താമഹം മായയൈവാശു പ്രതിഗൃഹ്യ വ്യനാശയമ്। തസ്യാം ഹതായാം മായായാം ഗിരിശൃങ്ഗൈരയോധയത്
ആ മായാവിദ്യയെ ഞാൻ എന്റെ മായാവിദ്യകൊണ്ട് ഉടൻ തന്നെ പ്രതിരോധിച്ച് നശിപ്പിച്ചു; ആ മായാവിദ്യ തകർത്തതിനു ശേഷം, അവൻ പർവ്വതശൃംഗങ്ങൾ എറിഞ്ഞ് എന്നെ ആക്രമിച്ചു.
തതോഽഭവത്തമ ഇവ പ്രകാശ ഇവ ചാഭവത്। ദുര്ദിനം സുദിനം ചൈവ ശീതമുഷ്ണം ച ഭാരത
അതിനുശേഷം, അങ്ങോട്ട് ഇരുട്ടും വെളിച്ചവും, ദുർദിനവും നല്ല ദിവസവും, തണുപ്പും ചൂടും, ഭാരതാ, മാറിമാറി അനുഭവപ്പെട്ടു.
അങ്ഗാരപാംസുവര്ഷം ച ശസ്ത്രവര്ഷം ച ഭാരത। ഏവം മായാം പ്രകുര്വാണോ യോധയാമാസ മാം രിപുഃ
അങ്ങോട്ട് ചിതാഭസ്മംപോലും ആയുധങ്ങൾപോലും മഴപെയ്യുന്ന പോലെ, ശത്രു മായാവിദ്യ ഉപയോഗിച്ച് എന്നെ യുദ്ധത്തിൽ നേരിട്ടു.
വിജ്ഞായ തദഹം സര്വം മായയൈവ വ്യനാശയമ്। യഥാകാലം തു യുദ്ധേന വ്യധമം സര്വതഃ ശരൈഃ
അവയെല്ലാം ഞാൻ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് എന്റെ മായാവിദ്യകൊണ്ട് അകറ്റി; യുദ്ധത്തിൽ ശരിയായ സമയത്ത് ഞാൻ എല്ലാ ദിശകളിലും അമ്പുകൾ എറിഞ്ഞു.
തതോ ഹതായാം ച മയാ മായായാം യുധി ദാനവഃ। മായാമന്യാം മഹാരാജ ചകാര മതിമോഹിനീമ്
അങ്ങനെ യുദ്ധത്തിൽ ഞാൻ ആ മായാവിദ്യ നശിപ്പിച്ചതിനുശേഷം, രാജാവേ, ദാനവർ മറ്റൊരു മനസ്സു കുഴക്കുന്ന മായാവിദ്യ സൃഷ്ടിച്ചു.
തതോ വ്യോമ മഹാരാജ ശതസൂര്യമിവാഭവത്। ശതചന്ദ്രം ച കൌന്തേയ സഹസ്രായുതതാരകമ്
അതിനുശേഷം, രാജാവേ, ആകാശം നൂറ് സൂര്യന്മാരും നൂറ് ചന്ദ്രന്മാരും ആയിരക്കണക്കിന് നക്ഷത്രങ്ങളും ഉള്ളതുപോലെ തെളിഞ്ഞു, കുന്തിയുടെ മകനേ.
തതോ നാജ്ഞായത തദാ ദിവാരാത്രം തഥാ ദിശഃ। തതോഽഹം മോഹമാപന്നഃ പ്രജ്ഞാസ്ത്രം സമയോജയമ്
അപ്പോള് പകലോ രാത്രിയോ ദിശകളോ ഒന്നും തിരിച്ചറിയാനാവാതെ പോയി. അന്നേരം ഞാന് മനസ്സില് വലിയ ആശങ്കയിലായി, അറിവിന്റെ ആയുധം ഉപയോഗിച്ചു.
തദസ്ത്രമസ്തമസ്ത്രേണ വിധൂതം ശരതൂലവത്। തഥാ തദഭവദ്യുദ്ധം തുമുലം രോമഹര്ഷണമ്। ലബ്ധാലോകസ്തു രാജേന്ദ്ര പുനഃ ശത്രുമയോധയമ്
ആ ആയുധം മറ്റൊരു ആയുധം കൊണ്ടു autumn-ല് പറക്കുന്ന പത്തിരിപ്പൊന്നുപോലെ പടര്ന്നു പോയി. അങ്ങനെ ആ യുദ്ധം അതീവ ഭയാനകവും ഉണര്വ് പകരുന്നതുമായിത്തീർന്നു. പിന്നെ വീണ്ടും കാഴ്ച ലഭിച്ചപ്പോള്, രാജാവേ, ഞാന് വീണ്ടും ശത്രുവിനെ നേരിട്ടു.
