ഏതസ്മിന്നേവ കാലേ തു ജരത്കാരുര്മഹാതപാഃ। ചചാര പൃഥിവീം കൃത്സ്നാം യത്രസായംഗൃഹോ മുനിഃ
അത് അതേ സമയത്താണ് മഹാതപസ്സുകാരനായ ജരത്കാരു എന്ന മുനി, വീട്ടില്ലാതെ ഭൂമിയിലുടനീളം സഞ്ചരിച്ചത്.
ചരന്ദീക്ഷാം മഹാതേജാ ദുശ്ചരാമകൃതാത്മഭിഃ। തീര്ഥേഷ്വാപ്ലവനം കുര്വന്പുണ്യേഷു വിചചാര ഹ
കഠിനമായ വ്രതങ്ങൾ ആചരിച്ച്, അശാന്തരായവർക്ക് ചെയ്യാൻ കഴിയാത്ത വിധം, ആ മഹാതേജസ്വി തപസ്സുകാരൻ തിരുത്തുകളിലും, പുണ്യസ്ഥലങ്ങളിലും കുളിച്ച് സഞ്ചരിച്ചു.
വായുഭക്ഷോ നിരാഹാരഃ ശുഷ്യന്നഹരഹര്മുനിഃ। സം ദദര്ശ പിതൄന്ഗര്തേ ലമ്ബമാനാനധോമുഖാന്
വായുവാണ് ഭക്ഷ്യമായി, ഭക്ഷണം ഒന്നുമില്ലാതെ, ദിവസേന ക്ഷീണിച്ചുകൊണ്ട് ആ മുനി, ഒരു കുഴിയിൽ തലകീഴായി തൂങ്ങിയിരിക്കുന്ന തന്റെ പിതൃപുരുഷന്മാരെ കണ്ടു.
ഏകതന്ത്വവശിഷ്ടം വൈ വീരണസ്തമ്ബമാശ്രിതാന്। തം തന്തും ച ശനൈരാഖുമാദദാനം ബിലേശയമ്
അവർ ഒരു വൃക്ഷത്തിൻറെ ഒറ്റ തണ്ടിൽ മാത്രം ആശ്രയിച്ച് തൂങ്ങി, അതിനെ ഒരു പുഴു പതുക്കെ കടിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.
നിരാഹാരാന്കൃശാന്ദീനാന്ഗര്തേ സ്വത്രാണമിച്ഛതഃ। ഉപസൃത്യ സ താന്ദീനാന്ദീനരൂപോഽഭ്യഭാഷത
ഭക്ഷണം ഇല്ലാതെ ക്ഷീണിച്ചും ദു:ഖിതരായും, രക്ഷപ്പെടാൻ ആഗ്രഹിച്ചും, ആ ദു:ഖിതരായ പിതൃപുരുഷന്മാരുടെ അടുത്ത് ചെന്നു, അവന്റെ രൂപവും അതുപോലെ ദു:ഖിതമായിത്തീർന്നു, അവരോട് സംസാരിച്ചു.
കേ ഭവന്തോഽവലമ്ബന്തേ വീരമസ്തമ്ബമാശ്രിതാഃ। ദുര്ബലം ഖാദിതൈര്മൂലൈരാഖുനാ ബിലവാസിനാ
നിങ്ങൾ ആരാണ്, ഈ ദുർബലമായ വൃക്ഷത്തണ്ടിൽ ആശ്രയിച്ച്, അതിനെ ഒരു പുഴു കടിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ ഇവിടെ തൂങ്ങിയിരിക്കുന്നത്?
വീരണസ്തമ്ബകേ മൂലം യദപ്യേകമിഹ സ്ഥിതമ്। തദ്ഭപ്യയം ശനൈരാഖുരാദത്തേ ദശനൈഃ ശിതൈഃ
ഈ വൃക്ഷത്തണ്ടിൽ ഒറ്റ ഒരു വേരാണ് ഇപ്പോൾ ശേഷിക്കുന്നത്; അതും ആ പുഴു തന്റെ മൂർച്ചയുള്ള പല്ലുകളാൽ പതുക്കെ കടിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
ഛേത്സ്യതേഽല്പാവശിഷ്ടത്വാദേതദപ്യചിരാദിവ। തതസ്തു പതിതാരോഽത്ര ഗര്തേ വ്യക്തമധോമുഖാഃ
ഇനി അധികം വൈകാതെ, അവശേഷിക്കുന്ന ഈ വേരും മുറിഞ്ഞു പോകും; അപ്പോൾ നിങ്ങൾ എല്ലാവരും ഈ കുഴിയിലേക്ക് തലകീഴായി വീഴും എന്ന് വ്യക്തമാണ്.
