പൂതനാ ചാപി നിഹതാ മഹാകായാ മഹാസ്തനീ। തതഃ കാലേ മഹാരാജ സംസക്തൌ രാമകേശവൌ
പുതനയും, വലിയ ശരീരവും വലിയ മുലകളും ഉള്ള അവളും കൊല്ലപ്പെട്ടു. പിന്നീട്, രാജാവേ, രാമനും കേശവനും ഒരുമിച്ച് അകറ്റാനാവാത്തവരായി.
കൃഷ്ണഃ സങ്കര്ഷണശ്ചോഭൌ രിങ്ഖിണൌ ച ബഭൂവതുഃ। അന്യോന്യകിരണാക്രാന്തൌ ചന്ദ്രസൂര്യാവിവാമ്ബരേ
കൃഷ്ണനും സങ്കര്ഷണനും ഇരുവരും കളിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു, പരസ്പരത്തിന്റെ പ്രകാശത്തില് തിളങ്ങി, ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രനും സൂര്യനും പോലെ.
വിസര്പന്തൌ ച സര്വത്ര മഹാസര്പഭുജൌ തദാ। രേജതുഃ പാംസുദിഗ്ധാങ്ഗൌ രാമകൃഷ്ണൌ തദാ നൃപ
അന്നേരം, വലിയ പാമ്പുപോലെയുള്ള കൈകളോടെ രാമനും കൃഷ്ണനും എല്ലായിടത്തും സഞ്ചരിച്ചു, അവരുടെ ശരീരം പൊടിയില് മൂടപ്പെട്ടിരുന്നു, രാജാവേ.
ക്വചിച്ച ജാനുഭിഃ സ്പൃഷ്ടൌ ക്രീഡമാനൌ ക്വചിദ്വനേ। പിബന്തൌ ദധികുല്യാംശ്ച മഥ്യമാനേ ച ഭാരത
കഴിഞ്ഞ്, ചിലപ്പോള് കാടില് മുട്ടുകുത്തി കളിച്ചു, ചിലപ്പോള് തയാറാക്കുന്ന ദഹി കുടിച്ചു, ഭാരതാ.
തതഃ സ ബാലോ ഗോവിന്ദോ നവനീതം തദാ ക്ഷയമ്। ഗ്രാസമാനസ്തു തത്രായം ഗോപീഭിര്ദദൃശേ തഥാ
അപ്പോള് ആ ബാലന് ഗോവിന്ദന് അവിടെ വെണ്ണയുണ്ടാക്കി തിന്നുകൊണ്ടിരിക്കെ, ഗോപികള് അങ്ങനെ തന്നെ കണ്ടു.
ദാമ്നാഽഥോലൂഖലേ കൃഷ്ണോ ഗോപീഭിശ്ച നിബന്ധിതഃ। തത്തഥാ ശിശുനാ തേന കര്ഷതാ ചാര്ജുനാവൃഭൌ
അപ്പോള് ഗോപികള് കയര് കൊണ്ട് കൃഷ്ണനെ ഉലൂഖലില് കെട്ടി; അങ്ങനെ ആ ബാലന് ആരുജുനവൃക്ഷങ്ങളെ ഇഴയ്ക്കുകയായിരുന്നു.
സമൂലവിടപൌ ഭഗ്നൌ തദദ്ഭുതമിവാഭവത്। തതസ്തൌ ബാല്യമുത്തീര്ണൌ കൃഷ്ണസങ്കര്ഷണാവുഭൌ
അവ വൃക്ഷങ്ങള് വേരും കൊമ്പുകളും അടക്കം ഒടിഞ്ഞുവീണു; അതൊരു അത്ഭുതംപോലെയായിരുന്നു. പിന്നെ കൃഷ്ണനും സങ്കര്ഷണനും ബാല്യകാലം കടന്ന് മുന്നോട്ട് പോയി.
തസ്മിന്നേവ വ്രജസ്ഥാനേ സപ്തവര്ഷൈ ബഭൂവതുഃ। നീലപീതാമ്ബരധരൌ പീതശ്വേതാനുലേപനൌ
അത് തന്നെയുള്ള വ്രജഭൂമിയില് ഇരുവരും ഏഴ് വയസ്സുകാരായി മാറി; നീലയും മഞ്ഞയും നിറമുള്ള വസ്ത്രം ധരിച്ചു, മഞ്ഞയും വെള്ളയും ചാരമുള്ള ലേപനം പുരട്ടിയിരുന്നു.
