യാദൃശോ മേ സുതഃ പാണ്ഡുസ്താദൃശോ മേഽസി പുത്രക। വിദുരശ്ച മഹാപ്രാജ്ഞഃ സ്നേഹാദേതദ്ബ്രവീമ്യഹമ്
പാണ്ഡു എങ്ങനെ എന്റെ മകനാണോ, അതുപോലെ തന്നെയാണ് നീയും, എന്റെ മകനേ. വിദുരനും മഹാപണ്ഡിതനാണ്. ഈ വാക്കുകൾ ഞാൻ സ്നേഹത്താൽ പറയുന്നു.
ചിരായ തവ പുത്രാണാം ശതമേകശ്ച ഭാരത। പാണ്ഡൌഃ പഞ്ചൈവ ലക്ഷ്യന്തേ തേഽപി മന്ദാഃസുദുഃഖിതാഃ
നിന്റെ മക്കളിൽ നൂറ്റൊന്ന് പേരുണ്ടെങ്കിലും, ഭാരതാ, പാണ്ഡുവിന്റെ അഞ്ചു മക്കൾ മാത്രം കുറവാണ്, അവർ വല്ലാതെ ദു:ഖിതരാണ്.
കഥം ജീവേയുരത്യന്തം കഥം വര്ധേയുരിത്യപി। ഇതി ദീനേഷു പാര്ഥേഷു മനോ മേ പരിതപ്യതേ
അവർ എങ്ങനെ ജീവിക്കും, എങ്ങനെ വളരും എന്നതാണു പാണ്ഡുവിന്റെ ദു:ഖിതരായ മക്കളെക്കുറിച്ച് എന്റെ മനസ്സിൽ വേദനയാകുന്നത്.
യദി പാര്ഥിവ കൌഖ്യാഞ്ജീവമാനാനിഹേച്ഛസി। ദുര്യോധനസ്തവ സുതഃ ശമം ഗച്ഛതു പാണ്ഡവൈഃ
രാജാവേ, നിന്റെ മക്കൾക്ക് മാന്യമായി ജീവിക്കണമെന്നു നീ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, നിന്റെ മകൻ ദുര്യോധനൻ പാണ്ഡവരോടു സമാധാനം ചെയ്യട്ടെ.
ഏവമേതന്മഹാപ്രാജ്ഞ യഥാ വദസി മാം മുനേ। അഹം ചൈവ വിജാനാമി സര്വേ ചേമേ നരാധിപാഃ
മഹാപണ്ഡിതനേ, നീ എന്നോട് പറഞ്ഞതുപോലെ തന്നെയാണ്. ഞാനും ഇതു മനസ്സിലാക്കുന്നു, ഈ രാജാക്കന്മാരും അതു മനസ്സിലാക്കുന്നു.
ഭവാംശ്ച മന്യതേ സാധു യത്കുരൂണാം സുഖോദയമ്। തദേവ വിദുരോഽപ്യാഹ ഭീഷ്മോ ദ്രോണശ്ച മാം മുനേ
നീയും കുരുക്കളുടെ സന്തോഷത്തിനുള്ളത് നല്ലതാണെന്ന് കരുതുന്നു. അതേ അഭിപ്രായമാണ് വിദുരനും, ഭീഷ്മനും, ദ്രോണനും പറയുന്നത്, മഹർഷേ.
യദിത്വഹമനുഗ്രാഹ്യഃ കൌരവ്യേഷു ദയാ യദി। അന്വശാധി ദുരാത്മാനം പുത്രം ദുര്യോധനം മമ
എനിക്ക് ദയ കാണിക്കണമെങ്കിൽ, കൌരവരിൽ ദയ ഉണ്ടാകണമെങ്കിൽ, എന്റെ ദുഷ്ടനായ മകൻ ദുര്യോധനനെ നിയന്ത്രിക്കണം.
അയമായാതി വൈ രാജന്മൈത്രേയോ ഭഗവാനൃഷിഃ। അന്വീക്ഷ്യ പാണ്ഡവാന്ഭ്രാതൃനിഹൈവാഽസ്മദ്ദിദൃക്ഷയാ
രാജാവേ, മഹാനായ മൈത്രേയ മഹർഷി ഇപ്പോൾ ഇവിടെ വരുന്നു. പാണ്ഡവരെ കണ്ടു, സഹോദരന്മാരെ കാണാൻ ആഗ്രഹിച്ചാണ് അദ്ദേഹം വരുന്നത്.
