[അന്യേ ച ബഹവോ ഭീമാ ഉത്പാതാസ്തത്ര ജജ്ഞിരേ ।।] തദദ്ഭുതമഭിപ്രേക്ഷ്യ ധര്മപുത്രോ യുധിഷ്ഠിരഃ। ഉവാച വദതാം ശ്രേഷ്ഠഃ കോഽസ്മാനഭിഭവിഷ്യതി
അവിടെ മറ്റും പല ഭയാനകമായ അശുഭസൂചനകളും ഉണ്ടായി. ആ അത്ഭുതങ്ങൾ കണ്ട ധർമ്മപുത്രനായ യുദ്ധിഷ്ഠിരൻ, വാക്കിന്റെ ശ്രേഷ്ഠൻ, ചോദിച്ചു: 'ആർ നമ്മെ ജയിക്കും?''
സജ്ജീഭവത ഭദ്രം വഃ പാണ്ഡവാ യുദ്ധദുര്മദാഃ। യഥാ രൂപാണി പശ്യാമി സുവ്യക്തോ നഃ പരാക്രമഃ
'പാണ്ഡവന്മാരേ, യുദ്ധത്തിൽ ഭയങ്കരന്മാരായ നിങ്ങൾ ആയുധങ്ങൾ ധരിക്കൂ, നിങ്ങൾക്ക് ആശംസകൾ! ഞാൻ കാണുന്ന ഈ ലക്ഷണങ്ങൾ പ്രകാരം നമ്മുടെ വീര്യം വ്യക്തമായി കാണിക്കേണ്ടതുണ്ട്.'
ഏവമുക്ത്വാ തതോ രാജാ വീക്ഷാംചക്രേ സമന്തതഃ। അപശ്യമാനോ ഭീമം തു ധര്മപുത്രോ യുധിഷ്ഠിരഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം രാജാവ് ചുറ്റും നോക്കി; എന്നാൽ ധർമ്മപുത്രനായ യുദ്ധിഷ്ഠിരന് ഭീമൻ എവിടെയും കാണാനായില്ല.
തതഃ കൃഷ്ണാം യമൌ ചാപി സമീപസ്ഥാനരിംദമഃ। പപ്രച്ഛ ഭ്രാതരം ഭീമം ഭീമകര്മാണമാഹവേ
അതിനുശേഷം ശത്രുക്കളെ ജയിക്കുന്നവൻ അടുത്തിരുന്ന കൃഷ്ണയെയും ഇരട്ടന്മാരെയും വിളിച്ചു, യുദ്ധഭൂമിയിൽ ഭയങ്കരപ്രവൃത്തികളുള്ള ഭീമനെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചു.
കച്ചിന്ന ഭീമഃ പാഞ്ചാലി കിംച കൃത്യം ചികീര്ഷതി। കൃതവാനപി വാ വീര സാഹസം സാഹസപ്രിയഃ
‘ഭീമൻ പാഞ്ചാലിയോടൊപ്പം ഉണ്ടോ? അവൻ എന്ത് ചെയ്യാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നു? അതോ, സാഹസികപ്രവൃത്തികൾ ഇഷ്ടമുള്ള ആ വീരൻ ഇതിനകം എന്തെങ്കിലും ധൈര്യപ്രവൃത്തി ചെയ്തോ?’
ഇമേ ഹ്യകസ്മാദുത്പാതാ മഹാസമരശംസിനഃ। ദര്ശയന്തോ ഭയം തീവ്രം പ്രാദുര്ഭൂതാഃ സമന്തതഃ
‘ഇവിടെ അപ്രത്യക്ഷമായും, ചുറ്റും വലിയ യുദ്ധം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഭയാനകമായ അശുഭസൂചനകൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു, അതിനാൽ വലിയ ഭയം തോന്നുന്നു.’
