പ്രത്യക്ഷം തേ മഹാരാജ് ഗണയിഷ്യേ വിഭീതകമ്। അഹം ഹി നാഭിജാനാമി ഭവേദേവ നവേതി വാ
മഹാരാജാവേ, ഞാൻ നിന്റെ മുന്നിൽ തന്നെ ബിഭീതക ഫലങ്ങൾ എണ്ണിക്കാണിക്കും. എത്രയാണെന്നു എനിക്കറിയില്ല, ഒമ്പതാണോ അല്ലയോ എന്നറിയില്ല.
സംഖ്യാസ്യാമി ഫലാന്യസ്യ പശയ്തസ്തേ ജനാധിപ। മുഹൂര്തമപി വാര്ഷ്ണേയോ രശ്മീന്യച്ഛതു വാജിനാമ്
ഈ വൃക്ഷത്തിലെ ഫലങ്ങൾ ഞാൻ എണ്ണിക്കാണിക്കും; രാജാവേ, നീ തന്നെ കാണൂ. ഒരു നിമിഷം, വാര്ഷ്ണേയ, കുതിരകളുടെ കയറുകൾ പിടിച്ചിരിക്കുക.
തമബ്രവീന്നൃപഃ സൂതം നായം കാലോ വിലമ്ബിതുമ്। ബാഹുകസ്ത്വബ്രവീദേനം പരം യത്നം സമാസ്ഥിതഃ
രാജാവ് സാരഥിയോട് പറഞ്ഞു: 'ഇപ്പോൾ വൈകാൻ സമയം അല്ല.' പക്ഷേ, ബാഹുകൻ വലിയ ശ്രമം എടുത്ത് മറുപടി പറഞ്ഞു.
പ്രതീക്ഷസ്വ മുഹൂര്തം ത്വമഥവാ ത്വരതേ ഭവാന്। ഏഷ യാതി ശിവഃ പന്ഥാ യാഹി വാര്ഷ്ണേയസാരഥിഃ
നീ ഒരു നിമിഷം കാത്തിരിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ എത്രയും വേഗം പോകണം എങ്കിൽ നീ പോകൂ. ഈ വഴി സുരക്ഷിതമാണ്; വാര്ഷ്ണേയയുടെ സാരഥി, നീ പോകൂ.
അബ്രവീദൃതുപര്ണസ്തം സാന്ത്വയന്കുരുനന്ദന। ത്വഭേവ യന്താ നാന്യോസ്തി പൃഥിവ്യാമപി ബാഹുക
രിതുപർണൻ അവനെ ആശ്വസിപ്പിച്ച് പറഞ്ഞു: 'ബാഹുക, ഈ ഭൂമിയിൽ നിന്നെപ്പോലൊരു സാരഥി വേറെ ഇല്ല.'
ത്വത്കൃതേയാതുമിച്ഛാമി വിദര്ഭാന്ഹയകോവിദ। ശരണം ത്വാംപ്രപന്നോസ്മി ന വിഘ്നം കര്തുമര്ഹസി
കുതിരകളെ നിയന്ത്രിക്കാൻ കഴിവുള്ളവനേ, നിന്നെ ആശ്രയിച്ചാണ് ഞാൻ വിദർഭയിലേക്ക് പോകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്. ഞാൻ നിന്നെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു; ദയവായി തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കരുത്.
കാമം ച തേ കരിഷ്യാമി യന്മാം വക്ഷ്യസി ബാഹുക। വിദര്ഭാന്യദി യാത്വാഽദ്യ സൂര്യം ദര്ശയിതാസി മേ
ബാഹുക, ഇന്ന് വിദർഭയിൽ എത്തി സൂര്യനെ എനിക്ക് കാണിച്ചാൽ, നീ പറയുന്നതെന്തും ഞാൻ നിർബന്ധമായും ചെയ്യും.
അഥാബ്രവീദ്ബാഹുകസ്തം സംഖ്യായച ബിഭീതകമ്। തതോ വിദര്ഭാന്യാസ്യാമി കുരുഷ്വൈവം വചോ മമ
അതിനുശേഷം ബാഹുകൻ ബിഭീതക ഫലങ്ങൾ എണ്ണിയശേഷം അവനോട് പറഞ്ഞു: 'അതിനുശേഷം ഞാൻ വിദർഭയിലേക്ക് പോകും; നീ എന്റെ വാക്ക് അനുസരിക്കണം.'
