ഇല്വലസ്തു വിഷണ്ണോഽഭൂദ്ദൃഷ്ട്വാ ജീര്ണം മഹാസുരമ്। പ്രാഞ്ജലിശ്ച സഹാമാത്യൈരിദം വചനമബ്രവീത്। കിമര്ഥമുപയാതാഃ സ്ഥ ബ്രൂത കിം കരവാണി വഃ
മഹാസുരൻ ദഹിക്കപ്പെട്ടത് കണ്ടപ്പോൾ ഇൽവലൻ നിരാശനായി. മന്ത്രിമാരോടൊപ്പം കൈകൂപ്പി പറഞ്ഞു: "നിങ്ങൾക്ക് എന്തിനാണ് ഇവിടെ വന്നത്? പറയൂ, ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണം?"
പ്രത്യുവാച തതോഽഗസ്ത്യഃ പ്രഹസന്നില്വലം തദാ। ഈശോസ്യസുര വിദ്മസ്ത്വാം വയം സര്വേ ധനേശ്വരമ്
അപ്പോൾ അഗസ്ത്യൻ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് ഇൽവലനോട് പറഞ്ഞു: "അസുരനേ, നീ ധനത്തിന്റെ ഉടമയാണെന്ന് ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും അറിയുന്നു."
ഏതേ ച നാതിധനിനോ ധനാശാ മഹതീ മമ। യഥാശക്ത്യവിഹിംസ്യാന്യാന്സംവിഭാഗം പ്രയച്ഛ നഃ
"ഇവർക്കു വലിയ സമ്പത്ത് ഇല്ല, എനിക്ക് വലിയ ധനലോഭം ഉണ്ട്. നീക്ക് കഴിയുന്നത്ര, മറ്റൊരാളെയും ദു:ഖിപ്പിക്കാതെ ഞങ്ങൾക്കു സമ്പത്ത് കൊടുക്കണം."
തതോഽവമത്യ തമൃഷിമില്വലോ വാക്യമബ്രവീത്। ദിത്സിതം യദി വേത്സി ത്വംതതോ ദാസ്യാമി തേ വസു
അപ്പോൾ ഇൽവലൻ അഗസ്ത്യനെ അവമതിച്ച് പറഞ്ഞു: "നിനക്ക് നൽകേണ്ടത് അറിയാമെങ്കിൽ ഞാൻ സമ്പത്ത് നൽകാം."
ഗവാം ദശസഹസ്രാണി രാജ്ഞാമേകൈകശോഽസുര। താവദേവ സുവര്ണസ്യ ദിത്സിതം തേ മഹാസുര
"ഓരോ രാജാവിനും പതിനായിരം പശുക്കളും, അത്രയും തന്നെ പൊന്നും നീ നൽകണം, മഹാസുരനേ."
മഹ്യം തതോ വൈ ദ്വിഗുണം രഥശ്ചൈവ ഹിരണ്മയഃ। മനോജവൌ വാജിനൌ ച ദിത്സിതം തേ മഹാസുര
"എനിക്കു അതിന്റെ ഇരട്ടിയും, പൊന്നുകൊണ്ടുള്ള ഒരു രഥവും, മനസ്സിനേക്കാൾ വേഗത്തിൽ ഓടുന്ന രണ്ടു കുതിരകളും നീ നൽകണം, മഹാസുരനേ."
ഉല്വലസ്തു മുനിം പ്രാഹ സര്വമസ്തി യഥാഽഽത്ഥ മാമ്। സര്വമേതത്പ്രദാസ്യാമി ഹിരണ്യം ഗാശ്ച യദ്ധനമ്। രഥം തു യദവോചോ മാം നൈതം വിദ്മ ഹിരണ്മയമ്
ഉൽവലൻ ആ മുനിയോട് പറഞ്ഞു: 'നീ എന്നെക്കുറിച്ച് പറഞ്ഞത് എല്ലാം ശരിയാണ്. ഞാൻ ഈ സുവർണ്ണവും പശുക്കളും, എനിക്ക് ഉള്ള സമ്പത്തൊക്കെയും നിനക്ക് തരാം. എന്നാൽ നീ പറഞ്ഞ ആ സുവർണ്ണരഥം എനിക്ക് അറിയില്ല.'
ന മേ വാഗനൃതാ കാചിദുക്തപൂര്വാ മഹാഽസുര। വിജ്ഞായതാം രഥഃ സാധു വ്യക്തമസ്തി ഹിരണ്മയഃ
എനിക്ക് ഒരിക്കലും അസത്യവാക്ക് പറയപ്പെട്ടിട്ടില്ല, മഹാസുരനേ. ആ രഥം പരിശോധിക്കാം; അത് സുവർണ്ണത്തിൽ നിർമ്മിച്ചതാണെന്ന് വ്യക്തമാണ്.