അത്ര മേ ദുഃഖമുത്പന്നം ദൃഷ്ട്വാ യുഷ്മാനധോമുഖാന്। കൃച്ഛ്രാമാപദമാപന്നാന്പ്രിയം കിം കരവാണി വഃ
നിങ്ങളെ ഇങ്ങനെ തലകീഴായി തൂങ്ങി ദു:ഖത്തിൽ ആകെയുള്ളത് കണ്ടപ്പോൾ, എനിക്ക് വലിയ ദു:ഖം തോന്നുന്നു. നിങ്ങൾക്കായി ഞാൻ എന്ത് പ്രിയപ്പെട്ട കാര്യം ചെയ്യാൻ കഴിയും?
തപസോഽസ്യ ചതുര്ഥേന തൃതീയേനാഥ വാ പുനഃ। അര്ധേന വാപി നിസ്തര്തുമാപദം ബ്രൂത മാ ചിരമ്
എന്റെ തപസ്സിന്റെ നാലിലൊന്ന്, മൂന്നിലൊന്ന്, അല്ലെങ്കിൽ പാതി ഉപയോഗിച്ച് നിങ്ങൾ ഈ കഷ്ടതയിൽ നിന്ന് മോചിതരാകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ഉടൻ പറയൂ.
അഥവാപി സമഗ്രേണ തരന്തു തപസാ മമ। ഭവന്തഃ സര്വ ഏവേഹ കാമമേവം വിധീയതാമ്
അല്ലെങ്കിൽ, നിങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടമെങ്കിൽ, എന്റെ മുഴുവൻ തപസ്സും ഉപയോഗിച്ച് നിങ്ങൾ എല്ലാവരും മോചിതരാകട്ടെ. നിങ്ങൾക്ക് എങ്ങനെ വേണമെന്നോ അതുപോലെ ആകട്ടെ.
കുതോ ഭവാന്ബ്രഹ്മചാരീ യോ നസ്ത്രാതുമിഹേച്ഛസി। ന തു വിപ്രാഗ്ര്യ തപസാ ശക്യമേതദ്വ്യപോഹിതുമ്
നിങ്ങൾ ബ്രഹ്മചാരിയായിരിക്കെ ഞങ്ങളെ രക്ഷിക്കണമെന്ന് ആഗ്രഹിക്കുന്നത് എങ്ങനെ സാധ്യമാണ്? മഹത്തായ തപസ്സുകൊണ്ടും ഈ ദു:ഖം മാറ്റാൻ കഴിയില്ല.
അസ്തി നസ്താത തപസഃ ഫലം പ്രവദതാം വര। സംതാനപ്രക്ഷയാദ്ബ്രഹ്മന്പതാമോ നിരയേഽശുചൌ
ശ്രേഷ്ഠനായ വാക്കാളാ, ഈ തപസ്സിന് ഫലം ഉണ്ടോ ഇല്ലയോ? നമ്മുടെ വംശം നശിച്ചുപോകുന്നതുകൊണ്ട്, ബ്രാഹ്മണാ, ഞങ്ങൾ അശുദ്ധമായ നരകത്തിലേക്ക് വീണുപോകുകയാണ്.
സന്താനം ഹി പരോ ധര്മം ഏവമാഹ പിതാമഹഃ। ലമ്ബതാമിഹ നസ്താത ന ജ്ഞാനം പ്രതിഭാതി വൈ
വംശം നിലനിൽക്കുന്നത് ഏറ്റവും വലിയ ധർമ്മമാണെന്ന് നമ്മുടെ പിതാമഹൻ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ, അപ്പാ, ഇവിടെ ഞങ്ങൾ ആശയക്കുഴപ്പത്തിൽ അകപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; യാതൊരു ജ്ഞാനവും നമ്മെ കാണുന്നില്ല.
യേന ത്വാം നാഭിജാനീമോ ലോകേ വിഖ്യാതപൌരുഷമ്। വൃദ്ധോ ഭവാന്മഹാഭാഗോയോനഃ ശോച്യാന്സുദുഃഖിതാന
ലോകത്ത് വീര്യശാലിയായി പ്രശസ്തനായ നിങ്ങളെ ആരോ തിരിച്ചറിയുന്നില്ല. മഹാഭാഗ്യശാലിയായ മുതിർന്നവനാണ് നിങ്ങൾ; ഞങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ പൂർവ്വികന്മാർ ദു:ഖിതരായി കരുണാർഹരാണ്.