അകാമ ഇവ തം രാജാ ഗണയസ്വേത്യുവാച ഹ। ഏകദേശം ച ശാഖായാഃ സമാദിഷ്ടം മയാഽനഘ
രാജാവു പറഞ്ഞു: "നിനക്കു ആഗ്രഹമില്ലാത്തവനായി അതു എണ്ണൂ." അഹങ്കാരമില്ലാത്തവനേ, ഞാന് അവനോട് ആ ശാഖയുടെ ഒരു ഭാഗം മാത്രം എണ്ണാന് പറഞ്ഞു.
ഗണയസ്വാശ്വതത്വജ്ഞ തതസ്ത്വംപ്രീതിമാവഹ। സോഽവതീര്യ രഥാത്തൂര്ണം ശാതയാമാസ തം ദ്രുമമ്
"കുതിരകളെക്കുറിച്ച് അറിയുന്നവനേ, എണ്ണൂ; എന്നെ സന്തോഷിപ്പിക്കൂ," എന്നു പറഞ്ഞു. പിന്നെ അവന് രഥത്തില് നിന്ന് വേഗത്തില് ഇറങ്ങി ആ വൃക്ഷം എണ്ണാന് തുടങ്ങി.
തതഃ സ വിസ്മയാവിഷ്ടോ രാജാനമിദമബ്രവീത്। ഗണയിത്വായഥോക്താനി താവന്ത്യേവ ഫലാനി തു
പിന്നീട് അത്ഭുതം കൊണ്ട് നിറഞ്ഞ് അവന് രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: "നിങ്ങള് പറഞ്ഞതുപോലെ എണ്ണിയപ്പോള് അത്ര തന്നെ പഴങ്ങള് ഉണ്ടായിരുന്നു."
അത്യുദ്ഭുതമിദം രാജന്ദൃഷ്ടവാനസ്മി തേ ബലമ്। ശ്രോതുമിച്ഛാമി താം വിദ്യാം യയൈതജ്ജ്ഞായതേ നൃപ
"ഇത് അതീവ അത്ഭുതകരമാണ്, രാജാവേ; നിങ്ങളുടെ ശക്തി ഞാന് കണ്ടു. ഇതെങ്ങനെ അറിയാമെന്നു പഠിപ്പിക്കുന്ന ആ വിജ്ഞാനം ഞാന് അറിയാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നു, രാജാധിപനേ."
തമുവാച തതോ രാജാ ത്വരിതോ ഗമനേ നൃപ। വിദ്ധ്യക്ഷഹൃദയജ്ഞം മാം സംഖ്യാനേ ച വിശാരദമ്
പിന്നീട് രാജാവു, പോകാന് ഉത്സുകനായി, അവനോട് പറഞ്ഞു: "ഞാനാണ് പാശകളുടെ രഹസ്യവും എണ്ണലിലും പ്രാവീണ്യവുമുള്ളവന് എന്നറിയുക."
ബാഹുകസ്തമുവാചാഥ ദേഹി വിദ്യാദ്വയം ച മേ। മത്തോഽപി ചാശ്വഹൃദയം ഗൃഹാണ പുരുപര്പഭ
അപ്പോള് ബാഹുകന് പറഞ്ഞു: "എനിക്കു ആ രണ്ടു വിജ്ഞാനങ്ങളും തരിക. അതോടൊപ്പം കുതിരകളെക്കുറിച്ചുള്ള എന്റെ അറിവും നിങ്ങള് സ്വീകരിക്കണം, മഹാപ്രഭാവനേ."
ഋതുപര്ണസ്തതോ രാജാ ബാഹുകം കാര്യഗൌരവാത്। ഹയജ്ഞാനസ്യ ലോഭാച് തം തഥേത്യബ്രവീദ്വചഃ
അതിനുശേഷം, കര്മ്മത്തിന്റെ മഹത്വം മാനിച്ചും കുതിരവിദ്യയിലേക്കുള്ള ആഗ്രഹം കൊണ്ടും, ഋതുപര്ണ രാജാവ് "ശരി" എന്നു സമ്മതിച്ചു.
യഥോക്തം ത്വം ഗൃഹാണേദമക്ഷാണാം ഹൃദയം പരമ്। നിക്ഷേപോ മേഽശ്വഹൃദയം ത്വയി തിഷ്ഠതു ബാഹുക। ഏവമുക്ത്വാ ദദൌ വിദ്യാമൃതുപര്ണോ നലായ വൈ
"നീ പറഞ്ഞതുപോലെ, ഈ പാശങ്ങളുടെ പരമവിദ്യ സ്വീകരിക്കൂ; എന്റെ കുതിരവിദ്യ നിന്റെ കൈവശം ഇരിക്കട്ടെ, ബാഹുകാ." അങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, ഋതുപര്ണന് ആ വിജ്ഞാനം നളനു നല്കി.