തം തഥാവാദിനം കൃഷ്ണാ പ്രത്യുവാച മനസ്വിനീ। പ്രിയാ പ്രിയം ചികീര്ഷന്തീ മഹിഷീ ചാരുഹാസിനീ
അങ്ങനെ പറഞ്ഞയാൾക്ക് മനസ്സുള്ള, മനോഹരമായ മുഖമുള്ള, ഭർത്താവിനെ സന്തോഷിപ്പിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച പ്രിയപ്പെട്ട രാജ്ഞിയായ കൃഷ്ണാ മറുപടി പറഞ്ഞു:
യത്തത്സൌഗന്ധികം രാജന്നാഹൃതം മാതരിശ്വനാ। തന്മയാ ഭീമസേനസ്യ പ്രീതയാഽദ്യോപപാദിതമ്
‘രാജാവേ, വാതദേവൻ കൊണ്ടുവന്ന ആ സുഗന്ധമുള്ള താമരപ്പൂവ്, ഇന്ന് ഭീമസേനന്റെ സ്നേഹത്താൽ ഞാൻ സ്വന്തമാക്കി.’
അപി ചോക്തോ മയാ വീരോ യദിപശ്യേര്ബഹൂന്യപി। താനി സര്വാണഅയുപാദായ ശീഘ്രമാഗമ്യതാമിതി
‘അതിനാൽ ഞാൻ ആ വീരനോട് പറഞ്ഞിരുന്നു: നീ കൂടുതൽ താമരപ്പൂക്കൾ കണ്ടാൽ, അവയെല്ലാം വേഗത്തിൽ കൊണ്ടുവന്നു തരിക.’
സ തു നൂനം മഹാബാഹുഃ പ്രിയാര്ഥം മമ പാണ്ഡവഃ। പ്രാഗുദീചീം ദിശം രാജംസ്താന്യാഹര്തുമിതോ ഗതഃ
‘അതിനാൽ, ആ ശക്തിയുള്ള പാണ്ഡവൻ എന്റെ സന്തോഷത്തിനായി, രാജാവേ, ഈിടുനിന്ന് വടക്കുകിഴക്കേ ദിക്കിലേക്ക് അവയെ ശേഖരിക്കാൻ പോയിരിക്കണം.’
ഉക്തസ്ത്വേവം തയാ രാജാ യമാവിദമഥാബ്രവീത്। ഗച്ഛാമ സഹിതാസ്തൂര്ണം യേന യാതോ വൃകോദരഃ
അങ്ങനെ അവളാൽ പറഞ്ഞതോടെ രാജാവ് ഇരട്ടന്മാരോടു പറഞ്ഞു: 'വൃക്കോദരൻ പോയ ദിക്കിലേക്ക് നമുക്ക് ഉടൻ ചേർന്ന് പോകാം.'
വഹന്തു രാക്ഷസാ വിപ്രാന്യഥാശ്രാന്താന്യഥാകൃശാന്। ത്വമപ്യമരസംകാശ വഹ കൃഷ്ണാം ഘടോത്കച
‘രാക്ഷസന്മാർ തളർന്നോ ക്ഷീണിച്ചോ ഉള്ള ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ചുമക്കട്ടെ; അമരന്മാരെപ്പോലെയുള്ള ഘടോത്സ്കച, നീയും കൃഷ്ണയെ ചുമക്കണം.’
വ്യക്തം ദൂരമിതോ ഭീമഃ പ്രവിഷ്ട ഇതിമേ മതിഃ। ചിരം ചതസ്യ കാലോഽയം സ ച വായുസമോ ജവേ
ഭീമന് ഇവിടെ നിന്ന് വളരെ ദൂരെ പോയി എന്നു എനിക്ക് വ്യക്തമാണ്. ഏറെ നേരം കഴിഞ്ഞു, അവന് കാറ്റുപോലെ വേഗത്തിലാണ്.
തരസ്വീ വൈനതേയസ്യ സദൃശോ ഭുവി ലങ്ഘനേ। ഉത്പതേദപിചാകാശം നിപതേച്ചയഥേച്ഛകമ്
ഭൂമിയില് ചാടുന്നതില് ഭീമന് ഗരുഡനോടു തുല്യനാണ്. ആകാശത്തിലേക്ക് ഉയരാനും ഇഷ്ടമുള്ളിടത്ത് ഇറങ്ങാനും അവന് കഴിയുമായിരുന്നു.
തമന്വിയാമ ഭവതാം പ്രഭാവാദ്രജനീചരാഃ। പുരാ സ നാപരാധ്നോതി സിദ്ധാനാം ബ്രഹ്മവാദിനാമ്
നമുക്ക് ഭീമനെ പിന്തുടരാം. നിങ്ങളുടെ ശക്തിയാല്, രാത്രിയില് സഞ്ചരിക്കുന്നവരേ, അവന് സിദ്ധന്മാരെയും ബ്രഹ്മജ്ഞാനികളെയും ദോഷപ്പെടുത്താന് കഴിയില്ല.