ശോചതേ ചൈവ കാരുണ്യാച്ഛൃണു യേ വൈ വയം ദ്വിജ। യായാവരാ നാമ വയമൃഷയഃ സംശിതവ്രതാഃ
കരുണകൊണ്ട് ഞാൻ ദു:ഖിക്കുന്നു, ദ്വിജാ, കേൾക്കൂ: ഞങ്ങൾ യായാവരന്മാർ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന, കഠിന വ്രതങ്ങളിൽ സ്ഥിരതയുള്ള ഋഷിമാരാണ്.
ലോകാത്പുമ്യാദിഹ ഭ്രഷ്ടാഃ സന്താനപ്രക്ഷയാന്മുനേ। പ്രണഷ്ടം നസ്തപസ്തീവ്രം ന ഹി നസ്തന്തുരസ്തി വൈ
മഹർഷേ, വംശം നശിച്ചുപോയതുകൊണ്ട് ഞങ്ങൾ ലോകത്തിൽ നിന്ന് തള്ളിക്കളയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; ഞങ്ങളുടെ കഠിനമായ തപസ്സും നഷ്ടമായി; ഇനി ഞങ്ങൾക്ക് ഒരു സന്താനവും ഇല്ല.
അസ്തിത്വേകോഽദ്യ നസ്തന്തുഃ സോഽപി നാസ്തി യഥാ തഥാ। മന്ദഭാഗ്യോഽല്പഭാഗ്യാനാം തപ ഏകം സമാസ്ഥിതഃ
ഇന്ന് ഞങ്ങൾക്ക് ഒരു സന്താനമേ ശേഷിച്ചുള്ളൂ, അവനും നഷ്ടപ്പെട്ടതുപോലെയാണ്; ദുർഭാഗ്യശാലികളിൽ ഏറ്റവും ദുർഭാഗ്യശാലിയാണ് അവൻ, തപസ്സിൽ മാത്രം ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
ജരത്കാരുരിതി ഖ്യാതോ വേദവേദാങ്ഗപാരഗഃ। നിയതാത്മാ മഹാത്മാ ച സുവ്രതഃ സുമഹാതപാഃ
ജരത്കാരു എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നവനാണ് അവൻ; വേദങ്ങളും അതിന്റെ ശാഖകളും പൂർണ്ണമായി പഠിച്ചവൻ, ആത്മസംയമനം ഉള്ളവൻ, മഹാത്മാവും, ദൃഢവ്രതനും, വലിയ തപസ്സുകാരനുമാണ്.
തേന സ്മ തപസോ ലോഭാത്കൃച്ഛ്രമാപാദിതാ വയമ്। ന തസ്യ ഭാര്യാ പുത്രോ വാ ബാന്ധവോ വാഽസ്തി കശ്ചന
അവന്റെ തപസ്സിനോടുള്ള ആഗ്രഹം കൊണ്ടാണ് ഞങ്ങൾ ഈ കഷ്ടതയിൽപ്പെട്ടത്; അവനു ഭാര്യയോ മകനോ ബന്ധുക്കളോ ആരുമില്ല.
തസ്മാല്ലമ്ബാമഹേ ഗര്തേ നഷ്ടസംജ്ഞാ ഹ്യനാഥവത്। സ വക്തവ്യസ്ത്വയാ ദൃഷ്ടോ ഹ്യസ്മാകം നാഥവത്തയാ
അതുകൊണ്ട് ഞങ്ങൾ ഓർമ്മ നഷ്ടപ്പെട്ടവരായി, ആരും നോക്കാത്തവരെപ്പോലെ, ആ കുഴിയുടെ അറ്റത്ത് തൂങ്ങിക്കിടക്കുകയാണ്. ഞങ്ങളുടെ അവസ്ഥയിൽ നിന്നു നീ കണ്ടതുകൊണ്ട് അവനോട് നീ പറയണം.
പിതരസ്തേഽവലമ്ബന്തേ ഗര്തേ ദീനാ അധോമുഖാഃ। സാധു ദാരാന്കുരുഷ്വേതി പ്രജായസ്വേതി ചാഭി ഭോഃ
നിന്റെ പിതാക്കന്മാർ കുഴിയിൽ തൂങ്ങി, നിരാശരായി, തലകുനിഞ്ഞ് നിന്നെ ആശ്രയിക്കുന്നു; മഹാനേ, ദയവായി വിവാഹം കഴിച്ച് സന്താനങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കണം എന്നാണു ഞങ്ങൾ അപേക്ഷിക്കുന്നത്.
