിയോഗാത്ത്വാം ത്രിദിവം പ്രാപയിഷ്യതി
നീ നിർബന്ധമായും സ്വർഗത്തിൽ എത്തണം, ശത്രുക്കളെ ജയിക്കുന്നവനേ; എന്റെ കല്പനപ്രകാരം മാതലി നിന്നെ ദിവ്യലോകത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകും.
വിദിതസ്ത്വംഹി ദേവാനാം മുനീനാം ച മഹാത്മനാമ്। `ഇഹസ്ഥഃ പാണ്ഡവശ്രേഷ്ഠ തപഃ കുര്വന്സുദുഷ്കരമ്
ദേവന്മാരുടെയും മഹാത്മാക്കളായ മുനികളുടെയും ഇടയിൽ നീ അറിയപ്പെടുന്നവനാണ്, പാണ്ഡവശ്രേഷ്ഠ; ഇവിടെ നിന്നു നീ അത്യന്തം ദുഷ്കരമായ തപസ്സാണ് ചെയ്യുന്നത്.
തതോഽഹമബ്രുവം ശക്രം പ്രസീദ ഭഗവന്മമ। ആചാര്യം വരയേഽഹം ത്വാമസ്ത്രാര്ഥം ത്രിദശേശ്വര
അതിനുശേഷം ഞാൻ ശക്രനോടു പറഞ്ഞു: 'പ്രഭോ, ദയവായി എന്നെ അനുഗ്രഹിക്കണം; ദൈവമായുധങ്ങൾക്കായി ഞാൻ നിങ്ങളെ ഗുരുവായി തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു, ദേവരാജാവേ.'
ക്രൂരകര്മാഽസ്ത്രവിത്താത ഭവിഷ്യസി പരംതപ। യദര്ഥമസ്ത്രാണീപ്സുസ്ത്വം തം കാമം പാണ്ഡവാപ്നുഹി
അവൻ പറഞ്ഞു: 'നീ ക്രൂരകർമനായി ആയുധവിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യം നേടും; പാണ്ഡവ, നിനക്ക് ആയുധങ്ങൾക്കായി ഉള്ള ആഗ്രഹം എല്ലാം നിറവേറും.'
തതോഽഹമബ്രുവം നാഹം ദിവ്യാന്യസ്ത്രാണി ശത്രുഹന്। മാനുഷേഷു പ്രയോക്ഷ്യാമി വിനാഽസ്ത്രപ്രതിഘാതനാത്
അതിനുശേഷം ഞാൻ പറഞ്ഞു: 'ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നവനേ, ഞാൻ ഈ ദിവ്യായുധങ്ങൾ മനുഷ്യരിൽ ഉപയോഗിക്കില്ല, മറ്റായുധങ്ങൾ പ്രതിരോധിക്കേണ്ടി വരുമ്പോൾ മാത്രം.'
താനി ദിവ്യാനി മേഽസ്ത്രാണി പ്രയച്ഛ വിബുധാധിപ। ലേകാംശ്ചാസ്ത്രജിതാന്പശ്ചാല്ലഭേയം സുരപുങ്ഗവ
ദേവന്മാരുടെ അധിപതിയായവനേ, ആ ദിവ്യായുധങ്ങൾ എനിക്കു നൽകണം; പിന്നീടു, ദേവശ്രേഷ്ഠ, ഞാൻ കൂട്ടങ്ങളെ ജയിക്കുന്ന ആയുധങ്ങളും നേടട്ടെ.
പരീക്ഷാര്ഥം മയൈതത്തേ വാക്യമുക്തം ധനംജയ। മമാത്മജസ്യ വചനം സൂപപന്നമിദം തവ
നിന്നെ പരീക്ഷിക്കാനാണ് ഞാൻ ആ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞത്, ധനഞ്ജയ; എന്റെ സ്വന്തം മകൻ പറഞ്ഞതുപോലെ, നിന്റെ ഈ അപേക്ഷ യുക്തമായതാണ്.
ശിക്ഷ മേ ഭവനം ഗത്വാസര്വാണ്യസ്ത്രാണി ഭാരത। വായോരഗ്നേര്വസുഭ്യോഽപി വരുണാത്സമരുദ്ഗണാത്
ഭാരത, നീ എന്റെ വാസസ്ഥലത്ത് വന്ന്, വായുവിന്റെ, അഗ്നിയുടെ, വസുക്കളുടെ, വരുണന്റെ, മരുത്ഗണങ്ങളുടെ ആയുധങ്ങൾ പോലും എല്ലാം എന്നിൽ നിന്ന് പഠിക്കണം.