വിജ്ഞായമാനഃ സ രഥഃ കൌന്തേയാസീദ്ധിരണ്മയഃ'। തതഃ പ്രവ്യഥിതോ ദൈത്യോ ദദാവഭ്യധികം വസു
കൗന്തേയ, ആ രഥം പരിശോധിച്ചപ്പോൾ അതു സുവർണ്ണത്തിൽ തന്നെയാണ് നിർമ്മിച്ചത്. അതോടെ ആ ദാനവൻ വലിയ ആശങ്കയോടെ കൂടുതൽ സമ്പത്ത് നൽകി.
വിവാജീ ച സുവാജീ ച തസ്മിന്യുക്തൌ രഥേ ഹയൌ। ഊഹതുഃ സ വസൂനാശു താവഗസ്ത്യാശ്രമം പ്രതി। സര്വാന്രാജ്ഞഃ സഹാഗസ്ത്യാന്നിമേഷാദിവ ഭാരത
ആ രഥത്തിൽ രണ്ടു വേഗതയുള്ള മനോഹരമായ കുതിരകൾ കൂട്ടി. അവ അതിവേഗത്തിൽ ആ സമ്പത്തും രാജാക്കളെയും അഗസ്ത്യനും അഗസ്ത്യയുടെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് ഒരു നിമിഷം പോലും വൈകാതെ കൊണ്ടുപോയി.
ഇല്വലസ്ത്വനുഗമ്യൈനമഗസ്ത്യം ഹന്തുമൈച്ഛത। ഭസ്മ ചക്രേ മഹാതേജാ ഹുങ്കാരേണ മഹാഽസുരമ്
ഇൽവലൻ അഗസ്ത്യനെ പിന്തുടർന്ന് അവനെ കൊല്ലാൻ ശ്രമിച്ചു. എന്നാൽ മഹാതേജസ്സുള്ള അഗസ്ത്യൻ ഒരു ശബ്ദം മാത്രം ഉച്ചരിച്ച് ആ മഹാസുരനെ ചാരമാക്കി.
അഗസ്ത്യേനാഭ്യനുജ്ഞാതാ ജഗ്മൂ രാജര്ഷയസ്തദാ। കൃതവാംശ് മുനിഃ സര്വം ലോപാമുദ്രാചികീര്ഷിതമ്
അഗസ്ത്യൻ അനുമതി നൽകിയതോടെ രാജർഷിമാർ അവിടെ നിന്ന് പുറപ്പെട്ടു. അഗസ്ത്യൻ ലോപാമുദ്രയുടെ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറ്റി.
കൃതവാനസി തത്സര്വം ഭഗവന്മമ കാങ്ക്ഷിതമ്। ഉത്പാദയ സകൃന്മഹ്യമപത്യം വീര്യവത്തരമ്
ഭഗവാനേ, ഞാൻ ആഗ്രഹിച്ചതെല്ലാം നീ ചെയ്തു. ഇപ്പോൾ, ദയവായി, ഒരിക്കൽ മാത്രം വലിയ ശക്തിയുള്ള ഒരു മകനെ എന്നെ അനുഗ്രഹിക്കൂ.
തുഷ്ടോഽഹമസ്മി കല്യാണി തവ വൃത്തേന ശോഭനേ। വിചാരണാമപത്യേ തു തവ വക്ഷ്യാമി താം ശൃണു
നിന്റെ നല്ല പെരുമാറ്റം കണ്ടു ഞാൻ സന്തോഷവാനാണ്, മനോഹരിയേ. മകനെക്കുറിച്ച് ഞാൻ വിശദമായി പറയും; എന്റെ വാക്കുകൾ ശ്രദ്ധിക്കൂ.
സഹസ്രം തേഽസ്തു പുത്രാണആം ശതം വാ തത്സമം തവ। ദശ വാ ശതതുല്യാഃ സ്യുരേകോ വാഽപി സഹസ്രജിത്
നിനക്ക് ആയിരം മക്കളെ ലഭിക്കാം, അല്ലെങ്കിൽ അതിനോട് തുല്യമായ നൂറ് മക്കളോ, അതിനോട് തുല്യമായ പത്ത് മക്കളോ, അല്ലെങ്കിൽ ആയിരം പേരെക്കാൾ ശ്രേഷ്ഠനായ ഒരാളോ ലഭിക്കാം.
സഹസ്രസംമിതഃ പുത്ര ഏകോപ്യസ്തു തപോധന। ഏകോ ഹി ബഹുഭിഃ ശ്രേയാന്വിദ്വാന്സാധുരസാധുഭിഃ
തപസ്സുള്ളവനേ, നിനക്ക് ആയിരം പേരിനോട് തുല്യമായ ഒരുമകൻ ലഭിക്കട്ടെ. കാരണം, ഒരുവൻ ജ്ഞാനിയും സദാചാരിയുമാണെങ്കിൽ, അനേകം അയോഗ്യരേക്കാൾ നല്ലതാണ്.
സ തഥേതി പ്രതിജ്ഞായ തയാ സമഗമന്മുനിഃ। സമയേ സമശീലിന്യാ ശ്രദ്ധാവാന്ശ്രദ്ദധാനയാ
അവൾ 'അങ്ങിനെ തന്നെയാകട്ടെ' എന്ന് സമ്മതിച്ച്, വിശുദ്ധിയോടും വിശ്വാസത്തോടും കൂടെ ആ മുനിയുമായി ചേർന്നു.
തത ആധായ ഗര്ഭം തമഗമദ്വനമേവ സഃ। തസ്മിന്വനഗതേ ഗര്ഭോ വവൃധേ സപ്ത ശാരദാന്
അങ്ങനെ ഗർഭം ധരിച്ച ശേഷം, അഗസ്ത്യൻ കാടിലേക്ക് പോയി. അവിടെ താമസിക്കുമ്പോൾ ആ ഗർഭം ഏഴു ശരദ്കാലം വളർന്നു.
സപ്തമേഽബ്ദേ ഗതേ ചാപി പ്രാച്യവത്സ മഹാകവിഃ। ജ്വലന്നിവ പ്രഭാവേന ദൃഢസ്യുര്നാമ ഭാരത
ഏഴാം വർഷം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, മഹാകവി ദൃഢസ്യു എന്ന പേരിൽ ഒരു പ്രകാശമുള്ള മകൻ ജനിച്ചു, ഭാരത.
സാങ്ഗോപനിഷദാന്വേദാഞ്ജപന്നേവ മഹാതപാഃ। തസ്യ പുത്രോഽഭവദൃഷേഃ സ തേജസ്വീ മഹാനൃഷിഃ
വേദങ്ങളെയും ഉപനിഷത്തുകളെയും ജപിച്ചുകൊണ്ട്, ആ മഹാതപസ്സുകാരന്റെ മകൻ ജനിച്ചു; അവൻ ഒരു മഹാനായ തേജസ്സുള്ള ഋഷിയായിരുന്നു.
സ ബാല ഏവതേജസ്വീ പിതുസ്തസ്യ നിവേശനേ। ഇധ്മാനാം ഭാരമാജഹ്രേ ഇധ്മവാഹസ്തതോഽഭവത്
കുട്ടിക്കാലത്തുതന്നെ, പിതാവിന്റെ വീട്ടിൽ താമസിച്ചുകൊണ്ട്, അവൻ ഇന്ധനക്കൊമ്പുകൾ ചുമന്ന് കൊണ്ടുവന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് അവനെ ഇന്ധവാഹൻ എന്ന് വിളിച്ചത്.
തഥായുക്തം തു തം ദൃഷ്ട്വാ മുമുദേ സ മുനിസ്തദാ। ഏവം സ ജനയാമാസ ഭാരതാപത്യമുത്തമമ്। ലേഭിരേ പിതരശ്ചാസ്യ ലോകാന്രാജന്യഥേപ്സിതാന്
അങ്ങനെ അവനെ അഗസ്ത്യൻ ആകാംക്ഷയോടെ നോക്കി സന്തോഷിച്ചു. ഇങ്ങനെ അവൻ ഉത്തമനായ ഒരു മകനെ ജനിപ്പിച്ചു, ഭാരത. അവന്റെ പിതാക്കന്മാർക്കും രാജാക്കന്മാരെപ്പോലെ ആഗ്രഹിച്ച ലോകങ്ങൾ ലഭിച്ചു.
അഗസ്ത്യസ്യാശ്രമശ്ചായമത ഊര്ധ്വം വിശാംപതേ। ഖ്യാതോ ഭുവി മഹാരാജ തേജസാ തസ്യ ധീമതഃ
വിശാലരുടെ രാജാവേ, ഇതാണ് അഗസ്ത്യന്റെ ആശ്രമം. ഭൂമിയിൽ ഈ സ്ഥലം ആ മഹാത്മാവിന്റെ തേജസ്സുകൊണ്ട് പ്രശസ്തമാണ്, മഹാരാജാവേ.