തഥേത്യുക്ത്വാ തു തേ സര്വേഹൈഡിമ്ബപ്രമുഖാസ്തദാ। ഉദ്ദേശജ്ഞാഃ കുബേരസ്യ നലിന്യാ ഭരതര്ഷഭ
അപ്പോള് ഹിഡിംബന് മുഖ്യനായ എല്ലാവരും, കുബേരന്റെ പ്രദേശങ്ങള് അറിയാവുന്നവര്, 'ശരി' എന്നു പറഞ്ഞു, ഭാരതന്.
ആദായ പാണ്ഡവാംശ്ചൈവ താംശ്ച വിപ്രാനനേകശഃ। ലോമശേനൈവ സഹിതാഃ പ്രയയുഃ പ്രീതമാനസാഃ
പാണ്ഡവന്മാരെയും അനേകം ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും ലോമശന് കൂടെ കൂട്ടി, സന്തോഷപൂര്വം അവര് യാത്ര തിരിച്ചു.
തേ സര്വേ ത്വരിതാ ഗത്വാ ദദൃശുസ്തത്ര കാനനേ। പദ്മസൌഗന്ധികവതീംനലിനീം സുമനോരമാമ്
അവരൊക്കെയും വേഗത്തില് പോയി, ആ കാട്ടില് സുഗന്ധമുള്ള താമരകളും മനോഹരമായ ഒരു തടാകവും കണ്ടു.
തം ച ഭീമം മഹാത്മാനം തസ്യാസ്തീരേ വ്യവസ്ഥിതമ്। ദദൃശുര്നിഹതാംശ്ചൈവ യക്ഷാംശ്ച വിപുലേക്ഷണാന്
അവിടെ, വലിയ മനസ്സുള്ള ഭീമനെ ആ തടാകത്തിന്റെ കരയില് നില്ക്കുന്നതും, വലിയ കണ്ണുകളുള്ള കൊല്ലപ്പെട്ട യക്ഷന്മാരെയും അവര് കണ്ടു.
ഭിന്നകായാക്ഷിബാഹൂരുന്സംചൂര്ണിതശിരോധരാന്। തം ച ഭീമം മഹാത്മാനം തസ്യാസ്തീരേ വ്യവസ്ഥിതമ്
അവരുടെ ശരീരവും കണ്ണുകളും കൈകളും തോളുകളും തകര്ന്നിരുന്നു, തലയും കഴുത്തും ചതഞ്ഞിരുന്നു. വലിയ മനസ്സുള്ള ഭീമന് ആ തടാകത്തിന്റെ കരയില് നില്ക്കുന്നു.
സക്രോധം സ്തവ്ധനയനം സംദഷ്ടദശനച്ഛദമ്। ഉദ്യമ്യ ച ഗദാം ദോര്ഭ്യാം നദീതീരേ വ്യവസ്ഥിതമ്
കോപത്തോടെ, കണ്ണുകള് ഉറപ്പിച്ച്, പല്ലുകള് കടിച്ചുപിടിച്ച്, ഇരുകൈകളില് ഗദയുയര്ത്തി, ഭീമന് നദിക്കരയില് നില്ക്കുന്നു.
പ്രജാസംക്ഷേപസമയേ ദണ്ഡഹസ്തമിവാന്തകമ്। തം ദൃഷ്ട്വാ ധര്മരാജസ്തു പരിഷ്വജ്യാഥ ഭാരത
സകല ജീവികളും നശിപ്പിക്കുന്ന സമയത്ത് ദണ്ഡം കൈവശമുള്ള യമനെപ്പോലെയാണ് ഭീമന്. അങ്ങനെ ഭീമനെ കണ്ട ധര്മരാജന് അവനെ അണകയാക്കി.
