മത്തവാരണവിക്രന്തോ മത്തവാരണവേഗവാന്। മത്തവാരണതാമ്രാക്ഷോ മത്തവാരണവാരണഃ
ഉന്മത്തമായ ആനയുടെ നടപ്പും വേഗവും കണ്ണുകളും ശക്തിയും ഉള്ളവൻ, മുഴുവൻ ഉന്മത്തമായ ആനയെപ്പോലെയായിരുന്നു.
പ്രിയപാര്ശ്വോപവിഷ്ടാഭിര്വായവൃത്താഭിര്വിചേഷ്ടിതൈഃ। യക്ഷഗന്ധര്വയോഷാഭിരദൃശ്യാഭിര്നിരീക്ഷിതഃ
പ്രിയപ്പെട്ടവന്റെ അടുത്ത് ഇരുന്ന്, വായുപോലെയുള്ള ചലനങ്ങളോടെ, ദൃശ്യരല്ലാത്ത യക്ഷഗന്ധർവസ്ത്രികൾ അവനെ നോക്കി.
നവാവതാരം രൂപസ് വിക്രീഡന്നിവ പാണ്ഡവഃ। ചചാര രമണീയേഷു ഗന്ധമാദനസാനുഷു
പാണ്ഡുവിന്റെ മകൻ പുതുതായി ജനിച്ചവനെന്ന പോലെ ആഹ്ലാദത്തോടെ ഗന്ധമാദനപർവതത്തിന്റെ മനോഹരമായ മലശിഖരങ്ങളിൽ സഞ്ചരിച്ചു.
സംസ്മരന്വിവിധാന്ക്ലേശാന്ദുര്യോധനകൃതാന്ബഹൂന്। ദ്രൌപദ്യാ വനവാസിന്യാഃ പ്രിയം കര്തും സമുദ്യതഃ
ദുര്യോധനൻ ചെയ്ത അനേകം കഷ്ടങ്ങൾ ഓർത്തുകൊണ്ട്, വനത്തിൽ കഴിയുന്ന ദ്രൗപദിക്ക് സന്തോഷം നൽകാൻ ഭീമൻ ഉറച്ച മനസ്സോടെ പുറപ്പെട്ടു.
സോഽചിന്തയത്തഥാ പാര്ഥേ മയി ത്വതിവിലമ്ബിതേ। പുഷ്പഹേതോഃ കഥം ത്വാര്യഃ കരിഷ്യതി യുധിഷ്ഠിരഃ
'പൂക്കൾ തേടാൻ ഞാൻ വൈകിയാൽ, മഹാനായ യുദിഷ്ഠിരൻ എന്ത് ചെയ്യും?' എന്ന് ഭീമൻ ചിന്തിച്ചു.
സ്നേഹാന്നരവരോ നൂനമവിശ്വാസാദ്ബലസ്യ ച। നകുലം സഹദേവം ച ന മോക്ഷ്യതി യുധിഷ്ഠിരഃ
സ്നേഹത്താലും ഭീമന്റെ ശക്തിയിൽ സംശയത്താലും യുദിഷ്ഠിരൻ നക്കുലിനെയും സഹദേവനെയും വിട്ടയക്കില്ലെന്ന് ഭീമൻ ഉറപ്പിച്ചു.
കഥം നു കുസുമാവാപ്തിഃ സ്യാച്ഛീഘ്രമിതി ചിന്തയന്। പ്രതസ്ഥേ നരശാര്ദൂലഃ പക്ഷിരാഡിവ വേഗിതഃ
'പൂക്കൾ എങ്ങനെ വേഗത്തിൽ കിട്ടും?' എന്ന് ചിന്തിച്ചുകൊണ്ട്, മനുഷ്യശ്രേഷ്ഠനായ ഭീമൻ പക്ഷിരാജാവിന്റെ വേഗത്തിൽ മുന്നോട്ട് പോന്നു.
[സജ്ജമാനമനോദൃഷ്ടിഃ ഫുല്ലേഷു ഗിരിസാനുഷു। ദ്രൌപദീവാക്യപാഥേയോ ഭീമഃ ശീഘ്രതരം യയൌ ।।]
പൂത്തിരിക്കുന്ന മലശിഖരങ്ങളിൽ കണ്ണും മനസ്സും കെട്ടിപ്പിടിച്ച്, ദ്രൗപദിയുടെ വാക്കുകൾ മനസ്സിൽ സൂക്ഷിച്ച്, ഭീമൻ അതിവേഗത്തിൽ മുന്നോട്ട് നടന്നു.