ബഭുവതുര്വത്സപാലൌ കാകപക്ഷധരാവുഭൌ। പര്ണവാദ്യം ശ്രുതിസുഖം വാദയന്തൌ വരാനനൌ
ഇരുവരും കാളക്കുട്ടികളെ കാത്തു, കാക്കയുടെ ചിറകുപോലെയുള്ള മുടിയോടെ, ഇലകള് കൊണ്ടുള്ള വാദ്യങ്ങള് വായിച്ച്, മനോഹരമായ മുഖത്തോടെ തിളങ്ങി.
ശുശുഭാതേ വനഗതൌ ത്രിശീര്ഷാവിവ പന്നഗൌ। മയൂരാങ്ഗജകര്ണൌ തൌ പല്ലവാപീഡധാരിണൌ
വനത്തിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുമ്പോള് അവര് മൂന്നു തലയുള്ള പാമ്പുകളെപ്പോലെ ഭംഗിയായി തിളങ്ങി; മയില്പീലി കാതിലണിഞ്ഞ്, ഇലകളാല് നിർമ്മിച്ച കിരീടം ധരിച്ചു.
വനമാലാപരിക്ഷിപ്തൌ സാലപോതാവിവോദ്ഗതൌ। അരവിന്ദകൃതാപീഡൌ രജ്ജുയജ്ഞോപവീതിനൌ
കാടിലെ പൂക്കളാല് നിർമ്മിച്ച മാലകള് ധരിച്ചു, ചെറു ശാലവൃക്ഷങ്ങളുപോലെ ഉയർന്ന്, താമരപ്പൂവില് നിര്മിച്ച കിരീടവും കയറുകൊണ്ടുള്ള യജ്ഞോപവീതവും ധരിച്ചു.
സശിക്യതുമ്ബുരുകരൌ ഗോപവേണുപ്രവാദകൌ। ക്വചിദ്വസന്താവന്യോന്യം ക്രഡമാനൌ ക്വചിദ്വനേ
കൈയില് ചുരുങ്ങിയ പാത്രങ്ങളും തുമ്പുരുവും പിടിച്ച്, ഗോപ്പരയുടെ കുരല്വാദ്യം വായിച്ചു; ചിലപ്പോള് പരസ്പരം അണിഞ്ഞു, ചിലപ്പോള് കാട്ടില് കളിച്ചു.
പര്ണശയ്യാസു തൌ സുപ്തൌ ക്വചിന്നിദ്രാന്തരൈഷിണൌ। തൌ വത്സാന്പാലയന്തൌ ഹി ശോഭയന്തൌ മഹദ്വനമ്
ഇലകളില് കിടന്നുറങ്ങി, ചിലപ്പോള് മറ്റിടങ്ങളില് വിശ്രമം തേടി, കാളക്കുട്ടികളെ കാത്തു, വലിയ കാടിന് ഭംഗി കൂട്ടി.
ചഞ്ചൂര്യന്തൌ രമന്തൌ ച രാജന്നേവം തദാ ശുഭമ്। തതോ ബൃന്ദാവനം ഗത്വാ വസുദേവസുതാവുഭൌ। ഗോകുലം തത്ര കൌന്യേയ ചാരയന്തൌ വിജഹ്രതുഃ
അങ്ങനെ സഞ്ചരിച്ച് ആനന്ദിച്ചു, രാജാവേ, അപ്പോള് വസുദേവന്റെ രണ്ടു മക്കളും വൃന്ദാവനത്തിലേക്ക് പോയി; അവിടെ, കൗന്തേയ, അവര് പശുക്കളെ മേയിച്ചു സന്തോഷിച്ചു.
തതഃ കദചിദ്ഗോവിന്ദോ ജ്യേഷ്ഠം സങ്കര്ഷണം വിനാ। ചചാര തദ്വനം രമ്യം സുസ്വരൂപോ വരാനനഃ
അതിനുശേഷം ഒരിക്കല് ഗോവിന്ദന് തന്റെ മൂത്ത സഹോദരന് സങ്കര്ഷണനില്ലാതെ, ആ മനോഹരമായ കാട്ടില് സുന്ദരനും പ്രകാശവാനും ആയി സഞ്ചരിച്ചു.
കാകപക്ഷധരഃ ശ്രീമാഞ്ഛ്യാമഃ പദ്മനിഭേക്ഷണഃ। ശ്രീവത്സേനോരസാ യുക്തഃ ശശാങ്ക ഇവ ലക്ഷ്മണാ
കാക്കയുടെ ചിറകുപോലെയുള്ള മുടിയോടെ, ഭംഗിയോടെ, കറുത്ത നിറത്തില്, താമരപ്പൂവുപോലെയുള്ള കണ്ണുകളോടെ, വക്ഷസ്സില് ശ്രീവത്സം ചിഹ്നം ഉണ്ട്, ചന്ദ്രനുപോലെയുള്ള കറയോടു കൂടി.
രജ്ജുയജ്ഞോപവീതീ സ പീതാമ്ബരധരോ യുവാ। ശ്വേതചന്ദ്രനലിപ്രാങ്ഗോ നീലകുഞ്ചിതമൂര്ധജഃ
കയറുകൊണ്ടുള്ള യജ്ഞോപവീതം ധരിച്ചു, മഞ്ഞ വസ്ത്രം അണിഞ്ഞു, യൗവനത്തില്, വെള്ള ജാസ്മിന്പൂവുപോലെയുള്ള ശരീരഭാഗങ്ങളോടെ, കറുത്ത വളഞ്ഞ മുടിയോടെ.
രാജതാ ബര്ഹിപത്രേണ മന്ദമാരുതകമ്പിനാ। ക്വചിദ്ഗായന്ക്വഞ്ചിത്ക്രീഡന്ക്വചിന്നൃത്യന്ക്വചിദ്ധസന്
വെള്ളിമണിച്ച മയില്പീലി തലയില് അണിഞ്ഞ്, മൃദുവായ കാറ്റില് ആടിക്കൊണ്ട്, ചിലപ്പോള് പാടിയും, ചിലപ്പോള് കളിച്ചും, ചിലപ്പോള് നൃത്തം ചെയ്തു, ചിലപ്പോള് ചിരിച്ചു.
ഗോപവേണും സുമധുരം കാമം തദപി വാദയന്। പ്രഹ്ലാദനാര്ഥം ച ഗവാം ക ക്വചിദ്വനഗതോ യുവാ
ഗോപവേണു അത്യന്തം മധുരമായി മനോഹരമായി വായിച്ചു, പശുക്കളുടെ സന്തോഷത്തിനായി, ചിലപ്പോള് കാട്ടില് സഞ്ചരിച്ചും.
ഗോകുലേ മേഘകാലേ തു ചചാര ദ്യുതിമാന്പ്രഭുഃ। ബഹുരമ്യേഷു ദേശേഷു വനസ്യ വനരാജിപു
ഗോകുലത്തില് മേഘകാലത്ത്, പ്രകാശമുള്ള പ്രഭു, കാട്ടിലെ മനോഹരമായ സ്ഥലങ്ങളില് പലതും സഞ്ചരിച്ചു.
താസു കൃഷ്ണോ മുദാ യുക്തഃ ക്രീഡയന്ഭരതര്ഷഭ। സ കദാചിദ്വനേ തസ്മിന്ഗോഭിഃ സഹ പരിവ്രജന്
അവിടെ കൃഷ്ണന് സന്തോഷത്തോടെ കളിച്ചു, ഭാരതശ്രേഷ്ഠാ, ചിലപ്പോള് ആ കാട്ടില് പശുക്കളോടൊപ്പം സഞ്ചരിച്ചു.
ഭാണ്ഡീരം നാമ ദൃഷ്ട്വാഽഥ ന്യഗ്രോധം കേശവോ മഹാന്। തച്ഛായായാം മതിം ചക്രേ നിവാസായ തദാ പ്രഭുഃ
ഭാണ്ഢീരമെന്ന പേരിലുള്ള വലിയ ആലമരം കണ്ടു, കേശവന് അതിന്റെ തണലില് താമസിക്കാനായി മനസ്സുറപ്പിച്ചു.
സ തത്ര വയസാ തുല്യൈര്ബത്സപാലൈസ്തദാഽനഘ। രേമേ സ ദിവസം കൃഷ്ണഃ പുരാ സ്വര്ഗഗതോ യഥാ
അന്നേ ദിവസം, തുല്യപ്രായമുള്ള പശുപാലകകുട്ടികളോടൊപ്പം കൃഷ്ണൻ അതിയായ സന്തോഷത്തോടെ കളിച്ചു, സ്വർഗത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നവനുപോലെ.
തം ക്രീഡമാനം ഗോപാലാഃ കൃഷ്ണം ഭാണ്ഡീരവാസിനഃ। രമയന്തി സ്മ ബഹവോ മാന്യൈഃ ക്രീഡനകൈസ്തദാ
ഭാണ്ഡീരവാസികളായ നിരവധി പശുപാലകർ കൃഷ്ണനോടൊപ്പം കളിച്ചു, വിലപ്പെട്ട കളിപ്പാട്ടങ്ങൾകൊണ്ട് അവനെ സന്തോഷിപ്പിച്ചു.
അന്യേ സ്മ പരിഗായന്തി ഗോപാ മുദിതമാനസാഃ। ഗോപാലകൃഷ്ണമേവാന്യേ ഗായന്തി സ്മ വനപ്രിയാഃ
ചില പശുപാലകർ സന്തോഷത്തോടെ പാട്ടുപാടുകയും, മറ്റുചിലർ വനത്തിൽ പ്രിയനായ പശുപാലകകൃഷ്ണനെ പാടുകയും ചെയ്തു.
തേഷാം സങ്ഗായതാമേവ വാദയാമാസ കേശവഃ। പര്ണവാദ്യാന്തരേ വേണും തുമ്ബവീണാം ച തത്ര വൈ
അവരൊന്നു ചേർന്ന് പാട്ടുപാടുമ്പോൾ, കേശവൻ ഇലകളാൽ ഉണ്ടാക്കിയ വാദ്യങ്ങൾക്കിടയിൽ വെട്ടിയും തുമ്പവീണയും വായിച്ചു.
ഏവം ക്രീഡാന്തരൈഃ കൃഷ്ണോ ഗോപാലൈര്വിജഹാര സഃ। തേന ബാലേന കൌന്തേയ കൃതം ലോകഹിതം തദാ
ഇങ്ങനെ കൃഷ്ണൻ പശുപാലകകുട്ടികളോടൊപ്പം色色തരം കളികൾ ആസ്വദിച്ചു; ആ ബാലൻ ലോകത്തിന് വേണ്ടി നല്ലൊരു കാര്യം ചെയ്തു.
പശ്യതാം സര്വഭൂതാനാം വാസുദേവേന ഭാരത। ഹ്രദേ നിപാതതാ തത്ര ക്രീഡിതം നാഗമൂര്ധനി
എല്ലാവരും നോക്കി നിൽക്കേ, വാസുദേവൻ ആ തടാകത്തിൽ ചാടി, പാമ്പിന്റെ തലയിൽ കയറി കളിച്ചു.
ശാസയിത്വാ തു കാലീയം സര്വലോകസ്യ പശ്യതഃ। വിജഹാര തതഃ കൃഷ്ണോ ബലേദവസഹായവാന്
കാളിയയെ കീഴടക്കി, എല്ലാ ലോകങ്ങളും നോക്കി നിൽക്കേ, കൃഷ്ണൻ ബാലരാമനോടൊപ്പം സന്തോഷത്തോടെ സഞ്ചരിച്ചു.
ധേനുകോ ദാരുണോ രാജന്ദൈത്യോ രാസഭവിഗ്രഹഃ। തദാ താലവനേ രാജന്ബലദേവേന വൈ ഹതഃ
അസഹ്യമായ ദേനുകനാമ ദാനവൻ, കഴുതയുടെ രൂപത്തിൽ, അന്ന് താലവനത്തിൽ ബാലദേവൻകൊണ്ട് കൊല്ലപ്പെട്ടു.