ഏഷ ദുര്യോധനം പുത്രം തവ രാജന്മഹാനൃഷിഃ। അനുശാസ്താ യഥാന്യായം ശമായാസ്യ കുലസ്യ ച
രാജാവേ, ഈ മഹാനായ സന്യാസി നിന്റെ മകനായ ദുര്യോധനനെ നീതിപ്രകാരം ഉപദേശിക്കുന്നു. അതു അവന്റെ മനസ്സിന് സമാധാനത്തിനും നിന്റെ കുടുംബത്തിന്റെ ക്ഷേമത്തിനുമാണ്.
ബ്രൂയാദ്യദേഷ കൌരവ്യ തത്കാര്യമവിശങ്കയാ। അക്രിയായാം തു കാര്യസ്യ പുത്രം തേ ശപ്സ്യതേ രുഷാ
കൗരവകുലജനായ രാജാവേ, ഈ സന്യാസി പറയുന്നതൊക്കെ സംശയമില്ലാതെ ചെയ്യണം. നിന്റെ മകൻ അതു ചെയ്യാതെ വിട്ടാൽ, അവൻ ക്രുദ്ധനായി ശപിക്കും.
ഏവമുക്ത്വാ യയൌ വ്യാസോ മൈത്രേയഃ പ്രത്യദൃശ്യത। പൂജയാ പ്രതിജഗ്രാഹ സപുത്രസ്തം നരാധിപഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് വ്യാസൻ പോയി, പിന്നെ മൈത്രേയൻ അവിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. രാജാവും മകനും ചേർന്ന് അവനെ ആദരപൂർവ്വം സ്വീകരിച്ചു.
കൃത്വാഽര്ധ്യാദ്യാഃ ക്രിയാഃ സര്വാ വിശ്രാന്തം മുനിസത്തമമ് പ്രശ്രയേണാബ്രവീദ്രാജാ ധൃതരാഷ്ട്രോഽമ്ബികാസുതഃ
ആവശ്യമായ എല്ലാ സ്വീകരണ ചടങ്ങുകളും നടത്തി, വിശ്രമം ചെയ്യുന്ന മഹാനായ സന്യാസിയോട്, അംബികയുടെ മകനായ ധൃതരാഷ്ട്രൻ വിനയപൂർവ്വം ചോദിച്ചു.
സുഖേനാഗമനം കച്ചിദ്ഭഗവന്കുരുജാങ്ഗലേ। കച്ചിത്കുശലിനോ വീരാ ഭ്രാതരഃ പഞ്ച പാണ്ഡവാഃ
ഭഗവനേ, കുറുക്ഷേത്രത്തിലൂടെ യാത്ര സുഖകരമായിരുന്നോ? പാണ്ഡവഭ്രാതാക്കൾ അഞ്ചുപേരും സുഖമായിട്ടുണ്ടോ?
സമയേ സ്ഥാതുമിച്ഛന്തി കച്ചിച്ച ഭരതര്ഷഭാഃ। കച്ചിത്കുരൂണാം സൌഭ്രാത്രമവ്യുച്ഛിന്നം ഭവിഷ്യതി
ഭരതവംശത്തിലെ പ്രധാനവീരന്മാർ ഉടമ്പടി പാലിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുണ്ടോ? കുറുകുലത്തിൽ സൗഹൃദം അക്ഷതമായിരിക്കും എന്ന് വിശ്വാസമുണ്ടോ?
തീര്ഥയാത്രാമനുക്രാമന്പ്രാപ്തോഽസ്മി കുരുജാങ്ഗലാന്। യദൃച്ഛയാ ധര്മരാജം ദൃഷ്ട്വവാന്കാമ്യകേ വനേ
തിര്ഥാടനം നടത്തുന്നതിനിടയിൽ ഞാൻ കുറുക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് എത്തിയപ്പോൾ, കാമ്യകവനത്തിൽ ധർമ്മരാജനെ ഞാൻ യാദൃശ്ചികമായി കണ്ടു.