സാധ്യം പൈതാമഹം ചൈവ ഗന്ധര്വോരഗരക്ഷസാമ്। വൈഷ്ണവാനി ച സര്വാണി നൈര്ഋതാനി തഥൈവ ച
സാധ്യന്മാരുടെയും പിതാമഹന്റെയും ഗന്ധർവന്മാരുടെയും പാമ്പുകളുടെയും രാക്ഷസന്മാരുടെയും, വിഷ്ണുവിന്റെ ആയുധങ്ങൾ എല്ലാം, നൈരൃതരുടെ ആയുധങ്ങൾ പോലും നീ പഠിക്കണം.
മദ്ഗതാനി ച ജാനീഹി സര്വാസ്ത്രാണി കുരൂദ്വഹ। ഏവമുക്ത്വാ തു മാം ശക്രസ്തത്രൈവാന്തരധീയത
കുരുവംശത്തിലെ മഹാനേ, എന്റെ കൈവശമുള്ള ആയുധങ്ങൾ എല്ലാം നീ അറിയണം. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം ശക്രൻ അവിടത്ത് തന്നെ അപ്രത്യക്ഷനായി.
അഥാപശ്യം ഹരിയുജം രഥമൈന്ദ്രമുപസ്ഥിതമ്। ദിവ്യം മായാമയം പുണ്യം യത്തം മാതലിനാ നൃപ
അപ്പോൾ ഞാൻ ദൈവീയമായ, മായാമയമായ, പുണ്യമായ, ഹരികളാൽ കെട്ടിയ ഇന്ദ്രന്റെ രഥം, മാതലി ഒരുക്കിയതായത്, എന്റെ മുന്നിൽ പ്രത്യക്ഷമായത് കണ്ടു.
ലോകപാലേഷു യാതേഷു മാമുവാചാഥ മാതലിഃ। ദ്രഷ്ടുമിച്ഛതി ശക്രസ്ത്വാം ദേവരാജോ മഹാദ്യുതേ
ലോകപാലന്മാർ പോയശേഷം, മാതലി എന്നോട് പറഞ്ഞു: 'ദേവരാജാവായ ശക്രൻ, മഹാതേജസ്സുള്ളവനേ, നിന്നെ കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.'
സംസിദ്ധസ്ത്വം മഹാബാഹോ കുരു കാര്യമനുത്തമമ്। പശ്യ പുണ്യകൃതാം ലോകാന്സശരീരോ ദിവം വ്രജ
'മഹാബാഹുവായവനേ, നീ സിദ്ധനായവനാണ്; ഉത്തമമായ കര്ത്തവ്യം ചെയ്യുക. പുണ്യവാന്മാരുടെ ലോകങ്ങൾ കാണുക; ശരീരത്തോടെ സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോവുക.'
ദേവരാജഃ സഹസ്രാക്ഷസ്ത്വാം ദിദൃക്ഷതി ഭാരത। ഇത്യുക്തോഽഹം മാതലിനാ ഗിരിമാമന്ത്ര്യ ശൈശിരമ്
'ഭാരത, ആയിരം കണ്ണുള്ള ദേവരാജാവ് നിന്നെ കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.' മാതലി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ ഞാൻ ശൈശിരപർവ്വതത്തെ വന്ദിച്ചു.
പ്രദക്ഷിണമുപാവൃത്യ സമാരോഹം രഥോത്തമമ്। ചോദയാമാസ സ ഹയാന്മനോമാരുതരംഹസഃ
അത് പ്രദക്ഷിണം ചെയ്തശേഷം, ഞാൻ അത്ഭുതമായ രഥത്തിൽ കയറി; മനസ്സിന്റെയും കാറ്റിന്റെയും വേഗത്തിൽ ഓടുന്ന കുതിരകളെ അവൻ ഓടിച്ചു.