കമ്പയന്മേദിനീം പദ്ഭ്യാം നിര്ഘാത ഇവ പര്വസു। ത്രാസയന്ഗജയൂഥാനി വാതരംഹാ വൃകോദരഃ
പാദങ്ങൾ കൊണ്ട് ഭൂമി ഇടിച്ചുപൊട്ടിക്കുന്ന മിന്നലുപോലെ, ആനകളുടെ കൂട്ടങ്ങളെ ഭയപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് വൃകോദരൻ വേഗത്തിൽ മുന്നേറി.
സിംഹവ്യാഘ്രമൃഗാംശ്ചൈവ മര്ദയാനോ മഹാബലഃ। ഉന്മൂലയന്മഹാവൃക്ഷാന്പോഥയംശ്ചോരസാ ബലീ
സിംഹങ്ങളെയും കടുവകളെയും മാൻമരങ്ങളെയും തകർത്തുകൊണ്ട്, ഭീമൻ വൻവൃക്ഷങ്ങൾ പിഴുതെറിഞ്ഞ്, നെഞ്ചുകൊണ്ട് അവയെ ഇടിച്ചിട്ടു.
ലതാവല്ലീശ്ച വേഗേന വികര്ഷന്പാണ്ഡുനന്ദനഃ। ഉപര്യുപരി ശൈലാഗ്രമാരുരുക്ഷുരിവ ദ്വിപഃ
വലിയ ശക്തിയോടെ തണ്ടുകളും വള്ളികളും കീറിക്കളഞ്ഞ്, പാണ്ഡുവിന്റെ മകൻ ആനപോലെ മലശിഖരങ്ങൾ കയറി മുന്നോട്ട് നീങ്ങി.
ജലാവലമ്ബോഽതിഭൃശം സവിദ്യുദിവ തോയദഃ। `വ്യനദത്സ മഹാനാദം ഭീമസേനോ മഹാബലഃ
മിന്നലോടു കൂടിയ മഴമേഘം വെള്ളത്തിൽ ചേർന്നതുപോലെ, മഹാശക്തനായ ഭീമസേനൻ ഉഗ്രമായ ഒരു ഗർജ്ജനം മുഴക്കി.
തേന ശബ്ദേന മഹതാ ഭീമസ്യ പ്രതിബോധിതാഃ। ഗുഹാം സംതത്യജുര്വ്യാഘ്രാ നിലില്യുര്വനവാസിനഃ
ഭീമന്റെ ആ വലിയ ശബ്ദം കേട്ട്, കടുവകൾ ഗുഹകൾ വിട്ടോടി, വനവാസികൾ ഒളിച്ചുമറഞ്ഞു.
സമുത്പേതുഃ ഖഗാസ്ത്രസ്താ മൃഗയൂഥാനി ദുദ്രുവുഃ। ഋക്ഷാശ്ചോത്സസൃജര്വൃക്ഷാംസ്തത്യജുര്ഹരയോ ഗുഹാമ്। വ്യജൃമ്ഭന്ത മഹാസിംഹാ മഹിഷാശ്ച വനേചരാഃ
ഭയപ്പെട്ട പക്ഷികൾ പറന്നുയർന്നു, മൃഗങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു, കരടികൾ വൃക്ഷങ്ങൾ കുലുക്കി, കുരങ്ങുകൾ ഗുഹകൾ വിട്ടു; മഹാസിംഹങ്ങൾ വലിച്ചുപിടിച്ചു, കാട്ടുമഹിഷികൾ കാട്ടിൽ ഉണർന്നു.
തേന വിത്രാസിതാ നാഗാഃ കരേണുപരിവാരിതാഃ। തദ്വനം സംപരിത്യജ്യ ജഗ്മുരന്യന്മഹാവനമ്
ഭയപ്പെട്ട ആനകൾ അവരുടെ പെൺആനകളുമായി ആ കാട് വിട്ട് മറ്റൊരു വലിയ കാട്ടിലേക്ക് പോയി.