ഏവം സ പുരുഷവ്യാഘ്രഃ സാല്വോ രാജ്ഞം മഹാരിപുഃ। യുധ്യമാനോ മയാ സങ്ഖ്യേ വിയദഭ്യഗമത്പുനഃ
അങ്ങനെ, മനുഷ്യസിംഹനായ ശാല്വന് എന്ന മഹാശത്രു, എന്നോടൊപ്പം യുദ്ധം ചെയ്യുമ്പോള് വീണ്ടും ആകാശത്തിലേക്ക് ഉയര്ന്നു.
തതഃ ശതഘ്നീശ്ച മഹാഗദാശ്ച ദീപ്താശ്ച ശൂലാന്മുസലാനസീംശ്ച। ചിക്ഷേപ രോഷാന്മയി മന്ദബുദ്ധിഃ സാല്വോ മഹാരാജ ജയാഭികാങ്ക്ഷീ
അതിനുശേഷം, മഹാരാജാവേ, ജയത്തിനായി ഉത്സുകനായി കോപത്തില് കുരുങ്ങിയ ശാല്വന് എന്നെ향െ ശതഘ്നികള്, വലിയ ഗദകള്, ജ്വലിക്കുന്ന കുന്തങ്ങള്, മുഷലുകള്, വാളുകള് എന്നിവ എറിഞ്ഞു.
താനാശുഗൈരാപതതോഽഹമാശു നിവാര്യ തൂര്ണം ഖഗമാന്ഖ ഏവ। ദ്വിധാ ത്രിതാ ചാച്ഛിനമാശു മുക്തൈ- സ്തതോഽന്തരിക്ഷേ നിനദോ ബഭൂവ
ആ ആയുധങ്ങള് വേഗത്തില് എന്നെ향െ വരുമ്പോള്, ഞാന് ആകാശത്തില് തന്നെ വേഗം അമ്പുകള് കൊണ്ട് അവയെ തടഞ്ഞു; ചിലത് രണ്ടായി, ചിലത് മൂന്നായി വെട്ടി തകര്ത്തു. അപ്പോള് ആകാശത്ത് വലിയ ശബ്ദം ഉയർന്നു.
തതഃ ശതസഹസ്രേണ ശരാണാം നതപര്വണാമ്। ദാരുകം വാജിനശ്ചൈവ രഥം ച സമവാകിരത്
അതിനുശേഷം, വളഞ്ഞ അറ്റമുള്ള ഒരു ലക്ഷം അമ്പുകള് കൊണ്ട് ദാരുകനെയും കുതിരകളെയും രഥത്തെയും ശാല്വന് മൂടി.
തതോ മാമബ്രവീദ്വീര ദാരുകോ വിഹ്വലന്നിവ। സ്ഥാതവ്യമിതി തിഷ്ഠാമി സാല്വബാണപ്രപീഡിതഃ। അവസ്ഥാതും ന ശക്നോമി അങ്ഗം മേ വ്യവസീദതി
അപ്പോള്, വീരാ, ദാരുകന് എന്നോട് പറഞ്ഞു, ആശങ്കയോടെ: 'ഞാന് നിലനില്ക്കണം, പക്ഷേ ശാല്വന്റെ അമ്പുകള് കൊണ്ടു ഞാന് തളര്ന്നു. ഇനി എനിക്ക് നിലനില്ക്കാന് കഴിയുന്നില്ല; എന്റെ അവയവങ്ങള് തളരുന്നു.'
ഇതി തസ്യ നിശമ്യാഹം സാരഥേഃ കരുണം വചഃ। അവേക്ഷമാണോ യന്താരമപശ്യം ശരപീഡിതമ്
അവന്റെ ഈ ദയനീയമായ വാക്കുകള് കേട്ടപ്പോള്, ഞാന് രഥിയെ നോക്കി, അമ്പുകള് കൊണ്ടുള്ള വേദനയില് അവന് കഷ്ടപ്പെടുന്നത് കണ്ടു.
ന തസ്യോരസി നോ മൂര്ധ്നി ന കായേ ന ഭുജദ്വയേ। അന്തരം പാണ്ഡവശ്രേഷ്ഠ പശ്യാമ്യനിചിതം ശരൈഃ
പാണ്ഡവശ്രേഷ്ഠാ, അവന്റെ നെഞ്ചിലും തലയിലും ശരീരത്തിലും ഇരുവശത്തും അമ്പുകള് കുത്തിയിട്ടില്ലാത്ത ഇടം എവിടെയും ഞാന് കണ്ടില്ല.
സ തു ബാണവരോത്പീഡാദ്വിസ്രവത്യസൃഗുല്ബണമ്। അഭിവൃഷ്ടോ യഥാ മേഘൈര്ഗിരിര്ഗൈരികധാതുമാന്
അമ്പുകളുടെ കഠിനമായ വേദനയില് അവന്റെ ശരീരത്തില് നിന്ന് രക്തം ഒഴുകി, മഴക്കാലത്ത് ചുവന്ന മണല് നിറഞ്ഞ മലയില് നിന്ന് വെള്ളം ഒഴുകുന്നതുപോലെ.
അഭീശുഹസ്തം തം ദൃഷ്ട്വാ സീദന്തം സാരഥിം രണേ। അസ്തമ്ഭയം മഹാബാഹോ സാല്വബാണപ്രപീഡിതമ്
കൈയില് ചവിട്ടുകൊണ്ടിരുന്ന രഥിയേ യുദ്ധഭൂമിയില് വീഴുന്നതു കണ്ടപ്പോള്, മഹാബാഹുവായ ഞാന് ശാല്വന്റെ അമ്പുകള് കൊണ്ടുള്ള വേദനയിലായിരുന്നിട്ടും അവനെ പിന്തുണച്ചു.
അഥ മാം പുരുഷഃ കശ്ചിദ്ദ്വാരകാനിലയോഽബ്രവീത്। ത്വരിതോ രഥമാരോപ്യ സൌഹൃദാദിവ ഭാരത
അപ്പോള്, ദ്വാരകയില് നിന്നൊരു പുരുഷന് വേഗത്തില് എന്റെ രഥത്തിലേക്ക് കയറി, സൗഹൃദം കൊണ്ടെന്നപോലെ എന്നോട് പറഞ്ഞു, ഭാരതാ.
ആഹുകസ്യ വചോ വീര തസ്യൈവ പരിചാരകഃ। വിഷണ്ണഃ സന്നകണ്ഠേന തന്നിബോധ യുധിഷ്ഠിര
യുധിഷ്ഠിരാ, ആഹുകന്റെ സേവകന് യുദ്ധത്തില് ദുഃഖം നിറഞ്ഞ ശബ്ദത്തില് എന്നോട് പറഞ്ഞത് നീ കേള്ക്കണം.
ദ്വാരകാധിപതിര്വീര ആഹ ത്വാമാഹുകോ വചഃ। കേശവൈഹി വിജാനീഷ്വ യത്ത്വാം പിതൃസഖോഽബ്രവീത്
വീരാ, ദ്വാരകയുടെ അധിപനായ ആഹുകന് നിന്നോട് ഈ സന്ദേശം അയച്ചു: 'കേശവാ, നിന്റെ അച്ഛന്റെ സുഹൃത്ത് പറഞ്ഞത് മനസ്സിലാക്കണം.'
ഉപയാത്വാ തു സാല്വേന ദ്വാരകാം വൃഷ്ണിനന്ദന। വിഷക്തേ ത്വയി ദുര്ധര്ഷ ഇതഃ ശൂരസുതോ ബലാത്
'വൃഷ്ണികളുടെ സന്തോഷമേ, നീ ഇവിടെ ശാല്വനോടൊപ്പം യുദ്ധത്തില് ആയിരിക്കുമ്പോള്, ശൂരന്റെ മകന് ബലമായി ദ്വാരകയെ ആക്രമിച്ചു.'
തദലം സാധുയുദ്ധേന നിവര്തസ്വ ജനാര്ദന। ദ്വാരകാമേവ രക്ഷസ്വ കാര്യമേതന്മഹത്തവ
'ജനാര്ദ്ദനാ, ഈ യുദ്ധം മതിയാക്കി തിരിച്ചു പോവൂ. ദ്വാരകയെ രക്ഷിക്കൂ. ഇതാണ് ഇപ്പോൾ നിന്റെ പ്രധാന കര്ത്തവ്യം.'
ഇത്യഹം തസ്യ വചനം ശ്രുത്വാ പരമദുര്മനാഃ। നിശ്ചയം നാധിഗച്ഛാമി കര്തവ്യസ്യേതരസ്യ ച
അവന്റെ വാക്കുകള് കേട്ടപ്പോള് ഞാന് അതീവ ദുഃഖിതനായി, എന്ത് ചെയ്യണം, എന്ത് ചെയ്യരുത് എന്നതില് ഉറപ്പില്ലാതെ നിന്നു.
സാത്യകിം ബലദേവം ച പ്രദ്യുമ്നം ച മഹാംരഥമ്। ജഗര്ഹേ മനസാ വീര തച്ഛ്രുത്വാ മഹദപ്രിയമ്
വീരാ, ആ ദുഃഖകരമായ വാര്ത്ത കേട്ടപ്പോള്, സത്യകിയെ, ബാലഭദ്രനെയും, മഹാരഥിയായ പ്രദ്യുമ്നനെയും ഞാന് മനസ്സില് കുറ്റപ്പെടുത്തി.
അഹം ഹി ദ്വാരകായാശ്ച പിതുശ്ച കുരുനന്ദന। തേഷു രക്ഷാം സമാധായ പ്രയാതഃ സൌഭയാതനേ
കുരുവംശത്തിലെ പ്രിയനേ, ദ്വാരകയും എന്റെ അച്ഛനും അവരുടെ കയ്യിൽ സുരക്ഷിതമാക്കി ഞാൻ സൗഭയിലേക്കുള്ള യുദ്ധത്തിനായി പുറപ്പെട്ടിരുന്നു.
ബലദേവോ മഹാബാഹുഃ കച്ചിജ്ജീവതി ശത്രുഹാ। സാത്യകീ രൌക്മിണേയശ്ച ചാരുദേഷ്ണശ്ച വീര്യവാന്। സാമ്ബപ്രഭൃതയശ്ചൈവേത്യഹമാസം സുദുര്മനാഃ
ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്ന ശക്തശാലിയായ ബാലരാമൻ ജീവിച്ചിരിക്കുമോ? സത്യകി, രുക്മിണിയുടെ മകൻ, ധൈര്യശാലിയായ ചാരുദേഷ്ണൻ, സാംബൻ എന്നിവരും മറ്റുള്ളവരും സുരക്ഷിതരാണോ എന്ന് ഞാൻ അതീവ വിഷമത്തോടെ ചിന്തിച്ചു.
ഏതേഷു ഹി നരവ്യാഘ്ര ജീവത്സു ന കഥംചന। ശക്യഃ ശൂരസുതോ ഹന്തുമപി വജ്രഭൃതാ സ്വയമ്
നരസിംഹമേ, ഇവർ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നിടത്തോളം, വജ്രം കൈവശമുള്ളവൻ പോലും ശൂരന്റെ മകനെ കൊല്ലാൻ കഴിയില്ല.
ഹതഃ ശൂരസുതോ വ്യക്തം വ്യക്തം ചൈതേ പരാസവഃ। ബലദേവമുഖാഃ സര്വ ഇതി മേ നിശ്ചിതാ മതിഃ
ശൂരന്റെ മകൻ തീർച്ചയായും കൊല്ലപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, ബാലരാമൻമാരുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള എല്ലാവരും പരാജയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു എന്നായിരുന്നു എന്റെ ഉറച്ച വിശ്വാസം.
സോഹം സര്വവിനാശം തം ചിന്തയാനോ മുഹുര്മുഹുഃ। അവിഹ്വലോ മഹാരാജ പുനഃ സാല്വമയോധയമ്
മഹാരാജാവേ, ആ പൂർണ്ണ നാശത്തെ ഞാൻ വീണ്ടും വീണ്ടും ചിന്തിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കെ, മനസ്സിൽ അകമ്പടി തോന്നാതെ ഞാൻ വീണ്ടും സൗഭയുടെ നഗരത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു പോയി.
തദോഽപശ്യം മഹാരാജ പ്രപതന്തമഹം തദാ। സൌഭാച്ഛൂരസുതം വീര തതോ മാം മോഹ ആവിശത്
അപ്പോൾ, രാജാവേ, ഞാൻ ശൂരന്റെ മകനെ സൗഭയിൽ നിന്ന് വീഴുന്നതു കണ്ടു. അതു കണ്ട ഉടനെ എന്റെ മനസ്സിൽ വലിയ ആശങ്കയുണ്ടായി.