ന്യസ്തമാത്രസ്യ തസ്യാങ്കേ ഭുജാവഭ്യധികാവുഭൌ। പേതതുസ്തച്ച നയനം ന്യമജ്ജത ലലാടജമ്
കുട്ടിയെ അവളുടെ മടിയിൽ ഇരുത്തിയതുമാത്രം കൊണ്ട്, അവന്റെ രണ്ട് കൈകളും വലുതായി. നെറ്റിയിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന കണ്ണ് താഴെ വീണു മുങ്ങിപ്പോയി.
തദ്ദൃഷ്ട്വാ വ്യഥിതാ ത്രസ്താ വരം കൃഷ്ണമയാചത। ദദസ്വ മേ വരം കൃഷ്ണ ഭയാര്തായാ മഹാഭുജ
ഇത് കണ്ട അമ്മ ഭയത്താൽ വിറച്ചു, കൃഷ്ണനോടു പ്രാർത്ഥിച്ചു: "കൃഷ്ണാ, ഞാൻ ഭയന്നിരിക്കുന്നു, ദയവായി എനിക്ക് ഒരു വരം തരിക."
ത്വം ഹ്യാര്താനാം സമാശ്വാസോ ഭീതാനാമഭയപ്രദഃ। ഏവമുക്തസ്തതഃ കൃഷ്ണഃ സോഽബ്രവീദ്യദുനന്ദനഃ
"നീ ദുരിതത്തിൽ ആകുന്നവർക്കും ഭയപ്പെടുന്നവർക്കും ആശ്വാസം നൽകുന്നവനാണ്." അങ്ങനെ അവൾ പറഞ്ഞപ്പോൾ യാദുക്കളുടെ സന്തോഷമായ കൃഷ്ണൻ മറുപടി പറഞ്ഞു.
മാ ഭൈസ്ത്വം ദേവി ധര്മജ്ഞേ ന മത്തോഽസ്തി ഭയം തവ। ദദാമി കം വരം കിം ച കരവാണി പിതൃഷ്വസഃ
"ഭയപ്പെടേണ്ട, ധർമ്മജ്ഞേ, നിന്നോട് എനിക്ക് ഭയം ഇല്ല. നീ ആഗ്രഹിക്കുന്ന വരം പറയൂ, അച്ഛന്റെ സഹോദരിയേ, ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണമെന്ന് പറയൂ."
ശക്യം വാ യദി വാഽശക്യം കരിഷ്യാണി വചസ്തവ। ഏവമുക്താ തതഃ കൃഷ്ണമബ്രവീദ്യദുനന്ദനമ്
"സാധ്യമാകുന്ന കാര്യമോ അസാധ്യമാകുന്ന കാര്യമോ എങ്കിലും ഞാൻ നിന്റെ വാക്ക് പാലിക്കും." അങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ അവൾ യാദുക്കളുടെ സന്തോഷമായ കൃഷ്ണനോട് പറഞ്ഞു.
ശിശുപാലസ്യാപരാധാന്ക്ഷമേഥാസ്ത്വം മഹാബല। മത്കൃതേ യദുശാര്ദൂല വിദ്ധ്യേനം മേ വരം പ്രഭോ
"ശിശുപാലന്റെ പാപങ്ങൾ നീ ക്ഷമിക്കണം, മഹാബലവാനേ. എന്റെ خاطر, യാദുക്കളുടെ സിംഹമേ, ഈ വരം ദയവായി തരിക, അവനെ രക്ഷിക്കണം."
അപരാധശതം ക്ഷാമ്യം മയാ ഹ്യസ്യ പിതൃഷ്വസഃ। പുത്രസ്യ തേ വധാര്ഹസ്യ മാ ത്വം ശോകേ മനഃ കൃഥാഃ
"നിന്റെ അച്ഛന്റെ സഹോദരിയുടെ മകനായ ഈ കുട്ടിയുടെ നൂറു പാപങ്ങൾ ഞാൻ ക്ഷമിക്കും. അവൻ മരണയോഗ്യനാണെങ്കിലും, നീ ദുഃഖത്തിൽ ആകേണ്ട."
സ ജാനന്നാത്മനോ മൃത്യും കൃഷ്ണം യദുസുഖാവഹമ്'। ഏവമേഷ നൃപഃ പാപഃ ശിശുപാഃ സുമന്ദധീഃ। ത്വാം സമാഹ്വയതേ വീര ഗോവിന്ദവരദര്പിതഃ
"സ്വന്തം മരണവും യാദുക്കൾക്ക് സന്തോഷം നൽകുന്ന കൃഷ്ണനെയും അറിയുന്ന ഈ പാപിയായ രാജാവ് ശിശുപാലൻ, വളരെ മന്ദബുദ്ധിയോടെ, ഗോവിന്ദൻ നൽകിയ വരത്തിൽ അഭിമാനിച്ച്, വീരനേ, നിന്നെ വെല്ലുവിളിക്കുന്നു."
നൈഷാ ചേദിപതേര്ബുദ്ധിര്യയാ ത്വാഹ്വയതേഽച്യുതമ്। നൂനമേവ ജഗദ്ഭര്തുഃ കൃഷ്ണസ്യൈവ വിനിശ്ചയഃ
സേദിരാജാവിന്റെ ബുദ്ധിയല്ല ഇതു കൊണ്ട് അച്യുതനേ, അവൻ നിന്നെ വെല്ലുവിളിക്കുന്നത്. ലോകനാഥനായ കൃഷ്ണന്റെ തീരുമാനമാണ് ഇതു.
കോ ഹി മാം ഭീമസേനാദ്യ ക്ഷിതാവര്ഹതി പാര്ഥിവഃ। ക്ഷേപ്തും കാലപരീതാത്മാ യഥൈഷ കുലപാംസനഃ
ഇന്ന് ഭൂമിയിൽ ഭീമസേനനായ എന്നെ താഴെ ഇടാൻ സമയാധീനനായ രാജാവാർ ആരാണ്? ഈ വംശനാശം വരുത്തുന്നവൻ ശ്രമിക്കുന്നതുപോലെ.
ഏഷ ഹ്യസ്യ മഹാബാഹുസ്തേര്ജോശശ്ച ഹരേര്ധ്രുവമ്। തമേവ പുനരാദാതും കുരുതേഽത്ര മതിം ഹരിഃ
ഇതാണ് മഹാബാഹുവായ ഹരിയുടെ അചഞ്ചലമായ ശക്തിയും ഉത്സാഹവും. അതേ ശക്തി തിരികെ നേടാൻ ഹരിയ് തന്നെയാണ് ഇപ്പോൾ മനസ്സു നിശ്ചയിക്കുന്നത്.
യേനൈഷ കുരുശാര്ദൂല ശാര്ദൂല ഇവ ചേദിരാട്। ഗര്ജത്യതീവ ദുര്ബുദ്ധിഃ സര്വാനസ്മാനചിന്തയന്
കുരുവംശത്തിലെ സിംഹമേ, ഇതുകൊണ്ടാണ് ചേദിരാജാവ് സിംഹംപോലെ ഉച്ചത്തിൽ ഗർജിച്ച്, നമ്മെ ഒന്നും പരിഗണിക്കാതെ, ദുഷ്ടബുദ്ധിയോടെ പെരുമാറുന്നത്.
തതോ ന മമൃഷേ ചൈദ്യസ്തദ്ഭീഷ്മവചനം തദാ। ഉവാച ചൈന സങ്ക്രുദ്ധഃ പുനര്ഭീഷ്മമഥോത്തരമ്
അപ്പോൾ ചേദിരാജാവ് ഭീഷ്മന്റെ വാക്കുകൾ സഹിക്കാനാവാതെ, അത്യന്തം കോപത്തോടെ വീണ്ടും ഭീഷ്മനോട് മറുപടി പറഞ്ഞു.
ദ്വിഷതാം നോഽസ്തു ഭീഷ്മൈഷ പ്രഭാവഃ കേശവസ്യ യഃ। യസ്യ സംസ്തവവക്താ ത്വം ബന്ദിവത്സതതോത്ഥിതഃ
ഭീഷ്മനേ, ഈ കേശവന്റെ ശക്തി നമ്മുടെ ശത്രുക്കൾക്കായിരിക്കട്ടെ. നീ എപ്പോഴും ഒരു ഭണ്ഡിപോലെ അവനെ പാടാൻ എഴുന്നേൽക്കുന്നതുകൊണ്ടാണ് ഇത്.
സംസ്തവേ ചമനോ ഭീഷ്മ പരേഷാം രമതേ യദി। തദാ സംസ്തുഹി രാജ്ഞസ്ത്വമിമം ഹിത്വാ ജനാര്ദനമ്
ഭീഷ്മനേ, നീ മറ്റുള്ളവരെ പുകഴ്ത്തുന്നതിൽ ആസ്വദിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ജനാർദ്ദനനെ ഉപേക്ഷിച്ച് ഈ രാജാവിനെ പുകഴ്ത്തൂ.
ദരദം സ്തുഹി ബാഹ്ലീകമിമം പാര്ഥിവസത്തമമ്। ജായമാനേന യേനേയഭവദ്ദാരിതാ മഹീ
ദരദനെ പുകഴ്ത്തൂ, ബാഹ്ലികരാജാവിനെ പുകഴ്ത്തൂ, ഭൂമിയിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠനായ ഈ രാജാവിനെ, ജനനസമയത്ത് ഭൂമി കീറിപ്പൊട്ടിച്ചവനെ.
വങ്ഗാങ്ഗവിഷയാധ്യക്ഷം സഹസ്രാക്ഷസമം ബലേ। സ്തുഹി കര്ണമിമം ഭീഷ്മ മഹാചാപവികര്ഷണമ്
വംഗയും അങ്ങയും ഭരിക്കുന്നവനും ആയിരം കണ്ണുള്ള ഇന്ദ്രനോടു തുല്യശക്തിയുള്ളവനും മഹാബാണധാരിയായ കർണ്ണനെയും, ഭീഷ്മനേ, നീ പുകഴ്ത്തൂ.
യസ്യേമേ കുണ്ഡലേ ദിവ്യേ സഹജേ ദേവനിര്മിതേ। കവചം ച മഹാബാഹോ ബാലാര്കസദൃശപ്രഭമ്
ദൈവങ്ങൾ നിർമ്മിച്ച, സ്വാഭാവികമായി ലഭിച്ച ഈ ദിവ്യമായ കുണ്ഡലങ്ങളും, ബാലസൂര്യനുപോലെ പ്രകാശിക്കുന്ന കവചവും, മഹാബാഹുവായവനാണ് ധരിക്കുന്നത്.
വാസവപ്രതിമോ യേന ജരാസന്ധോഽതിദുര്ജയഃ। വിജിതോ ബാഹുയുദ്ധേന ദേഹഭേദം ച ലമ്ഭിതഃ
വാസവനോടു തുല്യനായ അതിജയശാലിയായ ജരാസന്ധനെ, കൈയേറ്റത്തിൽ ജയിച്ച്, മരണത്തിന്റെ വക്കിൽ എത്തിച്ചവനാണ് അവൻ.
ദ്രോണം ദ്രൌണിം ച സാധു ത്വം പിതാപുത്രൌ മഹാരഥൌ। സ്തുഹി സ്തുത്യാവുഭൌ ഭീഷ്മ സതതം ദ്വിജസത്തമൌ
പിതാവും പുത്രനുമായ മഹാരഥികളായ ദ്രോണനും ദ്രൗണിയും, സദാ പുകഴ്ത്തപ്പെടേണ്ട ഇരുവരെയും, ഭീഷ്മനേ, നീ പുകഴ്ത്തൂ, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനേ.
യയോരന്യതരോ ഭീഷ്മ സങ്ക്രുദ്ധഃ സചരാചരാമ്। ഇമാം വസുമതീം കുര്യാന്നിഃ ശേഷാമിതി മേ മതിഃ
ഇവരിൽ ആരെങ്കിലും ഭീഷ്മനേ, ക്രോധിതനായാൽ, ഈ ചലനശീലികളും അചലന്മാരുമായ ലോകം മുഴുവൻ ജീവരഹിതമാക്കാൻ കഴിയും എന്ന് ഞാൻ വിശ്വസിക്കുന്നു.
ദ്രോണസ്യ ഹി സമം യുദ്ധേ ന പശ്യാമി നരാധിപമ്। നാശ്വത്ഥാമ്നഃ സമം ഭീഷ്മ ന ച തൌ സ്തോതുമിച്ഛസി
യുദ്ധത്തിൽ ദ്രോണനോട് തുല്യനായ രാജാവെനിക്കൊന്നും കാണാനില്ല, അശ്വത്താമനോടും തുല്യൻ ആരുമില്ല, ഭീഷ്മനേ, എങ്കിലും നീ അവരെ പുകഴ്ത്താൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല.
പൃഥിവ്യാം സാഗരാന്തായാം യോ വൈപ്രതിസമോ ഭവേത്। ദുര്യോധനം ത്വം രാജേന്ദ്രമതിക്രമ്യ മഹാഭുജമ്
സമുദ്രം ചുറ്റിയ ഈ ഭൂമിയിൽ, ദുര്യോധനനോട് തുല്യനായവൻ ആരാണ്? മഹാബാഹുവായ ഈ രാജാവിനെ നീ അവഗണിക്കുന്നു.
ജയദ്രഥം ച രാജാനം കൃതാസ്ത്രം ദൃഢവിക്രമമ്। ദ്രുമം കിമ്പുരുഷാചാര്യം ലോകേ പ്രഥിതവിക്രമമ്। അതിക്രമ്യ മഹാവീര്യം കിം പ്രശംസസി കേശവമ്
അസ്ത്രവിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യവും ഉറച്ച വീര്യവും ഉള്ള ജയദ്രഥനെയും, കിംപുരുഷന്മാരുടെ ഗുരുവായ, ലോകത്തിൽ പ്രശസ്തനായ ദ്രുമനെയും ഉപേക്ഷിച്ച്, മഹാശക്തന്മാരായ ഇവരെ ഒഴിവാക്കി, നീ എന്തുകൊണ്ട് കേശവനെ മാത്രം പുകഴ്ത്തുന്നു?
വൃദ്ധം ച ഭരതാചാര്യം തഥാ ശാരദ്വതം കൃപമ്। അതിക്രമ്യ മഹാവീര്യം കിം പ്രശംസസി കേശവമ്
വയസ്സായ ഭാരതഗുരുവിനെയും, മഹാവീര്യശാലിയായ ശരദ്വത്പുത്രനായ കൃപനെയും ഉപേക്ഷിച്ച്, നീ എന്തുകൊണ്ട് കേശവനെ മാത്രം പുകഴ്ത്തുന്നു?
ധനുര്ധരാണാം പ്രവരം രുക്മിണം പുരുഷോത്തമമ്। അതിക്രമ്യ മഹാവീര്യം കിം പ്രശംസസി കേശവമ്
ധനുര്ധാരികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനും പുരുഷന്മാരിൽ ഉത്തമനുമായ രുക്മിയെ ഉപേക്ഷിച്ച്, മഹാശക്തനായ അവനെ മറികടന്ന്, നീ എന്തുകൊണ്ട് കേശവനെ മാത്രം പുകഴ്ത്തുന്നു?
ഭീഷ്മകം ച മഹാവീര്യം ദന്തവക്ത്രം ച ഭൂമിപമ്। ഭഗദത്തം യൂപകേഥു ജയത്സേനം ച മാഗധമ്
മഹാവീര്യശാലിയായ ഭീഷ്മകനെ, ഭൂമിപനായ ദന്തവക്രനെയും, ഭഗദത്തനെയും, യൂപകേതുവിനെയും, മാഗധരാജാവായ ജയത്സേനനെയും പുകഴ്ത്തൂ.
വിരാടദ്രുപദൌ ചോഭൌ ശകുനിം ച ബഹദ്ബലമ്। വിന്ദാനുവിന്ദാവാവന്ത്യൌ പാണ്ഡ്യം ശ്വേതമഥോത്തമമ്
വിരാടനും ദ്രുപദനും, വലിയ ശക്തിയുള്ള ശകുനിയെയും, അവന്തിയിലെ വിന്ധനും അനുവിന്ധനും, പാണ്ഡ്യൻ, ശ്വേതൻ, ഉത്തമൻ എന്നിവരെയും പുകഴ്ത്തൂ.
ശങ്ഖം ച സുമഹാഭാഗം വൃഷസേനം ച മാനിനമ്। ഏകലവ്യം ച വിക്രാന്തം കാലിങ്ഗം ച മഹാരഥമ്
പ്രശസ്തനായ ശംഖനും, അഭിമാനമുള്ള വൃഷസേനനും, ധൈര്യശാലിയായ ഏകലവ്യനും, മഹാരഥിയായ കാലിംഗനും—
അതിക്രമ്യ മഹാവീര്യം കിം പ്രശംസതി കേശവമ്। ശല്യാദീനപി കസ്മാത്ത്വം ന സ്തൌഷി വസുധാധിപാന്। സ്തവായ യദി തേ ബുദ്ധിര്വര്തതേ ഭീഷ്മ വസുധാധിപാന്
ഈ മഹാവീരന്മാരെ മറികടന്ന് നീ എന്തിനാണ് കേശവനെ മാത്രം പ്രശംസിക്കുന്നത്? ശല്യനും മറ്റും പോലുള്ള രാജാക്കന്മാരെ നീ എന്തുകൊണ്ട് പുകഴ്ത്തുന്നില്ല? ഭീഷ്മ, നിന്റെ മനസ്സിന് പുകഴ്ചയിലാണെങ്കിൽ ഭൂമിയിലെ രാജാക്കന്മാരെ പുകഴ്ത്തൂ.