പ്രാഹ്ലാദിരേവം വാതാപിര്ബ്രഹ്മഘ്നോ ദുഷ്ടചേതനഃ। ഏവം വിനാശിതോ രാജന്നഗസ്ത്യേന മഹാത്മനാ। തസ്യായമാശ്രമോ രാജന്രമണീയൈര്ഗുണൈര്യുതഃ
രാജാവേ, പ്രഹ്ലാദന്റെ വംശജനായ വാതാപി, ബ്രാഹ്മണഹത്യയും ദുഷ്ടചിന്തയും ചെയ്തവൻ, അങ്ങനെ മഹാത്മാവായ അഗസ്ത്യൻ നശിപ്പിച്ചു. അവന്റെ ഈ ആശ്രമം മനോഹരമായ ഗുണങ്ങൾകൊണ്ട് സമ്പന്നമാണ്, രാജാവേ.
ഏഷാ ഭാഗീരഥീ പുണ്യാ ദേവഗന്ധര്വസേവിതാ। വാതേരിതാ പതാകേവ വിരാജതി നഭസ്തലേ
ഇവിടെയാണ് പുണ്യമായ ഭാഗീരഥി, ദേവന്മാരും ഗാന്ധർവന്മാരും സേവിക്കുന്നവൾ. കാറ്റിൽ പറക്കുന്ന പതാകപോലെ ആകാശത്ത് അവൾ തിളങ്ങുന്നു.
പ്രതാര്യമാണാ കൂടേഷു യഥാ നിമ്നേഷു നിത്യശഃ। ശിലാതലേഷു സംത്രസ്താ പന്നഗേന്ദ്രവധൂരിവ
അവൾ പാറകളിൽ ഇടിച്ചിടിക്കപ്പെടുകയും താഴ്വരകളിലേക്ക് ഒഴുകിപ്പോകുകയും ചെയ്യുന്നു. പാറപ്പുറത്ത് ഭയത്തോടെ വിറയുന്ന പാമ്പിന്റെ ഭാര്യയെപ്പോലെയാണ് അവളുടെ നില.
ദക്ഷിണാം വൈ ദിശം സര്വാം പ്ലാവയന്തീ ച മാതൃവത്। പൂര്വം ശംഭോര്ജടാഭ്രഷ്ടാ സമുദ്രമഹിഷീ പ്രിയാ। അസ്യാം നദ്യാം മുപുണ്യായാം യഥേഷ്ടമവഗാഹ്യതാമ്
തെക്കേ ദിക്കെല്ലാം അമ്മയെപ്പോലെ നിറയ്ക്കുന്നവളാണ് അവൾ. മുമ്പ് ശംഭുവിന്റെ ജടയിൽ നിന്ന് വീണു, സമുദ്രത്തിന്റെ പ്രിയമായ രാജ്ഞിയായ ഈ പുണ്യനദിയിൽ നിങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടമെന്ന പോലെ കുളിക്കാം.
യുധിഷ്ഠിര നിബോധേദം ത്രിഷു ലോകേഷു വിശ്രുതമ്। ഭൃഗോസ്തീര്ഥം മഹാരാജ മഹര്ഷിഗണസേവിതമ്
യുധിഷ്ഠിര, മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും പ്രശസ്തമായ ഭൃഗുവിന്റെ തീർത്ഥത്തെക്കുറിച്ച് കേൾക്കൂ, മഹാരാജാവേ. മഹർഷിമാരുടെ കൂട്ടം സേവിക്കുന്ന പുണ്യസ്ഥലമാണിത്.
യത്രോപസ്പൃഷ്ടവാന്രാമോ ഹൃതംതേജസ്തദാപ്തവാന്। അത്ര ത്വംഭ്രാതൃഭിഃ സാര്ധം കൃഷ്ണയാ ചൈവ പാണ്ഡവ
ഇവിടെ രാമൻ കുളിച്ച്, നഷ്ടപ്പെട്ട ശക്തി വീണ്ടെടുത്തു. പാണ്ഡവ, നീയും സഹോദരന്മാരും കൃഷ്ണിയും ചേർന്ന് ഇവിടെ കുളിക്കണം.
ദുര്യോധനഹൃതംതേജഃ പുനരാദാതുമര്ഹസി। കൃതവൈരേണ രാമേണ യഥാ കചോപഹൃതം പുനഃ
ദുര്യോധനൻ നിന്നിൽ നിന്നെടുത്ത ശക്തി നീയും വീണ്ടെടുക്കണം. രാമൻ ശത്രുതയ്ക്ക് ശേഷം തന്റെ ശക്തി വീണ്ടെടുത്തതുപോലെയും, കചൻ തന്റെ നഷ്ടം വീണ്ടെടുത്തതുപോലെയും.