കുലതന്തുര്ഹി നഃ ശിഷ്ടഃ സ ഏകൈകസ്തപോധന। യം തു പശ്യസി നോ ബ്രഹ്മന്വീരണസ്തമ്ബമാശ്രയമ്
നമ്മുടെ വംശത്തിൽ ഇനി ഒരാൾ മാത്രം ശേഷിച്ചിരിക്കുന്നു, ബ്രാഹ്മണാ, നീ കാണുന്ന ആ തപസ്സുകാരൻ, വീരണമുള്ള പുല്ലിനരികിൽ ആശ്രയം തേടുന്നവനാണ്.
ഏഷോഽസ്മാകം കുലസ്തമ്ബ ആസ്തേ സ്വകുലവര്ധനഃ। യാനി പശ്യസി വൈ ബ്രഹ്മന്മൂലാനീഹാസ്യ വീരുധഃ
ഇവൻ തന്നെയാണ് നമ്മുടെ കുടുംബത്തിന്റെ തൂണായിരിക്കുന്നവൻ, സ്വന്തം വംശം വളർത്തുന്നവൻ; ബ്രാഹ്മണാ, നീ കാണുന്ന ഈ വേരുകൾ അവന്റെ തൈകളാണ്.
ഏതേ നസ്തന്തവസ്താത കാലേന പരിഭക്ഷിതാഃ। യത്ത്വേതത്പശ്യസി ബ്രഹ്മന്മൂലമസ്യാര്ധഭക്ഷിതമ്
അപ്പാ, ഇവയാണ് നമ്മുടെ വംശങ്ങൾ, കാലം കഴിച്ചുകുടിച്ചവ; ബ്രാഹ്മണാ, നീ കാണുന്ന ഈ വേരിന്റെ പാതി നേരത്തെ തന്നെ കഴിച്ചിരിക്കുന്നു.
യത്ര ലമ്ബാമഹേ ഗര്തേ സോഽപ്യേകസ്തപ ആസ്ഥിതഃ। യമാഖും പശ്യസി ബ്രഹ്മന്കാല ഏഷ മഹാബലഃ
ഞങ്ങൾ കുഴിയിൽ തൂങ്ങി നിൽക്കുമ്പോൾ, അവൻ പോലും തപസ്സിൽ മുഴുകിയിരിക്കുന്നു; ബ്രാഹ്മണാ, നീ കാണുന്ന ആ എലി തന്നെ മഹാശക്തനായ കാലമാണ്.
സ തം തപോരതം മന്ദം ശനൈഃ ക്ഷപയതേ തുദന്। ജരത്കാരും തപോലുബ്ധം മന്ദാത്മാനമചേതസമ്
അവൻ, അർഹതയില്ലാത്ത ആ തപസ്സുകാരനെ, ജരത്കാരുവിനെ, തപസ്സിനോടുള്ള മോഹത്തിൽ, മനസ്സില്ലാതെ, ബുദ്ധിശൂന്യനായി, ആ എലി പതിയെ പതിയെ തിന്നു നശിപ്പിക്കുന്നു.
ന ഹി നസ്തത്തപസ്തസ്യ താരയിഷ്യതി സത്തമ। ഛിന്നമൂലാന്പരിഭ്രഷ്ടാന്കാലോപഹതചേതസഃ
മഹാനേ, അവന്റെ തപസ്സുകൊണ്ട് ഞങ്ങൾ രക്ഷപ്പെടില്ല; വേരുകൾ മുറിഞ്ഞ്, വീണുപോയ, കാലം ബാധിച്ച മനസ്സുള്ളവരാണ് ഞങ്ങൾ.
അധഃ പ്രവിഷ്ടാന്പശ്യാസ്മാന്യഥാ ദുഷ്കൃതിനസ്തഥാ। അസ്മാസു പതിതേഷ്വത്ര സഹ സര്വൈഃ സബാന്ധവൈഃ
നമുക്ക് താഴേക്ക് വീണുപോയിരിക്കുന്നു, ഞങ്ങൾ പാപികളായിരിക്കുന്നു; ഇവിടെ ഞങ്ങൾ വീണാൽ, എല്ലാ ബന്ധുക്കളും കൂടെ വീഴും.
ഛിന്നഃ കാലേന സോഽപ്യത്ര ഗന്താ വൈ നരകം തതഃ। തപോ വാഽപ്യഥ ചാ യജ്ഞോ യച്ചാന്യത്പാവനം മഹത്
കാലം അവനെയും മുറിച്ചുകളയുമ്പോൾ, അവൻ ഇവിടെ നിന്ന് നരകത്തിലേക്ക് പോകും; തപസ്സോ യാഗമോ മറ്റേതെങ്കിലും വലിയ ശുദ്ധീകരണമോ അതിനൊന്നും അവനു രക്ഷയില്ല.