തം ജടാജിനസംവീതം തപോവനനിവാസിനമ്। സമാജഗ്മുര്മഹാത്മാനം ദ്രഷ്ടും മുനിഗണാഃ പ്രഭോ
അവിടെ, ജടയും മയിലുരുമയും ധരിച്ച് വ്രതം പാലിക്കുന്ന മഹാത്മാവിനെ കാണാൻ മഹർഷികൾ അവിടേക്ക് വന്നു.
തത്രാശ്രൌഷം മഹാരാജ പുത്രാണാം തവ വിഗ്രഹമ്। അനയം ദ്യൂതരൂപേണ മഹാഭയമുപസ്ഥിതമ്
മഹാരാജാവേ, അവിടെ ഞാൻ നിന്റെ മക്കളുടെ തമ്മിലുള്ള കലഹം, ചതിയുള്ള ജുവയത്തിന്റെ രൂപത്തിൽ വലിയ ഭയം ഉണ്ടാക്കുന്നതായി കേട്ടു.
തതോഽഹം ത്വാമനുപ്രാപ്തഃ കൌരവാണാമവേക്ഷയാ ।। സദാ ഹ്യഭ്യധികഃ സ്നേഹഃ പ്രീതിശ്ച ത്വയി മേ പ്രഭോ
അതിനാൽ, കുറുകുലത്തിന്റെ സ്ഥിതി അറിയാൻ ഞാൻ നിന്നെ കാണാൻ വന്നിരിക്കുന്നു. എനിക്ക് എന്നും നിന്നോടാണ് ഏറ്റവും അധികം സ്നേഹവും ആദരവും.
നൈതദൌപയികം രാജംസ്ത്വയി ഭീഷ്മേ ച ജീവതി। യദന്യോന്യേന തേ പുത്രാ വിരുധ്യന്തേ കഥംചന
രാജാവേ, നീയും ഭീഷ്മനും ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ നിന്റെ മക്കൾ തമ്മിൽ എങ്ങനെയും വൈരാഗ്യം പുലർത്തുന്നത് യോജിച്ച കാര്യമല്ല.
മേഢീഭൂതഃ സ്വയം രാജന്നിഗ്രഹേ പ്രഗ്രഹേ ഭവാന്। കിമര്ഥമനയം ഘോരമുത്പതന്തമുപേക്ഷസേ
രാജാവേ, നീ തന്നെ നിയന്ത്രണത്തിന്റെയും നിയന്ത്രണവ്യവസ്ഥയുടെയും ആധാരമാണ്. എന്നാൽ ഈ ഭയങ്കരമായ അന്യായം ഉയരുന്നത് നീ എന്തുകൊണ്ട് നോക്കി നിൽക്കുന്നു?
ദസ്യൂനാമിവ യദ്വൃത്തം സഭായാം കുരുനന്ദന। തേന ന ഭ്രാജസേ രാജംസ്താപസാനാം സമാഗമേ
കുരുനന്ദനാ, സഭയിൽ നടന്നത് കള്ളന്മാരുടെ പ്രവൃത്തിപോലെയായിരുന്നു. അതുകൊണ്ട് സന്യാസിമാരുടെ കൂട്ടത്തിൽ നീ പ്രശസ്തനാവുന്നില്ല.
തതോ വ്യാവൃത്യ രാജാനം ദുര്യോധനമമര്ഷണമ്। ഉവാച ശ്ലക്ഷ്ണയാ വാചാ മൈത്രേയോ ഭഗവാനൃപിഃ
അതിനുശേഷം, രാജാവിൽ നിന്ന് മുഖം തിരിച്ച്, മഹാനായ മൈത്രേയൻ, ദൃഢനമായ duran ദ്യോധനനോട് മൃദുവായ വാക്കുകളിൽ പറഞ്ഞു.
ദുര്യോധന മഹാബാഹോ നിബോധ വദതാം വര। വചനം മേ മഹാഭാഗ ബ്രുവതോ യദ്ധിതം തവ
മഹാബാഹുവായ ദുര്യോധനാ, വാക്കിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ നീ എന്റെ ഉപദേശങ്ങൾ ശ്രദ്ധിച്ചു കേൾക്കണം. ഞാൻ പറയുന്നത് നിന്റെ ഭലത്തിനാണ്.
മാ ദ്രുഹഃ പാണ്ഡവാന്രാജന്കുരുഷ്വ ഹിതമാത്മനഃ। പാണ്ഡവാനാം കുരൂണാം ച ലോകസ്യ ച നരര്ഷഭ
രാജാവേ, പാണ്ഡവന്മാരെ ദ്രോഹിക്കരുത്. നിന്റെ ഭലത്തിനും, പാണ്ഡവന്മാരുടെയും കുറുകുലത്തിന്റെയും ലോകത്തിന്റെയും ഭലത്തിനും നീ നല്ലത് ചെയ്യണം.
പാണ്ഡവാന്പ്രാപ്യ താന്രാത്രൌ കിര്മീരോ നാമ രാക്ഷസഃ। അവൃത്യ മാര്ഗം രൌദ്രാത്മാ തസ്ഥൌ ഗിരിവാചലഃ
ഒരു രാത്രിയിൽ കിർമീരൻ എന്ന രാക്ഷസൻ പാണ്ഡവന്മാരുടെ വഴിയിൽ കയറി, ഭയാനകസ്വഭാവംകൊണ്ട്, ഒരു പർവ്വതംപോലെ അവിടെ നിന്നു.
തം ഭീമഃ സമരസ്ലാഘീ ബലേന ബലിനാം വരഃ। ജഘാന പശുമാരേണ വ്യാഘ്രഃ ക്ഷുദ്രമൃഗം യഥാ
യുദ്ധത്തിൽ പ്രശസ്തനും ബലവാന്മാരിൽ ഏറ്റവും ശക്തനുമായ ഭീമൻ, കടുവ ഒരു ചെറുമൃഗത്തെ കൊല്ലുന്നതുപോലെ, തന്റെ ബലത്തോടെ കിർമീരനെ സംഹരിച്ചു.
പശ്യ ദിഗ്വിജയേ രാജന്യഥാ ഭീമേന പാതിതഃ। ജരാസന്ധോ മഹേഷ്വാസോ നാഗായുതബലോ യുധി
ഭീമന് ദിശകളെ ജയിക്കാന് പുറപ്പെട്ടപ്പോള്, യുദ്ധത്തില് പത്ത് ആയിരം ആനകളുടെ ശക്തിയുള്ള മഹാശക്തനായ ധനുര്വ്വിദ്യയില് പ്രാവീണ്യമുള്ള ജരാസന്ധനെ എങ്ങനെ വീഴ്ത്തിയെന്നു നോക്കൂ.
സംബന്ധീ വാസുദേവശ്ച ശ്യാലാഃ സര്വേ ച പാര്ഷതാഃ। തേ ഹി സര്വേ നരവ്യാഘ്രാഃ ശൂരാ വിക്രാന്തയോധിനഃ
വാസുദേവന് അവരോടു ബന്ധുവാണ്, എല്ലാ പാര്ഷതരും അവന്റെ സഹോദരീഭര്ത്താക്കന്മാരാണ്; അവര് എല്ലാവരും പുരുഷസിംഹന്മാര്, ധൈര്യവും വീര്യവും നിറഞ്ഞ യോദ്ധാക്കളാണ്.
സര്വേ നാഗായുതപ്രാണാ വജ്രസംഹനനാ ദൃഢഃ। സത്യവ്രതധരാഃ സര്വേസര്വേ പുരുഷമാനിനഃ
അവരൊക്കെയും പത്ത് ആയിരം ആനകളുടെ ശക്തിയുള്ളവരും, വജ്രംപോലെ ദൃഢരായവരും, സത്യവ്രതം പാലിക്കുന്നവരും, തങ്ങളാണ് യഥാര്ത്ഥ പുരുഷന്മാര് എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നവരുമാണ്.
ഹന്താരോ ദേവശത്രൂണാം രക്ഷസാം കാമരൂപിണാമ്। ഹിഡിമ്ബബകമുഖ്യാനാം കിര്മീരസ് ച രക്ഷസഃ। കസ്താന്യുധി സമാസീത ജരാമരണവാന്നരഃ
ദേവശത്രുക്കളെയും രൂപം മാറ്റുന്ന രാക്ഷസന്മാരെയും, പ്രധാനമായും ഹിഡിംബനും ബകനും കിര്മീരനുമൊക്കെ കൊല്ലുന്നവരാണ് അവര്. ജരാമരണത്തിനു വിധേയനായ മനുഷ്യന് ആരാണ് യുദ്ധത്തില് അവരെ നേരിടാന് കഴിയുക?