[മാതലിര്ഹയതത്ത്വജ്ഞോ യഥാവദ്ഭൂരിദക്ഷിണഃ। അവൈക്ഷത ച മേ വക്രൃംസ്തിതസ്യാഥ സസാരഥിഃ। തഥാ ഭ്രാന്തേ രഥേ രാജന്വിസ്മിതശ്ചേദമബ്രവീത്
[കുതിരകളെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള, വളരെ പരിചയസമ്പന്നനും ശ്രദ്ധാലുവുമായ മാതലി, ഞാൻ എങ്ങനെ നിലകൊള്ളുന്നു എന്ന് ശ്രദ്ധിച്ചു; പിന്നെ രഥം സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ ആ സാരഥി അത്ഭുതപ്പെട്ട് പറഞ്ഞു:]
അത്യദ്ഭുതമിദം ത്വദ്യവിചിത്രം പ്രതിഭാതി മേ। യദാസ്ഥിതോ രഥം ദിവ്യം പദാന്ന ചലിതഃ പദമ് ।।]
'ഇന്ന് ഞാൻ കാണുന്നത് അത്യന്തം അത്ഭുതകരവും വിചിത്രവുമാണ്; നീ ഈ ദൈവീയ രഥത്തിൽ കയറിയിട്ടും, നിന്റെ കാലടി പോലും ചലിച്ചിട്ടില്ല.'
ദേവരാജോഽപിഹി മയാ നിത്യമത്രോപലക്ഷിതഃ। വിചലന്പ്രഥമോത്പാതേ ഹയാനാം ഭരതര്ഷഭ
'ഭാരത, ദേവരാജാവായ ശക്രനെ ഞാൻ ഇവിടെ എപ്പോഴും കുതിരകൾ ആദ്യം ചാടുമ്പോൾ ചലിക്കുന്നതായി കണ്ടിട്ടുണ്ട്.'
ത്വം പുനഃ സ്ഥിത ഏവാത്രരഥേ ഭ്രാന്തേ കുരൂദ്വഹ। അതിശക്രമിദം സര്വം തവേതി പ്രതിഭാതി മേ
'പക്ഷേ, കുരുവംശത്തിലെ മഹാനേ, ഈ രഥം സഞ്ചരിക്കുമ്പോഴും നീ ഇവിടെ അചഞ്ചലനായി നിൽക്കുന്നു; ഇതെല്ലാം ശക്രനേക്കാൾ അതിക്രമിക്കുന്നു എന്ന് എനിക്ക് തോന്നുന്നു.'
ഇത്യുക്ത്വാഽഽകാശമാവിശ്യ മാതലിര്വിബുധാലയാന്। ദര്ശയാമാസ മേ രാജന്വിമാനാനി ച ഭാരത
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം, മാതലി ആകാശത്തിലേക്ക് കയറി, രാജാവേ, ദേവന്മാരുടെ വാസസ്ഥലങ്ങളും ആകാശനൗകകളും എനിക്ക് കാണിച്ചു.
[സ രഥോ ഹരിഭിര്യുക്തോ ഹ്യൂര്ധ്വമാചക്രമേ തതഃ। ഋഷയോ ദേവതാശ്ചൈവ പൂജയന്തി നരോത്തമ
[ഹരികളാൽ കെട്ടിയ ആ രഥം പിന്നെ മുകളിലേക്ക് ഉയർന്നു; മഹാനായ മനുഷ്യനേ, ഋഷികളും ദേവതകളും നിന്നെ ആരാധിച്ചു.]
തതഃ കാമഗമാഁല്ലോകാനപശ്യം വൈ സുരര്ഷിണാമ്। ഗന്ധര്വാപ്സരസാം ചൈവ പ്രഭാവമമിതൌജസാമ് ।।]
[അപ്പോൾ ഞാൻ, ഇഷ്ടംപോലെ എത്താൻ കഴിയുന്ന ദൈവഋഷിമാരുടെ ലോകങ്ങളും, അതിവിശാലമായ ശക്തിയുള്ള ഗന്ധർവന്മാരുടെയും അപ്സരസ്മാരുടെയും മഹത്വവും കണ്ടു.]
നന്ദനാദീനി ദേവാനാം വനാന്യുപവനാനി ച। ദര്ശയാമാസ മേ ശീഘ്രം മാതലിഃ ശക്രസാരഥിഃ
ശക്രന്റെ സാരഥിയായ മാതലി, ദേവന്മാരുടെ നന്ദനവനം ഉൾപ്പെടെയുള്ള വനങ്ങളും ഉപവനങ്ങളും എനിക്ക് വേഗത്തിൽ കാണിച്ചു.