ഉവാച ശ്ലക്ഷ്ണയാ വാചാ കൌന്തേയ കിമിദം കൃതമ്। സാഹസം വത ഭദ്രം തേ ദേവാനാമപി ചാപ്രിയമ്। പുനരേവം ന കര്തവ്യം മമ ചേദിച്ഛസി പ്രിയമ്
മൃദുവായ വാക്കുകളില് ധര്മരാജന് പറഞ്ഞു: 'കുന്തിദേവിയുടെ മകനേ, നീ എന്താണ് ചെയ്തത്? ഇതൊരു ഭയങ്കരമായ പ്രവൃത്തി, ദേവന്മാര്ക്കുപോലും ഇഷ്ടമല്ലാത്തത്. ഇനി ഇങ്ങനെ ചെയ്യരുത്, എനിക്ക് പ്രിയനാകണമെങ്കില്.'
അനുശിഷ്യ തു കൌന്തേയം പദ്മാനി പരിഗൃഹ്യ ച। തസ്യാമേവ നലിന്യാം തു വിജഹ്രരമരോപമാഃ
ഭീമനെ ഉപദേശിച്ച ശേഷം, താമരകള് എടുത്ത്, ദേവന്മാരോടു തുല്യരായ അവര് ആ തടാകത്തില് സന്തോഷത്തോടെ കളിച്ചു.
ഏതസ്മിന്നൈവ കാലേ തു പ്രഗൃഹീതശിലായുധാഃ। പ്രാദുരാസന്മഹാകായാസ്തസ്യോദ്യാനസ്യ രക്ഷിണഃ
അതു നേരം, വലിയ ശരീരവും കല്ലായുധവും കൈവശമുള്ള ആ തോട്ടത്തിന്റെ രക്ഷകര്ത്താക്കള് അവിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
തേ ദൃഷ്ട്വാധര്മരാജാനം മഹര്ഷിം ചാപി ലോമശമ്। നകുലം സഹദേവം ച തഥാഽന്യാന്ബ്രാഹ്മണര്ഷഭാന്
അവര് ധര്മരാജാവായ യുദ്ധിഷ്ഠിരനെയും മഹർഷിയായ ലോമശനെയും, നകുലനെയും സഹദേവനെയും മറ്റു പ്രധാന ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും കണ്ടു.
വിനയേന നതാഃ സര്വേപ്രണിപത്യ ച ഭാരത। സാന്ത്വിതാ ധര്മരാജേന പ്രസേദുഃ ക്ഷണദാചരാഃ
അവരൊക്കെയും വിനയത്തോടെ നമസ്കരിച്ചു, ഭാരതന്. ധര്മരാജന് ആശ്വസിപ്പിച്ചതോടെ, രാത്രിയില് സഞ്ചരിക്കുന്നവര് സന്തോഷിച്ചു.
വിദിതാശ്ചകുബേരസ്യ തത്രതേ കുരുപുങ്ഗവാഃ। ഊഷുര്നാതിചിരം കാലം രമമാണാഃ കുരൂദ്വഹാഃ। പ്രതീക്ഷമാണആ ബീഭത്സും ഗന്ധമാദനസാനുഷു
അവിടെ, കുബേരന്റെ സേവകര് കുരുവംശജരെ തിരിച്ചറിഞ്ഞു. കുരുക്കളുടെ ശ്രേഷ്ഠന്മാര് അധികം നേരം അവിടെ താമസിച്ചില്ല; ഗന്ധമാദനപര്വതത്തില് അര്ജുനനെ കാത്തിരിക്കുമ്പോള് സന്തോഷത്തോടെ അവര് കഴിഞ്ഞു.
തസ്മിന്നിവസമാനോഽഥ ധര്മരാജോ യുധിഷ്ഠിരഃ। ആമന്ത്ര്യ സഹിതാന്ഭ്രാതൃനിത്യുവാച സഹദ്വിജാന്
അവിടെ താമസിക്കുമ്പോള്, ധര്മരാജാവായ യുദ്ധിഷ്ഠിരന് സഹോദരന്മാരോടും ബ്രാഹ്മണന്മാരോടും ചേര്ന്ന് സംസാരിച്ചു.
ദൃഷ്ടാനി തീര്ഥാന്യസ്മാഭിഃ പുണ്യാനി ച ശിവാനി ച। മനസോ ഹ്ലാദനീയാനി വനാനി ച പൃഥക്പൃഥക്
നാം പുണ്യവും ശുഭവുമായ തീര്ഥങ്ങള് കണ്ടു. മനസ്സിന് ആനന്ദം നല്കുന്ന കാടുകളും ഓരോന്നായി അനുഭവിച്ചു.