വരാഹമൃഗസങ്ഘാശ്ച മഹിഷാശ്ച വനേചരാഃ। വ്യാഘ്രഗോമായുസങ്ഘാശ്ച പ്രണേദുര്ഗവയൈഃ സഹ
പന്നികൾ, മാൻമരങ്ങൾ, കാട്ടുമഹിഷികൾ, കടുവകളും നായ്ക്കളും കാട്ടുപോത്തുകളും ഒത്തുചേർന്ന് ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു.
രഥാങ്ഗസാഹ്വദാത്യൂഹാ ഹംസകാരണ്ഡവപ്ലവാഃ। ശുകാഃ പാരാവതാഃ കൌഞ്ചാ വിസംജ്ഞാ ഭേജിരേ ദിശഃ
ഹംസകൾ, കുരുവികൾ, വത്തക്കൾ, തത്തകൾ, പ്രാവുകൾ, കുരുവികൾ എന്നിവ ഭയപ്പെട്ടു എല്ലാദിശകളിലേക്കും പറന്നു.
തഥാഽന്യേ ദര്പിതാ നാഗാഃ കരേണുശരപീഡിതാഃ। സിംഹവ്യാഘ്രാശ്ച സംക്രുദ്ധാ ഭീമസേനമഥാദ്രവന്
അപ്പോൾ, മറ്റൊരു കൂട്ടം ആനകൾ പെൺആനകളുടെ ദന്തം കൊണ്ടു പരിക്കേറ്റു, കോപം നിറഞ്ഞ സിംഹങ്ങളും കടുവകളും ഭീമസേനനെ ആക്രമിക്കാൻ ഓടിയെത്തി.
ശകൃന്മൂത്രം ച മുഞ്ചാനാ ഭയവിഭ്രാന്തമാനസാഃ। വ്യാദിതാസ്യാ മഹാരൌദ്ര വ്യനദന്ഭീഷണാന്രവാന്
ഭയത്താൽ മനസ്സു കുഴഞ്ഞ മൃഗങ്ങൾ മൂത്രവും മലവും ഒഴിച്ചു, വായ് വലുതായി തുറന്ന് ഭയാനകമായ ഗർജ്ജനങ്ങൾ മുഴക്കി.
തതോ വായുസുതഃ ക്രോധാത്സ്വബാഹുബലമാശ്രിതഃ। ഗജേനാന്യാന്ഗജാന്ശ്രീമാന്സിംഹം സിംഹേന വാ വിഭുഃ। തലപ്രഹാരൈരന്യാംശ്ച വ്യഹനത്പാണ്ഡവോ ബലീ
അതിനുശേഷം വായുവിന്റെ മകൻ കോപത്തോടെ തന്റെ കൈശക്തിയിൽ ആശ്രയിച്ച്, ആനകൊണ്ട് ആനയെ, സിംഹംകൊണ്ട് സിംഹത്തെ, കൈകൊണ്ടു മറ്റുള്ളവരെ അടിച്ചു കീഴടക്കി.
തേ വധ്യമാനാ ഭീമേന സിംഹവ്യാഘ്രതരക്ഷവഃ। ഭയാദ്വിസസൃജുര്ഭീമം ശകൃന്മൂത്രം ച സുസ്രുവുഃ
ഭീമന്റെ ആക്രമണത്തില് ഭയപ്പെട്ട സിംഹങ്ങള്, കടുവകള്, പുള്ളിപ്പുലികള് എന്നിവ ഭയത്താല് മൂത്രവും മലവും വിട്ട് ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു.
പ്രവിവേശ തതഃ ക്ഷിപ്രം താനപാസ്യ മഹാബലഃ। വനം പാണ്ഡുസുതഃ ശ്രീമാഞ്ശബ്ദേനാപൂരയന്ദിശഃ
അവരെ അകറ്റിയ ശേഷം, മഹാശക്തനായ പാണ്ഡുവിന്റെ പുത്രന് ഭീമന് വേഗത്തില് കാടിനുള്ളിലേക്ക് കടന്നു, അവന്റെ ശബ്ദം ദിക്കുകള് മുഴുവന് നിറഞ്ഞു.
അഥാപശ്യന്മഹാബാഹുര്ഗനധമാദനസാനുഷു। സുരമ്യം കദലീഷണഅഡം ബഹുയോജനവിസ്തൃതമ്
പിന്നീട്, ഭുജശക്തിയുള്ള ഭീമന് ഗന്ധമാദനപര്വതത്തിന്റെ കിഴക്കേത്തട്ടില് അനേകം യോജനങ്ങള് വ്യാപിച്ച മനോഹരമായ വാഴക്കൊമ്പുകളുടെ തോട്ടം കണ്ടു.
