ശീര്ഷയോഃ പതിതാ വൃക്ഷാ വിഭിദുര്നൈകധാ തയോഃ। യഥൈവോത്പലപത്രാണി മത്തയോര്ദ്വിപയോസ്തഥാ
വൃക്ഷങ്ങൾ ഇരുവരുടെയും തലയിൽ വീണു, പല ഭാഗങ്ങളായി തകർന്നു. മദംപിടിച്ച ആനകൾക്കിടയിൽ ഉത്പലപത്രങ്ങൾ ചിതറുന്നതുപോലെ.
മൂര്ധ്നിജര്ഝരഭൂതാസ്തു ബഹവസ്തത്ര പാദപാഃ। ചീരാണീവ വ്യുദസ്താനി രേജുസ്തത്ര മഹാവനേ
അവിടെ പല വൃക്ഷങ്ങളും തകർന്നും ചിതറിയും കാട്ടിൽ ചിതറിക്കിടന്നു, വസ്ത്രത്തിന്റെ തുണിപ്പടികൾപോലെ, ആ മഹാവനത്തിൽ മുഴങ്ങിക്കൊണ്ടിരുന്നു.
തദ്വൃക്ഷയുദ്ധമഭവന്മഹൂര്തം ഭരതര്ഷഭ। രാക്ഷസാനാം ച മുഖ്യസ്യ നരാണാമുത്തമസ്യ ച
ഭാരതശ്രേഷ്ഠാ, ആ വൃക്ഷയുദ്ധം ഒരു ചെറിയ സമയത്തേക്ക് മാത്രമേ നീണ്ടുനിന്നുള്ളൂ, രാക്ഷസന്മാരിൽ പ്രധാനനും മനുഷ്യരിൽ ശ്രേഷ്ഠനും തമ്മിൽ.
തതഃ ശിലാം സമുത്ക്ഷിപ്യ ഭീമസ്യ യുധി തിഷ്ഠതഃ। പ്രാഹിണോദ്രാസഃ ക്രുദ്ധോ ഭീമസേനശ്ചചാല ഹ
അതിനുശേഷം, കോപിച്ച രാക്ഷസൻ ഒരു വലിയ കല്ല് എടുത്ത് യുദ്ധത്തിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കുന്ന ഭീമന്റെ നേരെ എറിഞ്ഞു. ഭീമസേനൻ അൽപ്പം തളർന്നു.
തം ശിലാതാഡനജഡം പര്യധാവത രാക്ഷസഃ। ബാഹുവിക്ഷിപ്തകിരണഃ സ്വര്ഭാനുരിവ ഭാസ്കരമ്
കല്ല് ഇടിച്ചതാൽ മന്ദമായ രാക്ഷസൻ ചുറ്റി നടന്നു, കൈകൾ വീശി, സ്വർഭാനു സൂര്യനെ മറയ്ക്കുന്നതുപോലെ.
താവന്യോന്യം സമാശ്ലിശ്യ പ്രകര്ഷന്തൌ പരസ്പരമ്। ഉഭാവപി ചകാശേതേ പ്രവൃദ്ധൌ വൃഷഭാവിവ
അവരിരുവരും തമ്മിൽ ചേർന്നു പിടിച്ചു, പരസ്പരം വലിച്ചു, വളരെയധികം ശക്തരായ കാളകളെപ്പോലെ ഇരുവരും പ്രകാശിച്ചു.
തയോരാസീത്സുതുമുലഃ സംപ്രഹാരഃ സുദാരുണഃ। നഖദംഷ്ട്രായുധവതോര്വ്യാഘ്രയോരിവ ദൃപ്തയോഃ
അവരുടെ ഇടയിൽ അത്യന്തം ഭയാനകമായ ഒരു വലിയ ഏറ്റുമുട്ടൽ ഉണ്ടായി, നഖവും പല്ലും ആയുധമാക്കി പോരുന്ന ഗർവ്വമുള്ള രണ്ട് കടുവകളെപ്പോലെ.
ദുര്യോധനനികാരാച്ച ബാഹുവീര്യാച്ച ദര്പിതഃ। കൃഷ്ണാനയനദൃഷ്ടശ്ച വ്യവര്ധത വൃകോദരഃ
ദുര്യോധനന്റെ അപമാനവും, സ്വന്തം കൈശക്തിയും, കൃഷ്ണൻ എത്തുന്നതും കണ്ടതും മൂലം വൃകോദരന്റെ വീര്യം കൂടുതൽ വർദ്ധിച്ചു.