തസ്യാക്ഷഹൃദയജ്ഞസ്യ ശരീരാന്നിഃസൃതഃ കലിഃ। കര്കോടകവിഷം തീക്ഷ്ണം മുഖാത്സതതമുദ്വമന്। കലേസ്തസ്യ തദാര്തസ്യ ശാപാഗ്നിഃ സ വിനിഃസൃതഃ
നളന് പാശങ്ങളുടെ രഹസ്യവിദ്യ കൈവരിച്ചപ്പോള്, കലി അവന്റെ ശരീരത്തില് നിന്ന് പുറത്ത് പോയി; അവന്റെ വായിലൂടെ കര്ക്കോടകന്റെ കഠിനവിഷം തുടർച്ചയായി പുറത്തുവന്നു. അതുകൊണ്ട് പീഡിതനായ കലി, ശാപത്തിന്റെ തീ അവനെ വിട്ടുപോയി.
സാതേന കര്ശിതോ രാജാദീര്ഘകാലമനാത്മവാന്
അത് കൊണ്ട്, ആത്മബോധം നഷ്ടപ്പെട്ട രാജാവ് ദീര്ഘകാലം വലിയ കഷ്ടം അനുഭവിച്ചു.
തം ഭ്രാമ്തരൂപം നിഃശോഭം സംക്ലിഷ്ടമകരോത്കലിഃ'। തതോ വിഷവിമുക്താത്മാ സ്വംരൂപമകരോത്കലിഃ। തം ശപ്തുമൈച്ഛത്കുപിതോ നിഷധാധിപതിര്നലഃ
കലി അവനെ ഭ്രാന്തനായ രൂപത്തിലും ഭംഗിയില്ലാതെയും ദു:ഖിതനുമായി മാറ്റി. പിന്നീട് വിഷം വിട്ട് മോചിതനായ കലി തന്റെ യഥാര്ത്ഥ രൂപം തിരിച്ചു. ക്രുദ്ധനായ നിഷധരാജാവ് നളന് അവനെ ശപിക്കാനാഗ്രഹിച്ചു.
തമുവാച കലിര്ഭീതോ വേപമാനഃ കൃതാഞ്ജലിഃ। കോപം സംയച്ഛ നൃപതേ കീര്തിം ദാസ്യാമി തേ പരാമ്
കലി ഭയത്താല് വിറയച്ചു, കൈകൂപ്പി പറഞ്ഞു: "രാജാവേ, ദയവായി കോപം നിയന്ത്രിക്കൂ; ഞാന് നിനക്കു മഹത്തായ കീര്ത്തി നല്കാം."
ഇന്ദ്രസേനസ്യ ജനനീ കുപിതാ മാഽശപത്പുരാ। യദാ ത്വയാ പരിത്യക്താ തതോഽഹം ഭൃശപീഡിതഃ
"ഇന്ദ്രസേനയുടെ അമ്മ ഒരിക്കല് കോപിതയായി എന്നെ ശപിച്ചില്ല; പക്ഷേ നീ ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടപ്പോള് ഞാന് അതീവ പീഡിതനായി."
അവസം ത്വയി രാജേന്ദ്ര സുദുഃഖഭപരാജിത। വിഷേണ നാഗരാജസ്യ ദഹ്യമാനോ ദിവാനിശമ്
"രാജാധിരാജാ, വലിയ ദു:ഖത്തില് കീഴടങ്ങി, ഞാന് നിന്നില് വസിച്ചു; പാമ്പിന്റെ വിഷം കൊണ്ടു രാവും പകലും ഞാന് ദഹിച്ചുപോയി."
ശരണം ത്വാം പ്രപന്നോസ്മി ശൃണു ചേദം വചോ മമ। യേ ച ത്വാം മനുജാ ലോകേ കീര്തയിഷ്യന്ത്യതന്ദ്രിതാഃ। മത്പ്രത്സൂതം ഭയം തേഷാം ന കദാചിദ്ഭവിഷ്യതി
"ഞാന് നിന്നെ ആശ്രയിച്ചു; എന്റെ ഈ വാക്കുകള് കേള്ക്കൂ. ലോകത്ത് ആരെങ്കിലും ഉത്സാഹത്തോടെ നിന്നെ സ്തുതിച്ചാല്, അവര്ക്കു എന്നെക്കൊണ്ടു ജനിക്കുന്ന ഭയം ഒരിക്കലും ഉണ്ടാകില്ല."