തമഭ്യഗച്ഛദ്വേഗേന ക്ഷോഭയിഷ്യന്മഹാബലഃ। മഹാഗജ ഇവാസ്രാവീ പ്രഭഞ്ജന്വിവിധാന്ദ്രുമാന്
അവിടേക്ക് ഭീമന് വലിയ വേഗത്തില് ചെന്നു, ആ തോട്ടം കുലുക്കാന് ഉദ്ദേശിച്ച്, ഉഗ്രമായ ഒരു കാട്ടാനപോലെ പലതരം മരങ്ങള് തകര്ക്കുന്നതുപോലെ മുന്നേറി.
ഉത്പാട്യ കദലീസ്തമ്ഭാന്ബഹുതാലസമുച്ഛ്രയാന്। ചിക്ഷേപ തരസാ ഭീമഃ സമന്താദ്ബലിനാം വരഃ। വിമര്ദന്സുമഹാതേജാ നൃസിംഹ ഇവ ദര്പിതഃ
ബലവാന്മാരില് ശ്രേഷ്ഠനായ ഭീമന് പല താളമരത്തോളം ഉയരമുള്ള വാഴക്കൊമ്പുകള് പിഴുതെടുത്തു, ശക്തിയോടെ ചുറ്റും എറിഞ്ഞു, സിംഹംപോലെ അഭിമാനത്തോടെ അവയെ തകര്ത്തു.
തതഃ സംന്യപതംസ്തത്രസുബഹൂനി മഹാന്തി ച। രുരുവാരണയൂഥാനി മഹിഷാശ്ച ജലാശ്രയാഃ
അവിടുത്തെ വലിയ ശബ്ദം കേട്ട്, ആ സ്ഥലത്ത് വലിയ കാട്ടാനക്കൂട്ടങ്ങളും, വെള്ളത്തില് കഴിയുന്ന മഹിഷങ്ങളും വീണു.
പ്രവിവേശ തതഃ ക്ഷിപ്രം താനപാസ്യ മഹാബലഃ। വനം പാണ്ഡുസുതഃ ശ്രീമാന്നാദേനാപൂരയന്ദിശഃ
അവരെ അകറ്റിയ ശേഷം, മഹാശക്തനായ പാണ്ഡുവിന്റെ പുത്രന് ഭീമന് വേഗത്തില് കാടിനുള്ളിലേക്ക് കടന്നു, അവന്റെ ഗര്ജ്ജന ശബ്ദം ദിക്കുകള് മുഴുവന് നിറഞ്ഞു.
തേന ശബ്ദേന ചൈവാഥ ഭീമസേനരവേണ ച। വനാന്തരഗതാശ്ചാപി വിത്രേസുര്മൃഹപക്ഷിഃ
ആ ശബ്ദവും ഭീമസേനന്റെ ഗര്ജ്ജനവും കേട്ട് കാട്ടിനുള്ളില് ഒളിച്ചിരുന്ന മൃഗങ്ങളും പക്ഷികളും ഭയപ്പെട്ടു.
തസ്മിനനഥ പ്രവൃത്തേ തു സംക്ഷോഭേ മൃഗപക്ഷിണാമ്। ജലാര്ദ്രപക്ഷാ വിഹഗാഃ സമുത്പേതുഃ സഹസ്രശഃ
അവിടുത്തെ മൃഗങ്ങളും പക്ഷികളും അലയടിച്ചപ്പോള്, വെള്ളത്തില് നനഞ്ഞ ചിറകുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് പക്ഷികള് ആകാശത്തേക്ക് പറന്നു.
താനൌദകാന്പക്ഷിഗണാന്നിരീക്ഷ്യ ഭരതര്ഷഭഃ। താനേവാനുസരന്രമ്യം ദദര്ശ സുമഹത്സരഃ
ആ വെള്ളപ്പക്ഷികളുടെ കൂട്ടം കണ്ടു, ഭാരതവംശത്തിലെ വീരന് അവയെ പിന്തുടര്ന്ന് മനോഹരവും വിശാലവുമായ ഒരു തടാകം കണ്ടു.