അഭിഹത്യാഥ ബാഹുഭ്യാം പ്രത്യഗൃഹ്ണാദമര്ഷിതഃ। മാതങ്ഗമിവ മാതങ്ഗഃ പ്രഭിനനകരടാമുഖമ്
അവൻ കോപത്തോടെ തന്റെ കൈകളാൽ അടിച്ചു പിടിച്ചു. മറ്റൊരു ആനയുടെ വായ് ദന്തത്തോടെ പൊളിക്കുന്ന ആനയെപ്പോലെ ആയിരുന്നു അവൻ.
സ ചാപ്യേനം തതോ രക്ഷഃ പ്രതിജഗ്രാഹ വീര്യബാന്। തമാക്ഷിപദ്ഭീമസേനോ ബലേന ബലിനാം വരഃ
അപ്പോൾ ആ ശക്തിയുള്ള രാക്ഷസനും അവനെ പിടിച്ചു. പക്ഷേ ശക്തന്മാരിൽ മുൻപന്തിയിലുള്ള ഭീമസേനൻ അവനെ തന്റെ ശക്തിയാൽ വലിച്ചു.
തയോര്ഭുജവിനിഷ്പേഷാദുഭയോര്ബലിനോസ്തദാ। ശബ്ദഃ സമഭവദ്ഘോരോ വേണുസ്ഫോടസമോ യുധി
ആ ഇരുവരുടെയും കൈകൾ കൂട്ടിയിടിച്ചപ്പോൾ, ആ ഇരുവരും ശക്തിയോടെ ഏറ്റുമുട്ടിയപ്പോൾ, യുദ്ധഭൂമിയിൽ വൃക്ഷക്കൊമ്പുകൾ പൊട്ടുന്ന ശബ്ദംപോലൊരു ഭയങ്കര ശബ്ദം ഉയർന്നു.
അഥൈനമാക്ഷിപ്യ ബലാദ്ഗൃദ്യ മധ്യേ വൃകോദരഃ। ധൂനയാമാസ വേഗേന വായുശ്ചണ്ഡ ഇവ ദ്രുമമ്
അപ്പോൾ വൃക്കോദരൻ അതിവേഗത്തിൽ അവനെ നടുവിൽ പിടിച്ചു കുലുക്കി. കാറ്റ് ശക്തിയായി ഒരു വൃക്ഷം കുലുക്കുന്നതുപോലെ.
സ ഭീമേന പരാമൃഷ്ടോ ദുര്ബലോ ബലിനാം രണേ। വ്യസ്പന്ദത യഥാപ്രാണം വിചകര്ഷ ച പാണ്ഡവമ്
യുദ്ധത്തിൽ ശക്തനായ ഭീമൻ പിടിച്ചപ്പോൾ, ആ ദുർബലനായ രാക്ഷസൻ കഴിയുന്നത്ര ശ്രമിച്ചെങ്കിലും പാണ്ഡവനെ വലിച്ചു.
തത ഏനം പരിശ്രാന്തമുപലക്ഷ്യ വൃകോദരഃ। യോക്രയാമാസ ബാഹുഭ്യാം പശും രശനയാ യഥാ
അവൻ ക്ഷീണിച്ചിരിക്കുന്നു എന്ന് കണ്ട വൃക്കോദരൻ, ഒരു മൃഗത്തെ കയറുകൊണ്ട് കെട്ടുന്നതുപോലെ തന്റെ കൈകളാൽ അവനെ കെട്ടിപ്പിടിച്ചു.
വിനദന്തം മഹാനാദം ഭിന്നഭിരീസ്വനം ബലീ। ഭ്രാമയാമാസ സുചിരം വിസ്ഫുരന്തമചേതസമ്
ഭയങ്കരമായ രവം മുഴക്കി, ശബ്ദം തകർന്ന നിലയിൽ, ആ ശക്തനായവൻ അവനെ ദീർഘകാലം ചുറ്റി കറക്കി. അവൻ ബോധംകെട്ട് കുലുങ്ങിക്കൊണ്ടിരുന്നു.
തം വിഷീദന്തമാജ്ഞായ രാക്ഷസം പാണ്ഡുനന്ദനഃ। പ്രഗൃഹ്യ തരസാ ദോര്ഭ്യാം പശുമാരമമാരയത്
രാക്ഷസൻ മനസ്സിൽ നിരാശയോടെ ഇരിക്കുകയാണെന്ന് കണ്ട പാണ്ഡുവിന്റെ പുത്രൻ, ഇരുകൈകളാൽ അതിവേഗം അവനെ പിടിച്ചു, ഒരു മൃഗത്തെ കൊല്ലുന്നതുപോലെ അവനെ കൊല്ലിച്ചു.
ആക്രമ്യ ച കടീദേശേ ജാനുനാ രാക്ഷസാധമമ്। പീഡയാമാസ പാണിഭ്യാം തസ്യ കണ്ഠംവൃകോദരഃ
രാക്ഷസാധമന്റെ നടുവിൽ കയറി, വൃക്കോദരൻ തന്റെ കൈകളാൽ അവന്റെ കഴുത്ത് പിടിച്ചു, മുട്ടുകൊണ്ട് അവനെ അമർത്തി.
അഥ ജര്ജരസര്വാങ്ഗം വ്യാവൃത്തനയനോല്ബണമ്। ഭൂതലേ ഭ്രാമയാമാസ വാക്യം ചേദമുവാച ഹ
അവന്റെ എല്ലാ അവയവങ്ങളും തകർന്നു, ഭയങ്കരമായ കണ്ണുകൾ ഉരുണ്ടു, അവനെ നിലത്ത് ചുറ്റി കറക്കി, ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
ഹിഡിമ്ബബകയോഃ പാപ ന ത്വമശ്രുപ്രമാര്ജനമ്। കരിഷ്യസി ഗതശ്ചാപി യമസ്യ സദനം പ്രതി
ഹിഡിംബയുടെ കൂട്ടത്തിൽ പാപിയായവനേ, ഇനി നീ കണ്ണീരൊപ്പാൻ കഴിയില്ല; നീ ഇപ്പോൾ യമന്റെ ഭവനത്തിലേക്കാണ് പോയത്.
ഇത്യേവമുക്ത്വാ പുരുഷപ്രവീര- സ്തം രാക്ഷസം ക്രോധപരീതചേതാഃ। വിസ്രസ്തവസ്ത്രാഭരണം സ്ഫുരന്ത- മുദ്ധാന്തചിത്തം വ്യസുമുത്സസര്ജ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, പുരുഷശ്രേഷ്ഠനായ ഭീമൻ, ക്രോധത്തിൽ ആ രാക്ഷസനെ, വസ്ത്രാഭരണങ്ങൾ വീണ നിലയിൽ, ബോധംകെട്ട് കുലുങ്ങിക്കൊണ്ടിരുന്ന അവന്റെ പ്രാണൻ വിട്ട ശരീരം വിട്ടുവിട്ടു.
തസ്മിന്ഹതേ തോയദതുല്യരൂപേ കൃഷ്ണാം പുരസ്കൃത്യ നരേന്ദ്രപുത്രാഃ। ഭീമം പ്രശസ്യാഥ ഗുണൈരനേകൈ- ര്ഹൃഷ്ടാസ്തതോ ദ്വൈതവനായ ജഗ്മുഃ
മേഘംപോലുള്ള ആ രാക്ഷസൻ കൊല്ലപ്പെട്ടപ്പോൾ, കൃഷ്ണയെ മുന്നിലാക്കി രാജകുമാരന്മാർ സന്തോഷത്തോടെ ഭീമനെ പല ഗുണങ്ങൾ പറഞ്ഞ് പ്രശംസിച്ചു, പിന്നെ ദ്വൈതവനത്തിലേക്ക് യാത്രയായി.
ഏവം വിനിഹതഃ സങ്ഖ്യേ കിര്മോരോ മനുജാധിപ। ഭീമേന വചനാത്തസ് ധര്മരാജസ്യ കൌരവ
ഇങ്ങനെ ധർമ്മരാജന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം, ഭീമൻ യുദ്ധത്തിൽ കിർമിരനെ കൊല്ലുകയുണ്ടായി, മനുഷ്യരാജാവേ, കൌരവനേ.
തതോ നിഷ്കഷ്ടകം കൃത്വാ വനം തദയരാജിതഃ। ദ്രൌപദ്യാ സഹ ധര്മജ്ഞോ വസതിം താമുവാസ ഹ
അപ്പോൾ ആ വനം ഭീഷണികളില്ലാത്തതാക്കി, ധർമ്മജ്ഞനായവൻ ദ്രൗപദിയോടൊപ്പം ഭയമില്ലാതെ അവിടെ താമസിച്ചു.
സമാശ്വാസ്യ ച തേ സര്വേ ദ്രൌപദീം ഭരതര്ഷഭാഃ। പ്രഹൃഷ്ടമനസഃ പ്രീത്യാ പ്രസശംസുര്വൃകോദരമ്
ഭരതശ്രേഷ്ഠന്മാർ എല്ലാവരും ദ്രൗപദിയെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു, സന്തോഷപൂർവ്വം വൃക്കോദരനെ സ്നേഹത്തോടെ പ്രശംസിച്ചു.
ഭീമബാഹുബലോത്പിഷ്ടേ വിനഷ്ടേ രാക്ഷസേ തതഃ। വിവിശുസ്തേ വനം വീരാഃ ക്ഷേമം നിഹതകണ്ടകമ്
ഭീമന്റെ ശക്തമായ കൈകളാൽ രാക്ഷസൻ നശിച്ച ശേഷം, വീരന്മാർ ആ വനത്തിൽ കയറി, ഇപ്പോൾ അതു സുരക്ഷിതവും ഭീഷണികളില്ലാത്തതുമായിരുന്നു.
സ മയാ ഗച്ഛതാ മാര്ഗേ വിനികീര്ണോ ഭയാവഹഃ। വനേ മഹതി ദുഷ്ടാത്മാ ദൃഷ്ടോ ഭീമബലാദ്ധതഃ
ഞാൻ വഴിയിലൂടെ പോകുമ്പോൾ, ആ മഹാവനത്തിൽ ഭീമന്റെ ശക്തിയിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട ആ ഭയപ്പെടുത്തുന്ന ദുഷ്ടാത്മാവിനെ പടർന്നു കിടക്കുന്ന നിലയിൽ ഞാൻ കണ്ടു.
തത്രാശ്രൌഷമഹം ചൈതത്കര്മ ഭീമസ് ഭാരത। ബ്രാഹ്മണാനാം കഥയതാം യേ തത്രാസന്സമാഗതാഃ
അവിടെ സമാഗമിച്ചിരുന്ന ബ്രാഹ്മണന്മാർ ഭീമൻ ചെയ്ത ഈ കാര്യം പറയുമ്പോൾ, ഞാൻ അതു കേട്ടു, ഭാരത.
ഏവം വിനിഹതം സങ്ഖ്യേ കിര്മീരം രക്ഷസാം വരമ്। ശ്രുത്വാ ധ്യാനപരോ രാജാ നിശശ്വാസാര്തവത്തദാ
രക്ഷസന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ കിർമിരൻ ഇങ്ങനെ യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടുവെന്ന് രാജാവു കേട്ടപ്പോൾ, ദു:ഖത്തിൽ ആഴമായി ചിന്തയിൽ മുങ്ങി, ആഴമായി ഉശിരെടുത്തു.
ഭോജാഃ പ്രവ്രജിതാഞ്ശ്രുത്വാ വൃഷ്ണയശ്ചാന്ധകൈഃ സഹ। പാണ്ഡവാന്ദുഃഖസംതപ്താന്സമാജഗ്മുര്മഹാവനേ
പാണ്ഡവന്മാർ വനവാസത്തിലായതും ദു:ഖത്തിൽ കിടക്കുന്നതും ബോജന്മാരും വൃഷ്ണികളും അന്ധകരുമായും കേട്ടപ്പോൾ, അവർ എല്ലാവരും വലിയ വനത്തിലേക്ക് ചേർന്ന് വന്നു.
പാഞ്ചാലസ്യ ച ദായാദോ ധൃഷ്ടകേതുശ്ച ചേദിപഃ। കേകയാശ്ച മഹാവീര്യാ ഭ്രാതരോ ലോകവിശ്രുതാഃ
പാഞ്ചാലരുടെ അവകാശിയും, ചേദിരാജാവായ ധൃഷ്ടകേതുവും, ലോകത്തിൽ പ്രശസ്തരായ വീര്യശാലികളായ കേകയ രാജകുമാരന്മാരും