ന തേഷാം മാനസം കിംചിച്ഛാരീരം വാചികം തഥാ। ഭവിഷ്യതി മഹാരാജ കീര്തയിഷ്യന്തി യേ നലമ്'। ഭയാര്തം ശരണം യാതം യദി മാം ത്വം ന ശപ്സ്യസേ
"മഹാരാജാവേ, നളനെ സ്തുതിക്കുന്നവര്ക്ക് മാനസികമായോ, ശരീരികമായോ, വാചികമായോ ഒന്നും സംഭവിക്കില്ല. ഭയത്താല് എന്നെ ആശ്രയിച്ച നളനെ സ്തുതിക്കുന്നവര്ക്ക്, നീ എന്നെ ശപിക്കാതിരിക്കുകയാണെങ്കില്."
ഏവമുക്തോ നലോ രാജാ ന്യയച്ഛത്കോപമാത്മനഃ। തതോ ബീതഃ കലിഃ ക്ഷിപ്രം പ്രവിവേശ വിഭീതകമ്। കലിസ്ത്വന്യേന നോ ദൃഷ്ടഃ കഥയന്നൈഷധേന വൈ
ഇങ്ങനെ കേട്ട ശേഷം നളന് തന്റെ കോപം നിയന്ത്രിച്ചു. അതോടെ ഭയപ്പെട്ട കലി വേഗത്തില് വിഭീതകവൃക്ഷത്തിലേക്ക് കടന്നു. പിന്നീട് കലിയെ മറ്റാര്ക്കും കാണാനായില്ല, നിഷധന് പറഞ്ഞതുപോലെ.
തതോ ഗതത്വരോ രാജാ നൈഷധഃ പരവീരഹാ। സംപ്രനഷ്ടേ കലൌ രാജാ സംഖ്യായാസ്യ ഫലാന്യുത
പിന്നീട് വൈരികളെയും ജയിക്കുന്ന നിഷധരാജാവ് വൈകാതെ മുന്നോട്ട് പോന്നു; കലി അപ്രത്യക്ഷനായപ്പോള് രാജാവ് ആ വൃക്ഷത്തിലെ പഴങ്ങള് എണ്ണി.
മുദാ പരമയാ യുക്തസ്തേജസാഽഥ പരേണ വൈ। രഥമാരുഹ്യ തേജസ്വീ പ്രയയൌ ജവനൈര്ഹയൈഃ
പരമാനന്ദത്തിലും തിളങ്ങുന്ന ഉത്സാഹത്തിലും നിറഞ്ഞ മഹാത്മാവ് തന്റെ രഥത്തിൽ കയറി, അതിവേഗം ഓടുന്ന കുതിരകളാൽ മുന്നോട്ട് യാത്ര തുടർന്നു.
ബിഭീതകശ്ചാപ്രശസ്തഃ സംവൃത്തഃ കലിസംശ്രയാത്। `തതഃ പ്രഭൃതിരാജേന്ദ്ര ലോകേഽസ്മിന്പാണ്ഡുനന്ദന
കലിയുഗത്തിന്റെ സ്വാധീനത്തിൽ ബിഭീതകൻ അപകീർത്തിയിലായി; അതിനുശേഷം, രാജാവേ, ഈ ലോകത്ത് പാണ്ഡുവിന്റെ മകനെ ആ പേരിൽ വിളിക്കാൻ തുടങ്ങി.
ഹയോത്തഭാനുത്പതതോ ദ്വിജാനിവ പുനഃ പുനഃ। നലഃ സംചോദയാമാസ പ്രഹൃഷ്ടേനാന്തരാത്മനാ
കുതിരകൾ വീണ്ടും വീണ്ടും ഉയർന്ന് ചാടുമ്പോൾ, അതിനെ ദ്വിജന്മാരെപ്പോലെ കാണാം; ആ സന്തോഷത്തോടെ ഉള്ളിൽ നിന്ന് നളൻ അവരെ ഉത്സാഹിപ്പിച്ചു.
വിദര്ഭാഭിമുഖോ രാജാ പ്രയയൌ സ മഹായശാഃ। നലേ തു സമതിക്രാന്തേ കലിരപ്യഗമദ്ഗൃഹമ്
പ്രശസ്തനായ രാജാവ് വിദർഭയിലേക്കു യാത്ര തുടർന്നു; നളൻ അവിടെ നിന്ന് പോയപ്പോൾ, കലിയും തന്റെ വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങി.