നാത്ര ദുഃഖം ത്വയാ രാജന്കാര്യം പാര്ഥ കഥംചന। യദധര്മേണ വര്ധേയുരധര്മരുചയോ ജനാഃ
രാജാവേ, അധർമ്മത്തിൽ ആസ്വാദനം കാണുന്നവർ അധർമ്മം വഴി വളർന്നാൽ പോലും, അതിനാൽ നിങ്ങൾക്ക് ദുഃഖിക്കേണ്ടതില്ല, പാർഥ.
വര്ധത്യധര്മേണ നരസ്തതോ ഭദ്രാണി പശ്യതി। തതഃ സപത്നാഞ്ജയതി സമൂലസ്തു വിനശ്യതി
ഒരു മനുഷ്യൻ അധർമ്മം വഴി വളർന്നാൽ, നല്ല കാര്യങ്ങൾ കാണുകയും, ശത്രുക്കളെ ജയിക്കുകയും ചെയ്യാം. പക്ഷേ, അവസാനം അവൻ മുഴുവൻ നശിച്ചുപോകും.
യത്ര ധര്മേണ വര്ധന്തേ രാജാനോ രാജസത്തമ। സര്വാന്സപത്നാന്വാധന്തേ രാജ്യം ചൈഷാം വിവര്ധതേ
നീതിയിലൂടെ രാജാക്കന്മാർ വളരുന്നിടത്ത്, രാജാവേ, അവർ എല്ലാ ശത്രുക്കളെയും ജയിച്ച്, അവരുടെ രാജ്യം സമൃദ്ധിയിലാകും.
മയാ ഹി ദൃഷ്ടാ ദൈതേയാ ദാനവാശ്ച മഹീപതേ। വര്ധമാനാ ഹ്യധര്മേണ ക്ഷയം ചോപഗതാഃ പുനഃ
ഭൂമിയുടെ രക്ഷകനേ, ഞാൻ ദൈത്യന്മാരെയും ദാനവന്മാരെയും അനീതിയിലൂടെ വളർന്നതും, ഒടുവിൽ അവർ നശിച്ചതും കണ്ടിട്ടുണ്ട്.
പുരാ ദേവയുഗേ ചൈവ ദൃഷ്ടം സര്വം മയാ വിഭോ। അരോചയന്സുരാ ധര്മം ധര്മം തത്യജിരേഽസുരാഃ
പഴയ ദേവയുഗത്തിൽ, മഹാനേ, ഞാൻ എല്ലാം കണ്ടു; ദേവന്മാർ നീതിയെ ആസ്വദിച്ചു, അസുരന്മാർ അതിനെ ഉപേക്ഷിച്ചു.
തീര്താനി ദേവാ വിവിശുര്നാവിശന്ഭാരതാസുരാഃ। താനധര്മകൃതോ ദര്പഃ പൂര്വമേവ സമാവിശത്
ദേവന്മാർ തീർത്ഥങ്ങളിൽ കയറി, ഭാരത, അസുരന്മാർ അങ്ങോട്ട് പോയില്ല; അനീതിയിൽ നിന്നുള്ള അഹങ്കാരം അവരെ നേരത്തെ പിടിച്ചിരുന്നതാണ്.
ദര്പാന്മാനഃ സമഭവന്മാനാത്ക്രോധോ വ്യജായത। ക്രോധാദഹീസ്തതോഽലഞ്ജാ വൃത്തം തേഷാം തതോഽനശത്
അഹങ്കാരത്തിൽ നിന്ന് അഭിമാനം, അഭിമാനത്തിൽ നിന്ന് കോപം, കോപത്തിൽ നിന്ന് ലജ്ജയില്ലായ്മ, അതിനുശേഷം അവരുടെ നല്ല പെരുമാറ്റം നശിച്ചു.
താനലജ്ജാന്ഗതശ്രീകാന്ഹീനവൃത്താന്വൃഥാവ്രതാന്। ക്ഷമാ ലക്ഷ്മീഃ സ്വധര്മശ്ച നചിരാത്പ്രജഹുസ്തതഃ
അവർ ലജ്ജയില്ലാതായി, ഐശ്വര്യം നഷ്ടമായി, നല്ല പെരുമാറ്റം ഇല്ലാതായി, വൃഥാ വ്രതങ്ങൾ അനുഷ്ഠിച്ചവരായി, ഉടൻ ക്ഷമയും ഭാഗ്യവും സ്വന്തം കർത്തവ്യവും വിട്ടുപോയി.
ലക്ഷ്മീസ്തു ദേവാനഗമദലക്ഷ്മീരസുരാന്നൃപ
ഭാഗ്യം ദേവന്മാരുടെ ഭാഗമായപ്പോൾ, രാജാവേ, ദുർഭാഗ്യം അസുരന്മാരെ പിടിച്ചു.
താനലക്ഷ്മീസമാവിഷ്ടാന്ദര്പോപഹതചേതസഃ। ദൈതേയാന്ദാനവാംശ്ചൈവ കലിരപ്യാവിശത്തതഃ
ദൈത്യന്മാരെയും ദാനവന്മാരെയും ദുർഭാഗ്യവും അഹങ്കാരവും പിടിച്ചപ്പോൾ, അവരിൽ കലിയുഗവും പ്രവേശിച്ചു.
താനലക്ഷ്മീസമാവിഷ്ടാന്ദാനവാന്കലിനാഹതാന്। ദര്പാഭിഭൂതാന്കൌന്തേയ ക്രിയാഹീനാനചേതസഃ ।। മാനാഭിഭൂതാനചിരാദ്വിനാശഃ സമപദ്യത
ദുർഭാഗ്യവും കലിയുഗവും പിടിച്ച, അഹങ്കാരത്തിൽ മുങ്ങിയ, നല്ല പ്രവൃത്തിയും ബോധവുമില്ലാത്ത ദാനവന്മാർ, കുരുനന്ദന, ഉടൻ തന്നെ നശിച്ചു.
നിര്യശസ്കാസ്തഥാ ദൈത്യാഃ കൃത്സ്നശോ വിലയം ഗതാഃ। `അധര്മരുചയോരാജന്നലക്ഷ്മ്യാ സമധിഷ്ഠിതാഃ
അങ്ങനെ, മഹാരാജാവേ, മഹത്വം നഷ്ടപ്പെട്ട ദൈത്യന്മാർ, അനീതിയോടും ദുർഭാഗ്യത്തോടും ചേർന്ന്, മുഴുവനായി നശിച്ചു.
ദേവാസ്തു സാഗരാംശ്ചൈവ സരിതശ്ച സരാംസി ച। അഭ്യഗച്ഛന്ധര്മശീലാഃ പുണ്യാന്യാവതനാനി ച
പക്ഷേ, ദേവന്മാർ നീതിയോട് ചേർന്ന്, സമുദ്രങ്ങളും നദികളും തടാകങ്ങളും, പുണ്യസ്ഥലങ്ങളും സന്ദർശിച്ചു.
തപോഭിഃ ക്രതുഭിര്ദാനൈരാശീര്വാദൈശ്ച പാണ്ഡവ। പ്രജഹുഃ സര്വപാപാനി ശ്രേയശ്ച പ്രതിപേദിരേ
തപസ്സും യാഗങ്ങളും ദാനങ്ങളും അനുഗ്രഹങ്ങളും കൊണ്ട്, പാണ്ഡവ, അവർ എല്ലാ പാപങ്ങളും വിട്ട്, ഉത്തമമായ ഐശ്വര്യം നേടി.
ഏവമാദാനവന്തശ് നിരാദാനാശ്ച സര്വശഃ। തീര്ഥാന്യഗച്ഛന്വിബുധാസ്തേനാപുര്ഭൂതിമുത്തമാമ്
അങ്ങനെ, ദാനം ചെയ്തവരും ചെയ്യാത്തവരും, എല്ലാവരും പണ്ഡിതന്മാർ തീർത്ഥങ്ങളിൽ പോയി, അതിലൂടെ ഉത്തമമായ ഐശ്വര്യം നേടി.
തഥാ ത്വമപി രാജേന്ദ്ര സ്നാത്വാ തീര്ഥേഷു സാനുജഃ। പുനര്വേത്സ്വസി താം ലക്ഷ്മീമേഷ പന്ഥാഃ സനാതനഃ
അതിനാൽ, രാജാധിരാജാവേ, നീയും സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം തീർത്ഥങ്ങളിൽ स्नാനം ചെയ്ത്, ആ ഐശ്വര്യം വീണ്ടും നേടും; ഇതാണ് ശാശ്വതമായ വഴി.
യഥൈവ ഹി നൃഗോ രാജാ ശിവിരൌശീനരോ യഥാ। ഭഗീരയോ വസുമനാ ഗയഃ പൂരുഃ പുരൂരവാഃ
എങ്ങനെ രാജാവ് നൃഗനും ശിബിയും ഉശീനരനും ഭഗീരഥനും വസുമനസ്സും ഗയയും പൂരുവും പുരൂരവസും ചെയ്തുവോ,
ചരമാണാസ്തപോ നിത്യംസ്പര്ശനാദമ്ഭസശ്ച തേ। തീര്ഥാമിഗമനാത്പൂതാ ദര്ശനാച്ച മഹാത്മനാമ്
അവർ എപ്പോഴും തപസ്സിൽ നിലകൊണ്ട്, പുണ്യജലത്തിൽ കുളിച്ച്, തീർത്ഥങ്ങൾ സന്ദർശിച്ച്, മഹാത്മാക്കളെ കണ്ടു, ശുദ്ധരായി.
അലഭന്ത യശഃ പുണ്യം ധനാനി ച വിശാംപതേ। തഥാ ത്വമപി രാജേന്ദ്ര ലബ്ധ്വാ സുവിപുലാം ശ്രിയമ്
അവർ മഹത്വവും പുണ്യവും ധനവും നേടി, ജനാധിപതിയായ രാജാവേ; അതുപോലെ, രാജാധിരാജാവേ, നീയും വലിയ ഐശ്വര്യം നേടും.
യഥാ ചേക്ഷ്വാകുരഭവത്സപുത്രജനബാന്ധവഃ। മുചുകുന്ദോഽഥ മാംധാതാ മരുത്തശ്ച മഹീപതിഃ
എങ്ങനെ ഇക്ഷ്വാകുവും, തന്റെ മക്കളും ബന്ധുക്കളും സുഹൃത്തുക്കളുമൊത്ത്, മുചുകുന്ദനും മാംധാതാവും മഹാരാജാവ് മരുത്തനും ചെയ്തുവോ, അതുപോലെ.
കീര്തിം പുണ്യാമവിന്ദന്ത യഥാ ദേവാസ്തപോബലാത്। ദേവര്ഷയശ്ച കാര്ത്സ്ന്യേന തഥാ ത്വമപി വേത്സ്യസി
ദേവന്മാർ തങ്ങളുടെ തപസ്സിന്റെ ശക്തിയാൽ ശുഭമായ പ്രശസ്തി നേടിയതുപോലെയും, ദൈവമുനികൾ മുഴുവനായും അതുപോലെ തന്നെ അറിഞ്ഞതുപോലെയും, നീയും അതെല്ലാം അറിയും.
ധാര്തരാഷ്ട്രാസ്ത്വധര്മേണ മോഹിന ച വശീകൃതാഃ। നചിരാദ്വൈ വിനങ്ക്ഷ്യന്തി ദൈത്യാ ഇവ ന സംശയഃ
ധൃതരാഷ്ട്രന്റെ മക്കൾ അധർമ്മത്തിലും മായയിലും കുടുങ്ങി, ദൈത്യന്മാരെപ്പോലെ ഉടൻ തന്നെ നശിക്കും; ഇതിൽ യാതൊരു സംശയവും ഇല്ല.
നേ തഥാ സഹിതാ വീരാ വസന്തസ്തത്രതത്ര ഹ। ക്രമേണ പൃഥിവീപാല നൈമിഷാരണ്യമാഗതാഃ
ഭൂമിയുടെ രക്ഷകനേ, ഇതുവരെ ഒരിടത്തും ഇങ്ങനെ ധൈര്യശാലികളായ വീരന്മാർ ഒരുമിച്ച് കൂടിയിട്ടില്ല; എന്നാൽ ക്രമത്തിൽ അവർ എല്ലാവരും നായിമിഷാരണ്യത്തിൽ എത്തി.
തത്സ്തീര്ഥേഷു പുണ്യേഷു ഗോമത്യാഃ പാണ്ഡവാ നൃപ। കൃതാഭിഷേകാഃ പ്രദദുര്ഗാശ്ച വിത്തം ച ഭാരത
ഭാരതവംശജനായ രാജാവേ, ഗോമതീ നദിയിലെ ആ പുണ്യസ്ഥലങ്ങളിൽ പാണ്ഡവർ സ്നാനം ചെയ്തു, പശുക്കളും ധനവും ദാനം നൽകി.
തത്ര ദേവാന്പിതൄന്വിപ്രാംസ്തര്പയിത്വാ പുനഃപുനഃ। കന്യാതീര്ഥേഽശ്വതീര്ഥേ ച ഗവാം തീര്ഥേ ച ഭാരത
അവിടെ, കന്യാതീർത്ഥത്തിലും അശ്വതീർത്ഥത്തിലും പശുതീർത്ഥത്തിലും, പാണ്ഡവർ ദേവന്മാരെയും പിതാക്കളെയും ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും വീണ്ടും വീണ്ടും തൃപ്തിപ്പെടുത്തി.
കാലകോട്യാം വിപപ്രസ്ഥേ ഗിരാവുഷ്യ ച കൌരവാഃ। ബാഹുദായാം മഹീപാല ചക്രുഃ സര്വേഽഭിഷേചനമ്
കൗരവരേ, കാലകോട്ടിയിലും വിപപ്രസ്ഥത്തിലും ഗിരാവുഷയിലും, ഭൂമിയുടെ രക്ഷകനേ, ബാഹുദായിലും, അവർ എല്ലാവരും സ്നാനചടങ്കൽ നടത്തി.
പ്രയാഗേ ദേവയജനേ ദേവാനാം പൃഥിവീപതേ। ഊഷുഗപ്ലുത്യ ഗാത്രാണി തപശ്ചാതസ്ഥുരുത്തമമ്
ഭൂമിയുടെ അധിപനേ, പ്രയാഗത്തിൽ ദേവയാഗത്തിനിടെ അവർ ശരീരം കഴുകി, ഉത്തമമായ തപസ്സിൽ ഏർപ്പെട്ടു.
ഗങ്ഗായമുനയോശ്ചൈവ സംഗമേ സത്യസംഗരാഃ। വിപാപ്മാനോ മഹാത്മാനോ വിപ്രേഭ്യഃ പ്രദദുര്വസു
ഗംഗയും യമുനയും ഒന്നിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത്, സത്യനിഷ്ഠരായ ആ മഹാത്മാക്കൾ പാപരഹിതരായി ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് ധനം ദാനം ചെയ്തു.
തപസ്വിജനജുഷ്ടാം ച തതോ വേദീം പ്രജാപതേഃ। ജഗ്മുഃ പാണ്ഡുസുതാ രാജന്ബ്രാഹ്മണൈഃ സഹ ഭാരത
രാജാവേ, പിന്നീട് പാണ്ഡുവിന്റെ മക്കൾ ബ്രാഹ്മണന്മാരോടൊപ്പം തപസ്സുകാരാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട പ്രജാപതിയുടെ യാഗവേദിയിലേക്ക് പോയി.
തത്ര തേ ന്യവസന്വീരാസ്തപശ്ചാതസ്ഥുരുത്തമമ്। സംതര്പയന്തഃ സതതം വന്യേന ഹവിഷാ ദ്വിജാന്
അവിടെ ആ വീരന്മാർ ഉത്തമമായ തപസ്സിൽ ഏർപ്പെട്ടു, കാടിൽ നിന്നുള്ള ഹവിസ്സുകൊണ്ട് ദ്വിജന്മാരെ എപ്പോഴും തൃപ്തിപ്പെടുത്തി താമസിച്ചു.